REKLAMA

Co nowego w świecie nauki? / O tym, co skrywa Mars, mówi dr Krzysztof Ziołkowski

Homo Science
Data emisji:
2015-10-03 21:00
Audycja:
Czas trwania:
52:05 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dobry wieczór państwu ciasna audycji Homo science Aleksandra Stanisławska serwisu Crazy nauka PL Piotr Stanisławski Gazeta PL i na początek dziwne bardzo odkryciem Otóż okazało się, że nasz mózg nie panuje nad naszymi palcami nóg to daleko może dla daleko tak tu długą drogę muszą impulsy nerwowe przebiec a o co chodzi można sobie to doświadczenie w tej chwili nawet wykonać każdy w parach to tez, które są niezbędne do tego doświadczenia Otóż trzeba obnażyć stopę i Rozwiń » pozwolić drugiej osobie lekko szturchać swoje palce u nóg, ale ważna, ale patrząc nie bacząc na to co co ta osoba szukająca robi się zamykamy oczy wyciągam przed siebie nogę i naszych współ doświadcza rolnik dotyka nam palców nóg i co się okazuje jesteśmy w stanie powiedzieć, żeby dokładnie, że dotyka palca dużego albo najmniejszego, ale w wyjeździe w momencie, kiedy dochodzi do palców w tych 3 środkowych to się po zacznę kłopotem okazuje się, że mylimy z i drugi palec trzecim trzeci czwartym 2 u niektórych osób się może pojawić się syndrom znikającego palca, a nie zastałem zmiana stanu w świadomości okazuje się, że po prostu nie jesteśmy w stanie zdecydowanie tego określić, które palec dotykane tak jest to sprawa jest ciekawa, bo to święto nie występuje u absolutnie każdego, kiedy u nas na fanpage u Crazy nauka na na Facebooku zaproponowaliśmy to doświadczenie to część osób zgłaszało, że świetnie sobie z tym radzili z tym rozróżnianiem zresztą to jest także tak praktycznie zawsze może przez 99 % ludzie rozróżniają palców u rąk odważny bez patrzenia w Wiśle dla tych widzów dokładnie procent, ale prawie zawsze rozróżniają dot dotknięcie wielkiego palca u nogi najmniejszego i tak jak Ola powiedziała zupełnie mylą się te palce pomiędzy strasznie śmieszne zresztą jest na to jest związany polega ona na tym, że nasz mózg nie nie ma w ów drukowanej w cudzysłowie mapy każdego z palców tylko, że topola czuciowe nie są przyporządkowane dokładnie do palców tylko tak zachodzą na siebie właśnie tak znamy ja coś, jakby takich 5 sekcji im czucia, ale one się nie pokrywają z tymi Pm podziałami między palcami ich i oczywiście to nie jest nasze odkrycie tego odkrycia dokonali naukowcy brytyjscy z Oxford University, a my ze zdecydowanie polecamy tym doświadczenie do wykonania w domu, bo naprawdę jest dużo zabawy i można się zdziwić, czego jestem ja obstawiam, że oni dostaną w przyszłym roku za to odkrycie i Nobla, bo jak już wspominaliśmy Noble jest wesoło takimi odkryciami w do śmiechu, ale te z poważnymi konsekwencjami więc, by drgania palców nóg spokojnie zasługuje na taką nagrodę oznacza, że doświadczenie czekały na 3 oświadczenie ciekawe, zwłaszcza że do tej pory sądzono, że Mn niem nieumiejętność siłę jak bez identyfikowania dotykane z części ciała jest z kwestią problemów neurologicznych, że wiąże się właśnie takimi problemami jakimiś niedoskonałościami tymczasem okazuje się, że średni statystyczny człowiek, który nie ma żadnych problemów neurologicznych ma dokładnie ten problem, że nie jest w stanie swoich zwyczajnych codziennych od urodzenia posiadanych palców u nóg rozróżnić to skoro wspomniałem o IG Nobla ach to trzeba też wspomnieć, że od poniedziałku mamy święto nobli, czyli poniedziałek wtorek środa 3 dni tak naukowych nobli opóźni ścienną Ball pokojowy i ekonomiczny co ciekawe zupełnie nie wiadomo zwykle to co dostanie zapewne jak zawsze istnieją jakieś są oczywiście zamawiane stało się tak sprawie dodają więcej w 139 Michał nie będziemy przytaczali tych propozycji Białas z punktu widzenia, że tak powiem dziennikarskiego drżał, żeby to nie było coś zupełnie od czapy, bo to jest trochę także to zawsze wyścig z czasem znaczy w momencie, kiedy Noble są ogłaszane pierwszy będą od 1130, bo to też strach tak do końca nigdy nie wiadomo z tymi meblami będzie, bo wiadomo, że nie ogłoszą ich wcześniejsze jedenasty 30 oraz w związku, z czym wszyscy wyczekują, ale zdarza się np. że nie można dotrzeć do noblisty, bo nie wiem nie odbiera telefonu albo jest ekscentrycznym starszym panem, który nigdy nie miał komórki mają może siedzieć sauna albo siedzi w saunie albo jest na wakacjach gdzieś tam i zazwyczaj jest tak, że raczej nie informuje się ono lub bez powiadomienia samego noblisty, chociaż też zdarzało im gen Gruszka nietaktowne wysłano troszkę tak no ale jakby no cóż no i w cyfrowym trzeba ogłosić bodaj w zeszłym roku ten obleśny opóźniło ogłoszenie 1 znak opóźniła się chyba dobrze ponad pół godziny właśnie ze względu na problemy ze skontaktowaniem się z noblistą zobaczymy jak będzie w tym roku, czyli poniedziałek wtorek środa pierwszego dnia nie wcześniej niż 1130 w 2 kolejnych nie wcześniej niż 1145 będziemy starali śledzić to wszystko pewnie za tydzień więcej powiemy ono blach, a jeszcze w właściwie chyba można powiedzieć podwójny temat tygodnia, czyli Mars, a to, dlatego że po pierwsze, że odkrycie wody na Marsie słynącej z kolan kolejne odkrycie powie nam ma się pojawiać najbliższe podana masie do odkrycia siecią już od paru ładnych lat no teraz NASA ogłosiła, że tu powodzi Comarch jednak płynie woda, chociaż oni to rozegrali tak mocno na ręce spektakularnie, bo ta woda tak naprawdę nie do końca płynie nie mam tam strumieni raczej zbliża i minerały i dzieje się to marsjański latem, kiedy temperatury są na tyle wysokie co w przypadku Marsa może nie brzmieć tak wiarygodnie woda wysoka temperatura też zdaje się, że - 27 stopni, choć też jest są momenty, gdy na Marsie nawet temperatura skacze do + 20 lat jest z tym bardzo rzadki przypadek lekarza nie chodzi o to, żeby ta temperatura była na tyle wysoka, żeby solanka mogła popłynąć, bo woda bez soli zdecydowanie by zamarła i właśnie byłby w wyparowała momentalnie zamieniłaby się w parę wodną przy takiej przy braku ciśnienia powyżej atmosfery i przy takiej temperaturze, ale wracając do odkryć o odkryciu wody na masie zaraz będziemy więcej mówili, ale dzisiaj jest równie szybko i moment, kiedy już od 24 godzin albo nieco dłużej możemy oglądać na ekranach kin film Marsjanin no właśnie demonem to film, który ja miałem okazję zobaczyć jeszcze w zeszłym tygodniu na pokazie prasowym właśnie miała się Gazy Zobacz relacja z Niedźwiady równać z Janiną tej okazji tak mówi się udało Ola tym razem niestety nie ale ale, ale film jest naprawdę wciąż nie byłam na tym filmie, choć przed obliczem zaraz moment zaraz, ale długo, ale film jest za zaskakująco dobry zaskakująco podwójnie my nie jesteśmy audycją kulturalną tutaj oddajemy pole Patrycji Wanat także nie będziemy jej chodzi o drogę w każdym razie tak bardziej naukowego punktu widzenia, a my wiedzą, że możemy porównywać się oryginał książkowy do adaptacji filmowa właśnie leży tu przede mną książka Marsjanin Andy ego Andy ego Weira wirować z lekko się czyta wydane przez wydawnictwo akurat zdecydowanie polecamy właśnie typowo ja bym radził najpier w film, a potem książkę to trochę dziwne podejście, ale już tego nie wrócimy do domu nie odwrócimy wymusili tę książkę przeczytać ale dlaczego to strony, dlatego że w milionach, jeżeli nagle przestać się książka to film nie jest tak emocjonujący, a z drugiej strony, ale książka zawiera znacznie znacznie znacznie znacznie znacznie więcej szczegółów niż film w związku z tym my, chociaż będziemy wiedzieli, jaki jest zakończenie to świetnie się będziemy bawili, dowiadując się różnych rzeczy, które się nie dowiedzieliśmy samego filmu Larry został Chełm skrócony okres musiał zostać skrócony książka ma już ponad 3370380 stron z Wilna musi się zmieścić w rozsądnym, ale w rozmiarze czasowym, więc zostało tam sporo przycięte przede wszystkim bardzo dużo szczegółów naukowych, bo co ciekawe autor książki i jest człowiekiem, który się od lat pasjonuje podróżami kosmicznymi podróżami marsjański mi on do opowieści publikował w odcinkach na swojej stronie internetowej, gdzie była weryfikowana przez całe tłumy Czytelników to znaczy, kiedy ktoś wypatrzył, jaką silną Bukową nieścisłość to czym prędzej pisał do autora ją uprawiał także mamy bardzo dużo szczegółów technicznych, bo to mogę zdradzić, że ten człowiek, który z bohaterem Marsjanin na jest złotą rączką inżynierem przez Magdę we mnie scena z jej klasy tak jest na gali werand takim i rzeczywiście kombinuje pod względem technologicznym ostra przebywając na Marsie, a ja mam polskie akcenty wyciągnęłam z filmu Marsjanin, ale i są od PR jest ich 2 pierwszy to to, że Habitat, w którym zwanych, abym tak tak w filmie, który właśnie, w którym mat demony mieszka w nim, tudzież hoduje ziemniaki co można zobaczyć na zwiastunie filmowego chełmscy radni zwracam się to właśnie sferyczne Habitat sferyczny namiot został dostarczony przez polską firmę ze Szczecina o firmy Freedom z, która notabene już jest znana na świecie i otrzymywał różne nagrody w zakresie projektów architektonicznych na czasie co tu polskie akcenty róż można kupić takie namioty ciekawa jestem, a drugi Polski akcent jest taki, że 1 ze zwiastunów filmu został przygotowany z dużym udziałem polskich specjalistów od efektów specjalnych te m. in . ze udziałem Kuby Knapika oraz dla tych zima aż i ten zjazd, na którym mówię to jest taki filmik, który jest zrobione na wzór serialu kosmos, w którym występuje w słynnej kopule powód amerykański popularyzator nauki nie da Grasso Thai son, który opowiada o tej misji marsjańskiej na temat, której Enei ma, wokół której rozgrywa się akcja tego filmu i tej książki ten filmik można zobaczyć w internecie filmik oczywiście można żyć w pierwszy filmik Marsjanin broń Boże tylko zjazdu, ale zwiastun tego można sobie wpisać Marsjanin inni niż Degas Thai son jako hasła w Google i na pewno cenne zwiastun będzie wśród wyników wyszukiwania serdecznie polecam, bo efekty, które się pojawiają wokół Unia da Grasso tej Sonatę wizualizacje układu słonecznego cel podróży statek kosmiczny, który zawiezie astronautów na Marsa to są właśnie dzieła polskich rąk tak jest jeszcze 1 Polski akcent, który nie wspomniała co znaczy zdjęcia do Włoch willę w dawnej Polski operator oczywiście, więc to jest jest jeszcze 1 element to że, podsumowując filmom polecamy polecamy też zabawę w tropienie ścisłości nieścisłości naukowych w tym filmie boso i tak i tak zresztą były nieścisłości pierwsza nieścisłości możemy jasno zdradzić się samym początku to znaczy burza która z zawiązaniem akcji, bo ono na Marsie są burze, ale ta burza jest wyjątkowo silna i powoduje też całą katastrofę takich burz na Marsie nie ma z prostego powodu tam ciśnienie na powierzchni jest około 1 % ciśnienia panującego na ziemi rozkoszy, nawet jeżeli te cząsteczki gazu rozpędza się do tych stół iluś tam kilometrów wspomnianych to one po prostu nie są w stanie wywołać takiego efektu, żeby coś przewrócić, żeby unieść ludzkie ciało to już sam początek jest inna, ale jest tutaj autor książki powiedział, że on musiał po prostu musiał jakoś to zawiązać odciąć takie zdawał sobie sprawę, że to nadużycie, ale mimo wszystko myślę, że rzeź to nie do wybaczenia, zwłaszcza zbóż jest bardzo fajne bardzo dużo fajnych efektów naukowych, a naukową marsze będziemy rozmawiali już za chwilę, ponieważ za chwileczkę nasz gość i zaczniemy od odkrycia od tego odkrycia to właśnie wody na Marsie chcielibyśmy zapytać o to czy to jest także na SA nakręciło całą sprawę troszeczkę zrobią z tego sensację czy faktycznie odkrycie jest aż po ponownie dobry wieczór audycja Homo science in nasz gość w studiu jest tu z nami pan dr Krzysztof Żukowski z centrum badań kosmicznych Polskiej Akademii Nauk i zaprosiliśmy pana ze względów przede wszystkim na ostatnie odkrycia dotyczące Marsa, które mną, których wszyscy chyba słyszeli, która wstrząsnęła nami i nie uważam, że swoje pierwsze pytanie czy to w jaki sposób one były podane i w ogóle całe medialne zamieszanie wokół tych odkryć to ono jest adekwatny do skali tego odkrycia stres raczej działalność TKM PR-owe popularyzatorska NASA, w której NASA specjalizuje w inne są lubią ostatnio takie różne właśnie swoje jakieś odkrycie jakieś doniesienia w steku poprawę popularyzator Scope, w którym puścić dziś chodzi o to odkrycie to jest niewątpliwie ma jakiś krok do przodu w zrozumieniu tego czy w badaniu sprawy istnienia życia na Marsie ten problem czy na marsz jest życie, a może szerzej w ogóle czy poza ziemią poze w we wszechświecie istnieje jakiś życzymy w takim fundamentalnym pytaniem ludzkości które, która właściwie nie są od zawsze padało w ich do dziś po to, pytanie nie znamy odpowiedzi nie wiemy nic nic kompletnie nie wiemy o tym czy poza ziemią my jest jakieś życie już nie myślę o jakiś cywilizacja inteligentnych, ale po prostych i bardzo proste prymitywne najbardziej są fundamentalne formy życia na poziomie bakterii mikrobów jakiś w Kanadzie coś takiego nie wiemy, ale oczywiście szukamy od dawna szukamy bardzo intensywnie szukamy innych, a tym miejscem we wszechświecie, gdzie warto naj intensywniej tego życia szukać właśnie Mars Mars, dlatego że jest planetą przypomnijmy jedno z tych 8 wielkich planet układu słonecznego, dlatego że jest chyba najbardziej podoba dobrane to do naszej ziemi w dróżkę dali się porusza słońca jest mniejszy dużo mniejszy niż nasza ziemia, niemniej jednak film to co dziś już wiemy marsze wskazuje na to, że tam rzeczywiście jeśli nie teraz to gdzieś w przeszłości takie dawnej przeszłości mogło być życie i tu od razu powiem o o bardzo takim właśnie fundamentalnym w tej chwili problem związany z badaniami Marsa my wiemy mamy bardzo wiele na to dowodów, że kiedyś w przeszłości nie wiemy dokładnie, kiedy był zupełnie inny klimat Damasiewicz jest teraz ten klimat był generalnie miał znacznie łagodniejszy wzmógł sprzyjać powstaniu istnieniu jakiegoś życia, bo w życia takiego, jaki znamy na ziemi natomiast dzisiaj Mars jest bardzo taki no nie przestępca nieprzychylny tam znacznie już radykalnie zmieniły się te warunki klimatyczne, które te, które dziś obserwujemy w stosunku do tego co wiemy, że było kiedyś wiemy, bo mamy na to wiele dowodów przykładem chociażby właśnie ta płynąca po powierzchni woda ma wyraźnie odkryto, w którą właśnie odkryto w to taki jest rzeczywiście tak jakbym tak bardzo się nie mówił tego w myśl zdecydowali, że odkryto woda płynie z powyższym Marsa nie nie jest to jeszcze jest wszystko chyba przed nami na razie stwierdzono to właśnie ostatnie doniesienia stwierdzono, że zawsze zauważono, że intensywne pokłady soli, który prawdopodobnie w tej wodzie jest przemieszcza się w czasie w czasie, kiedy obserwujemy masa, czyli do miesiące nawet może lata ta sonda, która odkryła mas rekonesans Orbiter jest prawie 10 lat bada Marsa charakteryzuje się tym, że ma bardzo precyzyjne bardzo dokładne portrety zdjęcia robić ma znakomite ją kamery i rzeczywiście bardzo subtelne szczegóły na powierzchni Marsa pokazuje nam i właśnie dzięki badaniom tej sondy stwierdzono lub przez mieszczanie się przesuwanie się taki w 1 kierunku tych jakich pokładów soli co wskazywałoby na to, że w potas sól w tej wodzie Bernie w płynącej znajduje się w mej to jest właśnie to sens fundamentalne odkrycie, ale Motor z prawa na w kilku miejscach na powierzchni Marsa znaleziono to tę wodę, więc to wszystko jest jeszcze do pewnego przed nami, ale chcę powiedzieć coś kiwa się w tej dalekiej przeszłości na tym marsze to woda płynęła my mamy bardzo wyraźne dowody NATO zdjęciach im piękny szczegółowe zdjęcia powierzchni tych różnych ścieków kanałów tego właśnie dowodu na to, że tam kiedyś chyba ta woda się przemieszczał i wyżłobiła to co dziś obserwujemy czy kanały na Marsie okazują się nie mieć taką bzdurą jak się nam jeszcze wydawało mi kilka lat należy, bo to jeszcze w dziewiętnastym wieku o tym, mówiono o tych kanałach na Marsie to było jakoś taką wtedy wtedy sensacją uważano to cywilizacja marsjańskie zrobiły te kanały, ale to jest oczywiście się wszystko fikcja, ale rzeczywiście to jakiś takiego ścieki, czyli można, by właśnie to powiedzieć koryta rzek kanały są łzy oczywiście obserwowane więcej znaleziono ten pojazd się poruszały łaziki marsjańskie poruszał się o powierzchni Marsa znalazły na powierzchni minerały, o których dobrze wiemy stanę na ziemi, o których wiemy, że musiały powstać w obecności płynnej wody także nie mogą inaczej się tworzyć inaczej postać tylko w obecności wody jeśli wobec tego dzisiaj ta na powierzchnię obserwujemy to znaczy, że w tym miejscu kiedyś była woda, ale łaziki odkryły również wodę pod powierzchnią Marsa obecnie płynącą, bo właśnie na obecną luzu to może za dużo powiedziane, choć znany błędy, ale wody rzeczywiście zaraz o tym bowiem i dobrym tt właśnie dowody, które zbieraliśmy, które były pokazy będą szukać wody zrównał się stało kiedyś była Johna teraz jest rzeczywiście to było chyba 2008 taka amerykańska sonda Filiks inny wylądowała na powierzchni Marsa w tym miejscu, gdzie można się było spodziewać wasi istnienia, bo tej wody domyślamy się do PiS może w postaci lodu pod powierzchnią wylądowała odnośnie poruszała w tym w 1 miejscu badała, ale kopała niezbyt głęboka głębokie dołki musiała wykopać sił w tym miejscu, żeby natknąć się po prostu na lód wodny długo potrwało, zanim to ostatecznie potwierdzono to rzeczywiście jest lub w ogóle w tej chwili już wiemy ponad wszelką wątpliwość, że rzeczywiście montaż sonda mamy kilka centymetrów pod powierzchnią pokrytą o tym, jaki w Jachim Regulice jakimś takim prawda w Nowogardzie nie lobem znalazł po prostu lód wodny lej to jest właściwie to zasadniczo w tej chwili dowód na to, że ta woda jest na Marsie w postaci lodu wodnego pod powierzchnią na dość dużych obszarach oczywiście nie całej powierzchni planety, ale w wielu miejscach ta woda jest mniej to jest chyba po innych takie najistotniejsze w tej chwili odkrycie do tego dochodzi po co kilka dni temu ogłoszono, że no i być może nawet jakaś bardzo słona woda bez wścieka powoli po powierzchni, a więc mówić no i woda w stanie płynnym to jest duży krok do usiłowań odpowiedzi na pytanie czy jest życie no bo wiadomo, że woda jest tym składnikiem życia tym busem z środowiskiem niezbędnym do zaistnienia życia do podtrzymywania tego życia woda woda, ale oprócz tego pamiętam, że nie tylko woda musi być jakaś jakiś żart jakiś ciepły jakaś energia, ale może być też ciśnienie prawda w rodzinie tutaj sprowadzić JS tak to budzi duże duże wątpliwości było, gdyby się mówi prawdę o tym, że woda płynie po powierzchni Marsa to to jest sens takiego się od razu budzi zastrzeżenia, bo jak przejrzystość małe ciśnienie na powierzchni obecnego 2 w tej wodzie temperatura zamarzania i temperatura wrzenia są właściwie bez siebie czy identyczne no i wobec tego tej wody w nim nie powinno być płynny na powierzchni Marsa ze względu zaś tylko małe ciśnienie ono bowiem następuje lot tu coś co wam sublimacji, czyli przejście bezpośrednio ze stanu stałego stan gazowy czy nawet jeśli jestem ruch jeśli woda to ona natychmiast obejmuje 3 przechodzi lub tarasie wałów i uratuje, czyli ulatuje to jednak mówimy, że jest to woda porywa się bardzo zły fason za sobą natomiast bardzo dużo deklarować czy soli w i właściwie ona wobec tego może nim do płynąć może być w stanie ciekłym w temperaturach dużo poniższych zera przy tak słabym ciśnieniu również i dlatego no i wydaje się, że rzeczywiście coś tam pójdzie po powierzchni, ale tak to nie jest taka wodę kometą prawda z g centymetrze mamy w rzekach tylko to jest właśnie bardzo bardzo też taka solanka coś takiego właśnie jedność odnośnie solanki w na wiosnę tego roku były doniesienia właśnie łazika łazika gwiazdki o tym, że pod powierzchnią czerwonej planety mogą istnieć takie zbiorniki w porowatych skałach tej solanki, która może być w stanie płynnym nie lodowym paktu wzrostu jest rzeczywiście bardzo i każdy ważny doniesienie odkrycie, ale wizja powiem, że to jest takie my w pewnym sensie 6 pośrednio odkrycie z sondy Curiosity, bo ona była wsie przeznaczona do innych celów nie tyle to jakiś tam poszukiwania czy badanie wody ile ta sonda i jej głównym zadaniem było badanie struktury geologicznej powierzchni Marsa i właśnie próba odpowiedzi na to pytanie jest to fundamentalne co się stało, kiedy się stało, że ten klimat Masecki uległo tak bardzo dużym zmianom i to na to pytanie właśnie usiłuje znaleźć odpowiedź na powierzchni miasta sonda Curiosity i takie może nie przypominam sobie takie obrazki nawet ten rysunek sondy Curiosity na tle jakiś taki skał i taki wyraźny jakiś równoważnik kołowe układy tych skrytych skał bimby pokazane, bo to właśnie bowiem badać sonda Łuna ma spinać się po zboczu zboczu krateru na wylądowała w fundusz w kwaterze dojdziesz ta prawda na zboczach ba szukać tych różnych warstw geologicznych badać różne warstwy geologiczne może być tam próbować może znaleźć coś co mogłoby powiedzieć o tym jak te warstwy geologiczne się na siebie nakładały no i Moves tego znaleźć odpowiedź co spowodowało kiedyś to było, że tak radykalnie się zmienił klimat marsjański to jest główne zadanie sondy Curiosity Ano właśnie pytanie co tam właściwie stało tak mówię tu woda na Marsie tu ślady, ale co my wiemy sporo już wiemy o tej prehistorii masa tej liczonej w miliardach lat co się stało, że z planety, na której były rzeki jeziora nie wiemy co jeszcze chcielibyśmy, żeby lasy, ale pewnie nie słyszało, że właśnie została został martwy zimny blok ze szczątkowym ciśnieniem i odrobiną wody co różni autorzy zgłosił zasadnicze pytanie, na które nie znamy odpowiedzi szukamy tych odpowiedzi i to odkrycie tej płynnej wody jest jakiż to pewnie przybliżenie nas od odpowiedzi, ale nie ma nie wiemy nie wiemy ciągle to jest nasze problemy marsjański, że chcemy się dowiedzieć jest niesłychanie ważne, bo to nie tylko z osłony poznawczy jest ważne, żeby poznamy prawda masa drugi jak jedno z planet układu słonecznego lepiej zrozumiemy, ale to może mieć ważne znaczenie dla nas tutaj na ziemi, bo mamy teraz się cieszymy tym prawda wspaniałym klimatem sprawnie mówimy tam jakimś ociepleniu mnie to zmieniło lodów arktycznych gorzka jedno ale, ale prawda życie kwitnie na powierzchni ziemi jeśli Mars kiedyś przeżył jakoś tak kół jakiś kataklizm coś co co radykalnie zmieniło ten klimat no to Boże, jeżeli coś takiego spotkać to jest właśnie w zasadniczy problem dlatego badamy tak intensywnie masa chcemy jednak znaleźć odpowiedź na to pytanie, które właśnie pan sformułował, żeby jedno móc jakoś to by przenieść na nasze ziemskie warunki i spytać się czy kiedyś przez jakiś dalekiej przyszłości ziemi też nie spotka w jakiś taki kataklizm, który być może zakończy życie na ziemi no ale w każdym razie co się może wydarzyć to jest właśnie chyba bardzo ważny z tego punktu widzenia przede wszystkim to badanie Marsa jest dla nas tutaj do Rzymian szalenie istotne 1 z hipotez mówi o tym, że jądro planety występ głos jądro marsjańskie i w związku z tym ustały procesy geologiczne, które mogły podtrzymywać się remont i atmosferę i odpowiednią temperaturę w grobie, ale w najnowsze dowody zdaje się pokazują, że wcale te procesy geologiczne mogły nią stać w myśl to też jest wszystko dosyć wąski Box oczywiście bardzo taka w oczy urlop na powierzchniach o tym, ulotna zwisy taka oczywista może odpowiedź, bo właśnie do tej pory uważaliśmy, że to jądro jądro planety Mars jest już jakieś takie właśnie wysyła w przeciwieństwie do ziemi dobrze wiemy, że tam prawda wielkie procesy się dzieją kiedyś właśnie wiemy, że na Marsie wulkany wybuchały też stadion to było jakieś takie prawo zapewnia płynny jak tak jak na ziemi, bo były bardzo silne silna aktywność wulkaniczna powierzchni, czego ślady do dziś obserwujemy te słynne stożki, by nie wspomnieć o tej słynnej Górze Olimp na Marsie jest największym wzniesieniem w układzie słonecznym 25 km no właśnie ponad ten poziom, z którego wyrasta także to jest rzeczywiście jest nowym są te dowody na to, że kiedyś ta aktywność była nie mają dzisiaj no bo pewnie to jądro właśnie wygasło no ale są oczywiście w tej chwili jakieś takie różne domysły, że może jednak nie do końca może coś tam dzieje od osób wszystko na razie jedno takie pierwsze Jaskółki świadczące o tym, że rzeczywiście warto tu dalej drążyć warto też, że trzeba dać i robi się tomu są ciągle nowe powstają projekty różnych sond kosmicznych, które będą jeszcze lądować krążyć wokół Marsa i rzeczywiście tego ma zbadać, a dodajmy, że w tym roku mija bodajże 50 lat od w ogóle rozpoczęcia takiego sondowania Mars na Marsa co to właśnie rozpoczęte było już nawet wcześniej niż na początku lat sześćdziesiątych, ale pierwsza taka rzecz się uda na misja marsjańska, bo też Mariner 4 amerykańska misja to był rok sześćdziesiąty piąty 30 tys 50 lat już mamy i od tego czasu mors niesłychanie właśnie intensywnie zbadano z tego względu, że jest blisko, że jest najbardziej podobny do ziemi tego życia tam warto szukać i pobudza wyobraźnię pobudza wyobraźnię i sprawa ogromna literatura science-fiction na ten temat inne są natomiast chcę powiedzieć, że ten marsz się raz się broni w nie tak łatwo jest choćby wydobyć z niego też te informacje wiele komisji się zakończyło ogromna większość aż kiedyś już parę lat temu to nawet tak liczyłem, że to chyba w zaledwie 30 % wszystkich misji marsjańskich było można uznać, że było udanych, a resztę sił dawała reszta nie wymienię je w nie bobasy dziennie nie wyższym pozwala mu z tak właśnie poznać do końca też z bardzo trudne przedsięwzięcie badania Marsa no ale dzisiaj my bogaci w różne doświadczenia potrafimy to ono coraz coraz skuteczniej coraz sprawniej wyrobić i rzeczywiście sukcesy są wspaniałe, czego przykładem ta właśnie ostatnia sprawa w płynnej wody odkrycia płynnej wody w dal jak wczoraj koleżanka zapytała mnie o to dlaczego my właściwie tak eksponujemy Marsa, a nie eksponujemy Wenus, która jest chyba w końcu bliżej niż Mars i też jest niezwykle atrakcyjnym miejscem czemu na Marsa nie na Wenus latamy na Wenus jest bardzo jeszcze bardziej nieprzystępny zły, a raz tak bym opowiedział wiemy dobrze o tym, że Wenus jest otoczona bardzo gęstą atmosferą co powoduje taki dym tzw . efekt cieplarniany uwzględni powierzchnia Wenus jest rozgrzana do bardzo wysokich temperatur no i wobec tego jest w bok byłoby to znacznie trudniej wiemy, że tam bardzo małe prawdopodobieństwo, że jakieś formy życia mogą się rozwinąć właśnie ze względu na te bardzo ich wysoką temperaturę i bardzo wysokie ciśnienie gęsta atmosfera wysokie ciśnienie na powierzchni także goście praktycznie tam nic takiego być nie może wobec tego w tym dowiedzieliśmy o tym, się, że Wenus właśnie taka nie inaczej wyglądałby z tego warto to odłożyć, ale skoncentrować wysiłki na Marsie, który jest w tej chwili bardzo podobny do ziemi wobec tego nikt tam warto tego życia szukać, ale oczywiście nie tylko Mars w układzie słonecznym znamy wiele innych obiektów, które nie mają wody przede wszystkim wobec tego też tam warto szukać życia pierwszy przykład satelita Jowisza Jowisz ma bardzo dużo księżycowy dużo satelitów, ale 4 takie duże książęce zwany Galileusz owe, które jeszcze Galileusz odkrył Europa o nazwie Europa i okazuje się, że ten Księżyc wiemy już to ponad wszelką wątpliwość, że ma wasze całą powierzchnię pokrytą lodem, ale ta warstwa tego lodu powierzchniowego jest chyba niezbyt gruba to niezbyt to znaczy no może kilkaset metrów może kilometr może 2 km, ale karze tej rzeka do urzędu gminy, ale pod tą warstwą lodu znajduje się ocean płynnej płynnej wody no, więc jeśli jest to płynna woda no to może tam było życie jest problem czy jakiś grzanie wewnętrzny jest to musi być dla niej wewnętrzna zgoda ta woda jest Młynarczyk temperatura jednak jest taka, że umożliwia w istnienie tej wody w stanie ciekłym nie i wobec czego tam warto też tego życia szukać na oczyszczenie jakieś tam złote rybki, które pływają w tym stanie, ale właśnie to jakiś bardzo proste prymitywne formy reformy i z życia, jakiego życia może tam są na OIT to już wszyscy wiemy od wielu lat to była odkryto ją odkryć zawdzięczamy, a jeszcze sądom Rejonowym w latach 70, ale już nim przede wszystkim sonda Galileo, która była sztucznym satelitą Jowisza długi czas przez wiele lat krążyła wokół Jowisza i szczegółowo badała nie tylko Jowisza również Księżyca ten w szczególności Europę jedno i coś takiego tam odkryto sąd może zdobyć w tym tempie w jakimś źródłem takiego życia, który warto też szukać, szukając pozaziemskiego życia o nadziejach związanych z poszukiwaniem życia, ale też być może zmianie Marsa będziemy rozmawiać i audycja Homo science nasz gość studiuje z nami dr Krzysztof Ziołkowski z centrum badań kosmicznych Polskiej Akademii Nauk dobry wieczór, gdy rozmawiamy o odkryciu niedawnym płynnej wody na Marsie na powierzchni Marsa, która sobie płynie solanka po zboczach marsjańskich i aż się prosi, żeby łaziki gwiazdy, które bada powierzchnię Marsa bardzo aktywni mama jest wyposażony w taki laboratorium, które może analizować skład rady związków chemicznych, które tam pobiera wraz z próbkami poszedł i zbadał też tę wodę i po posmakował je i w naszym imieniu w imieniu ziemian czy to byłoby możliwe jest myślę, że nie, ale innych osób w ich przede wszystkim z tego względu, że to miejsce, gdzie znaleziono tę wodę jest jednak jakoś tam oddalone od miejsca, gdzie pracuje sonda Curiosity to wiele kilometrów musiałabym przebyć o jej one jest przeznaczona do zupełnie innych celów już wspominaliśmy w pierwszej części sonda Curiosity ma przede wszystkim badać geologii Marsa wszystkim badać się poszukiwać jakichś warstwach skalnych śladów w przeszłości, które mogły doprowadzić do tego, że chyba marsjańskiej uległ tak radykalną zmianą to jest zadanie sondy Curiosity wasze wszystkie przyrządy, które zajmują się na pokładzie tej sondy to głównie do tego celu służą badanie składu tej ewentualnie płynnej wody, bo jest troszkę innym zadaniem nie wiem czy te przyrządy dałoby się jakoś tak mało zdalnie prawda ustawić, żeby mogły to badać być może tak, ale my, ale chyba nie warto, bo po prostu ona ma inne bardzo ważne jeśli nie ważniejsze zadania w tej chwili do spełnienia i dlatego Jaś min znakomicie pracuje już od dłuższego czasu no to jednak nie nie nie mieszajmy tego nie przeszkadzają temu tylko niech ona spełni swoje zadanie, które jest do równie ważnym Tobias tę wodę oczywiście na pewno w przyszłości będą badały i inne sądy na jeszcze troszkę polecą inne są już bogate plany miast sądy są w Europejskiej agencji kosmicznej amerykańskie nowy jest, więc te masy będzie na pewno bardzo intensywnie dalej badany przez najrozmaitsze sondy kosmiczne i takie, które wylądują na powierzchni będą się poruszać się być może posmakują właśnie tej płynnej wody, ale również sądy, które będą krążyły wokół Marsa, żeby z pewnego dystansu tego Marsel badać tak jak to jest w tej chwili no i myślę, że to się będzie dalej bardzo intensywnie wszystko działo, a wszystko po to, żeby w końcu jednak może znaleźć na to odpowiedź na to fundamentalne pytanie czy jesteśmy sami we wszechświecie czy może na Marsie są jakieś formy życia, który chcielibyśmy znaleźć, ale czytałam m. in . o tym, że, gdyby nawet te formy życia w tej wodzie istniał, gdyby nawet kilka pozycji mógł ich posmakować to nie byłby w stanie sekwencja nazwać dna, które by ewentualnie tam był wstanie el Bóg mógłby okna odkryć, a jest jeszcze 1 problem, którym też czytałam Otóż to zadziwiło, że ERM naukowcy z NASA twierdzą, że łazik nie został też te sądy, które zostały wysłane na powierzchnię Marsa nie zostały wysterylizowane w takim stopniu, żeby mogły mieć kontakt z płynną marsjańską wodą, o co chodzi to osoby zostały na pewno bardzo starannie wysterylizowane chodzi po prostu o to, żebyśmy nie z zanieśli na powierzchnię Marsa tych naszych, toteż ziemski jakiś mikrobów, jakie bakterie jakiś jakiś prawda no no no zanieczyszczeń, które mogłyby zaszkodzić temu ewentualnemu użyciu, które tam usiłujemy odkryć i to jest inna rzecz niezwykle starannie przestrzegana w tej chwili przez wszystkich wszystkie agencje kosmiczne, które wysyłają w kosmos nie jakieś obiekty, ale muszą być bardzo starannie właśnie wysterylizowane Fiat jako przykład pokaże, że powiem opowiem taką prawdę historia, która właśnie świadczy o tym jak bardzo przywiązujemy do tego lew, by zobaczyć ci którzy, którzy organizują te wszystkie loty z wielką wagę przywiązują sonda sonda Galileo, który to już powszedni audycji wspomniałem, która krążyła wiele lat wokół Jowisza jedno zakończyła swój żywot innym jest nie zostały już włączone, ale dalej tam mogła krążyć wokół Jowisza i żeby nie doprowadzić do tego, żeby jak skrzywił stracimy możliwość sterowania ruchem sądy i doprowadzić do tego, że to sonda przypadkowo mogłaby się zderzyć z Europą tym satelitą Jowisza, na którym właśnie jest ten lud, a pod lodem pod warstwą lodu jest płynna woda i być może jakieś tam życie jest, żeby nie doprowadzi do zderzenia, bo wtedy też nowa się nasze ziemskie tutaj jakieś jakieś zanieczyszczenia mogłyby być tam no i zaszkodzić zniszczyć doprowadzić każdą jakiś ekologiczny chciałby się powiedzie katastrofy tam właśnie z dna sprzyja wiszą i dlatego też postanowiono też sądy zrzucić na powierzchnię Jowisza, ale rzeczywiście ona wpadła w tym gazową powierzchnie są coraz głębsze jakiś tam by prawda te warstwy powierzchniowej sieć została tam zniszczona tam po prostu no spalona zmieciona z wielkim ciśnieniem nie ma jej, ale w ten sposób ustrzegliśmy się przed ewentualnym zanieczyszczeniem Europy to był niesłychanie mało prawdopodobne, że ta sonda trafiłaby zderzyła się z Europą, ale nie można było tego wykluczyć i dlatego zastosowano takie są radykalne zakończenie tej misji Galileo poprzez wrzucenie sądy na Jowisza, więc Otóż rzeczywiście szalenie my staramy, żeby nie mogli jedynie zaszkodzić zniszczyć nie nie popsuć czegoś co słowo tam jest no dobrze, że przestrzegasz tych tych tych wszystkich zasad i to bardzo bardzo starannie jest to wszystko inne egzekwowane w także także w zamożnych, by być spokojni, że coś takiego kryzysu nie zredukuje pozycje okiem pani zaczęła mówić, że ona jest niedostatecznie wysterylizowana, żeby nie zanieczyszczonej wody to już są jakieś takie szczegóły subtelności inna, których jadą, których nie potrafi nic powiedzieć, ale chce tylko podkreślić, że niezwykle poważnie to sprawa się traktuje wszystkie wszystkie podkreślam obiekty kosmiczne, które krążą nawet niekoniecznie lądują gdzieś tam na takich powierzchniach muszą być bardzo starannie właśnie wyczyszczone żeby, żeby nic z tutejszą nasza forma życia ministrze media nie jest znalazło się tam właśnie przestrzeni to jest bardzo przestrzegane, ale sterylność Marsa może się nie martwi przez najbliższe 20 lat, a potem coraz bardziej coraz częściej mówi się o tym czy jednak chcemy tam wysłać ludzi Jonasa oczywiście trudno oceniać w tej chwili e-deklaracji wiarygodność należy mówią oficjalnie o tym, że w latach trzydziestych 2001 . wieku chcieliby tam posłać ludzi teraz co wtedy no bo ludzie się nie sterylizuje inni wychodzą w tych skafandry ach, ale przecież muszą mieć też kontakty z zewnętrzną częścią tych skafander rów no to wtedy cała sterylność bierze wf nie dały coś tam się stabilizuje łączy się organizmu człowieka wnętrza człowieka jesteśmy w stanie zrobić, ale no właśnie to po to, co możemy go o to co będzie robione z prawa tego właśnie z lotu człowieka na Marsa no ale wierzy w to intuicja tak powiem, jakie są rzeczywiście chciał kiedyś poleci do marca, ale dlatego, że jest to konieczne niezbędne do tego, żeby zbadać ma coś dodać pożyczek, które stała się to musi być tam człowiek, który swoją inteligencją będzie potrafił tam prawda tymi różnymi instrumentami posługiwać się nie to to nie czuje poleci na Marsa ciekawości ciekawości z tego, że związek coś da się na to, że ludzki jest coś takiego są co im człowieka no i hal w wykazie wznieść ponad angażem przekroczyć jakieś gremium granice, by zdobyć to co jest w nim wydawałoby się nieosiągalne i t d. zresztą tak było z księżycem przypomnimy sobie już było bardzo dawno wtedy co prawda to była rywalizacja polityczna, ale no, ale ona ona była jakoś właśnie, gdy pożywką tego było tak chęć Noble zdobycia jest człowiek stanął na Księżyc no cóż to była sensacja, jaką pamiętam przeżywałem jako młody człowiek przeżywałem tamte wszystkie wrażenia i co skończyło się tych 12 śmiałków było na Księżycu i koniec 2 i chyba robi wrażenie do tej pory to robi wrażenie to jest rzeczywiście niesłychanie emocjonująca sprawa w Arles to daleko szukać mit od medalu i każe właśnie mówi o tej właściwości człowieka, że człowiek chce pokonywać niepokonane chce przekraczać granicę no tak było z Ikarem przecież inny i to po to, oczywiście współcześni i Karol wie z wynikiem Leonardo da Vinci dawniej przy historycznie można było liczyć, by bliżej nas Konstanty Ciołkowski czy ci, którzy przywołała stworzyli tym astronautyki te pierwsze rakiety budowali mu posuwa się tacy współcześni i Katarzyna potem był Armstrong pierwszy człowiek jest ona księdzu ich zdaniem tych 12 śmiałków, którzy chodzili po Księżycu no i co robi wrażenie ogłoszeń ani zaznacza tak to jest tylko na tej samej zasadzie myślę, że odbędzie się kiedyś lot człowieka na Marsa nieprędko jak kiedyś na to pytanie jeszcze parę lat temu jako opowiadały wydawało mi się dowcipnie, że umowę, mówi że przyszli zdobywcy Marsa już się urodzili dziś już takim optymistą nie jest za dewizy, jakie są ogromne trudności, jakie są memy jest jeszcze barier do pokonania on to wszystko jest możliwe to będzie pokonany tyczek poleci na Marsa są w zasadzie chyba tylko w tej chwili jeszcze w 2 min zasadnicze bariery przed tym lotem technicznie jesteśmy w stanie to zrobić technicznie potrafi my jesteśmy takim poziomie rozwoju technik technologii w inny się, że duże to jest możliwe, ale te 2 bariery to pierwsza trywialna finansowa jest okropnie kosztowne przedsięwzięcie po prostu uczy nas ziemia już w tej chwili w ten sposób będę mógł stać na coś takiego w, a druga bariera równie właściwie taka oczywista psychofizyczna człowieka czy organizm człowieka BM będzie w stanie no takie pokonać te wszystkie trudności te wszystkie warunki, które stwarza tak długotrwały lot pobyt w przestrzeni kosmicznej dzisiaj najdłuższy pobyt w przestrzeń kosmiczną dostała ponad rokiem staną się artyści dzielni ludzie radzieccy jeszcze stacji orbitalnej Mir bite rekordy, chcąc nie, chcąc cena od chwili, ale trudno w tej chwili na stacji jest w tej miary stacji kosmicznej to też już bez teki takie rekordy długości pobytu padały, ale to chyba niewiele ponad rok są, a złota Marsa tam z powrotem oczywiście tylko o tym, mówimy no jednak musi trwać jakiś co najmniej w prawie 3 lata czy może ponad 3 lata to jednak samolot Thomasa przez kilka miesięcy no ale DAX tam też trzeba troszkę pobyć sam by wrócić z powrotem na ziemię, więc to wszystko jest właściwie jeszcze ciągle jest wielka niewiadoma czy organizm człowieka to pokona, w czym możemy narażać człowieka ma takie takie prawda swych jakieś na uszczerbek zdrowia, który taki lot przyniesie to oczywiście nie chodzi tylko ten stan nieważkości przez co trzecia prawda tam jakieś inne warunki takich, które już znamy, ale nasza to promieniowanie kosmiczne ma jednak my tutaj razem jesteśmy chronieni naszą magnetosferę atmosferą przed promieniowaniem kosmicznym nieszkodliwym dla dla zdrowia, które z kosmosu to do ziemi dociera, bo tam to ten organizm czeka będzie jednak wystawiony na to promieniowanie przez bardzo długi okres czy to nie zaszkodzi jego zdrowiu no i t d. z wiąże się z tym ogromnie dużo problemów odbywa się też 2 dwojaki natury psychofizycznej odporność organizmu człowieka i warunki finansowe finanse czy bonusów stać nas na to w tej chwili, a tego, że trochę schodząc na ziemię albo na Marsa czy jesteśmy w stanie wysłać misję bezzałogową, która pobrała próbki gruntu marsjańskiego i przywiozła na ziemię, bo 1 z tych problemów lotu załogowego właśnie jestem powrót start ma same Mars to nie Księżyc to już kawał planety, więc Grawitacja silniejsza jesteśmy w stanie przywieźć Marsa kawałek Marsa do nas tak tak oczywiście o tym, się mówiąc dawno już były różne projekty no nie nie zostały do tej pory zrealizowane w dość chyba w tej chwili realnym projektem takiego lotu, który właśnie dostarczyłby na powierzchnię ziemi do ziemskich laboratoriach materiał pobrano z powierzchni Marsa, bo leży w dwudziestym roku 2020 już planuje się także w 10 bój się do tego dojdzie to będzie może taki to kolejny chciał się dziś milowy krok w tym właśnie w badaniu masy jeśli będziemy mieli w naszych ziemskich laboratoriach w materię pochodzącą z powierzchni Marsa, bo wtedy można już oczywiście szukać tych jakiś takich prawda mikrofon śladów życia no i rzeczywiście może coś się znajdzie także ja myślę, że właśnie tym takim kolejnym bardzo ważnym etapem przed rokiem w tych wszystkich badaniach, które teraz prowadzimy to będzie właśnie dostarczenie materii marsjańskiej do naszych ziemskich laboratoriów, a bliska przyszłość takiej współpracy do tej pory to zdecydowanie dominowały stany Zjednoczone wcześniej związek radziecki, bo Rosja już mniej, ale coraz częściej mówi się o Chinach Indiach, które nas są graczami były ważnymi, chociaż w tym mało doświadczonym po prostu mają mnóstwo pieniędzy i ambicję trochę podobne do tych, jakie w latach sześćdziesiątych miały te wielkie imperia jak pan sądzi czy to są oczywiście nadzieję na przyszłość oni i tak będą musieli radzić w dawnym żarem powiedział, że wielkie nadzieje, ale oczywiście to wymaga współpracy i chyba właśnie rzeczywiście wszyscy już tych nie rozumieją, że właśnie tak kosztowne misje, o czym mówić przed chwilą czy tak trudne misje wymagają współpracy współpracy właśnie tych wszystkich agencji kosmicznych ma przede wszystkim amerykańskiej NASA, które jest to jakiś taki no i pionierem tego typu działań, ale również naszej Europejskiej agencji kosmicznej, który by Polska jesteśmy członkiem właśnie Chiny w tej chwili jak słusznie pan zauważy jako bardzo aktywnie włączają się w ten nurt eksploracji kosmosu ma dojść do wielu jeszcze innych ale, żeby jak zwierzęta to są mówił, że jeśli dojdzie do tego lotu człowieka na Marsa to dużo będzie przedsięwzięcie nie tej agencji czy drugie agencje czy trzeciej tylko to będzie rzeczywiście dzieło ludzkości nas ludzi w białym, że jest generujących współpracujących w tej dziedzinie, a Żyd taka współpraca z dużo do takiej współpracy kiedyś dojdzie to bez oczywiste, bo musi to inaczej życzyłabym Polsce się tego nie będzie dało zrobić dlatego co to będzie 1 z tych przyczyn wygaszania tych różnych konfliktów, które jeszcze niestety na ziemi istnieją, a które oczywiście temu przeszkadzają były piękne w nich działo wokół takiej idei zjednoczyć jeszcze na końcu się, że też tak już zupełnie wybiegające w przyszłość bardzo odległą czy możliwe jest pana zdaniem powinna na pewno nie zażycia ellaOne kogokolwiek z obecnie liczby urodzonych żyjących tu możliwe jest teraz formowanie Marceau, czyli zmiana Marsa tak, żeby np. ludzkość mogła się na niego przeprowadzić roboty się u nas tłoczno robi się, więc to jest absolutna fantazja i chociaż odbił się mówi wiemy od dawna się mówi ale, ale to jest nie wyobrażam sobie, żeby to było możliwe właśnie chociażby z tego względu, że renomy nie zmienia jesteśmy w stanie nie może w stanie to byśmy byli rzeczywiście zmieni się na ukośnych map marsjański ale, ale ryzyko, które się z tym wiąże jest chyba tak ogromne, że wymowa po prostu toniemy nie ma sensu tak zostawić Raya ja nie wierzę w to czy my ludzie tutaj jesteśmy związani z ziemi jesteśmy przywiązani do ziemi ziemskie warunki umożliwiły nasze zaistnienie i trwanie w tym przez Sojusz prawda długi czas także także w jakieś próby przeniesienia się szukania tam gdzieś jakiś lepszych innych warunków na na Marsie, którym mowa w tym kontekście po prawie nic jeszcze nie wiemy jest chyba zupełnie nierealne także zasoby tego jakoś jednak nie wyobrażam, chociaż wiem, że to rozbudza wyobraźnię fantastów ogromnie, ale z młodymi się wydaje, że warto zgłębiać nie te fantazje tylko rzeczywistość to co już dziś wiemy, a to zawiera w sobie tak wiele różnych wspaniałości w ciekawych rzeczy pięknych obrazów i t d . tak bali, że to też powód powinno właśnie jeszcze bardziej działać na nasze emocje z naszą wyobraźnię niż science-fiction innymi słowy to, o czym ostatnio mówi Elon Musk słynny wynalazca i właściciel m. in. Space x celem nie jest realne on mówił o możliwości teraz formowania Marsa za pomocą bomb atomowych, które byłyby byłyby tam spuszczane i to wywołało ogromne oburzenie w świecie nauki także rozumiem, że w tego typu pomysły między bajki możemy włożyć on postoju jeśli wolno też coś dodać tak jak to słynny projekt lotu człowieka jednostronnym osłon taka jest pluralizm niestety ten to bez snu to alergia to widzę jako po prostu takie marketingowe działania po prostu na tym projekcie w świetnie zarabia zasłon tak naprawdę był 1 wielkim oszustom samego początku nowych zaś, ale ludzie się nabierali te pieniądze włożyli w to a to jest oczywiście zupełnie coś coś absurdalnego sprzecznego z jakimiś naszymi zasadami naszej naszej cywilizacji naszego rozumienia człowieka świata i t d. także nie wierzę w to, żeby to miało nauczyć się koszty mogły zaistnieć w razie trzymamy kciuki wszystko za bezzałogowe misje państwo jak wspomnieliśmy polecamy film książkę Marsjanin, a naszemu gościowi bardzo dziękujemy dzisiaj studio był naszym gościem dr Krzysztof Żukowski z centrum badań kosmicznych Polskiej Akademii Nauk dziękuję dziękujemy bardzo cienko Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: HOMO SCIENCE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam, oraz sprawdź jak działa nowe internetowe radio TOK+Muzyka. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj wygodniej w aplikacji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA