REKLAMA

Taksówki w Warszawie: jak jeździły przed wojną, a jak w PRL? O tym Jerzy Majewski w rozmowie z Przemysławem Iwańczykiem

Przedpołudnie Radia TOK FM
Data emisji:
2015-11-13 10:00
Czas trwania:
20:15 min.
Udostępnij:

Przed wojną taksówkarz jechał tam, gdzie chciał klient, a taksówek bywało więcej niż chętnych do jazdy. W PRL-u chętnych do jazdy było wielu, taksówek mało. A taksówkarz jechał tam, gdzie chciał.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
piątek 13 listopada Przemysław Iwańczyk kłaniam się zaproszono nas przedpołudniowy trwający ponad 2 godziny program ma dziś to data nie okaże się nie pechowa pierwszą część naszego zoo na naszego spotkania z naszymi gośćmi poświęcimy taksówką przede wszystkim warszawską taksówką chyba w ogóle moim gościem jest Jerzy Majewski z gazety stołecznej kłaniam się dzień dobry jak to było żadne podwójne żadne potrójne wodomierz się gotuje własnymi rosną nigdzie dalej Rozwiń » nie jadę wiesz z jakiego filmu to cytat poszukiwana poszukiwany bądź też bądź też co mi zrobisz jak nie złapie mnie złapiesz znów muszę w każdym razie dla taksówkarzy warszawskich wypowiadał te kwestie, po czym dodawał nie z Warszawskiego taksówkarza o taksówkach napisałeś teksty i to jest punkt wyjścia czym różnią się taksówki inny ustrój mamy do czynienia teraz, a jak wyglądało to w w latach osiemdziesiątych jak wyglądało to jeszcze wcześniej kiedy, kiedy w ogóle taksówki na warszawskie ulice wyjeżdżały chyba pierwszą taksówkę, jaką w życiu widziałem to była stara Garbate Warszawa jako dziecko byłem wożony taką taksówką i ich oczywiście nikt jeszcze wtedy w domu nie miał samochodu co są samochody były czymś bardzo rzadkim to był początek lat sześćdziesiątych, ale i bardzo się podobało bardzo by się podobał zegar, który wytykał zapewne to był taksometr, ale też był taki duży okrągły zegar na waszą na 2 główne zegary 1 prędkościomierza drugiemu regularnym zegarem i one były na równych praw udziałowych, by dobrze pamięta dostrzeżono, że być może w każdym razie to co zapamiętałem i to zrobiła na mnie duże duże wrażenie nie, a w lata osiemdziesiąte to już w latach osiemdziesiątych następuje rewolucja w Warszawie warszawianie w innych miastach w bo pojawia się taksówka na telefon radio Taxi, czyli zmiennicy, czyli dawna aleja filmowi też dokładnie takie takie jak zmiennika ach, oczywiście to jest zupełnie inna taksówka niż dzisiaj, kiedy się dzwoni zamawia się jej tata suka natychmiast przyjeżdża jest nas motywuje, jaką drogę do taksówkę pokonuje tak jest i można płacić kartą i w ogóle to ja, ponieważ albo nie płacić ta jazda jest zupełnie zupełnie inna natomiast, ale i, ale jak się pojawiły się pojawiły taksówki na telefon to z w zasadzie skończyło się skończyło się do łapania taksówek na postojach i walka z taksówkarzem, który jak gdzieś zjeżdżał n p . na zajezdnię albo miał jakiś własny interes pojechał tam, gdzie chciał, czyli mówiło jadę na Pragę albo jadę na wolę i kto w schowkach przyłapał też o kilka osób, które oczywiście każda osobno płaciła za ten kurs w 2 to zaczniemy od tego w jaki sposób i kto wpadł na pomysł, by taksówki na warszawskie ulice wypuścić Lotos, do której sam początek dwudziestego wieku, czyli to jest rok 1903 kiedy, kiedy pojawiają się pierwsze niewielkie przedsiębiorstwa tzw. dorożek samochodówki konne Ależ nie w żadnym wypadku konne samochodowe były dorożki samochodowe czy też były samochody 900 trzecie rok to już są pierwsze w Lesznie pierwsze samochody, które wyjechały na ulice Warszawy tylko pierwszy samochody, które miały zarabiać na przewozie ludzi w szczerym to może warto pamiętać, że na początku dwudziestego wieku Warszawa przeżywa taki niesłychanie szybkiej rozwój rozwój też infrastruktury w i to miasto to miasto ma po infrastruktura bardzo nowoczesną porównywalną z wieloma miastami w zachodniej miała dużo lepszą niż np. Petersburg, czyli nie mówiąc już o Moskwie, czyli począwszy na kanalizacji, która gdzieś tam powstaje jeszcze 130 lat temu zaczyna się budowę tej kanalizacji oddaje się pierwsze i elementy poprzez telefony, które były bardzo dobrze rozwinięte w po po już sieci elektrycznej oraz elektrownia ostatecznie uruchomiona w roku 1908 i różne nowinki techniczne docierały do Warszawy bardzo szybko także nie ma się co dziwić, że są też tutaj się szybko pojawiłem się boi, a ponieważ było dużo zamożnych ludzi zamożnej burżuazji to te samochody mini tych, które zaczęły przewozić pasażerów miały w miały klientów jest zabawna jest taka scena w kółko w dziewczętach z nowo Lipek Poli Gojawiczyńskiej jak ona tam 1108 pisze o 1 z swoich bogów trzecio planowych w zasadzie bohaterów, że wszystkie pieniądze przepuszczał na jazdy dorożkami samochodowymi tak gotowa fascynowały, że całą pensję właśnie wydawało NATO miast aż w końcu został wyrzucony przez rodzinę z domu, bo boi, bo nie miał nigdy pieniędzy to tu to to dało powieści z lat wcześniejszych minionego wieku oraz jeszcze przed pierwszą wojną światową Alice jak to później się zmieniało jak lud wolności Rosemarie wiodła firma pierwsza wojna światowa i to pierwsza wojna światowa sprawiła, że w roku 1915 w momencie, kiedy Rosjanie ewakuowali się na drugą stronę Wisły choć, kiedy Niemcy już dochodzili do Warszawy zabierali na wszystko co mogło jeździć także zabrali też samochody, których było całkiem sporo przed tą pierwszą lub też może wróćmy do tego, że to co innego oczywiście Warszawa, gdzie były drogi gdzie, gdzie te ulice były wybrukowane miały niezłe warunki oczywiście nie mówi o przedmieściach tam były raczej kocie łby natomiast jak by się chciało jechać daleko gdzieś za Warszawę, zwłaszcza na wschód to samochodem byłoby trudno to dojazd do Lublina samochodem przed 1914 rokiem nie było takiej wcale prostym to nie mówiąc już jakiś dalszych trasach bardziej też peryferyjnych to co w ogóle warszawskie taksówki, gdy podejmował się takich kursów linii kolejowej i nie są równe w nie sądzę, zwłaszcza że w prasie odnajduje się no, chyba że gdzieś do podwarszawskich miejscowości RODO na pewno do Konstancina to to jasne czy do Milanówka natomiast nie znalazł jakieś takie informacje o mnie chyba w Kurierze warszawskim jak ktoś się próbował jechać gdzieś dalej iść do Krzemieńca i jest tyle NFZ to co jest zabawne, bo jest napisane, że wcześniej został wysłany ktoś, kto miał sprawdzić drogę z 3 -li ta droga nowy pewnie zrodziła wiele różnych nieoczekiwanych sytuacji mogły po prostu w pełni z pewnych miejscach nie być i mogła być nieprzejezdna dla samochodu, ale przychodzi ten rok 1914 w Rosjanie ewakuują się tylko da na wschód przez mosty przed 6 sierpnia 401915 roku cały sznur pojazdów samochodów wszystkiego ciągną w kierunku wschodnim do jak przychodzą Niemcy w sierpniu 1914 roku to tu w zasadzie nie ma samochodów może jakieś tam się zachowały TUI ówdzie takie, które nie zostały zarekwirowane przez wojsko albo np. nie zdążyły wyjechać za nie wysadzone zostały mosty i błoto potem pojawiają się samochody oczywiście wojskowe wojska niemieckiego w sztabach Walijczyków, którzy tutaj przyjeżdżają kupują Warszawy idą potem dalej nas na na front w natomiast na taką odbudowę taksówek, czyli ruchu taksówką owego to trzeba było czekać prawie 10 lat to dopiero to dopiero w już po powojnie bolszewickiej, czyli rok 19232004. zaczynają pojawiać się pojawiać się taksówki podobno taksówek okresu międzywojnia za chwilkę wrócimy teraz zapraszam państwa na informacje te z nas przedpołudniowe program przebudowa programach Radia TOK FM w piątek 13 listopada Przemysław Iwańczyk kłania się ponownie z nami jest Jerzy Majewski z gazety stołecznej jeszcze raz dzień dobry dzień dobry mówiła warszawskich taksówkach w ogóle instytucji taksówki w Polsce, bo myślę, że tak globalnie też na to spojrzymy zatrzymaliśmy się na okresie między wojną, kiedy ta taksówka przeżywała swego rodzaju renesans czy można tak to określić czy dopiero to, bo taki pierwszy poważny rozkwit myślę, że w jakimś sensie przeżywało renesans dolny jeszcze wcześniej na początku lat dwudziestych dominowały dorożki takie konne dorożki, a potem tych taksówek było w latach międzywojennych coraz więcej było zdecydowanie za dużo w pewnym momencie to było w pola w zajezdni my w najlepszych chwilach to było ponad 2000 taksówek w Warszawie w okresie, gdy zaczął się wielkie kryzysy to było także na tych postojach stało po kilkanaście taksówek w 2 rzędach czasem niektórzy potrafili czekać cały dzień aż pojawi się jakiś klient czasem się nie pojawią tym klient w samochodów było niedużo więcej w Warszawie w tym czasie było jednak Polska nie była krajem specjalnie zmotoryzowanym Warszawa i tak wyglądała tutaj bardzo dobrze itp natomiast do taksówki były na pewno widoczne na ulicach poza tym w Warszawie w latach międzywojennych pojawiło się taksówka, która która, by samochody, które były specjalnie produkowane jako taksówki właśnie model był taki to były to to była fabryka, a są te czasy były produkowane z 2 firma z najmem mieściła 1 z 2 siedziby przy ulicy srebrnej, ale i tak tuż koło placu placu Kazimierza placu, którego dzisiaj nie ma tam dziś jest centrum handlowe Jupiter, ale oni produkowali właśnie model specjalnie przeznaczone na taksówkę takiej jeździe kierowca był oddzielony od pasażera szybą berlińskim stylu trochę no tak i to było, ale w to właściwie ta to nadwozie to było pomysłu jest tutaj miejscowego naszego toto nie był to niemało samochód, który był wzorowane na Ammanna na angielski w żadnym wypadku znaczy, jeżeli już od rana francuskich no dobrze bank 65 lat temu powołane zostało miejskie przedsiębiorstwo taksówkowe, które miało rynek uregulować szczerze mówiąc to i tak ginie to w momencie, kiedy powstawało to przedsiębiorstwo to już następowało gra dziś tak jest planszach pływanie wszystkiego, czyli państwo państwo kładło swoją rękę na wszystko na wszelkie działania na wszelkie możliwe formy społecznej aktywności czy czy też aktywność takiej prywatnej i wszystko było likwidowane wszystko stawało się państwowym m. in. z taksówkami miał być podobnie, bo my wróćmy znowu do drugiej wojny czy zaczyna się druga wojna światowa do taksówki są masowo niszczono jeszcze 3009 . roku Niemcy to rekwirują, ale ich na ulicach pojawią się większe on się pojawiać zresztą na ulicach wszystkich okupowanych miast europejskich wszystkich okupowanych przez Niemców rikszę, czyli taksówki Love Love jednak mimo wszystko są są też taksówki są też taksówki samochodowe są to samochody w jest najczęściej niemieckie jest duży postój taksówek przed jego dworcem głównym dworzec główny znajdował się dokładnie tam, gdzie się dworzec Śródmieście w Niemczech 3004 . roku go wysadzą w powietrze w i handel wydają się też, że to były też taksówki które, które głównie woziły Niemców, ale pewnie nie tylko natomiast po wojnie w dom Warszawa zniszczona i tych samochodów znowu nie ma w ogóle i te taksówki pierwsze powojenne to są to są samochody, które zostały złożone z tego wszystkiego co było za jakiś czas czasem to był jakiś romans, bo zazwyczaj były bardzo stare samochody takie samochody, że tak starych rzezie auta, które były wyprodukowane powiedzmy 3009 . roku albo 3008 . uważano za dniówki, a to wodno przegrywał już po czterdziestym piątym roku, czyli często było także, że z różnych rozbitych samochodów krzyż tam znalezionych albo ściągniętych ściągniętych z ziem zachodnich żywych wyciągano części i łatano tu coś to co jeździło więc, więc te samochody były w stanie strasznym czy one były głównie z prywatnymi taksówkami i tymi prywatnymi taksówkami jeżdżą one właśnie do do aż od one były tylko wyłącznie wyłącznie takie samochody były aż do powstania MTU PTU, czyli Miejskiego przedsiębiorstwa taksówkowego, dlaczego Warszawa nie poszła wzorem dla kilku światowych metropolii, gdzie do taksówki są jednakowe w lesie na nowego Jorku nie wyobrażam sobie bez żółtej taksówki były one były w LM po maczetę w jak pozowała jak te stadiony w Niemczech w kalendarzu to mercedesy, które takich koloru kości Słoniowej Jacka jak powstałym Vettel to one były jednakowe, bo były tak samo umalowane to był zresztą samochody i przede wszystkim przede wszystkim Warszawy 20, ale wcześniej też pobiedy pierwszy pierwsze samochody, jakie dla Miejskiego przedsiębiorstwa taksówkowego zostały dostarczone przyjechały pociągami ze związku Radzieckiego takich wielkich skrzyniach wiezionych na platformach potem wyjechał z tej skrzyni to były te garbaty Warszawy, które były malowane w takie ma sposób Zosią moskiewskich takie charakterystyczne szachownice na nas na bokach przed wojną warszawskie taksówki też miały takie szachownice i czy one były one liczone były 1 koloru po to, by niemniej nie potrafię powiedzieć teraz to mało może od samego początku trzeba jednak myślę, że na początku tak było zakon w chwili, kiedy przywieziono je to one wyglądały identycznie, ale też takie taksówki gdzieś wpisują się wpły w taką miejską tkankę, którą oprócz tego, że stanowią ludzie stanowią też symbole kojarzone jednoznacznie ja nie jestem, ale no, ale wróćmy do tych do tych czasów, czyli ery tak to wygląda w latach pięćdziesiątych w czasach stalinowskich, czyli rozumiem, że ta władza komunistyczna stara się wyeliminować w ogóle taksówkę prywatną to mierzącą 200 płyt prywatni taksówkarze, ale pojawiają się te taksówki państwowe, które są dużo lepsze dużo lepszej jakości są nowe nie są remontowane, więc się szybko zaczynają psuć w ale rozumiem, że zakłada się, że w przyszłości nie będzie już tego co w tych Sak taksówek prywatnych ta bitwa bitwa o handel, a nie tylko handel zostanie w końcu przeprowadzona i będą tylko jeździły taksówki do taksówki miejskie czy ty powiedz może będą kiedyś państwowe ale, ale uspołecznione, ale przychodzi rok 1956 i tak się nie staje wtedy zaczynają się pojawiać się taksówki taksówki prywatne znowu, czyli więcej z tych taksówek prywata prywata to wiadomo no i ktoś się rejestruje sobie taksówka jedzie tym czy może jechać 1 ma żółty drogi Zielonej trzeci niebieskie 1 taki samochód i inne inny z o w tym MKT peszy rozumiem, że nie przykładano jakoś specjalnie do, bo do tego wagi kolejne wersje dostarczane były przez fabryki może w różnych kolorach bardziej chyba chodziło o to, żeby znaleźć części do dodana praw, ale i tak jest takie kłopoty codzienne po tym co się dzieje zresztą przez cały okres PRL -u i jak oglądamy film zmiennicy to tam też jest cały czas problemy, skąd wziąć ogumienie do samochodów jest prawda obozu w minionym rokiem właściwie albo skok ściągnąć do taksówki to są akurat jakieś żółte, ale wpływ zmiennika jeżdżą taksówki w różnych kolorach także w myślę, że w numerze to da się właśnie złożyła ta historia trochę bałaganiarstwo jakiegoś nie myślenia o tym, dodanie do nich wydawało się być ważne no tak też zapytam o 1 rzecz na koniec naszej rozmowy jak wraz z upływem lat zmieniała się pozycja społeczna taksówkarzy rozumiem, że kiedyś taksówkarz to był gość o taksówkarzu nigdy nie był elitą taką rolę społeczną Doda taksówkarz to zawsze była jakaś klasa klasa robotnicza wyścig taksówkarze przed wojną nie brakowało w latach siedemdziesiątych osiemdziesiątych nawet i intelektualistów, którzy dorabiali sobie nie mogąc, ale w swym to jest tak to raczej zdrowo jest raczej już inna historia w Almie nie można porównywać czasów przedwojennym przedwojennych z tym co było np. w latach 80, kiedy w ludzie wyrzucani byli sprawcy byli weryfikowani przez władze komunistycznej często to była jedyna możliwości zarobkowania, więc wtedy wtedy byli wtedy byli ci taksówkarze bardzo bardzo równej lub bardzo wtedy czyta taksówkarze byli bardzo różni, ale generalnie cały czas gdzieś utrzymywali się w tej hierarchii jednakowe miejscu, ale zwolnieniem nie jestem w stanie na ten temat więcej powiedzieć, bo łatwo oddać musiałbym jakieś badania przeprowadzić Mazowsza, jaki jest teraz warszawskimi taksówkami na tle innych europejskich metropolii nie jeżdżę taksówkami w ogóle jak to zaczęły się taksówkami nie mógł przyjechać wszy kilka kilku kilometrów chociażby o wymianie not kilka osób przyjeżdża, ale to nie jest częściej niż trzy-cztery razy rocznie taksówką to zawsze może na lotnisko wydano w formie nigdy nie miałem problemu tak ze złapaniem taksówki w znam teraz wiem jak dojechać, bo najbliżej, żeby zostać, żeby nie zostać tak jakoś radzono zachęcony na pewno żaden taksówkarz nie zawiedziemy np. z ochoty na lotnisko przez jej przez Pragę albo przez Mokotów dziękuję serdecznie, że Majewski z gazety stołecznej, by moim państwa głos ma rozmawialiśmy z warszawskich taksówkarzy, a co w przedsionku trzynastym dniu listopada taki temat są wymyśliliśmy bądź państwo z nami teraz informacja rady taka sama później kolejny nasz temat Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: PRZEDPOŁUDNIE RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam, oraz sprawdź jak działa nowe internetowe radio TOK+Muzyka. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj wygodniej w aplikacji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA