REKLAMA

Adam Zagajewski o swojej twórczości i ważnych procesach zachodzących w Polsce

Przedpołudnie Radia TOK FM
Data emisji:
2016-06-13 10:20
Czas trwania:
23:46 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
w krakowskim studiu Radia TOK FM jest razem ze mną Adam Zagajewski poeta prozaik eseista witam pana bardzo serdecznie dziedzinach i chciałem panu bardzo pogratulować im ostatnie nagrody nagrody Lukasa prestiżowej nagrody humanistycznej, którą przyznaje się za zaangażowanie w co tu dużo mówić polityczna, a on z tego co wiem to on tak to częściowo zaś zaangażowanie polityczne, ale to ja się wyżyć tę nagrodę przyznano już rok temu także to nie zawiera 3 Pisa za wiersz Rozwiń » przeciwko PiS-owi, bo jeszcze nie było na świecie tylko to przyznaje się rok wcześniej potem nakłada się pieczeń z tajemnicy mi się laureatowi nie wolno za nic w świecie zdradzić, że dostałeś nagrodę, bo nadal utrzymują w sekrecie do ostatniej chwili jest nagroda z tego co rozumiemy humanistyczna nasz ciągnik np. ciem no i wielcy filozofowie czy ja na pewno nie jest im wielkim Polger, który był bardzo znanym francuskim Dalajlama zdaje się od Izraela ranił filozof nie jest na szczęście jest wciąż w czasie teraźniejszym z przywódcą religijnym, ale potem przyznaje wydział teologiczny Uniwersytetu w Tybindze na a jakby blacie od rodzinna Europa dla Lukasa, który był rabinem umarł w telewizji w obozie w obozie w telewizji mięta umarł z powodu naturalnych należy w oborze pewnie ktoś przyczynił do jego śmierci rodzina miała pomysł tej nagrody i z tego co rozumiem ofiarowuje fundusze też na to nagród tak czy tak dawno humanisty bardziej humanistyczne niż, ponieważ nie wypieram polityki, ale jak już w LM bądź obiekt silnie nagradza wydają się z bardziej za pewną obecność humanistyce w rozmowie o sprawach ważnych, bo rozumiem, że po tych mu młodzieńczym zaangażowaniu w grupę poetycką teraz później w nową falę to była rzeczywiście poezja polityczna i oni bardzo reagujące na NATO coś się zasiewów wówczas w Polsce działo w i pan i w nogę przeszedł w inne rejony jeśli chodzi o swoją poezję i teraz tego pana dłoniach to znaczy powrócił Bando w i tych form które, która postulowała nowa fala i dlaczego czy uważa pan, że aż tak groźnie, a im to nowa wizja gry w przyszłość pokaże jak było chaszcze jak jest różnie, ale tak naprawdę to czy już to jest droga kuracja odmładzająca powrót do do nowej fali, ale jak ten zaś ono nie jest tak jak teraz codziennie, że nowy wiersz polityczny to jest to raczej coś wyjątkowego, ale jest, ale mamy do czynienia z inną kumulacją władzy mentalny powiedzmy 1 i sądowniczej wyrok dla i która na razie nie jest wykorzystywana zanadto wcale potencjalnie może być także jak ja przez długi czas nawet mówiłem moim studentom w ścianę, zanim te trzymają się zwierzę polityczne może wiedzieli, że miałem też taki element mnie nie dać spokój lub będą wybory i nie będzie pamiętał tych ludzi, którzy atakowali iść, bo po każdych wyborach zmienią się zmieniają się twarzy, ale dzieje się coś więcej to jest właśnie była niebezpieczna kumulacja władzy, a w mediach w sztywnym pewnej ideologii w tym, że mamy być wszyscy narodowymi katolikami i ten się beze mnie bolała go jest pełna wolność wewnętrzna, którą ta władza się, aby zgwałcić i to pozwoli pan, że coś zacytuję Ewa Pałkiewicz Polak w plusie minusie powiedziała tak kod inspirującego środowiska usiłują bronić nie tylko dawnego systemu politycznego, ale przede wszystkim kultury typowej dla okresu barbarzyństwa to panu FR my ty ja bym chciała wiedzieć co to jest ten okres barbarzyństwa wszy w historii Europy mówi się o wiekach ciemnych interesów wczesnośredniowieczne tylko mnisi irlandzcy przepisywali stare rękopisy, ale nie nie widzę tego, iż jego krzyż symbol małżeństwa za leminga czy, a to co się dzieje kod 0 Majdanka od broni po prostu pluralizm tragarzy, że demokracja nie może zamknąć innych opcji nie może być tak przychodzi 1 opcja mówi inny już nie ma już jest jesteście zdrajcami i to jest barbarzyństwo zamykania ust przeciwnikom politycznym, którzy nie są wrogami tylko politycznymi przeciwnikami co w demokracji jest jak najbardziej uprawnione także nie nie rozumiem czym ma być to barbarzyństwo czy zatańczą wyjaśniłem, że czeka mnie wyraźnie mówią tylko, że obecna władza ma Pogodnej spokojnej twarzy wolno ataków, ale zostawmy Ewę mogli być Polak jest chciało jednak wrócić do tej poezji zaangażowanej politycznie kiedyś w 1 z wywiadów powiedział pan, że to jest taka poezja rozpatrzy czy naprawdę uważa pan, że czasy są rozpaczliwe, żeby właśnie poeci siadali do publicystyki czy gaszenie mówi Adam Jasser nadwozia polityczna bywa też jest nierealny po prostu kije i jak na ogół jestem przeciwnikiem ironii jak orzekł totalnego światopoglądu ale, a jeśli idzie o spory polityczne poetycka polityczne to kto to jest czym często Jelenia odgrywa tu ogromu rozpaczy w tym sensie, że może to jednak takie wiersze polityczne pisze się nie wtedy, kiedy demokracja ma się doskonale, kiedy zagrożenie najwyraźniej jest pewne zagrożenie demokracji im znam wiele osób które, które są mnożenie dnie rozpaczy pogrążony, ale ja sam zatruwające życie tak ten, kto to zwężanie demokracji tymczasem cień który, który zawiśnie nad naszą wolnością czy wiesz pan w siłę poezji, że przy pomocy wiersza można straszyć czołgi nie inny nie wierzy aż ale czego się nie robimy, a on bez wiary w momencie ich jednak nie wierzę, a jednak w latach siedemdziesiątych, a czas odgrywała ważną rolę Marthy te tłumy ludzi, które przychodziły do kościołów, żeby słuchać płaczu, ale nie nie twierdzę, że chyba, że to poeci obalili komunę, ale jakimś stopniu może niewielkim przyczynili się do tego także to jest taka suma, a drobnych wektorów, kto to co się dzieje w społeczeństwie prezes w sensie społecznym bardzo niewielkim wektorem, ale jednak należy do tej całość jednak w czasach autorytarnych to właśnie poezja brzmi jak i jak wystrzał bardzo często głośniej niż właśnie w czasach liberalnej demokracji, gdzie gdy, gdy poetów niewiele osób słucha no tak, ale na wiemy nasz adres tt 2 wielkie totalitaryzmy dwudziestowieczną sprawiły, że wiersze przeciwko nim napisane poznaliśmy 30 lat później wieś Mandelsztama nikt nie znał już wtedy, gdy w latach trzydziestych Albrecht nam się w sławnym wie, że rozwiązanie Wrocław, gdzie szydził z partii komunistycznej NRD a, ale nie opublikował tych z nową bardzo ostrożnym człowiekiem także, a w tych te wiersze krytyczne są znane natychmiast tylko w systemach, które jeszcze nie są naprawdę autorytarny, bo tylko wtedy one mogą być rozpowszechniane, chyba że jest jakiś system podziemnego, a przypisywanie wyraźnie dowodzi przypadek był, czyli myślę tutaj o o nowej fali ja myślałem o o panu myśl o Julianie kochał zawsze myślę o Stanisław Barańczak uczy o Ryszardzie krynickim pan miał zakaz w ogóle publikacji w w Polsce, a jednak od pana wiersze ukazywały się w drugim obiegu dla tak ale gdy ten zakaz jest dobrze pamiętam był związany z podpisaniem listu 59 a kto był też czasy Gierka były paradoksalne jednak sporo tych wierszy bardzo krytyczny ukazywało się cenzura, a lubiła czasem dokuczyć swojej ogromnej mierze, że to był znaczy w jakiej sprawie był ten protest, a proces był wtedy przeciwko zmianie konstytucji, która miała wpisać przyjął ze związkiem Radzieckim, jakkolwiek w stawie kibice w no właśnie, ale ciekawe jest to, że nie tylko pan w w współczesności pisze wiersze polityczne w Polsce Jarosław Marek Rymkiewicz właśnie czytam, że otrzymał nagrodę w PKO BP to jest autor słynnego wiersza do Jarosława Kaczyńskiego wiem, że bardzo politycznego czy wierzy pan w taki spór poetów na wiersze polityczne wierzą bardziej w PKO BP Jennifer Aniston w ten spór należy, że Rymkiewicz znakomitym tłumaczył mi się dzieła jego własna produkcja poetyckie to często nasze na granicy kiczu w bramce nie jestem lubiany w Szczawnicy jak inni nie mam wrażenie, że mi się pojedynkował z jakimkolwiek społecznym i Alenia pan takiego wrażenia, że to się wpisuje jakoś w stare polskie pęknięcie to znaczy Tarnów to przepaść między nami zarówno w w obrębie kultury literatury, jaki i po prostu takiego zwykłego życia to jest często takie pęknięcia przez przez stół tak to prawda, ale AM dzieje się tak, że jeśli idzie o literaturę sztukę to jednak w sensie, że 90 % artystów autorów twórczych, którzy są już istnieją w Polsce za granicą są po stronie społeczeństwa otwartego internetu i Annie po stronie koncentracji władzy narodowo katolickich także tu nie ma równowagi tak oczywiście w skali całego społeczeństwa jak pokazały wybory rozkłady z innym, ale wśród inteligencji twórczej jak się dawniej mówiło się z cofa co tak nie jest to ja w ogóle z trudem się przypominam 3 znam kogoś, kto jest od tamtej stronie lustra cała jest to bardzo szczęśliwy w tym w Krakowie z Adam Zagajewski z moimi państwa gościem teraz informacje Radia TOK FM, a po nich wracamy do naszej rozmowy Adam Zagajewski poeta prozaik eseista jest pani państwa gościem w krakowskim studiu Radia TOK FM w taki w takim programie pierwszej grupy poetyckiej w latach siedemdziesiątych i pisaliście panowie bardzo mam namyśli manifest grupy teraz, że poezja jest zawsze sprzeciwem trzeba się zawsze sprzeciwem to znaczy czy w w tych czasach z pokoju jeszcze niedawno, gdy nie pisał pan politycznych wierszy i ta poezja była też sprzeciwem gdynianom po ze sprzeciwem jak w jakiś powód do sprzeciwu lub go, a które są poeci rzekłbym metafizyczny jak rozliczyć ci, którzy się buntują przeciwko porządkowi świata przeciwko Bogu to jest też władzom czy czcigodna tradycja poetycka, a le to co się nazywa poezją sprzeciwu to raczej siła poezji politycznej, która na bronienie rzecz tak pełen ładu ludzkiego świata czy broń krótką broń dobra tego co rozumie przez dobro i niewątpliwie w ostatnich 20 latach prawie nie było poezji sprzeciwu dotąd wierszy przeciwko korporacjom marże co daje znak sprzeciwu zachwala lokal na demona też pojawi się powody właśnie to że, że grozi nam to ogromna koncentracja władzy i narzucenie nam pewnej atmosfery mentalnej, która tańczy nie wszyscy chce on i ale widzi pan jakieś dobre strony w tej tzw. dobrej zmianie np. 3 czworga, ale pańska żona chodzicie na na manifestacje KOD -u w oddzielny dla takich jak możemy chociażby byliśmy też raz w Warszawie, ale trudno mieć bardzo podoba kody jako dowcipny nie gwałtowny sposób nie popadając tą dobrą stronę mam namyśli właśnie jakiś taki impuls do tworzenia społeczeństwa obywatelskiego ja myślę, że przez to 27 lat jednak trochę tego brakowało w znacznym nie byliśmy społeczeństwem bardzo zaangażowany w sprawy publiczne w UE, a teraz okazuje się, że już nawet ci, których władza nas waszych przechodzą tam w tak w Markach czy w waszym stylu weselach grzech, że chce się wyjść z domu i że żal, że ta wspólna sprawa jest jednak ważne no tak szaleńczym tempie 33 skórka za wyprawkę dla firmy zostały przez myśl co się opłaca nam niewątpliwie to to jest bardzo dobry objaw, że waga jest Wola obrony i rośnie poziom społeczeństwa otwartego dodatni bo, bo to jest to jest walka dziś między społeczeństwem otwartym, który dopuszcza różne głosy którymi inni mniej uprzywilejowuje nikogo tylko 1 i 1 głos, więc te no tak to to jest kraj to jest zdobył, ale trzeba taką cenę zapłacili cenę ruina racji reputacji naszego kraju jej i tak wyrazi na to, że to niższą łatwo 8 lat wszelkie otacza nas wysoka w Rosji mówi pan panie Adamie, że pan w zasadzie nie zna ludzi, którzy wspierają PiS i jej obecną władzę jednak jest w Polsce sporo jak konsoli stoczy coś takiego stało, że w MO, że ludzie w Polsce tak masowo poparli ich od Kaczyńskiego, a ja bym chciał to zrozumieć po zmianie nie nie czuje takiej potrzeby, a oni raczej nie ma wyjaśnień nie ma możliwości dyskusji, bo każda głębsza rozmowa z kim z drugiej strony zamienia się na szczerą wymianę gotowych argumentu, a myślę, że potrzeba zmian musi o tym, że on, że tożsamość, że należy PiS to nie pozwolił Polakom odnaleźć, a w ich Dumie narodowej ale, ale jak to duma z tego no, więc właśnie na jak ja też nie rozumiem dla mnie to, że zna przykłady byliśmy na tyle mocni, że potrafiliśmy przyjąć prawdę o Jedwabnem przedyskutować i nie popełnić zbiorowego samobójstwa tylko za zaakceptować to, że narody społeczeństwa syn nigdy nie są niewinne całkowicie, że są różni ludzie, że nie nie ma jednolitej ważną masywny historii heroizmu opolskiego klubu wielu bohaterów i było trochę antybohater Kornel Filipowicz jest częściowo już antybohaterem i t d . i także absolutny też uważam, że to nie jest tak dobra kuracja się też bardzo krótko trwała akurat CIRS cieka w jestem i próbuje dociec, skąd w kontrze wzięło to pęknięcie Polski, bo im, nawet jeżeli śledzimy kształt polskich przemian powiedzmy od karnawał Solidarności aż po lata dziewięćdziesiąte lato to ten spór nie był taki wyraźny i mało tego nam warto przypomnieć zaś dzisiaj to w ogóle brzmi jak bajka o żelaznym wilku, ale był tzw . projekt popis miał być premier z Krakowa w i to, bo 1 formacja zassać 1 ideowo co takiego stało się że, że Polska pękła, a to miało, że nie jestem odpowiednią osobą, a nie jest nie śledzę tych rzeczy tak wykładnia wydaje się, że za czasów Solidarności był 1 bardzo potężny wróg, który zjednoczył, a zjednoczył różne drzemiące w Polskim społeczeństwie tradycji jak, więc moja rodzina moja rodzina była ulubiona moja rodzice mojej matki byli MDK ulice mego ojca raczyli graczy i wyraźnie po stronie PPS Lenczyk łagodnego z socjalizmu, ale bez bez wiz nic wspólnego z komunizmem nie mieli jak przy mojej rodzinie zawsze takie bardzo wtedy nieważne napięcia, które się wyrażały czy kończy żartem czy ale kto w wielu rodzinach były takie napięcie i teraz jak one wybuchły w terenie toczy się w Gnieźnie wyjaśnia wszystkiego, ale częściowo także to jestem stary podział, który istnieje nawet nie może od konstytucji 3 maja taki podział na narodowców linii, a dawno się mówi o cudzoziemcach Czyżby ich swojskości daje jej ale dlaczego to teraz myślę, że to jest też wynik bardzo precyzyjnie technologii politycznej, która w, którym prezes od lat zaaplikowały kciuk przez szczucie jednych przeciwko drugim co podwyższa temperaturę tego sztorm a, a także wszyscy w sensie w całym na całym świecie coś zmienia się też sprzyja jej powieść powrót prawicy już nie jest wstydem być skrajną prawicę właśnie są tylko polskie zjawisko w sta no bo widzimy to samo we Francji widzimy te nastroje także w Niemczech w nowe w niektórych miejscach prawica wręcz zwycięża jak znaczka na Węgrzech i stała się jeszcze gorszą prawicy to jeszcze data na zły stan jaki, który ugryzł jeszcze gorsze, więc coś takiego chyba się stało w Europie, że ich twórcy i Szymona myśli Unię Europejską ponieśli klęskę nawet za wcześnie mówić o klauzulę, że są wciąż ogromne siły pro pluralistyczną czy broniący groźną twarz tego społeczeństwa to jest moment którego, które może też Adam rozpłynąć jak bańka mydlana nie wiemy czy to trwała tendencja mam nadzieję, że mnie, że jednak, a w interesie Europy po prostu ekonomicznym militarnym jest z zatarcie tej tendencji skrajnie prawicowego hejtu, ale nie skrajna prawica w dogodnym terminie nie możemy tak mówić, że żal prawicy nie ma jak najbardziej pożądana prawica jest bardzo wielu prawicowców, którzy są inteligentniejsze obciążeń mięsa z nacjonalistami rok to jest ta koniunkcja nacjonalizmu i prawicy nie każda prawica nacjonalistyczna we Francji są prawicy zupełnie co odmiany prawicy, które nie są na czym w każdym z Anglii też tak, że to nie inny tor to bez Polska specjalność prawica lgnie do nacjonalizmu i to jest okropna mieszanka na koniec panie Adamie chciałbym pana namówić trochę do krakowskich plotek, a przesunęliśmy informacjach Radia TOK FM, że Jakub Korczak Haus der otrzymał nagrodę Wisławy Szymborskiej, czego mu bardzo gratuluję, ale ja także z anteny na ciekawe jest to, że w skale jego siostra pani prezydentowa wcześniej zrezygnowała z patronatu właśnie pierwszej damy nad tą nagrodą ciekaw jestem co się u was mówi w Krakowie w i na metkach, ale nie wiemy, więc niż w Warszawie PN wiemy tylko tyle ceną co w czasie wiele dla nas im maszyny wjadą Szymborska była po prostu okropna lewicową Czartoryski wszystko wyjaśniać ale, a jak jest wolnym człowiekiem także to on wychodzi poza te podziela on chciał no właśnie Adam Zagajewski poeta prozaik eseista był moim i państwa gościem bardzo dziękuje za to spotkanie zapraszam teraz państwa na informację Radia TOK FM, a po nich dr Jarosław Makowski filozof teolog publicysta będziemy rozmawiali m. in. o niedługiej wizycie papieża w Krakowie mobilny Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: PRZEDPOŁUDNIE RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA