REKLAMA

Strajki i demonstracje uliczne czerwca 1976 r. przypomina prof. Marcin Zaremba

Weekendowy Poranek Radia TOK FM
Data emisji:
2016-06-26 08:00
Prowadzący:
Czas trwania:
39:02 min.
Udostępnij:

25 czerwca 1976 r. w 112 zakładach pracy na terenie 24 województw przeszło 80 tys. osób rozpoczęło strajk i demonstracje uliczne. Co było bezpośrednią przyczyną protestu?

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
koło historii w radiu TOK FM słuchamy Radia TOK FM w niedzielę nie program koło historii jak zwykle o godzinie ósmej rano nasz gość z dr hab. Marcin Zaremba Instytut historyczny Uniwersytetu Warszawskiego dzień dobry dzień dobry 40 lat temu doszło w Polsce do protestów w co najmniej stół jeśli od prawie 100 miejscach pracy w Polsce protesty były spowodowane impulsem dla nich były informacje o podwyżkach cen żywności w Polsce zaczniemy rozmowę, która przypomni o Rozwiń » wydarzeniach czerwca 10001006 . roku od tych podwyżek jest taki stereotyp lata 70 proc, a 11 banalne epoka w PRL-u czy dekadach PRL-u których ludzie myślą no w miarę zamożny było jedzenie poprawia się komfort życia Atu okazuje się, że podwyżki żywności, dlaczego w i pyta pan, dlaczego podwyżki 3, dlaczego z takiej straty z lat siedemdziesiątych jednak chcę zapytać jak to możliwe, że w tej dekadzie to była taka świąteczna mówiąc o ich zdolności EFSF chyba konsekwencja książki Malickiego i Gierka przerwana dekada największy sukces wydawniczy w Polsce po osiemdziesiątym dziewiąty 1 000 000 nakładu czy ponad 1  000 001 przedstawia taką optymistyczną wizję swojej dekady lat siedemdziesiątych kraju lekkimi one miodem płynącego pralka rzeczywistej była znacznie bardziej trudno, zwłaszcza w drugiej połowie lat siedemdziesiątych kryzys na nowo sprawę za trzeci już tysiące piątym roku z jeszcze przed tymi wydarzeniami z czerwca 71006 . roku, ale ech, żeby to wszystko zrozumieć szalet przede wszystkim cofnąć się do, a w ogóle z sytuacji kraju, który przechodzi modernizację wszystkie badania wskazują, że 1 z takich efektów razem z poprawą warunków życia jest wzrost spożycia mięsa, a i to samowola widzimy w Polsce po po, zwłaszcza po pięćdziesiątym szósty roku to znaczy ludzie mają większe aspiracje słaby już pamiętał wojna i wyrzeczenia wojenne powojenne mają większe oczekiwania wobec życia i na z tym władze się ciągle worka testem czy inne jak Jacek Kuroń mówił na lej po bombie A 3 e-tron granacie związane z niedoborem mięsa i oczekiwaniami, że to mięso bankiet zapotrzebowanie na minus pamiętajmy, że ta Polska wychodzi z kraju Rolniczego i ludzie chcą po prostu lepiej lepiej się odżywiać się już lodówka pralka i t d . mówi się w latach siedemdziesiątych, że to socjalizm gotówkowy, a my te aspiracje rosną na jeśli chodzi o podwyżkę tych podwyżek w błąd co niemiara można powiedzieć wręcz, że Polacy żyją od osiemdziesiątego dziewiątego w wyroku z taką taką psychozę taką psychozę można zdiagnozować psychozy podwyżką jedno 3 na władzę, żeby zapewnić nam coś w sklepach tak, żeby nie stawiał się kolejki musi co jakiś czas podwyższać ceny węgla wynika z nierównowagi gospodarczej nie da Visa i finansowania rolnictwa i inflacji, która jest w ciągle, zwłaszcza w latach 70 i tylko kolejny wątek zbliżał się do lat siedemdziesiątych bardziej to jest ta decyzja o niewprowadzeniu podwyżki w 2 zlotym 70, ale tego pierwszego roku przypomnijmy, że w grudniu ma miejsce podwyżkę, a która wywołuje protesty na Wybrzeżu w Gdańsku Szczecinie Elblągu i po strajkach w Łodzi rok, do których dojedzie Piotr Jaroszewicz premier ówczesny ma biuro polityczne podejmuje decyzję, żeby zrezygnować z podwoziem w związku z tym władze ciągle ma taki problem, że ludzie więcej zarabiał po to jest taki czas dobrej zmiany władz na początek lat siedemdziesiątych więcej zarabiają, a i to są wiele różnorakich zmian, czyli są podwyżki płac są podwyżki emerytur poprawia się zaopatrzenie co do tego nie ma wątpliwości, ale na parze urodzi się coś takiego co w gospodarce socjalistycznej nazwał się z nawisem inflacyjnym ta znaczy, że więcej pieniędzy ludzie wydają 1 środki konsumpcyjne n p . na inne samochody zaczną kupować w wierszach samochody tak na małe fiaty, a właśnie te lodówki pralki automatyczne telewizory, a społeczeństwo staje się już w normalnym społeczeństwem telewizyjnym w latach 70, ale jednak na część tych pieniędzy inwestuje właśnie w środki spożywcze przede wszystkim mięso i Polakom rzeczywiście się lepiej żyje, ale to nie jest 7 szósty rok to nie jest pierwsza podwyżka od 7 dziesiątego roku w Polsce wcześniej powojnie Jom Kippur w wojnie między Izraelem, a państwami arabskimi przypomnę państwa arabskie sprowadzają embarga rosną ceny ropy na świecie było to kryzys ogólnoświatowy w stanach Zjednoczonych w Europie zachodniej co powoduje wzrost kosztów kredytów i trudności eksportowe z krajów takich jak Polska Częstochowa z tego z tego co wiem rząd Szwecji w oficjalnej propagandzie bierze ten argument za podwyżkami mówi on jest kryzys Chmara prezes naftowej nieco podnieść ceny o niej w złym tonie jest tak prosta znowu z 1 strony nie to gdzieś tam przebąkują o tym, ale z drugiej strony podkreślają, że Polska jest wolny od jury tego wpływu kryzysu Targ liczy, że mogą być w bloku socjalistycznym nerwowa na jego gwarantuje, że te problemy kapitalizmu nie dotykają takiego kraju miała polską socjalistyczną, a ktoś może, słuchając pana po uszy tak to w drzwiach jak to w takim razie jak to w takim razie należy rozumieć skoro im się tym roku inny kwestia podwyżek spowodowała protesty społeczne i do i ewidentnie zmianę władzy w konsekwencji to tu mamy do czynienia z wyjściową identyczną sytuację trzeba podnieść ceny w jak to sprytnie zrobić, żeby nie doszło zawodu protestów społecznych im się cofnąć to nie jest pierwsza podwyżka między rokiem 70 pierwszym po siedemdziesiątym szóstym 70 czwartym rośnie cena benzyny nastroje są już bardzo zła, mimo że od 70 piątek jest dworzec centralny trasa Łazienkowska siedemdziesiątym czwartym no nie wiem my Polacy z Legią wygrywają w mistrzostwa świata naćpany zajmują trzecie miejsce ten i inne niby jest ciągle optymizm, ale ta podwyżka cen benzyny, a także gastronomiczną, a jest zapamiętana jest taka nastroje się na obniża o kolejną podwyżkę to sześćdziesiąty piąty rok i te są ceny papierosów biletów kolejowych, a znowu nastroje się pogarszają znowu mamy taką psychozę psychozę podwyżką, a nóż zaraz po Rysiu coś innego jak ważna i Events siedemdziesiątym piątym roku jest zjazd PZPR był i Gierek tam wspomina, że trzeba będzie coś co mówi mimochodem, że trzeba będzie zmienić strukturę cen środków spożywczych to już kolejna zapowiedź tego, że coś się zmieni jeśli chodzi oceny rzeczywiście jestem bardzo trudnej sytuacji nowo ceny żywności są niskie ludzie, więc zarabiam w studiu kupują i związał się kolejki, ale o rolnictwo rolnictwo jest ciągle, mimo że poprawia się na wsi rzeczywiście jest okres był taki jedyny od czasów powiedziałem mu drugiej wojny światowej, kiedy w rolnictwie się wyraźnie poprawia, ale jednak dostatecznym czytał to to ciągle ciągle to rolnictwo jest jednak w porównaniu do dzisiejszego Trump to tylko możemy się uśmiechnąć, a na pomysł jest taki, a wg w marcu 71006. roku szef BOR gen z tego 5 marca frekwencja to moglibyśmy Grzymowicza za frekwencję w wyborach konformizm i Polaków, a jest 9827 bardzo wysoko na wszystko wskazuje, że jeśli doszło do fałszerstwa na najwyższym szczeblu, bo w biuro polityczne uważa za swój własny sukces my pomysł jest taki że, a nowy Sejm cieszący się jeszcze dużą popularnością zaufaniem społecznym Edward Gierek, a i ta nowa ekipa gierkowska przeprowadzała przeprowadzą temu tą procedurą podwyżka OWU operację podwyżką po przez Sejm po raz pierwszy tłumaczy premier ogłosi na ogłoszenie, że nastąpi podwyżka właśnie na forum Sejmu to miał być taki pomysł rządu będzie jakaś erozja legitymizacji dla laty podwyżki skoro wybraliśmy Sejm Sejm to przy Bel sen to ich wysłuchał informacji o podwyżce, bo to nie powstało to a to jednak pozostanie to złagodzą, ale oczywiście działa też propaganda, która już pokazywać konieczność stałego RM wskazywać na rozwój sukces Polski prawda, ale z ZUS także takie elementy dialogu społecznego Nataszę zwraca dużą wagę, ale to okazuje się niewystarczający dziadek cała ta ekipa pamięta co się wydarzyło w grudniu w związku z tym decydują się o przygotowaniu operacji także służba bezpieczeństwa osób jest operacja ćwiczenia lato 79, a ich ważność i 76 przepraszam 56 lat 79400 przez papieża, a inny dach, a notariusze, którzy spodziewają się jednak spodziewają się niepokojów spodziewają się tego, że rząd może coś się wydarzyć no i robią takie ruchy wyprzedzające no właśnie w propagandzie, a także w jeśli chodzi o przygotowanie odpowiednich służb do tego ważna decyzja to jest zakaz wchodzenia milicjantów miały miejsce zajmą się z bronią w oczy to jest decyzja o, a dla nas decyzja Gierka, żeby milicjanci nie byli już prawie, żeby nie doszło znowu do tragedii brak wiary gdzieś w 75 roku mówi na połów tym spotkaniu z resortem MSW z funkcjonariuszami resortu o tym, że groziła nam wojnę powstanie narodowa, ale i oni się tego bardzo bał że, żeby nie było w po powtórki z grupy mam zajęty taki silny kompleks, który na, którą ta ekipa ma, a stąd właśnie decyzja o tym, że Błonia ale, żeby nie wyrzuci milicjanci zomowcy nie byli uzbrojeni, a sama operacja to jest kolejna to jest kolejna o takich umów takie źródła, dlaczego to nie wyszło tak, iż fatalnie przeprowadzono znaczy leki bez Boga słabo po muzeach nie ma prawdziwych komunistów na rurach Żak i jakie mogą doradcy ekonomicznemu Nankiera gdzieś mu kiedyś, mówi że żadnych reform towarzyszu Rurarz rzeczywiście tak gospodarka się w ogóle nie zmienia się w latach 70 to jest ciągle gospodarka stworzona przez Hilarego mięsa duże wielkie zakłady zatrudniające po kilkanaście tysięcy robotników mówi, a brak pomysłu, żeby tą gospodarka to zmienić jakoś się wydaje się, że wystarczy tylko sypnąć pieniędzy trochę jak dzisiaj to już sobie pieniędzy możemy się poprawi pana zadowala ani stworzyły socjalizm gotówkowych, a będzie to gwarantował stabilność na test test w sumie wystarczające współczesnym świecie, żeby tak zarządzać gospodarką to jest pierwsza sprawa druga sprawa o pomysł jest tak, że w prowadzimy podwyżka ona jest średnio 69 % jeśli chodzi o UE jeśli chodzi o np. ceny mięsa to wendeta 100 % WHO masła słoniny smalcu serów to jest 50 % na 100 % rocznie cukier, ale rekompensaty były odwrotnie proporcjonalny do zarobków znaczy, że da im więcej ktoś zarabiał tym większą rekompensatę w 2 w jaki do tego, by powód oni tego w ogóle nie przemyśleli zbadań, które z mamy są obok póz siedemdziesiątego szóstego 371007. roku już nie pamiętam wynika, że Polacy odczuwają 61 % odczuwa, a duże różnice dochodowe w społeczeństwie polskim co zaskakujące mówił odczucia po rundzie z po prostu proza z dochodów jest płaska PL sport tam nie ma takich różnic klasowych dzisiaj byśmy powiedzieli niema klasy średniej wyższej niż te są ludzie rzeczywiście lepiej zarabiających, ale w gruncie rzeczy, gdy popatrzy to wystarczyć Polska nie moje odczucia są bardzo istotne w społeczeństwie tak także np. patrząc na nam to co się wydarzyło w Anglii tak bym wiemy, że konsekwencje tego finansowo gospodarczą mogą być dla Wielkiej Brytanii i LO poważna tak, ale jednak liczyły się odczucia emocje społeczne fakt bardziej mniejszy niż realia gospodarcze w NATO wrócą za chwilę do naszej rozmowy, bo jesteśmy w przeddzień tak naprawdę ogłoszenia, że się cofa Moto 40 lat w przeddzień ogłoszenia przez premiera podwyżek cen żywności przypominam rozmawiamy o czymś co się 1006 . roku dr hab. Marcinem Zarembą z Instytutu historycznego Uniwersytetu Warszawskiego za chwilę postać informacji Radia TOK FM powracamy do rozmowy w koło historii w radiu TOK FM w przód ramy Radia TOK FM jak zwykle o tej porze w niedzielę program koło historii dziś cofamy się 40 lat do wydarzeń czerwca 81006. roku w naszym studiu przypomnę dr habilitowany Marcin Zaremba Instytut historyczny Uniwersytetu Warszawskiego czas dzień dobry dzień dobry wieczorem Polacy w telewizji albo też w radiu usłyszał głos premiera, który w, którym mówi no będą podwyżki knajp pan przedstawił, że niektóre rzeczy dobrze się z kciukiem ważą 100 % to jest szok dla społeczeństwa, które już jak pan mówił, że część naszej rozmowy z 1 strony karmiona takimi idee ideami egalitarne mi, że oto budujemy społeczeństwo sprawiedliwa z drugiej strony obok PUP w badaniach pokazywał, że ludzie mieli wrażenie, że naprawdę niektórzy trochę zarabiają, ale większa część, a już Concordia zarabia za mało tak pewny czy będziemy, że to jest jeszcze ciągle społeczeństwo bardzo wiele to Lech Wałęsa chyba w drogach nadziei pisze ile zarabiał deskowania, czyli ta, która prowadzi wózek czy kieruje wózkiem takim elektryczną w zakładzie to z 1200 zł, a 1200 zł zarabiają kasjerka w płynie na stacji na własne siły siła nabywcza ekipy takie koszykarz 1006 Robert jest bardzo mało jest naprawdę bardzo mało to takie jak struktura cen jest mniej więcej 3 dochodów jest podobna tylko, że im około tych 23000 średnio, a bardzo dużo osób zarabia właśnie w 1200 są dzielnice nędzy, ale nie są oczywiście nas jest Nędza jak nie wiem w hotelach na w Ameryce Południowej, ale w Szczecinie w Lublinie n p . Stare Miasto Praga w Radomiu są takie psy stare budynki przedwojenne, gdzie mieszkają ludzie jeszcze dno w gruncie rzeczy w warunkach takich bardzo zły to relacje późniejszych koralowców, którzy je jeżą z pomocą prawną prawo do Radomia Paweł pokazują szok zdziwienie zaskoczenie tym jak jak wyglądają mieszkania tych ludzi ma takich wgłąb obszarów którymi niedostatku, bo to jest właśnie taka bieda powiedziały afrykańska 33 Południowa amerykańską, ale niedostatku, który jest bardzo dużo w społeczeństwie polskim, a nie będą tak dziennik właśnie jakiś kasjerki z siedemdziesiątego trzeciego roku działa pisze, że ciągle żyje na krew albo konto kogoś pożyczę albo w sklepie bierze na kreskę i tak nie w związku z tym każda podwyżka jest, że no oznacza pogorszenie warunków życia strach z domu jeśli mówią o emocjach bardzo ważną rolę bardzo ważną emocję strach to znaczy strach związany z tym, że nam się pogorszy i tak jest gruby siedemdziesiątego i tak jest z UE w czerwcu lipcu siedemdziesiątego osiemdziesiątego roku ZUS co doprowadza później do strajków lipcowych ale kiedy premier informuje społeczeństwo o tym, że będą podwyżki to nie mówi o tym, programie, który pan z tą pierwszą część rozmowy takich rekompensat Dziady oraz oko za atak ale, ale te rekompensaty będą będą właśnie są nie są dla najbiedniejszych podatek najlepiej zarabiający w związku z tym efekt jest tak, a jeszcze nam jeszcze 1 rzecz trzeba powiedzieć, że ani grama takie ruchy wyprzedzające to znaczy Jaroszewicz podpisuje zgodę na budowę kościołów czy 30 kościół ma być odbudowa budowany wciąż budowany ma też właśnie taki ruch wyprzedzający, żeby złagodzić napięcia społeczne takiemu zrobić jakiś gest wobec wobec kościoła a z tego z relacji, jakie mamy o tym jak przemawiał Jaroszewicz się bardzo poczuć trząsł się jak zszedł z trybuny nawet mówił, że być może chciałby proście o przerwę na ta władza jest rzeczywiście także przywieźć mówią o emocjach także przestraszona tym co się może dać szczęście tego boją, ale po ciebie nie do końca to wszystko przemyślenia nie bała zrobiono badania z socjologicznym o VAT jak Polacy traktują podwyżki, ale zrobiono je w lipcu sierpniu czy po złotych, bo ani myśleli raczej taki sposób resortowi, że tutaj właśnie wyż słowo wyślą służby co zrobią Kościołowi ale, żeby sprawdzić co to społeczeństwo myśli na temat podwyżek, a on jak nikt na to nie może zmienić pamięć grudnia 70 tego roku mieli też wzorce w innych krajach demokracji ludowej, bo ktoś, kto na stres, a może po mszy zaraz jakiegoś powodu po wielkim powieki traumie w zasadzie wojny domowej na Węgrzech zapanował właśnie takiej gminy taki socjalizm gulasz owej tamto działał trochę inaczej funkcjonowało to w taki Rumunii, która byłaby to znaczy test był trzeźwy biednym krajem ze społeczeństwem, ale tam nie doszło nigdy do oddolnych były małe wykorzystam Mutter większy, a w my byliśmy w głosie stereotyp takimi najweselszym barakiem rzeczywiście represje w Rumunii są nieporównywalne tam się morduje ludzi po prostu wsadza ich bez sądu w Polsce no jednak ten poziom represji znacznie mniejsza, więc nie porównywałbym Polski 0 do do Rumunii socjologowie badacze regulacji wskazują, że jak jest wysoki poziom represji to niema szans żaden bunt czy protez to protest był wówczas możliwe, że we Wdzie potrafił się zmobilizować zorganizować jej po innych, gdy wytworzyć liderów, ale i t d . tak dalej, ale nadal jest dziś chodziłoby o gulaszową socjalizm, a tych na Węgrzech rzeczywiście tam tam zrobiono wiele reform gospodarczych podobne reformy są w NRD wraca się do pomysłu jak QE, czyli takiej polityki gospodarczej zaraz po rewolucji bolszewickiej Rosji dziś otwiera możliwości ma indywidualne gospodarowali gra i Węgrzech na Węgrzech to jest bardzo widoczna tam rzeczywiście następuje jest wyraźny wzrost o takiego bogactwa z luzu bocznego tak ludzie mogą więcej, by kupić większą mają możliwości, a o finansowe, a także ta k kwas demokracja socjalistyczna jest lepiej rozwinięte n p . jest możliwość głosowania w wyboru podczas głosowania w parlamentarnych tak nie jest także się głosuje na listy po prostu nam przychodzi komin może wybrać między 2 kandydatami gra tak tak, że demokracja lokalna jest lepiej rozwinięte, a reportaży, które znamy z z Węgier z początku lat siedemdziesiątych później okazują się jako kraju takiego dobrobytu, a w Polsce w Polsce jest to Jana na okres oraz po grudniu nazwał bigosem socjalizmu, bo rzeczywiście się poprawia, ale to jest krótkotrwałe taki rosły tak nie jest stabilna, a też wyjść z natury, którą wyziera zwrócenia nie mam i wybucha wtedy, kiedy jest rzadko kiedy się na chwilę poprawi, a w prognozach jest idea ta koncepcja deprywacji materialnej, że ważne jest rozejście się aspiracji społecznych zera rannym zaspokoją potrzeby Polacy już chcieli więcej, a ty się okazywało że, że podwyżka podwyżka to na podwyżkę tobie rozpoczyna się strajki, ale ktoś może się zapytać, dlaczego akurat Radomiu w Płocku Ursusie czy była jakaś pamięć strajków z Wybrzeża z lat siedemdziesiątych, która mówiła to my nie wychodzi na ulicy albo my nie strajkujemy, bo to się źle u nas skończyło, dlaczego klient za oczywiście nie rozstrzygniemy tego w sposób łatwy pamiętajmy, że Śląsk np. strajku na Dolnym Śląsku są strajki na testach górnym no bo to jest Polska karting ach, jak się nazywał w latach sześćdziesiątych Górny Śląsk podobny trochę jest na Wybrzeżu to znaczy tam rzeczywiście Strumień pieniędzy popłynął buduje się mieszka w USA dostaje mieszkanie w 1000 robotników fakt, którzy brak było o opuszczają hotel robotniczy tak, a dochody robotników stoczniowców czy górników są nieporównanie większą niż pracowników zakładów takich jak Walter w Radomiu tak, a co inni są co też ma wpły w na Wybrzeżu jest też pamięć pamięć pamięć grudnia 70 przemiany krwi po bardzo silna polityka bez integracyjna służby bezpieczeństwa w obcym, a tajni współpracownicy go to przykład Lecha Wałęsy prawda usuwaniem liderów strajkowych z zakładów pracy w ogóle one są też siedemdziesiąty szósty w ZUS zostaje wyrzucony ze stoczni i t d. tak dalej w związku z tym na Wybrzeżu to jeszcze nie jest ten moment prawdy, żeby to do tego doszło natomiast dochody robotników w innych mniejszych zakładach, a inne są mniejsze, a także ten Strumień na pasy libijscy jest socjal praktyczną grała na ubrania robocze na stołówki, a nie wiem no i możliwość umycia się tak dalej tak dalej jest znacznie mniejszy znam takie porównania między zakładami pracy w Polsce o nic, a w NRD z Beatą pani Teresa Mazurek, który jest teraz profesorem farmakologii i pokazywania się różniły zakłady enerdowskiej Polski, bo Róża luksemburskie w Warszawie jak i zakłady w Berlinie, a to czyste ubrania kwiaty w oknach odmalowana pokoje pomieszczenia zupełnie inna klimat pracy w Polsce to jest ciągle biegali niedofinansowany MON, a zwłaszcza w takich zakładach jak jak w małych miejscowościach czy średniej wielkości prawną w murach mu, więc stało to nie tylko kwestia takiego dochodową prawda, a i same podwyżki, ale także innych sytuacji w w regionie takimi jak kradną czy przy Płock czy Ursus był na ważne, ale mamy sytuację taką, że ewidentnie ludzie wychodzą na ulicę, a jednak historykiem później wychodzą na ulicy i radą jest przykładem tego, że przede wszystkim goniła akcję, której pan wspominał przygotowawczej po dniu akcji propagandowej mamy ludzi, którzy ruszają na inne znakomite są źli bojarzy przemoc okazuje się, że władza zaskoczona tak czy ty jesteś ciekawy, bo one być o strajkach w oczy wnętrze czy można nazwać synka strajk to musi być jakiś komitet strajkowy musi być jakaś organizacja tej większości mamy do czynienia z bardzo spontanicznym działaniem no to co robimy to wychodzimy rok nie ma takiej silnej pamięci grudnia, a zwłaszcza w Radomiu 3 w Ursusie czy czy w Płocku czy na Dolnym Śląsku, gdzie od razu postrzelony 16 grudnia 7 dziesiątego roku powstaje komitet strajkowy w stoczni imienia Lenina i nie rzec, że teraz już nie chodzimy tak nie ma tej pamięci grudnia dodaje robotnicy spontanicznie chodzą nałoży na ulice, bo coś przypomina to 28 czerwca 50 tego szóstego roku w Poznaniu prawdę, a widać trzeba, że nie ma takiego, jaki pamięci jak się podejmuję tego typu działania Strykowa jak się podejmujesz działania protestacyjne, ale świetnym przykładem wszystkie były dość spontanicznie po zapada decyzja, żeby usiąść na torach i zaczął blokować się, gdy wniosek, ale ja nie mam, skąd się tym się od Chin KOV jest być może to wynika z z tego co się ogląda na Zachodzie, bo takie strajki siedzące są w w stanach Zjednoczonych w Cannes we Francji być może to był taki pomysł, który mnie gdzieś pod patrzyli na mnie z uczestników oto bon motów kulturze takiej Seko w Polsce jego protest nie był wówczas pojawia się w latach dziewięćdziesiątych przy blokach w blokadzie drukarka jest coś innego to, że to już wiadomo też ludzie mają wiedza ta także robić noga z dnia, skąd się w 70 do szosy nie potrafię odpowiedzieć wydaje się, że to bojaźń media ciągle bombardowały ludzi, że także jest na Zachodzie jak tam strajkują protestują jak są podwyżki w związku z tym ludzie mogli zobaczyć na tak, a tam w podczas protestu w Ursusie czekiem ba bardzo ciekawa rzecz się wydarza mianowicie co najmniej 2 uczestników tych protestów później we wspomnieniach podkreśla rząd, żeby kiedyś byli na torach to pytali ludzie z pociągów czy w innych miastach Polski strajkują i słyszeli, o ile także w innych miastach Polski też strajkują i to dawało z 1 strony nie pozbywali się z drugiej strony pokazywało, jaki był wtedy przepły w informacji, żeby nie było tak naprawdę jak rozumiem, kiedy dzielili strajki i protesty to byśmy dzielili na te, gdzie mamy rok Facebook telefon komórkowy tak dalej i tradycyjne, gdzie ludzie się posługują plotkom pogłoskom na służących z Radia ewentualny atak, a tak samo jest w roku siedemdziesiątym szóstym metrze nie ma komunikacji nie ma w radiu się o tym nie mówi prawdę o 50 oszustem jest tak samo strajk protestujący w Poznaniu wiedzą czy domyślają się czy krążą plotki, że cały kraj stanął to jest chyba związane z poczuciem silnym poczuciem stresu, jaki jest związany ze strajkiem w PRL-u ludzie nie chcą się czuć samotny, bo chcą mieć poczucie tego, że nie pozostanie zostali gdzieś sami, że tylko oni strajku, ale dzieje, że mamy do czynienia z falą to wzmacnia ich mobilizuje do tego, że BU łgarzy strajkować stąd to pytania stąd te informacje wzmacnianie się w ten sposób, żebyśmy wytrzymali na US w Radomiu z kolei pojawia się na bardzo ciekawego plotka o tym, że zginęły dzieci w, a marsz pod bodajże komendę wojewódzką MO jest związany z plotką, że zginamy dzieci to samo jest w pięćdziesiątym szóstym roku a gdy dochodzi do linczu na ubeka to nie tylko pół zwraca uwagę, że są to ubecy komuniści, ale to, że za zamordowali kobiety dzieci, a to bardzo interesujący mechanizm napędzania napędzania w tym wypadku okres bez sensu wprost agresji tłumu domu i mobilizowania tego tłumu do dalszych kroków agentom Ala, a propos informacji przepływu informacji to czas powodzi bardzo wyraźnie, że efekt jest taki, że społeczeństwo dowiaduje się premiera, że podwyżki zostaną odwołane jenot powoli miał być rekord premier ogłasza, że będą konsultacje, bo w West 4 czerwca test czwartek, a w piątek sobotę ma być konsultacji, a idea ludzi nie grożą żadne konsultacje, a wnętrze żadnych konsultacji nie będzie trudno jest Polska ludową skoro w ciągu 2 dni mamy przeprowadzić konsultacje ogólną społecznych ogólnonarodowa to od razu od razu budzi się na przekonanie że, że to jest jakaś fikcja propagandowa tak, że konsultacje są na ulicach tak na ulicach właśnie w protestach przypomnę, że w Radomiu dochodzi do prób PRL próba podpalenia komitetu wojewódzkiego i tu jest jakaś pamięć grudnia ruszy już uwagę, że że, że to nie jest jedyna podpalenie w latach siedemdziesiątych jak płonie dom słowa polskiego w siedemdziesiątym trzecim roku wtedy jest wizyta Breżniewa ludzie też myślą, o co się wydarzyło dom słowa polskiego czy Drukarnia na warszawskiej woli czy na granicy ochoty, gdzie też drukowana była trybuna ludu jak przed 1005 . płonie najpierw dom towarowy Smyk, a na ulicę na Alejach Jerozolimskich w Warszawie, a później parę dni później most Łazienkowski właśnie świeżo otwarty na lodzie obok, a od 87 pożarów na siódmy zjazd PZPR, a w UE, więc widać, że coś ludzie pamiętają z tego grudnia 70 jak się zachowywać, a właśnie ten pożar jako 3 podpalenia jako forma protestu, ale bardzo też czekał tak ale by je i następnego dnia premier od dwudziesty odwołuje on bowiem przed telewizorami już na forum Sejmu w odwołuje odwołuje podwyżka VAT jakie, ale jakich argumentów używa, mówi że może po konsultacjach społecznych w areszcie nie mówią oba protestach miłych rozmów, gdzie takiego ktoś teraz myślę, że chadecy ludzie wyszli na ulice i premier odwołał decyzję poprzednia decyzja, ale prawda jest taka, że jest jakaś nie nieodpowiednie sztychy z zasobu wiedzy, bo skoro ludzie nie wiedzieli co się działo albo usłyszeli od cen w rządzących, że to jak pamiętam to najczęstsze określenie Warchoły tak wyszło na ulicę raz do Warhola zaraz będzie czytać tak mówiła, że nie wiedzą co się dzieje w momencie samego strajku tak czy protestu obarczone tak będzie test trudno nazwać wprost strajki, a protestu przerwę w pracy na wejście na ulice wtedy nie wie co tak to jest tak kilka godzin, a Millera, kiedy żył w niepewności ściął chcą poczucia tego że, że nie są sami na czym chcą walczyć ze strachem, ale i t d. tak, by później oczywiście rozgrzewają się Radia tak znacznych wszyscy słuchają w wolnej Europy i dowiadują się z wolnej Europy co się wydarzyło czy decyzja zapadnie kilka dni później na temat wydarzeń w, zwłaszcza w 2 susze i w Radomiu jest umyślne wiedzą już powszechną w dniach od premiery natomiast tak, choć premier, a teraz Warchoły GieKSy spotyka się czy jest telekonferencje Gierka z pierwszymi sekretarzami PZPR Borucki wojewódzkimi, a Syguła lat siedemdziesiątych, że z nim zastępcy Gierka spotykają się czy spotykają się właśnie poprzez telekonferencję ach, jechałem ma taką telekonferencje, mówi że potrzebnymi to jest jak woda jak powietrze słońce, żeby z wzmocnić poparcie zmobilizować się przeciwko tym Warchoł i dostaje się takim hasłem, a manifestacji, które zorganizowane są w całym kraju w Katowicach Warszawie w w Radomiu i t d. najczęściej na stadionach w Warszawie to był stadion dziesięciolecia, gdzie spędza się pracowników zakładów w tym wypadku warszawskich czy śląskich domów jedno miejsce dowodzi zwalnia z pracy przygotowuje transparenty w każdym zakładzie pracy jest komórka propagandowa w PRL-u nie on przygotowują odpowiednie transparenty precz zachowała było Bartłomiej z Radomia Ursusa i organizowane są po raz ostatni tego typu w Polsce budować tego typu manifestacji nigdy później komunistą nie uda się wzmocnić zmobilizować tylu ludzi stworzyć takiej szopki propagandowej, a z udziałem tysięcy ludzi, a ja właśnie w lipcu po siedemdziesiątego szóstego roku w czas musimy kończyć naszą rozmowę, aczkolwiek wątków, które pewnie się poruszyć jest ruch w co najmniej kilka jeśli nie kilkanaście ten najistotniejszy, w którym nie można zapomnieć to oczywiście Kor, który powstaje po wydarzeniach, o których mówiliśmy jest można powiedzieć, że pierwszą opozycją sensu stricto w w PRL -u taką, która jest sformalizowana w i przybiera postać jakiś użyłbym słowa instytucję intro trochę przeceniamy te wydarzenia radomskiego czy to co się dzieje teraz w Paryżu czy ostatnio siedział Francji miał znacznie większy zasięg, a bez wątpienia było to takie wydarzenia, gdzie ten wektor nastrojów społecznych się zmienia, gdzie jest właśnie siedemdziesiątego szóstego ten poziom zaufania społecznego do władz optymizmu jest w całkiem wysoki nadzieje związane z wielkim bólu po dziewięćdziesiątego szóstego zaczną spadać i to jest bez wątpienia taki ważny ważny sygnał, a za te na zasadzie taki, że oto jest nieudacznik rząd, dlatego że tak chciało wprowadzić podwyżki za to przygotował, że to zrealizowała późniejsza końcową notę podwyższa tę tak tak, ale no, ale też takie oszustwo Gierek obiecaną dobra zmiana nowy styl rządzenia mówię dobra zmiana w dzisiejszym z nią wtedy, gdy ma pojęcie się nie pojawia mówi się do po nowym stylu rządzenia tak rzeczywiście uwierzyli Gierkowi, a tutaj okazuje się, że znowu jest tak samo, gdy krążą dowcipy najróżniejsze, że uczył się już nie bije rekord Gomułki leśniczym i t d . tak dalej gra później, gdy inny dowcip, jaki jest kryzys po węgiersku, a Gierek i my i t d. ta te kary te pozytywne emocje nastroje ich zaufanie społeczne do władzy od 70 już z tego wyraźnie spada to jest chyba najważniejsze konsekwencje, ale druga to jest powstanie powstanie Kor uroczy protesty represje, które spadają na na, zwłaszcza protestujący w Radomiu tam były tak czy ścieżki zdrowia tak dziś bije ludzi wsadza do więzień nowo ją taki moralny protest polskiej inteligencji i toteż jest istotnym, a ponieważ po inteligencję udało się kupić Gierkowi tantiemy na samochody publikacje wydawanie książek, których nienawidzą, którego Łukaszenka zgodził, ale dostęp do telewizji, która staje się takim źródłem finansowania tak to wszystko, a inny no i konformizm i polską inteligencję o teren ten błąd moralny rano jest, że nie jest pierwszym takim znakiem, że może mu, że w UE dalej tak nie może być wreszcie powstanie samego chóru bardzo dziękuję za dzisiejsze spotkanie z dzisiejszą rozmowę dr hab. Marcin Zaremba Instytut historyczny Uniwersytetu Warszawskiego był naszym gościem dziękuję bardzo dziękuję Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WEEKENDOWY PORANEK - PAWEŁ SULIK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium teraz 40% taniej. Wybierz pakiet z aplikacją mobilną - podcasty, audycje i radio bez reklam zawsze pod ręką.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA