REKLAMA

Dlaczego Włochy są szczególnie narażone na trzęsienia ziemi? Prof. Marek Grad był gościem Agnieszki Lichnerowicz

Światopodgląd
Data emisji:
2016-08-25 15:40
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
13:47 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
świat lub podgląd itp Agnieszka Lichnerowicz państwa gościem jest teraz prof. Marek graczy z Instytutu Geofizyki na wydziale fizyki Uniwersytetu Warszawskiego dzień dobry panie profesorze dobry ja pozwolę sobie tylko powiedzieć słuchaczom, że takie państwo słyszeli w informacjach już władze i służby we włoszech potwierdziły śmierć co najmniej 247 osób 360 osób zostało rannych to w wyniku oczywiście trzęsienia ziemi, które miało miejsce w środkowych Włoszech w Rozwiń » wczoraj o skali A62 w skali o sile 32 w skali Richtera im to czas ratownicy poszukują ocalałych i działu zabitych we chciałam panie profesorze zapytać jak bardzo Półwysep Apeniński, a Włochy i są niezwykłym miejscem w rozumieniu takim, że geologicznie czek dla geologów może ciekawy ale, narażając tym ich na ogromne niebezpieczeństwo obszar Włoch to jest najbliższy nam geograficznie obszar, gdzie występują trzęsienia ziemi to jest sprawa to dosyć powszechne występowanie trzęsień ziemi na brzegach płyt litosfery licznych może od tego zacznę, bo często się mówi naprężenia stres wywołanie, skąd się to bierze w ogóle, bo mechanizm napędu napędu płyt jest głęboko we wnętrzu ziemi wnętrze ziemi jest bardzo gorące od czasu powstania ziemi tam temperatura jeszcze się utrzymuje na poziomie 5000 stopni to jest tyle co na powierzchni słońca to, że mamy zastygł miękką litosfery litą sfera sztywna swojego, która jest podzielana przez bardziej plastyczną warstwę, a sceną z PRL z greckiego systemu słaby warstwa słabsza powoduje że, że tego ciepła nie odczuwa na razie możemy spokojnie po ziemi stąpać natomiast to, że tam jest taka bardzo duża różnica temperatur głęboko bardzo gorąco, choć jej o wiele chłodniej powoduje, że we wnętrzu ziemi powstają komórki konwekcyjne tak jak gotujemy rano herbatę wodę na herbatę podgrzewamy do przyłączy elektrycznych czy na gazie woda się ogrzewa rozszerza się zmniejsza się jej gęstość i wypływa dobór chłodniejsze wpływa w to miejsce i w ten sposób powstaje taki napęd komórek korekcyjnych, ale się poruszają z niewielką prędkością to są prędkości rzędu pojedynczych centymetrów na rok centymetr na rok to jest tyle ile z obszaru na nasze paznokcie rosną z taką prędkością ponad milimetr na tydzień 50 mm 5 cm, czyli to są bardzo powolne ruchy, ale te ruchy przemieszczają właśnie te sztywne płyty litosfery licznych płyty są na tyle sztywne, że kumulują naprężeń i dopóki wytrzymałość materiału jest taka, że te naciskają też naciskają na siebie wzdłużnie w poprzek na skos w każdym razie naciskają na siebie i ten nacisk wytrzymują dopóki wytrzymałość materiału jest taka, że potrafi to wytrzymać, ale w pewnym momencie momencie przekroczona zostaje wytrzymałość i trach następuje to pęknięcie to pęknięcie to jest nasze trzęsienie ziemi i takie trzęsienia ziemi występują na całym świecie tam, gdzie jest kontakt z płyt dużych płyt jest rzędu 10 innym razem z małymi w sumie jest ich około 50 natomiast to co mamy na obszarze Włoch to jest kontakt z płyty afrykańskiej generalnie na południu i te płyty eurazjatyckiej, czyli aż po Kamczatkę prawie płyta na północ i kolizja tych płyt powoduje właśnie, że w tym miejscu występują trzęsienia ziemi w taki bardziej szczegółowej sytuacji to jest kolizja z płytą Adrii, czyli tam, gdzie jest morze adriatyckie i właśnie płyta Adriatyku jest jakby podsuwamy wciskano pod jej Półwysep Apeniński jak popatrzymy na mapkę do góry występują dokładnie wzdłuż całego półwyspu Apenińskiego i to jest właśnie efekt w słup aukcji jest 1 płyta wchodzi pod drugą to lista jest gnębiona prawda, czyli część zostaje w 5 i tam, gdzie mamy kolizję płyt właśnie tego typu zawsze występują duże wysokie góry i młodsze jest strefa tym te góry są wyższe obok również czasem następuje erozja jedne są niszczone płyta maska północny na Pacyfiku atakuje Amerykę południową i tam mamy wysokie góry Andrzej w takim ekstremalnym przypadku, kiedy półwyspem Apenińskim i przeraża mnie japońskiej indyjskiej atakuje Eurazję mamy 2 płyty litosfery Chin kontynentalnych grube i tam mamy Himalaje także w trzęsieniu ziemi w bardzo silne będą występowały jeszcze przez miliony lat to są to jest ta skala ta skala czasu aż żal po tym z nudów liczą myślę, że z czasem mogą one słabnąć, ale tak ziemia się będzie ochładzać płyty będą coraz pewniejsze i będą bardziej sztywne te mogą bardziej wytrzymywać większe naprężenia no ale te ruchy będą wolniejsze, bo temperatura będzie też mieć czy można się spodziewać, że nad zasobami to jeszcze trzęsienia będą występować i to nie jest to ten element, który będzie końcem ziemi jak bardzo da się przewidzieć ten moment wstrząsu czy taki moment nierównowagi i mówiąc mamy w zasadzie wolimy używać terminu prognozować prognozowanie czyli na podstawie jakich faktów fizycznych to my chcemy sobie wyobrazić sam proces trzęsienia, że to nie jest jakiś tam proces geograficzny prawda tylko proces, w którym występują pewne zjawiska fizyczne jest możemy wyobrazić, że jeśli te naprężenia są bardzo duże może następować małe spękania drobne ośrodka jeśli tam w ośrodku jest woda ona może wpłynąć na może przyspieszyć ten proces trzęsienia ziemi i prognozowanie to znak dla na dzisiejszy dzień jest zupełnie niewiarygodną Rosy nie jesteśmy w stanie powiedzieć, że trzęsienie będzie za dzień za godzinę czy nawet za 5 minut po to, też byłoby ważne, gdybyśmy powódź potrafili powiedzieć za 5 minut, bo to wystarczy zakręcić gaz wyjść na ulicy jesteśmy ocaleni notorycznie trzęsienia ziemi, zabijając kurs zapalające się budynki zabici są tam, gdzie zawalił się budynki nie słyszałem o tym, że jakiś Pastuszek, który tam gęsi czy krówki pasie na łące, żeby ucierpiało trzęsienie ziemi także to jest ten powrót natomiast, że trzęsienie ziemi zajmuje bardzo duży obszar od co jest związane z rozłamem pęknięcie peso rozłam to nie jest miejsce punktowej Irak wybuch bomby atomowej, że to jest bardzo skumulowane te rozłamy mają czasami Długosz dziesiątek setek, a nawet tysiącach kilometrów to trzęsienie, które pamiętamy u północnej Sumatry ono zaczęło się na wysokości północnej Sumatry dziewiętnastowiecznym tak dzielnie polską sprzed 10 lat to tsunami i wtedy z nich zginęło tak im do 300  000 ludzi prawda tak, że to są różne skale Haiti parę lat temu 200  000 ludzi jak zarząd potężne kataklizmy w Kanadzie takie trzęsienie ziemi, które było na Sumatrze i zaczęło się u północnych wybrzeży Sumatry i ciągnęło się jeszcze przez 1000 km jest taka skala, jakby się trzęsienie zaczęło w Bieszczadach pęka pęka z prędkością około 3 km / s i to trzęsienie trwało 10 minut, czyli pękanie zaczęło się w Bieszczadach przeszło przez Warszawę Świnoujście jeszcze musiało kawałek do Południowej Szwecji dość, żeby tam się zakończyć tak, że to są, a to wczorajsze to wczorajsze to miało Uskom rzędu kilku kilometrów to było powiedzmy 1000 × mniejsze zło tego trzęsienia na Sumatrze natomiast kluczową sprawą jest, żeby rozpoznać te procesy przygotowawcze, bo te procesy przygotowawcze, które następują tuż przed trzęsieniem, bo w pewnym stopniu znamy już ten proces ten właśnie to pękanie zmiana topografii troszeczkę zmiana przewodności elektrycznej brak wpływała woda to się zmienia przewodność ośrodka i takie procesy są rozpoznawane natomiast nie ma jeszcze możliwość, żeby wiarygodnie powiedzieć dobrze są te zmiany, ale czy trzęsienie będzie za dzień za tydzień, a może za rok dopiero tak, że tutaj nie ma tej pewności, a nie można nie można też przy każdym takim przypadku może się coś zmienia alarmować Krafta mu za pierwszym razem to może będziemy te pytania, ale bardzo zwierzęta takie rzeczy wyczuwają mogłoby nam pomóc to to jest troszeczkę takie ciekawe pytanie oczywiście nie w tym sensie, że 1 pani w Kalifornii powiedziała, że ona wiedziała, że będzie trzęsienie, bo jest Kanarek coś tam się źle zachowywał, a trzęsienie było na Sumatrze to co w ogóle nie wchodzi w rachubę coś takiego ja bym tego nie bagatelizował natomiast ile i jestem fizykiem w końcu jeśli zwierzęta mają jakieś instrumenty odbioru pewnego sygnału organ zmienia n p . no powiedzmy słonie słyszą w niskich częstości, a my poniżej 10 morderców praktycznie nie słyszymy hasło nie takie jedno sekund Love drgania bardzo dobrze słyszą i nawet się porozumiewają w tych dotychczas kościach tymi niskimi falami także jeśliby się oczywiście dało udokumentować, że zwierzęta odbierają jakiś sygnał, bo to nie jest przetrwanie to jest po prostu odebranie jakiegoś sygnału nota to mogłoby być też wspomagającym z tego co, więc w Chinach to bardzo bardzo mało ta daje ona przestrzeń już tysięcy lat badają właśnie i przede wszystkim mówię chyba od nich odchody pochodzą te obserwacje, że on np. szczury wybiegły z domu i w ogóle się nie bały ludzi, a ona za zamach w Łodzi czy następnego dnia włączyć, ale ich tutaj bym był daleki od tego, żeby powiedzieć, że zwierzęta przeczuwają tylko jeśli mają instrumenty tego typu, że odbierają IT sygnał oczywiście dobrze byłoby poznać po prawdopodobnie, gdybyśmy wiedzieli o jakieś sygnały, choć to moglibyśmy taką aparaturę zbudować go na razie nie wiemy co by to miało być wspomniał pan profesor, ale rozłące to też jest niezauważalny, że topografia są zmienione zostaną one zmierzone to już zależy zauważalny przeze mnie Angelina jednak nie jest to konie w tym sensie, że człowiek zauważy, że jestem tylko w magistracie trwają koło miejsca, które perspektywicznie są narażone na na trzęsienia ziemi są zakładane specjalne sieci geodezyjne i one różnice milimetrowe to tu już współcześnie bez problemu znajdują oczywiście często się te badania robi post factum, czyli było trzęsienie zwraca się do tych pomiarów, iż rzeczywiście znajduje, że tuż przed trzęsieniem było tam jakieś wynieś wniesienie przemieszczenie to, że to jest 1 z tych czynników ja rozumiem, bo oprócz tego tak jak pan profesor mówił, że już od trzęsienia ziemi jak towarzyszyłem naszej obecności od zawsze jeszcze długo będą tylko teraz po prostu chyba lepiej się przygotowujemy ze względu na technologie, które posiadamy to znaczy min, ale grożą, że tutaj czynnikiem jest również to jak głęboko w towary tak, ale to są to są rzeczy od nas zupełnie niezależne cios w Cieszynie może być na gongu na głębokości 2 km 20200 lat, a nawet 3 środkowych Włoszech było ich od nich płytkie to było płytki ostatecznie chyba zatrzymał się na 4 km no i w związku z tym ten obszar rażenia też był dużo prawda także to to oczywiście wpływ głębokości jest duży domy w nie wyobrażam sobie, żebyśmy mogli mieć wpły w na trzęsienia ziemi no w jaki sposób może triumfować, czyli zachorować na przyspieszenie w przypadku płytkich, ale to są tak ogromne energię, że my nie jesteśmy w stanie tych energii dostarczy, czyli jedyne co pani zauważyła to trzeba się do tego dostosować i taki przykład kilka lat temu było trzęsienie na Haiti monitu do 7 z kawałkiem zginęło 200  000 ludzi miesiąc później w Chile było trzęsienie dziesięciokrotnie większa zginęło dosłownie parę osób, ale to w związku z tym, że budownictwo w Chile jest dobre anty sejsmicznego strefach zagrożeń i te budynki się nie zadowalają natomiast Haiti test najbiedniejszy kraj także to miasto całkowicie uległo zniszczeniu 200  000 teraz mówiło 200 osobach prawda 240 i jeszcze ją bandażem grupy za zaginione ale, ale to to są to Soren zjawiska zupełnie zupełnie niepodobne bardzo dziękuję panie profesorze nieraz rodzą Marek gra z Instytutu Geofizyki na wydziale fizyki Uniwersytetu Warszawskiego u państwa gościem dziękuję bardzo dobre, a świat lub pod blond Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz internetowe radio TOK+Muzyka teraz 40% taniej. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj gdziekolwiek jesteś

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA