REKLAMA

Między stronami: Julia Fiedorczuk i „Bliskie kraje”

Wieczór Radia TOK FM
Data emisji:
2016-09-07 23:00
Prowadzący:
Czas trwania:
43:26 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Radia TOK FM słuchamy Radia TOK FM programu między stronami przypomną słuchaczom słuchaczką, że między stronami to między stronami książek, bo ten program to nic innego jak rozmowa książka z ludźmi, którzy je piszą dziś w naszym studiu pani Julia Fiedorczuk dobry wieczór w wieczór wznowiliśmy swego czasu spaliła, ale przypomnę poetka pisarka tłumaczka Eko krytyczka pracownik naukowy zasadę wymienię chyba wszystkie ważne, że wszystkie spotykamy się okazji Rozwiń » kolejnej książki, bo poprzedniego, który państwo mogą sięgnąć na stronie www tokfm krótki apel w dziale archiwum po poprzednia nasza rozmowa dotyczyła książki cyber w ogrodzie, a teraz spotykam się przy nowej książce, którą nazywa się bliskie kraje wydawnictwo marginesy tak po lekturze tej książki popada w taką Google głęboką zadumę nad nad masami opisani przez panią bohaterów, którzy pewnie pani książce to są głównie kobiety dziewczyny dziewczynki w zasadzie poza 12 wyjątkami to są kobiety myślę teraz szybko bardzo czy rzeczywiście tak jest w ostatniej części, czyli tej części, która się z naturalnych Marit jest poniekąd wznowienie wcześniejszych moich opowiadań tam są wyłącznie kobiety bohaterkami swoich pierwszych 2 częściach książki mam wrażenie, że zdarzają się bohaterowie mężczyźni kilkakrotnie, ale za napaść na kobiety więcej tak znaczy, że ktoś nie tylko pisze kobieta stara się pisać kobiecą literaturę kobiecą poezję czy to coś dla pani znaczy teraz zespół pieśni Och, ale to są, chyba że te procesy skomplikowane tytoniem nie to dla mnie coś znaczy z ze względu NATO, zwłaszcza chyba w poezji ze względu na to, że płace tradycyjnie bywała i nadal jest tak bardzo zdominowana przez mężczyzn, że sam fakt sięgnięcia po pióro i Kia praktykowania tej dziedziny jest taki sposób już wywrotowy atak na ruble bycie kobietą poetką jest dla mnie jest już jest Grzegorz Jakosz wywrotowe, więc nie da się uprawiać poezji będąc kobietą nie myśląc trochę o tej kwestii płci ze względu na to, że nigdy się nie pisze zupełnie w próżni zawsze jest tak że, pisząc nawiązuje się dialog sceny innymi autorami w przypadku płaci ci wielcy poeci, których się uwielbiają, których człowiek chce się uczyć to są mężczyźni niemal wyłącznie i czasy są do sądu mężczyźni, którzy mówią bardzo mi za kliniczne rzeczy, więc tata relacja z tradycją poetycką dla kobiet czy płatki po prostu z istoty rzeczy, że nic się z natury rzeczy jest jest ona problematyczna pamiętam to co w wyborczej się okazało swego czasu, a propos Miłosza, który skrytykował on to powiedział coś takiego, że to była świetna to jest bardzo dobry człowiek jest słaba płeć oraz miejskiej tak zagrać nie była to tu zjeść jest początek wiersza Miłosza ani Kamińskiej poetce, gdzie on napisał także w betonowy dokładnie pamiętam, ale nie była wybitną poetką dobry człowiek nie nauczy się w obiegu sztuki to mnie jest dokładnie cytuję czy, parafrazując mniej więcej tak się idzie ten początek, więc tego rodzaju pobłażliwość dominuje w rządzie tradycji takiej wysokiej literatury prawda czy poezji wysokiej prozy artystycznej prosty to są to są dziedziny takie bardzo mu właśnie męski dlatego wydaje się, że to jest jakby zastanawiali się na temat tego co się dzieje, kiedy zapisanie jej bierze się kobieta jest jest nieuniknione właśnie ze względu na to New World jest także dlatego jesteśmy kobietami nie wiem po prostu radiologia ugruntowuje na swych taki sposób, że będzie inaczej pisały chodzi tylko o to, że jakby w punkcie wyjścia nasze relacje z tradycją jest po prostu inna i czają jakoś sobie wynegocjować dlatego Iran nie należy do tych osób, która powiedziałaby coś takiego, że płeć nie ma nic wspólnego z pisaniem, że jest to dobra literatura zła literatura nasze czasy mówi tak nie ja uważam, że literatura jest na różne sposoby uwikłana w rozmaite ideologie i także właśnie w, jeżeli chodzi o kwestie o kwestię płci to tutaj też to jest kwestia też strzygł TF Silesia Walas i charakter i literatura jest uwikłana w ideologię, ale wtedy, kiedy zaczynamy rozmawiać o literaturze nie wtedy, kiedy ją czytana bo kiedy odczuwamy ją tak jakby czym czy piszą czytają z takim bezpośrednim kontakcie to czy nie czy już wtedy wiemy już wtedy też w takim sensie, że każdy tekst literacki czy w ogóle każde dzieło sztuki ono wzrasta, a on z rozmaitych źródeł i w tym także ona wyrasta las Zalesie domu lub nieuświadomione ich poglądów autora lub autorki tak i myślę, że jeżeli chodzi o uwikłaniu ideologicznym powiedzmy to kto to przeważnie chodzi właśnie o rozmaite nieuświadomione takie założenia którymi na co dzień czynimy na temat tego co jest dobre ACo złe co jest nienormalne jest nienormalne co jest nieprawidłowe, a co jest nieprawidłowe i, jakby w KK, jeżeli powiesz n p . tak to jest, że to jest nic taki tekst literacki, który powołuje do życia pewien ślad ten świat po prostu będzie miał pewne reguły gry pewne rzeczy Maćka zostaną przyjęte za oczywiste w tym świecie powieściowym, tak więc że świat powieściowy zakłada, że oczywistą rzeczą jest dominacja ludzi nad zwierzętami czatował z ratowaniem natury to można powiedzieć, że to jest taka ideologiczna nieświadomość tekstu, tak więc tych w tym sensie ten tekst będzie uwikłany milcząco ideologię, która każe stawiać człowieka w centrum, a kiedyś dodam, że to my możemy przysiąść nad jakimś tekstem mając odpowiednio dużo czasu energii i wbrew temu co chciała autor albo nawet zupełnie bez względu NATO czas to w ogóle o tym, myślał doszukać się takim tekście takiego uwikłania zrzucała, kto jak rzeczy jak bardzo nie chciał, żeby czytanie tekstu sprowadzał tylko do tego, bo to jest też jakoś nie fair wobec autorów natomiast nie grubsze go sprowadzać teksty tylko do dołu od takiego właśnie wymiaru wymiaru ich ideologiczne nie nadaje, że dodatkowego wymiaru w krajowym to zła, jakiego załoga jakiś okazuje się, że staje się to konsystorz co nam się wydawało, że Rachoń jest w twarz w piśmie świętym napisał jakieś zdanie to wchodzi Hermana to głównie w zmienionym różnych możliwych interpretacji to czy to nie jest tak to ważna jest zamarznięta Książnica robi mi chodziło o to, że jeżeli doszukujemy się radni uwikłanie ideologicznego na to czy sami ich już pewne formy krytyki feministycznej kiedyś miał skłonność do tego, żeby rzeź na warsztat takiego Hemingwaya i powiedzieć ceniłem był z winem koniec środka już tańsze becikowego nie ma i to się w Weronie w porządku wobec wszystkich innych rzeczy tramwaj robi w swojej w swojej prozie to nie do umorzenia w porządkach dostarcza wielu ludziom, że humor, bo nie po kamyki film ostatnio widziałem w kinie, gdzie prosto Chemik jest takim zwykłym zaginęły akta w grze może tylko śmiać tak jest wystawiony rachunek to jest efekt krytyki feministycznej, ale my teraz przewartościowania dolara, gdyż jesteśmy, więc lekarz to jest naprawdę śmieszna to możemy wyczytać po prostu z jego książek to znaczy to jest twardy facet prawda tutaj jest zastrzelił zwierzę w Afryce tu rybę złowił tu na wojnę pojedzie ta akurat ta figura takiego Hemingwaya nie ma nam się tego terminu takiego pasażera wracając do samego początku naszej rozmowy on ona chyba jest dobrym kontrapunktem tego chcą, o co chcę zapytać, bo powiem szczerze, że 1 z bohaterek osoba bezdomna osoba, która można powiedzieć jest na jedno z punktu widzenia trzeba nie wiem tekstów w prasie patologia tak bezdomna nigdy brzydko pachnie od niej tak, a jednocześnie kobieta to było dla mnie zaskakujące wszystkim takie wrażenie, jakie miałem, że jacyś inni w ogóle nie czytałem o kimś takim czy nie mniej ni tak wśród całego uniwersum bohaterów różnorakie ostatnich kilku kilkunastu lat w ogóle nie trafię na koszt takiego i to w Polsce czy to znaczy pani rzeczywiście przejęła się takim prostym faktem, który no jest do zobaczenia, ale jakoś nie do uświadomienia, że trend bezdomni są też kobiety za 3 kobiety w sensie płytko są faceci, którzy serce zrobili wżyciu albo coś się przydarzyła się też po prostu kobiety żyjące w koncie wiele Ewa tak na dyżur bohaterka, która pojawia się też w powieści nieważkość i ten fragment opowiadania nie ukrywa tutaj mówi ono jest wielkim trudem może brakującym puzzle ME, które można byłoby włożyć nieważkości, a system system system uzupełnia historię Śnieżki 1 z tych 3 bohaterek które, które były nieważkości to bardzo ciekawe, że faktycznie w taki, że kojarzymy takie doświadczenie bezdomności w SS z męskością tak się do mnie o to malowanie ścian do tej pory żal, że że, wprowadzając ESK podejmuje nowy temat czyli, czyli kwestia takiego im tego rodzaju doświadczenia przeżywanego przez przez kobiety z pewnością jest także rzadziej, a on rzadziej mamy do czynienia z kobiecymi bohaterkami, który nie jest zła alkoholiczką pamięć zapadają poza pozna nas Białas nie wiem pro, która planowała tak czy takiego takiego przyzwoitego opowiedzmy społeczeństwa, a więc chyba, więc osoba w istocie tak jest i już w ogóle bardziej ciągnie mnie do takich postaci które, gdzie są obklejone trochę i wypadają w Polsce na niewielką wyspę główny nurt życia tamten stan normalny taki nurt życia takie osoby których, których życiorysy doświadczenia to właśnie ta przestrzeń, której byśmy z różnych powodów właściwie nie pamiętać o Kresach takim wyzwaniem rośnie też etycznym no bo to tutaj to jest taka Tatra TKA taka osoba RODO taki człowiek taka kobieta tam kilkakrotnie w tym w tym tekście pojawia się właśnie taka refleksja drzewka z kobiet, a czy to znaczy być kobietą drzewka też z kobietą, lecz kobietą jest tylko czy kobieta jest tylko istota tych pielęgnowana pięknie pachnąca i AM i władna do patrzenia tak 3 eskadrze stół na prawną kobietą pomimo tego, że wg wszelkich obowiązujących standardów ona jest nieatrakcyjny ona jest nieatrakcyjna jak tylko może być atrakcyjnym tak im Ottona w tym opowiadaniu przeżywa coś za ogrom miłości czy też z romansu i wyjdzie zupełnie pusta pozwala w ogóle jest sferą takiego właśnie oficjalnego ludzkiego doświadczenia, jeżeli mogłabym to w ten sposób określić w tym co się u nas, zanim etycznym, że po prostu należy, iż tego rodzaju osoby już zapomnieli, że w ogóle istnieją tak, a jeżeli taki ktoś istnieje i to taki najprostszy sposób, żeby się nie wiem dobrze poczuć to jest nie dostaną pieniędzy okazać powiedzmy okazać miłosierdzie ale kiedy okazujemy miłosierdzie z kraju oczekujemy od tych obdarowanych wdzięczności tego, że oni będą nasi wspaniali inni i żonie się poprawią i że nie będą nam wdzięczni, że i zianie będą dobrymi ludźmi, a to jest także w 2 w Trasonie w skrzyni miła ani dobrani ja nic takiego nowa jest krajem w ale w postaci ławki jest 1 rzecz, która ewidentnie może być szokująca dla czytelnika ostrzegł mnie to, żeby Hans książki nie chowali ręce w Chechle 1 z obszarami jemy dekoracji podejrzewa, że wiele osób, żeby przekonać, że tam się dokonuje dosłownie na kilku kilkunastu stronach rozmontowanie właśnie tego stereotypu albo nie wiem może coś innego się dokonuje spotkanie rzeczy, które się nie spotykają, o czym my stracimy wizerunek kobiety jako tej, która tak jest przyjęte w kulturze i i też z mocą takiego właśnie dogmatu kulturowego ma być kimś atrakcyjnym z taką figurą, która z definicji jest atrakcyjna, czyli osobą bezdomną ta, która w przynajmniej w w tak w takim rozumieniu popularną osobą bezdomną, bo dziś bardzo wiele osób bezdomnych nie nie różni się wyglądem od Wood od nas po prostu nie mają tu mieszkanie, ale w tym momencie z takiego, spotykając FT uświadomią sobie, że to jest bardzo są to racja trochę na naszych w takich zemstę stereotypach, ale z drugiej strony na takie testy są też trochę na pytanie czy my jesteśmy w stanie wyjść poza nasze, bo to bolesna, bo z operacjami wyjść poza nasze myślenie my jesteśmy takimi jesteśmy jednak niewolnikami trochę takiego myślenia stereotypowego, a i tak dlatego też istotne, że jeśli ja pytam o o wpisanie przez kobietę tekstów to kim jestem w innym stereotyp, że będzie tam więcej właśnie empatii będzie tam więcej w otwarcia na inność albo albo mniej przyzwolenia, jaki stereotyp oczywiście to też stereotyp to co powiedziałem mam takie wrażenie tak ktoś może poznanie no właśnie teraz to co popełniłem komfort w wożeniu znowu kobiecie, że nie będzie przemocy w prasie kobiecej tak czy nie będzie przemocy nie ma dla samego epatowania przemocą i toteż jest w tym stereotypy, a teraz gubimy się w tym świecie stereotypów i ktoś, kto włączy radio i chciał posłuchać świetnie napisanej książce nagle musisz stać zastanawia w zasadzie czy to co ma na półce w jest prawda to jest literatura ktoś dosypał wymyślać żydowską na Wiśle grać jak puzzle kulturowe południową poukładany, gdzie to jest prawda tymczasem ta SK jest prawdziwą brzydko pachnącą odstręczający wyglądającą osobom, które jednocześnie jest kobietą tak kobieta, która w kulturze Europejskiej powinna być zupełnie zupełnie inna mam z mamą na jakiś olbrzymi problem z tym towarzyszyć im się rozejrzeć, żeby wydaje się, że jeżeli ewidencja żyli w doborze wracamy trochę do kwestii ideologii czy polityki bardziej polityczności, a oni się zdarza, że literatura może być polityczna to nie taki sposób żona głośniki gotowe recepty na cokolwiek czy żona udziela jakichś konkretnych odpowiedzi albo o ukierunkować myślenie o polityczność literatury dla mnie polega właśnie na tym, że ona kwestionuje ten został ranny, jakby świat w mur z ogólnej wartości po tych norm tak i inni i z pracy takiego, że przez chwilę czujemy się wytrącenie wreszcie moment czujemy się wytrącanie z naszego takiego normalnego myślenia z takich taki właśnie kolein myślowych, których przeważnie się przeważnie się kręcimy, jeżeli to jest także w miejscu, gdzie już mieliśmy odpowiedzi na wszystko myśmy wszystko uporządkowane po swojemu także nam było z tym zgodnie pojawi się jakiś rodzaj dyskomfortu tak wypada właśnie z tego naszego toru myślenia i pojawia się jakiś rodzaj dyskomfortu pojawia się jakiś rodzaj pytania głębokiego z nas się wydaje, że to jest może to jest bardzo cennego rzutu SSC właśnie sztuka nam daje nie tyle o odpowiedź co pytanie pytania się zdają cenniejsze Rogal bardziej twórcze będzie już takie tak jest taki sposób zaangażowania czytelnika, żeby właśnie dać mu to wielkie pytanie, żeby dać mu jakąś wątpliwość wydać takie zaniepokojenie takie empatyczne Rosjanie właśnie, że Rosjanie jakiś taki co do natury świata, który wydawał musisz już w pełni rozumie jakość rozwoju reszta z bardzo cenna rzecz bardzo twórcze życie służył w ogóle i dialogowi jakiemuś naszemu rozwojowi takiemu ludzkiemu najzwyczajniej w świecie w pani książce bliskie kraje jest kilka takich momentów dysonansu epistemologii czy tak, bo z 1 strony osoba bezdomna, która lepiej jednocześnie jest nie jest jej powinna nie powinno być atrakcyjne tak dalej, ale z drugiej strony ukłon w ich kilku opowiadań pojawia się pojawią się panie czy nie pająki ziemia brud liście zbutwiałe liście i Chiny są też oczywiście przyroda, ale z drugiej strony tak źle pachnie takim jest jako zbutwiałe jesienią no i to co w pierś z brzegu przykład non czułe dłonie babci, bo wciąż jest do matki jak babka cieszy to nie nie boli tak nas pająkami tak czy liznął proces czuła dłoni, który dziecko się przyzwyczaja, którą lubią z drugiej strony Pająk, który z kimś takim nic do wiadomości w horrorach to pająki głównie się na pojawiające czy, czyli chciałem zapytać jeszcze 1 taki dysonans post epistemologii Szymczyk jest natura czyni z przyrodą podczas poprzedniej naszej rozmowy co utkwiło mi bardzo w pamięci, o czym mówią panie pająków ze to jest coś takiego, że myślimy o przyrodzie to z ich fajnie mieć domek z widokiem na górę w lesie, ale z drugiej strony jak zobaczy pan pająka w wannie to krzyczymy ze strachu tak i jest ich pomysł tylko sama osoba, która chciałaby mieć również domagała się, widząc pająka w mieszkaniu krzyczy także o Pająk park rzeźb jak ja jak to jak to pani widzi, gdzie gdy, w czym jestem w Chinach przyroda, która naturalna w nim jak to określić te zbutwiałe liście to znaczy nie ma AIM nie ma nic nikt nigdy nic nie zakwitnie, ale jeżeli coś innego niech zgnije atak na krzyże w przyrodzie wszystko jest ze sobą wzajemnie połączone i nie ma kwitnienia nie ma owoców bez rozkładu bez wytchnienia bez tego, żeby się stworzył kompozycję gatunkom goście potem znowu coś co wzrasta i ludzie bywają trudne powiedziała o roślinach tak może tak to ludzie też zaczyna być, że w ludzkim życiu i narodziny rozwój i śmierć też są ze sobą ściśle związana wręcz, że wypieranie tych aspektów przyrody, które uważamy za nieprzyjemne i jak również wypierania faktów swojej własnej kruchości swojej własnej śmiertelności jakość, uważając bardzo dla dla ducha ludzkiego po prostu tak jesteśmy śmiertelnymi istotami dość, że nasze pełne w pełni żyć bez was bez bez takiego głębokiego uświadomienia sobie tego tego faktu, że ciało ludzkie jest kruche jest podatna na zranienie jest podatna na choroby i żona też coś przemija to, czego szukać zupełnie tak samo wyceny przyrody tt kwartetu to co wręcz obserwowaniu przyrody też pomagała w jaki sposób oswoić naszą własną śmiertelność rażą te aspekty naszej cielesności, które wiążą się również sprzyja wznoszą się lojalnością, ale tam mam wrażenie, że w poranku balistyki moment, kiedy matka ktoś matka babka może mówić w ten sposób dochody od dziecka, tłumacząc śmierć taką o podaniu o opadaniu liści właśnie idea i zbutwiałych liściach jesienią notes po prostu iść na moment cyklu wiemy, że potem przyjdzie wiosna im ich własność coś innego urodzić tak pysznego powrócił Kujaw i te procesy będą one będą one nadal trwał po prostu wszystko ze sobą wzajemnie połączone my mamy taką skłonność do tego, żeby o tym trzeba już rozmawialiśmy prawda, że to styki ekologiczne to podstawa ekologicznego myślenia na testy świadomość to połączeń między między różnymi elementami przyrody między różnymi procesami między różnymi organizmami między znaczeniami też, więc to jest wolny od trasy tamtej rozmowy trochę czasu trochę minęło jednak czasu od tamtej pory i odbyłem kilka innych rozmów szczególnie z młodymi bardzo młodymi ludźmi i mamy o wiele bardziej radykalny pogląd niższy niż wtedy wygłaszała mianowicie mam wrażenie, że jeszcze bardziej zaczynamy patrzeć rok za rokiem w takich rozwiniętych krajach jak Polska jednak nie dla świata jako całość powiązanym, a całość jakość szeroko pojętą tylko na takie odseparowany oczywiście teraz on, że te które, których działają na zasadzie włączamy wyłączamy albo bierzemy wrzucamy 1 sieci handlowych, gdy parę dni temu zauważalna we wszystkich swoich sklepach na billboardach ma taki slogan wyrzuć stare kupno we Wręczycy już dach nie piszą poloniści zajmują się sprzętem AGD nie piszą, że mamy lepszy jeśli można albo najniższy, ale nie oni już po prostu mówiąc to bez żadnych nowych rozwiązań tak, aby nie mylono z parku złożymy w inną w związku, z czym ten ktoś może być na to wspaniale, więc ten obieg materii, którym tu pani pisarka poetka mówi to on działa tak duży stary kupno metek czy to oznacza, że my z pola widzenia wyrzucamy to co nastało gdzieś tam w domu i mam sobie kupić nowe, a świat nie jest całością to nie poczuwam się do tego wyrzuciła z domu nie znam wiele zależy zresztą po prostu znika nam z pola widzenia to już w ogóle na nie dotyczy nas czasem oczywiście nas dotyczy to jesteś przypadek tej 1 z postaci tę, która wynajmuje sobie Koko Koko musiał o to, żeby posprzątać mieszkanie tak nadużywana potężne gdzieś tam torby swojego Stasiu uważam, że wszystkie ćwiczenia duchowe tak i nie ma po prostu słowa i nie ma cienia refleksji na temat tego co z tym amstaffem wyrzucona z naszego życia dzieje się dalej tak on ląduje w lasach w rzekach w oceanach tak na to po prostu już bardzo konkretne cierpienia, które cierpienie zwierząt n p . w oceanach, które które, która też powodują, więc jest takie jest wręcz, że to, że Żyd jest ważne, żeby przypominać na wszelkie sposoby, żeby tworzyć takie metafory takie obrazy, które przypominają o tym, że, że wszystko jest naprawdę ze sobą wzajemnie połączone i że jeżeli chcemy serio myśleć o o przyrodzie na to też nie można po prostu udawać, że nasi sprowadza do tego co jest dla nas atrakcyjne estetycznie albo atrakcyjne zdrowotnie albo atrakcyjne komercyjnie albo kosztem jeszcze inaczej Lenovo już jest taka, jaka jest już są i butwiejących liści są to ja jakoś nie boją się pająków wyznali, że nie jest chyba jedynie te nie są nie są nie są postaci z horroru niepojęty fascynują ich ze względu na nas na to, że są budowniczymi takimi bardzo inteligentnymi kończyny są niebywale fascynująca i w jaki sposób dla mnie łączą się pajęczynę utkaną pajęczynę łączy się dla mnie w jaki sposób z opowiadaniem historyjek snucie wątku, nazywając tam też są trochę takimi artystami, które się pojawiają rosną jeszcze w międzyczasie okazuje się, że przez Polskę przetoczyły się całkiem realne dyskusje związane właśnie z tym, o czym mówimy w Polsce społeczeństwo podzieliło się na tych, którzy powiedzieliby tak oczywiście i ubóstwie nikt nic się jej rozpad jest naturalną częścią świata przyrody dlatego nie ingeruje nie ingerujemy w to, a ich częścią społeczeństwa w tym szefostwem lasów państwowych oraz Ministerstwo Środowiska, który powiedział o niej nie możemy tak tego zostawić musimy się wziąć za ten kawał lasu i i dzięki nowoczesnej wiedzy postawić tamę kornika drukarza owi nagle okazało się, że to, o czym kiedyś znaliśmy z powodu literatury stał się sporem realnym sporem, w którym nie wiadomo, kto ma rację i nie jest tak proste, by przed powodzią po prostu zrozumieć, że świat jest całością nową bardzo wiele osób mówi nie wiemy co zrobić z puszczą Białowieską jedni mówią, że kornikiem zaś, że inni mówią, że właśnie powinniśmy pozwać bytowską sam się odbywało fascynujący spór z punktu widzenia wszystkich, którzy się zastanawiają nad naszą wizją świata wg pani co się dzieje mamy za mało wiedzę mamy czy też kwestia wyboru filozofii no bo ktoś może powiedzieć nawet jeśli ta wzrośnie co zupełnie innego to niech rośnie samo pan, a ktoś może podziwiania skoro jesteśmy nad w miarę bogatym inteligentne społeczeństwo to zadbajmy o to, żeby ten z w co zrobić w takiej sytuacji, że w tegorocznej kontroli sytuacji nie mam szczęścia powiedzenie nie nic nie wie nic nie wiem wystarczająco dużo, żeby móc tutaj jakąś popartą merytorycznie opinie w tej chwili wygłosić czasem dlatego robiła natomiast pani Janina osobiście zdanie w tej kwestii dostanie pani po stronie Greenpeace z transparentem albo zostanie pani po stronie Ministerstwa Środowiska czy tam lasy państwowe, żeby powiedzieć, ale musimy tu wyciąg zabezpieczyć to od drukarki na paragon miałabym taki żeby, żeby pozostawić spokojne rządów miałem taki, żeby zostawić w spokoju tak decyzję o tym, że sąsiad tu już wiem o tym, że są UAM sytuacje bardzo skomplikowane nie ani w ogóle nie jestem nie uważam, że zawsze jest także ludzka ingerencja jest koniecznie zła z różnych względów ze względu na to, że po pierwsze, że ich nie da się oddzielić już dzikiej przyrody od ludzkiej działalności, ale są ze sobą splecione cywilizacja były obejmuje całą mocą kulę ziemską wysunie, ponieważ co oszukiwać w ogóle bardzo potrzebujemy różnych technologii, żeby radzić sobie z klimatem i t d. w ogóle już wiadomo, że roztrwonią będzie, więc jestem absolutnie zawsze w każdej sytuacji zwolenniczką wycofywanie, jaki jest jakiś ingerencji nie jestem też zwolenniczką myślenia też aż tak bardzo dualistyczny Gorzała Atu mamy naturalne procesy Atu mamy coś sztucznego przez człowieka wprowadzonego mięso musi być zła w ogóle wcale tak nie myślę natomiast myślę, a tak ogólnie ME mogę powiedzieć co myślę myślę, że mamy ogromną wiedzę i potężną wiedzę i mało mądrości, bo to nie jest dokładnie to samo i myślę, że przez to, że większość ludzkiej wiedzy, która jest ich generowana w tej chwili żyje na ziemi więcej naukowców niż w ogóle chyba nie większa niż kiedykolwiek na ziemi niż suma w ogóle tam z poprzednich nie wiadomo ilu dekad tak czy 3 nie będą oni tych liczb, ale po prostu jesteśmy niebywale na nasycenie naukowcami i wiedzą naukową ta wiedza rośnie w niebywałym tempie natomiast jest to wiedza przeważnie taka techniczna instrumentalna rond i komary i nastawiona na maksymalizację zysków tak i to wiedza i nasze możliwości technologiczne i rosną dużo szybciej niż taka nasza zdolność do refleksji i umiejętność przewidzenia tego co o i jakieś implementowane przez nas rozwiązania mogą w następnym kroku przenieść czy kursy taka dysproporcja pomiędzy tą potężną naprawdę wspaniałe list i wspaniałą pod wieloma względami taką wiedzą techniczną instrumentalną, którą Sanok przeważnie generowana przez takie programy naukowe, które są sponsorowane tak czy inaczej nadrukowane na na nas właśnie jakiś rodzaj zysku dla kogoś proporcja między takim rodzajem wiedzy, a więc jakąś taką spokojną refleksją i mądrością, która brałaby pod uwagę, która go pod uwagę takie rzeczy niemierzalne tak takie rzeczy nie do końca mierzalne, czyli ja nie wiem jakoś z życia ludzkiego nieludzkiego i jakość nie wiem pejzażu jakieś długofalowe skutki trudne do przewidzenia albo skutki niż dla ekosystemów, które mogą się kiedyś tam gdzieś tam pojawić jest po prostu jest taka dysproporcja tempa to tempo w ogóle powracają z w w w mojej mamy w myśleniu o ekologii ostatnio bardzo często było, jeżeli weźmiemy przykład węgla kamiennego to efekt jest dobry przykład, jeżeli weźmiemy węgiel kamienny i to powstanie węgla kamiennego wszak zawsze zapominam liczb, ale trwało ileś Emilia milionów lat tak my staliśmy cały ten węgiel kamienny w 300 lat i więc jak równa się ten proces tworzenia węgla do tego procesu spalania go czas skreślić kilka z 0 i jest ileś tam rzędów wielkości szybciej niż to co moim zdaniem jest nie tak z ludzką cywilizacją to właśnie to tempo tak tempo, które nie daje czasu na złe geny, jakby na zregenerowanie się czymkolwiek, gdyż to tempo, które nie daje czas na jakikolwiek Namysł, żebyśmy w ogóle byli w stanie przewidywać to właśnie skutki swoich w swoich swoich działań w dzień, ale pytanie, kto ty Namysł miałby się zająć jak i ja jak starałem się nad nami na tym, że siedzimy wieczorem stacji radiowej, że i rozmawiamy o tym, pani mówi trochę po to, że tak jakbym ludzkość przypominała takiego nastolatka, który w Łaśnicy kupił superszybki samochód Leaf muflonów trafia 0 jedno i nie ma jest jak w ratach animacji wyobraźni, po czym albo nikt albo inaczej, bo nikt nie powiedział, że wszystkie statystyki pokazują, że najwięcej ofiar wypadków z powodu przekroczonej prędkości to są właśnie 20 paru latkowie tak, bo to nie przytacza pokazy takie statystyki czy przypomnieć wyspy wielkanocnej wiem jak wycięli wszystkie drzewa to po prostu poumierali gonimy, bo nie mieli też i jak żyć dalej czy to jest kwestia wiedzy to jest kwestia przyjęcia pewnej filozofii i wtedy ktoś może, słuchając teraz nas zapytać, o jaką filozofię chodzi przecież mamy tą naszą filozofią judeochrześcijańskiej Korzeniak mówią wyraźnie Stwórcę stworzeń mam swoje czynić ziemię poddaną, a my to wszystko jest jednoznaczna jeśli mamy swoje czynić ziemię poddaną to również to co pod ziemią jest np. węgiel tak nie będzie mieć, zanim wymyślimy wyszliśmy, a Tomka nie będzie atomu to wymyślimy coś jeszcze w dzień tych Bytów to wszystko się da opowiedzieć o 4 i judeochrześcijańskiej perspektywie mało tego powrócą rozwój i naukowo-technicznej przemysłowej od dziewiętnastego wieku raczy się rozwija w tym kierunku od rynku wszyscy wynalazcy czy maszyny parowej tak dalej, choć chrześcijanie tak byto to jakoś działało to dlaczego ma przestać działać teraz im czymś wręcz, że nie miałbym tak tak tak też miał też ja też uważam, że w ogóle takie takie myślenie teologiczna nową jest dosyć ciężko było pogodzić z myśleniem ekologicznym ERM teraz nawet w tradycji judeochrześcijańskiej można znaleźć można znaleźć na zupełnie inną myśl na temat relacji pomiędzy ludźmi a, a poza ludzką przyrodzoną i chociaż by było może trochę trochę trochę bardziej zagłębić nawet papież Franciszek, a w realnej jak reprezentuje zupełnie inne chrześcijaństwo, więc wydaje mi się, że aż tak źle wręcz, że każda żywa myśl tak czy każda żywa filozofia czy tradycja duchowa, jeżeli jest żywa, jeżeli w ogóle cokolwiek ma w sobie prawdziwego powinna być w stanie ewoluować wszystkie żywe rzeczy ewoluują, więc jeżeli jakiś światopogląd jakiś element danej powiedzmy tradycji religijnej silnie sprawdza to miarą jej w ogóle jakieś właśnie żywotności stoczona będzie umiała ewoluować i zmienić się tak, żeby reagować adekwatnie do sytuacji, tak więc po prostu wszelkie systemy wierzeń, które nie mogą się zmienić, nawet jeżeli po prostu jak są dowody jasne tak no to są martwe to są atuty po prostu te są to są to wciąż są już są tylko martwe rzeczywiście się z jesieni zmieniają tak skostniałe marce rzeczy, więc presję na Ziobrze, że te nasze tradycje, nawet jeżeli tak nie wiem jesteśmy do nich jakoś związani także ona po prostu muszą ewoluować muszą reagować na to co się dzieje na to po prostu na dowody które, które przychodzą ze strony świata Real i inżynierem moll w osobom które, które są jakoś Niewiem głęboko wierzący NATO jak pewnie powiedziała, że rzecz, że nie wiem no może ten Stwórca też stara się coś powiedzieć w ten sposób, że rzecz, że nie wie następują zmiany klimatyczne i t d. tak dalej, że to te wszystkie zresztą ci naukowcy, którzy byli chrześcijanami też, że też zazwyczaj toaletą RPO WM PL to przyroda w jaki sposób odczytywali jako właśnie ten nie wie język w tym stworzenia tak i widzieli w tym właśnie w tym w tym języku stworzenia kierowali tam cudowności, więc już na to spojrzeć z tej strony to komunikację z bardzo jasne i rzecz, że rzeź bardzo zadłużyliśmy się w nim niczego o CIT i aranżacyj ne oczy ziemi i i jej zasobów to pierwsza sprawa druga sprawa to druga sprawa czy i tu mam wrażenie Niewiem jak ścisłe to jest scen w estrady się do chrześcijańską związana, ale dla mnie dla mnie te części o wiele bardziej uderzające jest właśnie instrumentalizacja wszystkiego i takie myślenie stricte ekonomiczne to Ryszard Koziołek takiej wspaniałej książce dobrze się myśli literaturą on tam przywołuje przywołuje taką taką myśl, że właściwie w ostatnich czasach doszło do o nową uniwersalizm racji języka ekonomicznego znać język ekonomii stał się takim meta językiem naszym cywilizacyjnym walczyli o wszystkim mówimy w kategoriach właśnie takich ulg wyliczanych tak, że zysków i strat tak, że to podejście takie instrumentalne obliczona na po prostu konkretny wymiar zysku czy tu bym widziała a, a tobym widziała największy problem, jeżeli chodzi o odwrocie jak co można zrobić to mi się wydaje, że czymś niezwykle pilne jest przywrócenie jakiś drań dziś o humanistyce po prostu, dlatego że teraz także humanistyka jest coraz bardziej coraz bardziej jest z spychane na margines humaniści, sięgając obrotu nauki ścisłe bardzo, dążąc do dialogu w tej chwili jest mnóstwo pisarzy myślicieli filozofów, którzy wyciągają rękę do naukowców mówią Słuchajcie potrzebujemy takiej na prawdziwej trzeciej kultury, gdzie po prostu mamy z innej strony wiedzą techniczną z drugiej strony mamy np. Namysł etyczny znana jest taki etyczny tak musimy po prostu musimy rzeczywiście zebrać siły, bo wszystko wszyscy wszystkich teraz potrzebujemy tak, żeby stworzyć w ogóle taki inny rodzaj wiedzy inny rodzaj wiedzy, który nie będzie tylko instrumentalny, ale który będzie łączył w sobie właśnie wiedzę techniczną takie zrozumienie techniczne z polityką dojrzałością etyczną np. tak długiego Harry ego Nobla otrzymało Angus Deaton takie Szkocki naukowiec, który opisywał związki bogactwa zamożności społeczeńst w na przestrzeni wieków ze zdrowiem został ze stanem zdrowia tym, że spora część z odkryciami medycyna, ale z drugiej strony po prostu ze stanem zdrowia, gdyż niesamowite, że ten człowiek, który żyje w świecie tabelek wykresów i danych statystycznych on rozpocznie swoją książką historycy swojego dziadka i próbuje opisać naporu strach jak wyglądała egzystencja mojego dziadka to był niewykształcony robotnik fizyczny, który teoretycznie rzecz biorąc nie powinien dążyć 50 tego roku życia, bo w tamtych czasach niż w takich sferach społecznych tam to dożywa takiego takiego wieku i próbując pokazać właśnie taki ludzki wymiar jak ZUS nie spełnia ten ten postulat, o którym pani mówi to znaczy, żeby te cyfry czy to są PKB czy to są pieniądze to są jakieś dane nie odrywał się za bardzo od od naszej egzystencji tylko, że ktoś, kto pani słucha teraz 3 rady może pomyśleć tak zaraz za ciasno w tym po to, ekonomicznie jemy wszystko, żeby mieć jakikolwiek uniwersalny język, dlatego że ten poprzedni w krajach rozwiniętych Europy, które się zlaicyzowanym w ogóle nie działało ten poprzedni był religijny w związku z tym jak dysydent Chen ciągle krzyku jakąkolwiek uniwersalną narracji jeśli przeliczymy tego na PKB na pieniądze dłużnicy na nim zostanie nie zostanie, bo tamci na drugim końcu świata wierzą winnego Boga mamy już dawno przestaliśmy wierzyć jakiegokolwiek to jest chyba problem, czyli nic nie można patrzeć tak jak pani, że humanistyka wyciąga rękę do nauk ścisłych, a z drugiej strony może powinien dokładnie odwrotnie im bardziej czujemy się zagrożeni i świat wokół nas chaotyczne, tym bardziej chcę, żeby ktoś nam pokazał pan z ZAKSĄ wers z VAT są uniwersalne reguły to kosztuje tyle co tamten pobyt tam to kosztuje tyle co do dotychczas była religia tak to czy nasza linia dachu hali tak ale, ale wydaje mi się, że jest można zobaczyć też na to właśnie takiej negatywnej strony, że nie mamy nic innego poza przeliczanie wszystkiego na minę na pieniądze po prostu na to musimy tworzyć nowe rzeczy dlatego się tworzyć nowy sposób myślenia nowe sposoby mówienia być może też nowe sposoby komunikowania się na to jest jakaś ogromna praca do wykonania na pewno jest tak, że nie ma wątpliwości co do tego, że w dużym zagrożeniem w takim momencie, kiedy wszystko się bardzo szybko zmienia wagi, kiedy świat jest gdzieś na nas na na jakimś bardzo poważnym rozdrożu aktor to w razie wszyscy czujemy, że żadne testy się boimy wojna z 2 Widzew taki strach wszędzie tam Jimenez, a nie sprzyja tej robocie intelektualnej, którą pani proponuje nie sprzyja to prawda nie sprzyja dlatego nam po prostu trzeba jednak stara się mieć odwagę i jej na rok to co można zrobić myślę, że jak każde swoje prace czytam swoim życiu swoim w swoim działaniu może starać się być jakoś nie nieprzytomna odpowiedzialnej i właśnie otwarty też na noc wszystko co się co się wydarza także się nie zamykać dzięki swojej takich gotowych formuł kahału utartych sposobów reagowania tylko, dlatego że nam dają nam poczucie bezpieczeństwa bony dają nam poczucie bezpieczeństwa niekoniecznie bezpieczeństwo na Naomi Klein w swojej ostatniej książce, która dotyczy zmian klimatu i tego jak sobie ludzkość z tym radzi albo nie radził w ostatnich latach jakiś bardzo często we wspólnotach lokalnych rodzi się właśnie takie taka próba zrobienia czegoś co nie jest zysk przed przeciw systemowi temu właśnie gospodarczemu kapitalistycznym systemowi i trochę w tej książce boli mnie taka rzecz, którą trzeba zapytać czy sądzi pani, że rzeczywiście jesteśmy w stanie jako społeczeństwa szczególnie te bardziej zamożne i wykonać taki ruch idą do przodu i uświadomić sobie, że coś jest naszym obowiązkiem czy już jesteśmy tak zindywidualizowane ani ido do tego stopnia, że nie poczuwamy się po nim, jeżeli nie poczuwamy się do tego obowiązku to nie jest nasz problem tylko do rąk do wieczora nikt przez 3 żadnej okazji nie mówią mi, że trzeba zadbać o oświatę ziemie są o cokolwiek po prostu mam swoją pracę mam mam swoje wydatki mam swoje rozgrywki, a cały świat wokół mnie przypomina mi, że to są moje wydatki na moje rozrywki jest tym samym, że rząd kilkakrotnie w końcu tej książce pokazuje, że problemu z zrozumienie co się dzieje z oboma tymi reakcję to jest problem tak naprawdę w takim jednostkowym w spocie są podzielone właśnie te jednostki ten element wspólnotowy nie interesy, szczególnie że jest pani książka wcale tak dużo nie widzę tego elementu wspólnotowego zasnąć przed wspólnotą idzie jakaś wspólna religia tak albo wspólna filozofia, bo wspólna ideologia, a polityka albo wspólny cel właśnie, bo może to może być tak, że nie ma wspólnej ideologii jakiś takiej wspólnej twardej bazy tylko jest np. konkretny cel współ dość wolno to wspólnie do zrealizowania tak też może być czasami ludzie czasami takie lokalne czy czytam poranny wspólnoty pojawia się wtedy 9 takich kryzysach, kiedy po prostu trzeba nie wiem co się stało i ludzie jakoś sobie nawzajem pomagają nam jakiś dramatyczny sytuacja jest nie muszą mieć wspólny ideologiczny spór z konkretnym bas całej należy, iż być może Klein chodzi też o to, że Bona z żywym planie jest dość pesymistyczna zarząd uważa, że bez katastrofy się nie owadzie zaczyna też będzie ta katastrofa jakaś tam cząstkowa powiedzmy i dopiero po całym tak naprawdę ludzie być może obudzi się ten tamten ten odruch właśnie wspólnotowe żywności jesteśmy naprawdę zagrożeni na to już wtedy pojawia się jakiś czas Solidarności między ludźmi, których już nie jest oparty na żadnej ideologii tylko w Busha to tę Solidarność musiałby być dramatyczna sytuacja tak coś takiego, a w niedzielę nie będzie pani, że nadchodzi katastrofa ma nie wiem, ale czasami tak czyste i czasem czasem tak mi się wydaje, kiedy czytam o stanie klimat tłum a gdy czytam Ostalczyk, kiedy czytam w ogóle o zmianach klimatycznych to są takie momenty, kiedy wydaje się, że nas nieunikniona w tej chwili o cenie sporo czytałam go inżynierię testową na cel ten cel nowe pomysły na to co zrobić z klimatem czy jeśli nie uda nam się po odwilży z poziomu co 2 lata jak zaś zaczniemy mówić ograniczenie i teraz to długo nie skończyłem to skomplikowane też z punktu widzenia etycznego jest też jest też tak tak rycerzami ta kwestia właśnie dysproporcji między technicznymi możliwościami, a możliwością przewidzenia tego co co to będzie w w praktyce esejów poświęconych duża różnica jesteśmy w stanie nowoczesnymi metodami uprawiać pole buraków jesteśmy w stanie nowoczesnymi metodami znaleźli na starych murów co w ten, kto to jest historia z zupełnie, że tak w razie zwykła dla taryf dla nacjonalizmu, a zachodnioeuropejskiego Orzeł itd nie ma w tym nic dziwnego wszak tak oczywiście jest też także nie w momencie, kiedy nie wiem będzie po prostu podszedł jakiś środek chemiczny do tego, żeby kontrolerzy gros teraz ten w atmosferze, nawet jeżeli miałoby to rzeczywiście udać się i być w miarę równo dystrybuowane na świecie to też środek chemiczny co się potem czuje i ktoś będzie też właścicielem tego także dla mnie granie w tej chwili not AKa najbardziej zatrważające wizja polega na tym, że ktoś będzie właścicielem klimatu po prostu inni już nadziei i być może to jest bardzo taka dyscyplina wizja ale, ale czasy takie, że jak są jakieś rozwiązania technologiczne to ktoś po prostu ma i i test urządzenia należy to jakby byłoby odcięcie taki ostatni pępowinę Borys, która NASK w jeszcze wiąże z dzikimi takimi naturalnymi systemami właśnie sam regulowania się tego tego ziemskiego klimatu to musi też jest bardzo taki niebezpieczny krok do wykonania ze względu na to, że właśnie ludzie się zsunął mi nie mają takiej etycznej odpowiedzialności że, żeby wszyscy piszą listy z takim kowboje swoje ręce, więc nielegalnie staram się z czasami się tak czasem mam dużo więcej nadziei myślę sobie, że jednak istnieje też coś takiego jak instynkt samozachowawczy silny w ludziach i jestem chyba właśnie w w w złym stanie takiego zawieszenia staram się po prostu robić co można robić z dnia na dzień i dalej obserwować bardzo uważnie to coś się to co się dzieje, bo są momenty na pewno ciekawy tak źle się jakoś tam przerażająca jest ciekawe biblijnym oto wychodzi na to, że do kogoś z nas powie pan Bóg w parlamencie noe buduje markę i to, ale trochę zwierząt, ale to też nie ma ze strony pana Boga rząd powiedział, żeby ludzie zwierzęta to jest też ciekawa cała reszta niestety w auto bardzo ciekawe, skąd się w ten sposób naszą rozmowę to nie zostali słuchaczy z takim występom konieczność znalezienia to w tym wszystkim nutki optymizmu, bo my skończymy rozmowę pesymistyczne, a Julia Fiedorczuk była naszym gościem poetka pisarka tłumaczka krytyczka literacka rozmawialiśmy o książce bliskie kraje wydawnictwo marginesy to jest najświeższa pani pozycja, która szuka za bardzo dziękuję za rozmowę ja bardzo dziękuję Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR - PAWEŁ SULIK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium teraz 40% taniej. Wybierz pakiet z aplikacją mobilną - podcasty, audycje i radio bez reklam zawsze pod ręką.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA