REKLAMA

Naukowe newsy tygodnia / Tajniki szyfrowania. Opowiada dr Kamil Kulesza z Centrum Zastosowań Matematyki i Inżynierii Systemów PAN

Homo Science
Data emisji:
2016-10-01 21:00
Audycja:
Czas trwania:
47:55 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dobry wieczór państwu audycja Homo science Aleksandra Stanisławska z serwisu Crazy nauka PL Piotr Stanisławski Gazeta PL zaczynamy od naszego ulubionego kosmosu właściwie można, by je zaczynamy od końca od końca misji rozeta, czyli misji sondy kosmicznej z wysłanych przez Europejską agencję kosmiczną w roku 2004, która to sonda do goniła kometę, czyli umowy Gierak Efimienko następnie wysłała na nią lądownik, a teraz została w kontrolowany sposób rozbita o powierzchni Rozwiń » tej komety tak to była misja, która dla nas bardzo wiele znaczyła, dlatego że był w niej spory Polski udziału w ogóle to była Europejska agencja kosmiczna, więc znacznie nam bliżej tego było niższy dla misji wysłanych przez NASA co więcej mieliśmy zaszczyt możliwość spotkać się z ludźmi, którzy współtworzyli tę misję, a chodzi o inżynierów z centrum badań kosmicznych Polskiej Akademii Nauk, którzy skonstruowali młotek komet czarne, czyli urządzenie, które miało się wbić w komendach na grunt i pozwolić na pobranie próbek właściwie pracują wykonała tylko, że na samej powierzchni komety okazało się, że ta powierzchnia jest ultra twarda mogła się, gdy w ogóle bardzo fajna historia, bo cała ta misja pokazuje, że nie wszystko idzie tak jak powinno, ale też o to chodzi w nauce znaczy tak naprawdę jest tej misji tym badaniom towarzyszyło sporo zaskoczeń, bo chociażby pierwszą rzeczą, której była mowa przy tej misji to była woda, ponieważ była taka teoria, że wodę na ziemie w dużej części przyniosły komety znaczenie dużych w całej Unii nie udało się woda jeszcze było parę innych źródeł, ale powiedzmy, że komety był 1 z głównych źródeł i teraz w trakcie tej misji okazało się, że ojej nie i to było także zaskoczeni takim z chwilą pan tak jak ta informacja powiat będzie rozkład zapłacili za topowe tej wody i o te oto w jaki sposób się odróżniać ziemskiego okazało się, że idzie wielka woda ma zupełnie inny znacznik także konne czy to nie jest tak, że w ogóle na ziemię trafia woda z komendy, bo trafiała, ale po pierwsze nie jesteśmy pewni do końca z jakich komandosi z komend Komedzie nierówna po drugie na pewno komety nie były już 8 lat na dziś na dziś nam się tak wydaje nie był głównym źródłem wody na dzień i test takie decydowały nawozy smaczek bardzo się ekscytuje tym pomysłem i bardzo jest do niego przywiązany, kiedy o tym, czytać tak ale gdy wchodzą takie wyniki badań, które ogrodzenie to nie tak i tak w pierwszej chwili powiem tak poczułem taki zawód i tak właściwie się poczułem trochę głupiej oszukany, bo taka fajna wizja, a potem się okazało, że właśnie taka jest nauka drugim takim spektakularnym zaskoczeniem jak dla mnie to był kształt komety, które zostały wykryte z daleka przez sądy rozeta zdjęcia pokazały, że nie jest ona takim ogółem chciałem byśmy sobie wyobrażali taką kulką śnieżną w mniej lub bardziej tylko on wygląda jak połączenie 2 ciał, czyli większego większej takiej od złej komety zmniejszą, jakby wyjętym z naukowcem to wyszło nam też bardzo przypominało kształt gumowe kaczki pozbawione jednakowoż dzioba i ten kształt sugeruje, że oczywiście, że kometa powstała wskutek bankomat zatrzymał Gierak Efimienko powstała wskutek sklejenia 2 obiektów kosmicznych 2 komend, które tak w ogóle znajdą się niesamowitą wizją obok to, że tak czy na licznych symulacjach pokazywanych w licznych firmach górą popularnonaukowych widzimy zderzających się na początku układu słonecznego obiekty, które spektakularnie wybuchają zamieniają się w kulę ognia lub też masa odłamków Patryk posłużył skleił 2 komety mierzy się z kleju też zdołały wpaść na siebie tak naprawdę kosmicznej pustce, bo to, o czym ty mówisz ta cała ogromna ilość odłamków to ona tak naprawdę występuje wyłącznie chyba filmach science-fiction na samym początku bessy na etapie dysku pro to planetarne go długie słowo rzeczywiście tam dług częściej, ale wciąż sam fakt, że udało nam się trafić na obiekt na kometę, która właśnie powstała w wyniku takiego sklejenie my, wysyłając pod 1 jedyną sondę właśnie trafiliśmy na taką kometę no właśnie tu znowu pytanie czy jest czymś absolutnie wyjątkowym niesamowitym szczęściem czy też może takich komedii całe mnóstwo po prostu nie wiemy i znowu musimy naszą wiedzę na ten temat mocno przeorganizować co więcej okazało się, że w ogóle budowała GM powierzchniowa tej komety jest niezwykle wizualnie podobne do budowy ziemskich skał tak naprawdę zdjęcia robione z bliska no ostatnie zdjęcia to z odległości kilku kilometrów czy nawet już będą pewnie jest tak liberalne ujęcie w zamian niemalże z powieści znanych salonów jest nieostre, bo to, bo jednak sprzęt pokładowy rozety nie był przystosowany do robienia zdjęć z bardzo małej odległości, ale te zdjęcia w czasie zdjęć pokazują, że te wcześniejsze też pośredniaku takie skaliste stoki takie coś z tego cieszymy się zupełnie pokonać nie spodziewali, bo tak jak się mówiło o tym jeszcze parę lat temu to miał być taka nieregularna Kulka czy Kulka nieregularna gdzieś zabrać zam. z Legią ona właściwie trochę z dwutlenku węgla trochę z jakichś kosmicznych śmieci mówiono, że nie będzie go ciasno, że w w jej wnętrzu będzie pewnie wiele tuneli jakichś jaskiń, bo Grawitacja takiego ciała jest zbyt mała, żeby porządnie ścisnął to wszystko jest to miał być takim raczej luźnym zmrożonym zlepkiem okazał się już kompletnie innym wytrzymamy twardą lodową kulą oblepiona skałami czy też po przenika ono przez taki co coś co strukturą squat skały przypomina wygląda to naprawdę niesamowicie i w tej dziwnej strukturze lądownik Phila wysłane przez sądy rozeta będącą orbitera po prostu zniknął naukowcom z oczu to właśnie był problem też dlatego chwilę zresztą nie wylądował tak jak planowano, bo innych okazało się, że zewnętrzną warstwę komety stanowi był bardzo drobny pył jest kolejna zagadka ma też tam widział, ale o tym za moment i pod tym byłem pod nim pracę 1020 czasem 30 cm był jest niesamowicie twardą skałę właśnie tej Super 2 twardych skał nie spodziewano dlatego, że kiedy projektowaną filet nasza wiedza kometa była taka, że właśnie się spodziewano, czego chcą się o bez pełnego rozpędu można wbić w miarę, łatwo więc ile miał taki Hart takich kar punk, który nie miał go o nagłym umocować do komety plusy przy samym lądowaniem przytrzymać przy powierzchni zgłoszenie odbił nie poleciał sobie, że maszyna jest niestety się od odbił się i poleciał w górę najpierw z kilometrowi skok był potem gdzieś tam sokiści jakimś ciemnym miejscu utknął tam właśnie szczyt ten pył, który też wszystkich zaskoczył, dlatego że no, skąd był na komecie przecież tak nie ma tam oczywiście żadnej i erozji i nowo nie ma żadnej atmosfery z drugiej strony grawitację z bardzo niewielka, więc trudno oczekiwać, żeby to ściągał sobie w znaczącym stopniu jakiś drobiny kosmiczne krążące w układzie słonecznym w tej chwili podejrzewać, że ten były szef wydziału z tego, że działa oddziaływanie van der wal C31 z sił na zbliżający do siebie ciotki po prostu ściąga z kosmosu plus damy sobie z oddziaływania elektrostatyczne także nim właśnie nie Grawitacja na takim małym ciele co innego zyskuje naznaczeniu co znowu udało nam do myślenia wiele jeśli chodzi o powstawanie planet wręcz, dlatego że przecież, jeżeli taka piękna planeta ziemia ma powstać też musi zacząć od czegoś małego to coś małego jest za mało, żeby ściągać grawitacyjnie inne obiekty, więc jest teraz mówisz o tym, że właśnie same początki wszystkich wielkich obiektów układu słonecznego są oparte nie grawitacji tylko inne oddziaływanie na ciekawe jest też to, że misja sondy rozeta miał się zakończyć się w ubiegłym roku we wrześniu, kiedy do kometa czy Romowie Efimienko znalazła się najbliżej słońca w swoim biegu wokół naszej gwiazdy, czyli w peryhelium IR krążące wokół niej sonda miała po prostu ma ulec raz uległ uszkodzeniu czy też nawet rozpadowi wskutek tego, że z komety uwalniała się uwalniał się ogromnej ilości pyłu wodę z radością brzozowego dna lego oraz płyta gazu i Time wszyscy byli przekonani, że nowo uszkodzili nieodwracalnie sądy także zakończy pracę we wrześniu ubiegłego roku, a tym nie dla Janka już się latem tego roku naukowcy stwierdzili, że należy ograniczyć się mchem działanie niektórych urządzeń pokładowych rozety pogrzebana dłużej podziałała, że można ją było w sposób planowy osadzić na komecie ograniczyć się oddalały już od słońca właśnie coraz mniej zasilania u coraz mniej prądu były w stanie wytwarzać panele słoneczne ma ostatecznie dzisiaj znalazło się w odległości ponad 700  000 000 km od słońca już naprawdę niewiele tej energii miała, ale jeszcze naukowcy zostawili taki zapas, żeby ją nakierować na kometę i zderzyć się z tym ciałem niebieskim zderzyć się osadzić nową w noc wiadomo, że ona nie była przystosowana do tego typu spotkań bliskich w związku z tym kontakt z nią się urwał w urzędzie styku z gruntem i Rajtar norm urwanie się kontaktu było sygnałem, że wskrzesił udało jej o trzynastej 20 w polskiego czasu polskiego czasu tak otrzymano musi mieć otrzymaną wiadomość właśnie nie otrzymano wiadomości, czyli innymi słowy została przerwana transmisja z gazety co wzbudziło tak właśnie okrzyki radości szybko się udało, ale jednak sporo smutku, bo dla wielu ludzi to była misja, którym towarzyszyła przez nią 12 lat 12 lat procesie przygotowania pamiętajmy, że tak naprawdę kawał życia no my uwielbiamy razem te bardzo jej kibicowaliśmy nic jej zespołowi prawdę mówiąc z tym jest mi żal, że nie będziemy mogli na nim ani mówić ani pisać mówić będzie mógł wreszcie mamy całe mnóstwo bałem się tak po przeanalizowaniu przeanalizowanie z tym chcę wspomnieć, że nasze dzieci mają pluszaka w imieniu rozeta, którego tak nazwały, bo jak mu się rozłoży łapki jest taki piesek pluszowy długo miał panele słoneczne także non omnis moriar w Gazecie to non omnis moriar, a to, o czym chcemy jeszcze powiedzieć, że przed rozmową z naszym gościem to jest zaproszenie na ostatni dzień festiwalu nauki w Warszawie kres nauka jest jego patronem medialnym niedziela 2 października będą się odbywały różne spotkania pikniki naukowe wykłady zachęcamy państwa jeszcze, żeby w ostatnim dniu zdążyć się troszeczkę pobyć sam na sam z nauką i naukowcami, a za chwilę spotkanie z 1 z naukowców, którzy w czasie festiwalu nauki opowiadali o fascynujących rzeczach u nas zrobić fascynującą ponownie dobry wieczór audycja Homo science w studiu nasz gość jest z nami dr Kamil Kulesza z centrum zastosowań matematyki i inżynierii systemów Polskiej Akademii Nauk wieczór państwu rozmawiamy o łamaniu szyfrów i szyfrowaniu UR w ramach festiwalu nauki, w ramach którego nasz gość, że opowiada o szyfrowaniu łamaniu Enigmy i o dzieleniu się sekretami festiwal nauki trwa od 26 września do 2 października i my jesteśmy jego patronem medialnym Crazy nauka patron medialny festiwalu nauki ech, i ich dzisiaj chcemy się dowiedzieć się w jaki sposób złamał dzisiaj złamano Enigmę szyfry Enigmy czy dzisiejsze informatykom superkomputerem sprawiłoby to jako jakikolwiek kłopot czy wciąż Enigma byłaby dla nich wyzwaniem to jest to co to jest bardzo fajne pytanie, bo one są takie troszeczkę z zakresu czegoś co nazywamy historią alternatywną, dlatego że historia Enigmy jest o tyle ciekawa, że Maciek kryptografii powiem może zdradzę taki mały sekret ich nie ma sekretów, a mianowicie większość lub systemów algorytmów jest łamana wbrew temu co pokazują filmach, jakby nie wprost nie przez to, że znajdziesz jakąś nową matematykę i w ten sposób się rzeczy w jakimś frontalnym atakiem będzie tylko tych, którzy częściej to kto to jest metoda tego typu rozkosze klucze zdobędzie coś się podsłuchach, jeżeli mówimy o grze na odpowiednio wysokiej stawce to się kogoś przekupieni i w ten sposób zbiera się tę informację ciuszek podsystem przestała złożonego z 2 zło żona konstrukcja tak i jakby w ten sposób uzyskujemy informację w środku Enigmy było trochę inaczej, dlatego że tym bardzo dużym wkładem Polaków było to, że jednocześnie wraz z utworzeniem konstrukcję Enigmy która, która nie była znana z licznymi warto to wersja militarna niemiecka trzeba było zrobić kawał matematyki i Rejewski Rogalski i pozostali koledzy oni stworzyli podstawy teorii permutacji, więc odpiera zna pani pytanie co trzeba byłoby je doprecyzować czy ci, którzy włamali się znają to co panowie zrobili w ramach złamania Enigmy, choć miał część 3 częstokroć geograficzną, ale to część matematyki także zakładamy istnienie tej matematyki, którą stworzyli w międzyczasie czy nie nie ma załóżmy, że wiemy, że jest taka maszyna szyfrująca mamy tak jak wtedy mieliśmy pewne przesłanki no bo za szerzenie gmach istniał w wersji handlowej znacznie prostsze jednak, że znamy i tą wersją można było dopaść natomiast po co o tacie używało wojsko Otóż władza jest bardziej zaawansowana z trzymaj się tego, że musimy to matematyka stworzyć da się tak czy no, jeżeli ktoś to zrobił protestu dowód na to, że się da się niewątpliwie można otworzyć Noise to wymaga czasu miejsca wysiłku czasami inspiracji, bo stąd też, aby Grecja wokół matematyki 300 letnie poszukiwania dowodów wielkiego twierdzenia Fermata ma facet napisał, że to miało im znane miejsca na marginesie było za mało, by potem szukali ich więc, że da się na pewno inni natomiast to co to co może w tym kontekście ciekawe to możesz taki komentarz zaczął pan mówić o tej wersji handlowej wojskowej, więc poza matematyką i kryptografią po co Polakom się udało zrobić to i to bardzo ładnie 3009 . roku wyglądało, kiedy Polacy Brytyjczykom Francuzom przekazywali swoje informacje tuż tuż przed wojną latem 3009 . roku o nie mają osoby fizycznej styczności nie widzą stare egzemplarze tej tej wojskowej wersji Enigmy na bazie wersji handlowych oraz informacji z nasłuchu i analizy, jaką musi być skonstruowany de facto zrobili większość fachowo nazywa inżynieria odwrotna tutaj wojskowej wersji sami sami zbudowali tak oni wiedzieli, że tam były dodatkowe podpory to była łącznica stykowa i wszystkie tego typu orzeczeń byto wstanie odtworzyć także taka zasadnicza różnica prawdopodobnie między między między między tymi czasami bezpieki w latach 30 mija dzisiaj na to oczywiście dużo większą moc obliczeniowa, dlatego że Enigma, jaki jak inne podobnego typu systemem tort jest tak, że są w ogóle nie przełamywali są, jakby nigdy nie do odkrycia tylko jakby cała sztuka polega na tym, że jeżeli nie znamy kluczy parametrów ustawienia to trzeba zrobić bardzo dużo obliczeń trzeba sprawdzić bardzo dużo możliwości, żeby ten tekst czy jakby klucze znaleźć miejsce we współczesnych czasach dokładnie pomagają w tym komputery nawiasem mówiąc to przy okazji Enigmy innych w tamtym czasie podobnych zmagań ortograficznych to może coś powiedzieć, że n p . to co Polacy robili to potem w czasie drugiej wojny światowej Brytyjczycy Amerykanie to były pierwociny komputerów takich elektromechaniczne, które były właśnie dedykowane do automatycznego odnajdywania pewnych ustawień kluczy są z kolei powodowało, że trzeba było potem o takim w filtrze przeszukać dużo informacji, więc tak bardzo krótko, odpowiadając na moc obliczeniowa niewątpliwie bardzo pomocna, ale warto wiedzieć, jakby co z tym robić tak o matematyce bardzo często też jest także, zwłaszcza w matematyce przystani to co to to co się mówi rzuca elegancja to polega na tym, że rozwiązać problem na kartce papieru i nikt i o ile w przypadku Enigmy w takim codziennym zastosowaniu nabytek płace łamali szyfry no to oczywiście się tego wszystkiego nie robiło na kartce ile ona Szkotem kawałki matematyki teorii permutacji około de facto się dane 1 czy 2 kartkach zapisać re no, a reszta no cóż poradzili sobie jak mogło mieniem m. in. panowie wynaleźli urządzenie, które się nazwą bombonierki nomen omen nazywa się bombą, bo to był taki można być elektromechaniczne komputerach nawet bardziej mechaniczne, które znajdą tu ustawienia, których o, których mówiliśmy to działo z mechanizmem zegarowym mi one się poszło o to tak robi co chce wkrótce oleiste łzy i Jerzy z bombą silne w dokumentach efekty też były dla Pm bombowy wstrząsających Niemców, a ja bym chciał zapytać w takim razie o współczesność bardziej to znaczy takie pytanie, kto się, bo właściwie zawsze zadaję czy w ogóle z matematycznego punktu widzenia jest możliwy szyfr albo matematycznego fizycznego, w którego nie da się złamać, bo on zadał pan na pytanie w 1, bo punkt widzenia matematyczną fizyczną nie są takie słowa jak o matematyce, zwłaszcza tej czystej to trochę tak po katalońsku zajmiemy się tam abstrakcyjnymi operujemy nimi i przynajmniej matematyka znalazł przez jury, które są bezwarunkowo bezpieczną i najprostszym przykładem jest powszechnie znanym to jest oczywiście bała się, jakby jednorazowy akt głosowe i no no i to pod warunkiem właśnie zachowanie odpowiedniej higieny, jeżeli chodzi o dystrybucję wykorzystywanie krótszy i kartograficzne działo no ale to są szyfry po tym okresie stosuje, chociaż nie stosował się na łodziach podwodnych dzieła księgarz szyfrów i wiadomo było z danego dnia o muzyce się jakiegoś klucza, a powiedzmy na 758 i dobór jednorazowych odpra w, ale mimo tego udało się to przebić dochodzą mnie matematyka, a właśnie tak powiem praktyka powiedziałbym tak w tym co pan powiedział, że jest bardzo dużo racji, choć droższy, jakby tak bardzo precyzyjnie zszyć opowiedzieć jak to było to jakby nie do końca tak, bo pan klub rzeczywiście mógł być jednorazowym natomiast, jeżeli chodzi o to siostry w udowadnianiu bezpiecznie bezwarunkowo atutami założenie nie tylko jednorazowości krótsza, ale też jego odpowiednik losowości oraz i to jest bardzo ważne założenie muszę mieć krótszy okres tej samej długości co odchodzącą wiadomość walczyli w widowisku i teraz np. przypadek, którym pan mówią, że to dosyć fajnie wiąże z NIK mogą Enigma w wersji Kriegsmarine też była używana przez, przez które chociaż u-booty i też były odpowiednie dzienne, a potem pod koniec wojny nawet z dnia bodajże co 12 przez 8 godzin jednorazowo ustawienia ich to przynajmniej ktoś ci, którzy odpowiadali za strukturę jak do tworzenia krótszych dystrybucji prowadzili, żeby prowadzić starali się zapewnić, żeby coś mi powtarzał natomiast to były jak w pojęciu stałe ustawienia takiego byśmy sobie, że mamy nie wiem nasze ciała magiczne zaklęcie typu nie wiem zielony słoń z różowym ogonkiem tak natomiast wiadomość, która w uproszczeniu mówiąc za pomocą tego, że wzorowaliśmy mogło być 1 kartka tekstu, że już widzimy, że przynajmniej to ustawienie nie korespondują nam 11 jak z długością tekstu, więc przykład, który pan podał on wyraźnie pokazuje, że jak jedno założenie jest spełniona nawet matematycznych atutami będzie działać oraz druga rzecz, do której nawiązał tą kwestią oczywistą niektórzy mówią nazwę realizacja fizyczną, dlatego że znowu wyobraźmy sobie taką bardzo konkretną sytuację rzeczywiście mamy tam nasz bezpieczny szef powiedzmy jednorazowe tak jak powiedzieliśmy oto ktoś mógł zadać pytanie jak takie szyfry sąd, dlaczego wszyscy ich nie używają w ogóle zajmiemy się cieszy fakt że, choć jest bardzo prosta jest ku temu kilka powodów arkusze 1 bardzo popularnej taki trochę bazowy, jeżeli o to chodzi też nazwa problem dystrybucji krótsza znaczy najgorszy swoją wersję taki szef jednorazowe w Guantanamo tempa to się nawet po angielsku nazywa się to będzie jednorazowy nie wiem zapis notatnik tak po pierwsze, możemy go wykorzystać tylko raz jak sama nazwa wskazuje po drugie, są tzw. szyb symetrycznych, czyli obie strony tak skoro zaś wójta, która przysługuje ono muszą mieć ten sam klucz, czyli mówiąc krótko te strony muszą wcześniej jakoś uzgodnić dzisiaj są tutaj siedzimy rano to możemy sobie ten klucz wygenerować każdy weźmie swoją kopię swojej, ale jeżeli mamy sytuację taką, że powiedzmy sobie tak dysponować nie z tą naszą Łodzią podwodną UTK, zanim ona wypłynie z portu można zapas kluczy wyposażyć mała współczesna atomową Łódź podwodna, która zawijając do portu może pływać 3 latamy tam przesłał mi też gigabajtów danych tak codziennie to, który kończy tak, że mogą się skończyć za zespołem jak ten może dostarczyć akt nie możemy zaś szyfrować innym kluczem było trzeba to co teoretycznie może Malty się regionalne oraz programu, więc oczywiście trzeba zrobić dystrybucję fizyczną w przypadku chociażby w zawodzie są różne, bo taka co będzie ktoś z gołębia zachwyci fakt za sztukę przechwycenia ich na to, żebyśmy wiedzieli, że został przechwycony tak, że ktoś mnie odczepi mogła hitem są krótsze, o czym czytam pendrive, które pomogą naszej tam przenosił tak im re skopiował bardzo szybko wyszło udanych prób zawęzi się zorientuje strona nadawca lub podjąć Ano to przestanie tak wiadomo wiadomo ZUS przy spalonych dokładnie na, toteż taki przykład ze słynnym bardzo z czasów Enigmy i jak Brytyjczycy co Churchill podjął osobiście decyzję, że nie będzie broniony Coventry, a w czasie coś się w czasie wciąż się bitwa o Anglię, dlatego że uznano, że żadnych byli w stanie zrobić, ale jeżeli będą bronić Coventry, którą Niemcy mogą się domyślać, że są czytane dziś w Lotto to podczas to są bardzo trudne decyzje pomimo ciąży taka decyzja chyba słusznie tak jak historycy twierdzą po latach po podium, ale wracając do naszego problemu, jakby dystrybucji klucza jest n p . są wiadomo jest historyczna atomowym atakiem taką historię jak o powyższym niemała część z nas było na świecie tak czy być może morze może jeszcze ubiegły wiek ale, ale już takie takie czasy Żaczka komputery byłem nawet były płyty DVD i że placówki dyplomatyczne wielu krajów jak wykorzystano teksty z szefów jednorazowych natomiast oczywiście zawsze pokusa wykorzystania po raz drugi do czego do, czego być może za moment za moment zamontują morza, ale bardzo często Topa dystrybucja kluczowa wygląda w ten sposób możecie państwo mamy nie wiem ambasadora w obraz jest na nowej Zelandii USA nie będą dokładna typowe Polski no to dokonanie ich tutaj do Polski przypłynie przynajmniej w czasie geologiczne, które nas nas interesuje to kontynent się nie zajdą, tak więc mam ten problem dystrybucji krótsza no to co robiono taki sposób, że po prostu kurierzy dyplomatycznym w poczcie dyplomatycznej przy przewożeniu to kluczowa postać nośników, abyśmy wypalone nie wiem nośniki DVD czy 33333 CD i tak są uważane za kanał względnie bezpieczne, bo generalnie operacja zniknięcia takiego Kuriera taka niezauważalna jest trochę trudna poza tym mówi więcej niż Gołąb Pocztowy tak powinno coś co widziały, kto z nim rozmawiamy też należy pamiętać, że zawsze dwójkami jeżdżą, więc Mastalerek 1 tam trzeba się trzeba przekupić stropu po to, co poza system dróg itd wygląda to na dość niedoskonała wciąż tak i problem dystrybucji klucza nadal istnieje czy tak macie problem dystrybucji kluczy jest 1 z takich nomen omen kluczowych zamierzone zbieżność słów problemów kryptografii i właśnie m. in . z tego powodu zgadzamy się nasze sery, które nie są bezpieczne w sposób doskonały matematyczne, a jedynie obliczeniowo Ślepska wraca do państwa pytania dotyczącego Enigmy dużo większą moc współczesnych komputerów ułatwiłaby zadanie łamiącym, ale to się, że dobrze pamiętam poziom złożoności taki sposób najbardziej podstawowe takiego ataku, który się mówi przepraszam użyję kolokwializm, ale poniósł oraz robót Force, czyli brutalna naga siła po polsku też ludzie z branży wiedzą mówią między sobą bród dworcowych tak może zachwiać tam języka, ale chyba tak bardzo naukowo doszli do wniosku nazywa tak wyczerpująca w Rzymie pamięć nie myli no bo to był strzał na siłę wszystkie możliwe można już wszystko po kolei jest dokładnie dokładnie tak dokładnie lżejszy jest dobrze skonstruowane są prawdopodobieństwo każdej kombinacji są zasady powinno być takie same, więc w, jakiej kolejności będziemy testować nie ma znaczenia, ale taki brud Falls w przypadku Enigmy ile kosztował sił środków ile czasu no właśnie, jeżeli dobrze pamiętam to to poziom złożoności jest tak, że dzisiaj na pececie też tego nie kłamie, a nawet, a nawet w zasadzie w przypadku większości instalacji nawet więźniem centrum Super komputerowe banku będzie problem z branży kryptografii takie powiedzenie na siebie, że z angielskiego się to nazywa, bo bardzo ważne jest to jak coś zabezpieczamy wał może tutaj kluczowa sprawa, kto jest naszym przeciwnikiem tak, bo jak twierdzą fachowcy od tego co on w systemy bardzo rzadko są łamane dla sportu czy, dlatego że ktoś chce się włamać pokazać możliwość tylko po prostu jest jakiś bardzo dobry Car taki, że to nie jest infrastruktura nuklearna danego kraju to kto to cel jest bardzo wysoki, ale tez np. banki z przełamania systemu możemy zarobić 1 000 000 USD to, jeżeli ktoś przełamanie wynosi 10 × tyle no to możemy założyć z bardzo dużym prawdopodobieństwem, że nikt tego nie będzie atakował, czyli wtedy się po prostu stosuje się, w który powiedzmy wystarczająco dobre tak tak tak, że 3 zaś, że rzeczy samej, więc takimi jak chce się powiedzieć tam stała jest ileś klasyfikacji amerykańskiego Department w fast i rozsądek są Skarbiec pan zrobił sondę na ten temat, jakby tych cech tych przeciwników, ale generalnie w branży się, mówi że takim przeciwnikiem naj naj naj naj wyższego urzędu może przepraszam tak Mn - 1 jak to mówimy, że Facebook państwu pomoże to może wszystko, ale taki styl istniejących na świecie dla nas śmiertelników to jest takie określenie Ulsan wydawano też czas, ale czy nie agencja rządowa z dobrym budżetem co prawie zawsze jest, że synonimem naszej amerykańskiego co trwało to oni rzeczywiście to Enigma oraz nawet tą metodą kasową byliby w stanie obecnie łamać natomiast w ramach takiego takiego zasięgu zwykłych użytkowników to złożoność teoretyczna to najprostsza, jeżeli sprawdzamy pod Warszawą wszystkie kombinacje nadal jest nadal jest wystarczająco wysoka a gdyby tak pomyśleć czy jednak byłby w stanie istnieć się szef nie do złamania to być może szyfrowanie kwantowe stwarza takie możliwości, a to jest bardzo fajne pytania i wychodzimy troszeczkę tak jakby inny reżim, bo tutaj musielibyśmy spotkać się zarówno informatyka teoretyczna jak i fizykę teoretyczną i tak naprawdę takie pytanie, które takie zastrzeżenie, które dosyć często pada w takiej sytuacji to np. podawałem państwu przed chwilą jakieś tam oszacowania złożoności nie bawiłem się w to, że Monica średnia możliwościom nie wiem średniego średnia średnia trudność przełamanie Enigmy to będzie 28 drugi akt to jest dużo dużo naprawdę ale, ale generalnie często tego typu szacunki są obwarowane takim małym zdaniem z powodu przy naszym obecnym rozumieniu czym jest proces obliczeniowy oba i tutaj też trochę dochodzimy od tej fizycznej fizycznej fizycznej realizacji, dlatego że na ten proces obliczeniowy on się nie odbiera nie bywa w świecie tych grupach Pańskiej przynęty, które komputery, robiąc tylko macie państwo konkretne układy tam biegają elektrony przykładają tak jakby te bramki i tak produkuje się przy okazji ciepło i t d. tak, ale nie są pewne jak naturalne fizyczne ograniczenia dla tego procesu, ale też w zasadzie w zasadzie, tworząc mikroprocesory korzystamy z efektów kwantowych takich jak efekt tunelowy też, że wychodzi sam postury sposób działania tego co jak to kiedyś ładnie ktoś tłumaczono zajęcia z podsta w informatyki to się specjalnie różnić od liczydła, które było w starożytnym Egipcie Niemczech dzieci do dzisiaj szkoła to co się liczy, iż liczydła mi nie uczono w każdym razie bardzo fajna zabawka to co tak naprawdę robi procesor w środku to jest takie bardzo duże liczydło przerzucą te koraliki sprawa jest rozczarowana, ale tak to czy teraz obliczenia kwantowe są, jakby wyjściem poza lampą poza ten schemat jak to jest zrobienie protez robieniem rzeczy winny sposób inne rozumienie, jakby tego tak do tego procesu obliczeniowego, ale z drugiej strony nasz wniosek ze strony tego medalu, jeżeli uda się przeprowadzać skutecznie efektywnie w Realu pewne obliczenia kwantowe ile wszystko będzie dużo łatwiej łapać piratów pokazano teoretycznie warunkach laboratoryjnych, że tym, jakby to się, by robić oczywiście są też wszystkie takie spiskowe teorie, że NASA i wspomniane tutaj już tam od 20 lat komputer kwantowy w tych swoich bunkrach trzymaj to nie danych dlatego nie wszystkie są w stanie podsłuchiwać całą mocą łączność łamać prawo jest oczywiście pasz procentowe podejście daje nam też inne możliwości w zakresie konstruowania szefów tak i o tym za momencik dalsze pytania o bezpieczeństwo szyfrowanie prywatność takie sprawy, a naszym gościem jest dziś redaktor Kamil Kulesza z centrum zastosowań matematyki i inżynierii systemów Polskiej Akademii Nauk audycja Homo science nasz gość dr Kamil Kulesza z centrum zastosowań matematyki i inżynierii systemów Polskiej Akademii Nauk o wyjęciu z państ w, a rozmawiamy o łamaniu szyfrów i szyfrowaniu dzisiejszych czasach ich wczasach drugiej wojny światowej po w ramach tematyki poruszanej podczas festiwalu nauki w Warszawie festiwal przypominamy rozpoczął się 24 września potrwa do 2 października, a Crazy nauka jest patronem medialnym tego wydarzenia przed chwilą rozmawialiśmy o szyfrowaniu kwantowym dokładniejsze na razie łamaniu kwantowy o tym, że obliczenia kwantowe, które tak naprawdę nie do końca jeszcze wiadomą może rzeczywiście ta jest najfajniejsza Agency mającej w swoim bunkrach ze specjalnego, ale powiedzmy że, pomijając teorie spiskowe są dni jest jesteśmy na etapie takim, że chyba dopiero rozpoczynamy prace nad tymi komputerami kwantowymi, które są w stanie liczyć inaczej niż do tej pory, by zmienić w ogóle sposób obliczeń lat dzięki temu bardzo te obliczenia przyspieszyć dzięki temu sprawić, że te szyfry, które można złamać metodą gruntową brutalnej siły czyli, testując wszystkie możliwe rozwiązania te szyfry przestają być bezpieczne oraz pytanie takie czy jest na to jakaś odpowiedź znaczy czy kwantowe obliczają WB system kwantowe dają nam coś do obrony jakieś bezpieczne sposoby szyfrowania jasne, kto być może nam się ustosunkuje się tego końcowego pytanie tylko czy nie pora takich uwag zastrzeżeń to znaczy no cóż środowisko zgodnie z na najlepszą wiedzą jak też nie jestem specjalistą od komputerów kwantowych zajmowałem się tym oczywiście parę lat temu w Cannes wyższa od tego czasu się dużo echem dość dużo wydarzyło i w moim życiu w nauce i o ile staram się śledzić na bieżąco aktywnym badaczem w tym zakresie nie jestem to miasto co widzę to środowisko jest bardzo podzielona ERM mówi o tym, światowym oczywiście inne są tacy którzy, bo to czasem jest kwestia wiary wręcz Fidesz to matematyka fizyka teoretyczna, ale na pytanie czy coś uda się, jakby grali zrobić tak tak samo jak chociażby z tym naszym przykładem Enigmę, którą Polacy rzeczywiście zrobili kawał bardzo dobrej roboty niech mnie nie wykonał i nie wiadomo czy by wykonał, ale trzeba też jasno powiedzieć, że zarówno Francuzi jak Niemcy między w połowie lat trzydziestych się poddali, bo uznali, że to jest nie do zrobienia jak pytanie coby było, jakby próbowali oba kraje naprawdę miał bardzo bardzo dobrą tradycję matematyczną natomiast u nas rzeźnicy wtedy mieliśmy dobre wyniki, ale to tylko mała nie wiedzieliśmy, ale no walczyliśmy, tak więc tymi komputerami kwantowymi też jest, toteż jest także na pewno istnieją bardzo dobre ktoś przyjął założenia to będzie, że uda się pewne rzeczy zrobiliśmy istnieją bardzo dobra algorytm to też było bardzo duże osiągnięcie porty się, że położy pan wspomniał pokazano, że można pomyśleć inaczej, że zadziała pędziło po większe są problemy z realizacją fizyczną Jaś Bojara, zwłaszcza biorąc pod uwagę fakt wielu fajnych sympatycznych kolegów, z którymi współpracowaliśmy się w to zaangażował, że mogę się odezwą telefony, że Kulesza tym się nie zajmujemy, a ja już od paru lat, a my już się zwiększyliśmy wydajność tych naszych komputerów 2 ×, bo tam z gniewem 12 Kubicę w 24 dalej takim tempem wg prawa Murator za 30 lat na pewno będzie mieć tam komputer kasety i ja ja trzymam kciuki bardzo bardzo bardzo mili bardzo bardzo mi się to ostatnio bardzo bardzo się to podoba nam na razie nowa ciągle jest to taka dziedzina, gdzie rezultaty teoretyczne są jest ciągle problem taką osobą fizyczną realizacją, żebyśmy go nasz komputer kwantowy czy nawet będąc dużym bankiem czy instytucją komercyjną mieli na biurku, a reszta to są, jakby no to teorie spiskowe tak, a podstawową zaletą takiego systemu oprócz tego, że byłby praktycznie nic do złamania byłoby to, że jeżeli, by ktokolwiek próbował grzebać w lesie przy przychodach kwantowych, kto to byłoby natychmiastowe do wykrycia dla odbiorcy Ano tutaj tutaj właśnie przechodzimy do tej drugiej strony, którą stronę, którą pan zapytał to znaczy co mamy, jeżeli chodzi on kwestię z kolei zabezpieczania rozmawialiśmy parę minut temu problem dystrybucji krótsza to co jest jakby bezsporne i co się udało pokazać ci teoretycznie i zrealizować praktycznie od nowa są tzw. kwantowym protokołu dystrybucji krótsza, które bazują m. in. na tym co takiemu wraca z tego naszego przykładu z gołębiem żona nawet jak przechwycił męża i każdego wnętrza mogą one frontowego gołębia to zgodnie z Koroną nomen omen Żurka okres świąt często nazywał branży Żurek 84 był rok 1980 czwarte, kiedy to Southampton Taunton potwierdzenie znamienny rok został tak dokładnie bardzo bardzo bardzo ładnie też pasujący w takim szerszym kontekście humanistycznym organ odwołał się kłania, ale że tych Stanów kwantowych nie da się reklamować, czyli krótko mówiąc nawet tak jak jak to złapiemy posłuchamy ratą to w zasadzie nie powinno dać się skopiować mówi w zasadzie po bo bez wnikania za zbyt daleko, ale są tacy, którzy twierdzą, iż to są ludzie trochę z pogranicza tych spiskowych teorii, ale bardzo kompetentni, że światłowody daj się podsłuchiwać skuteczne magnes, ale zostawmy, bo to już trochę też inżynieria automatyka i t d. rodzą się przez moment, że jest tak jak to działa w Toruniu na pewno w tym matematycznym świecie idealnym japońskim tak jest nie da się promować no i teraz tak to co się dzieje Otóż udało się rozwiązać w sposób frontowy problem dystrybucji klucza czy wreszcie może mieć taką sytuację, że rzeczywiście UMK to nasza ambasada na nowej Zelandii czy nawet może na marsz się może uzgadniać z nami klucz bez konieczności inni, jakby tego tak tak tak tak tego fizycznego kontaktu, a my też bardzo fajne istnieją co najmniej 2 tzw. protokołu 1 to jest bodajże Biblii i jej chyba z danych prasa w dni od nazwisk, jakby twórców twórców protokołu drugi poniósł się nazywa emisji bodajże Nike łan to, że taki fajny ciekawy protokół, bo nie przez komisję kraj, bo stworzył Artura kard Nycz Polak z pochodzenia prof. prof. Roy w Oksfordzie Cambridge czy IT protokołu rzeczywiście umożliwiają taką, jaką taką dystrybucję klucza, że chodzi oto protokół karta to w ogóle Czytelników zainteresowanych bardzo polecam, bo to jest przykład i bardzo fajnej pracy naukowej rząd opublikował i że fizyka Review Letters właśnie po dziewięćdziesiątym pierwszym roku i albumu to zaraz po doktoracie to była istotna część doktoratu albo albo jeszcze w jego trakcie interes taki przykład bardzo dobry naukowej pracy macie państwo pracę na przywóz stronę przełomową złośliwe w Polsce mówią, że to praca miała więcej cytowań niż dowolny najlepszy Polski Instytut pomocnik w tym 90 lat lat dziewięćdziesiątych natomiast jest to praca, którą nawet humanista może przeczytać zrozumieć tą solą bodajże 435 wzorów także pisane w tej rotacji kadr Sybiraka mechaniki kwantowej, ale trzeba je znać, żeby zrozumieć co facet wymyślił i dlaczego parking z takim bardzo dobry przykład jak można bardzo elegancko zmieniać świat nie, pisząc nie wiadomo jakich wolumenów i co wymyślił dokładnie wymyślił to otrzyma otrzymać, o czym pani powiedziała, czyli jak uzgadniać ten krótszy między między między tymi ambasadami, korzystając z własności Stanów kwantowych, czyli w tym przypadku, jakby fotonów, czyli jak zrobić sobotą twierdzenie, że organ dostanie wiadomo, że niemożna planować, ale teraz mamy jakby te 2 strony w jaki sposób one się komunikują tak to jest cały protokół sam pomysł jak tymi rundami to wszystko bezpiecznie przeprowadzić to teraz chce nas sprowadzić z 1 stoi, bo to dużo teorii w taki bardzo praktyczny wymiar w tym, bo mówił pan o niezwykle ważnej dla AEO szyfrowania deszyfrowania w zasadzie tego, kto kogo się obawiamy przed kim ukrywały wiadomość powiedział pan o tym, że Nowak za najwyższy w zapalnej najgroźniejszego wroga uznaje się po słynny esej czytam jakąś inną agencję, która może nawet nie słyszeliśmy jeszcze, która ma po prostu gigantyczne nakłady może sobie złamać takich słów jakich chce przynajmniej zatrudnia najlepszych najbardziej bystrych ludzi dotąd być może może być jeszcze ważniejsze niż te pieniądze no tak, ale PiS jest ludziom płaci także zostają w tym kraju ani drugi dzień, ale w każdym razie czy to jest także my w tej chwili, pomijając kryptografii kwantową, która jest w obecnym trudniejszym zadaniem, ale czy my tu z domu na komputerze i telewizorze i 40 w końcu też komputery i telefonie i innych urządzeniach możemy zaś wprowadzić jakiekolwiek materiały czy to zdjęcia czy to wiadomość ktoś taki sposób wybić bezpiecznym przed no właśnie przed nim przed NSA jej przed sąsiadem z dołu przed alergenami służą właśnie regułą jest na końcu mamy teraz te piękne ustawy o podsłuchy ktoś ładnie mówi albo szpiegostwie to jaki jest poziom dostępnych zabezpieczeń dostępny dla zwykłego człowieka jasne oznaczonych Możejek zaczęliśmy tego tego miasta i to tutaj, żeby ktoś dobrze zarysować tempem Grant Thornton na obraz towar to jeszcze coś takiego powiedzieć niech jesteśmy czasem zachodzące szybko zmiany cywilizacyjnej też tego, gdzie są, jakby w centrach władzy siłę siły intelektualne siły finansowej w cielesnej przez więcej zostało założone niedługo po drugiej wojnie światowej co więcej 50 lat uchodziła za największego pracodawcy dla matematyków dla ludzi z doktoratami ZOK matematycznych na świecie, że nie wiadomo co było za żelazną kurtyną jak rząd sowiecki policzyć jako pojedynczego pracodawcy duchowni więcej tych ludzi zatrudnionych jest, że je sobie taka agenda moim hobby jakiś powiedzmy 10 lat temu Anita Anton TomTom palmy pierwszeństwa stracili je haniebnymi, dlatego że ktoś musiał budżetem się tych ludzi pozwolę się dalej zatrudniać zatrudniają płacą całkiem nieźle coś na przykładzie Snowdena widać, bo facet zarabiał praktycznie na pieniądze prezes nie tak małej amerykańskiej firmy za to płacą ludziom w okolicach trzydziestki takich, którzy po co w tym nieźli, ale bez przesady nie twierdzenia Fermata zaraz w każdym razie co się stało, bo ktoś zdetronizował przeszli na drugie miejsce oraz pytanie, kto wspiął się na to pierwsze miejsce w dodatku, zatrudniając więcej takich ludzi, płacąc im lepiej właśnie, kto z trzciny w być może, ale stamtąd nie ma danych śniegu igłą i to pokazuje, gdzie przesuwają się, jakby tę stratę to centra CNC centra władzy, ale też centra, jakby tej mocy intelektualnej finansowej są nie na ten temat rozmawiamy, ale to są eksplozje w zakresie EBITDA witamy się Learning państwo w tej chwili obserwuje się stało nad czym firmy typu Google pracował 1015 lat temu oni stworzyli nam to przyszłość to jest dobre czy złe to ma osobną rozmowę lub 1 znam pana pytanie może zawrzeć bardzo pesymistyczne, ale jadąc z góry założył że nikt nie znaczy tak jak dla zwykłego śmiertelnika nawet dobrze wydrukowanego jacy nawet moi koledzy, a może my wiemy więcej, ale ja bym się na nas nie porywa ich w oczywiście są liczne taki fajny film jest lepszy chyba na ten temat z winem Hartmana tak jest przed 1520 lat wróg publiczny liczony z takim ekspertem podejmuje wyzwanie muszę udaje płot filmowy jest bardzo fajny ale, żeby mu się nie udało na pewno to nie jest to nie jest to nie to nie jest takie pewne, ale no to dostosują w takiej warstwie intelektualnej matematycznej firmy typu Rambo pachnącą co to to takie natomiast na więzienie zawzięła się na nas NSR tylko coś mniejszego coś co jest celem naszego rządu nie będę komentował, że jesteśmy przecież miejsce naszych służb natomiast powiem tak tak może dowód nie wprost proszę zobaczyć wszyscy państwo praktycznie każdy, kto ma smartfon korzysta z różnych form kryptografii nawet sam fakt, że rozmawia przez telefon przedświąteczną algorytmy kryptograficzne już wie, że taniej niż szefowanie rozmowy oczywiście zaraz może zadzwonić do studia PZU szyfrowanie to w zasadzie dzieciaki na pecetach są wstanie łamać to prawda, ale 15 lat temu niekoniecznie były o postęp postęp to czas chodzi, ale my też bankowość elektroniczną jest tak bardzo dobry przykład na to, o czym o bezpieczeństwie, zwłaszcza czasem kryptografii mówi się on taki temat nie po angielsku brzmi takie spięcie trach dostarczyli, jakby pewien kompromis są co mamy za co w tym bardzo dobrym przykładem kompromisu jest, chociaż bankowość elektroniczna, że z punktu widzenia właśnie ten głos land Rover o tej rzęsy Włosek się wezmą na tego 1 człowieczka to co tu u nas prawie oraz kryminalistę sprzęt dla nich jest przezroczysta natomiast z punktu widzenia zabezpieczenia państwa pieniędzy mogą w wielu wypadkach jest wystarczająco dobra znowu ktoś może być no tak, ale było tyle przykładów z tym włamywanie do banków i tak walczą o zezwolenie jest problem samej krypty to analizy tylko raczej słabego zabezpieczenia Niewiem tego, że klikamy razem z bazy danych taka jest jakiś kilogram ryby i inne dziwne programy naszych komputerach działają stałyby trochę inny temat zgoda, ale to proszę zwrócić uwagę, że to jest dokładnie to samo co zaczyna mówić na początku w przypadku Enigmę, że z reguły systemów nie łamie się wprost matematyką fajnie można, bo to jest eleganckie można się chwalić się w książkach napiszą natomiast siłami inaczej kamery przez takie powiedzenie co może będzie dość brutalny faul głos Anderson wielkie, mówi że on jest cały katalog metod krypta na wytycznych jest tam nie wiem krótka analiza różnicowa jest krótka analiza taka szmatka w każdym razie o mocy tych metod wymienia coś co się po angielsku nazywa Abraham skrytykowała zestrzeliły po polsku to pewnie byłoby kropką analiza za pomocą gumowej pałki w 2 proc dość, że składa dostatecznie długo można ten klucz po tak tak też bardzo taki ładny obrazek widziałem się na tego narysował, że jak się wydaje, że będzie łamane twój smartfon i dług siedzi sztab właśnie krypta analityków nad suma na tym, żeby się przebić przez zabezpieczenie nie wiem Financial zyskiem palca, a jak będzie w rzeczywistości jest 1 facet z dużą gumową pałą, gdzie tutaj dopóty dopóki sami drukują swojego smartfona testy do łańcucha grać dokładnie natomiast, jeżeli miałbym to jakoś tak spróbować podsumować tobym powiedział tak może jestem sceptyczny też trochę paranoiczne, ale mówi się żoną czy każdy zawód ma swoją chorobę zawodową mówisz, że wszyscy kartografowie Paranoicy wiosną muszą się z tym żyć, ale nas ja uważam, że czegoś takiego jak przy tym bezpieczeństwo nie ma co więcej też wydaje mi się to też wie za dużo bardziej doświadczonymi znanymi znanymi kolegami, że nie mamy czegoś takiego jak prywatność razem, że to wszystko złudzenia natomiast z drugiej strony, jeżeli chodzi o takie codzienne życie Jezus przestrzega pewnych podstawowych zasad higieny mocniej puka mostem jestem optymistą jestem z tym jak będzie żyć tak to i może też tak w ostatnim słowie to też są na festiwal nauki lub pokazujemy obraz Enigmy robią warsztaty pokazujemy symulatory NIK Made in większość ludzi wyobraża sobie, że Enigma to był taki system od razu jak wyłączność nieprawda to była mechaniczna maszyna, która umożliwia szyfrowanie i z Góra taki taki zespół który, których pną się posługiwał to była co najmniej 3 ludzi praktykował, kiedy miał przecież lubimy pisarz tom 1 sklepową tak zrobimy, bo czytał i jeżeli to był tekst czyste to mówił co ma klepać jeżeli, jeżeli to był tekst zaszyfrowany tak no to fotomontaż, bo czy to potem ktoś odczytywał wynik czy zaszyfrowane, a obok siedział radiotelegrafista tam nie było żadnego fizycznego spięcia i tam oddawał klucze mors, sądząc np. kluczem są zwolnione od nadania mu ktoś pana Talex przepisy ochrony była maszyna stała Exxon niezłe to pokazujemy pokazujemy też symulatory i pokazujemy ludziom, którzy biorą udział wziąć mogą w ten sposób to jest tak męcząco szyfrować swoje z masłem bardzo chcecie, żeby sam nie wiem rodzice nauczyciele czy ktokolwiek to proszę bardzo symulator nawet wniosek online ustawiać wykluczeni życzę powodzenia większość atakujących, zwłaszcza przy odpowiednio krótkiego SMS-a niepowtarzalny Kluczach 3 czy będą w stanie przełamać znowu to nie jest dobra sztuczka znana na Sejm czy kogokolwiek bo kto ma o tym, pojęcia, bo np. tak jak pan powiedział założą pana filmografii zajmować się z konieczności na rodziców polecałbym przesłanie wiadomości przez lat tata Boris nie wiedzą, że jest Snapchat, ale i, tak więc ocenić reguł używać jeszcze dodatkowa warstwa zabezpieczeń psychologiczna ta wykładnia, a naszym gościem jest dzisiaj dr Kamil Kulesza z centrum zastosowań matematyki i inżynierii systemów Polskiej Akademii Nauk rozmawialiśmy o łamaniu szyfrów i szyfrowaniu w dzisiejszych czasach w czasach bardziej odległych czasach Enigmy dziękujemy akcent Homo science Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: HOMO SCIENCE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Z pakietem "Aplikacja i WWW" - niezbędna wiedza zawsze pod ręką!

KUP TERAZ do 40% taniej

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!