REKLAMA

JOW-y w wyborach samorządowych. Rozmowa z dr. Adamem Gendźwiłłem

OFF Czarek
Data emisji:
2016-10-25 10:00
Audycja:
OFF Czarek
Prowadzący:
Czas trwania:
35:06 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
po ich Cezary łasiczka program Owczarek dzień dobry dla państwa bardzo serdecznie zapraszam na dzisiejsze spotkanie w studiu dr Adam Gendźwiłł zakład rozwoju i polityki lokalnej Uniwersytetu Warszawskiego moi goście z laureatem nagrody naukowej polityki w 2016 tak jest dzień dobry dzień dobry witam serdecznie wybory się kolejny zbliżają w PUP jeszcze nie wielkimi krokami na razie malutkimi kroczkami mowa o wyborach samorządowych 2016 w zostawimy nasze wybory no bo jak się Rozwiń » zbliżał się zbliżą, ale od czasu do czasu pojawiają się różnego rodzaju postulaty, a właściciele z dnia postulaty, ale pojawia pojawia się takie słowo klucz jednomandatowe okręgi wyborcze, którym miał być takim lekiem na całe zło panaceum na wróble uzdrowienie moralnej i nie tylko szczególnie, jeżeli chodzi o wybory do parlamentu do Sejmu po pojawieniu się te postulaty natomiast jednomandatowe okręgi wyborcze funkcjonują w wyborach lokalnych od jakiegoś czasu na ich można im się przyglądać w pasie przygląda można wyciągać wnioski i z tych wniosków można budować fascynujące opowieści o 23 mecze będą fascynujące tak to prawda to znaczy postulaty dotyczące wprowadzenia JOW-ów padają w debacie publicznej głównie w odniesieniu do wyborów parlamentarnych przypomnijmy pewnie już wiele osób zapomniało o tym, ale nawet mieliśmy referendum w tej sprawie dosyć nieudane biorąc pod uwagę sekwencje biorąc pod uwagę brzmienie tego pytania, które zostało ludzie zadane, ale na ten postulat ciągle wisi gdzieś się z przestrzeni publicznej i on pewnie będzie jakoś tam wracać natomiast toczymy się zajmuje moich badaniach zaś zajmuje badaniem samorządów terytorialnych głównie samorządów lokalnych i zajmie się zbadaniem systemów wyborczych tego jak działają różne reguły wybierania władz my w wyborach na to my mamy dosyć dobry poligon badania tego jak działają High jednomandatowe okręgi wyborcze w wyborach do rady gminy w Polsce od 2014 roku, czyli tych ostatnich wyborów samorządowych i JOW-y są używane w wyborach wszystkich rad gmin jak i które nie są miastami naprawach powiatu przy wszystkich gmin, które poza tymi 6106 największymi miastami w Polsce, ale i co ciekawe i co dla moich badań jest jest szczególnie ważne, że ta zmiana, która zaszła pomiędzy 20102014 rokiem zmiana reguł wyborczych pozwala sprawdzić co się zmieniło po tym, jak zmieniły się z reguły, czyli mamy taką rzadką można powiedzieć naukach społecznych sytuacje czegoś w rodzaju eksperymentu w Polsce łączonych gmin są ciągle miasta te największe, które używają ciągle systemu proporcjonalnego takiego jak mamy z aktualnie podobnego do tego jak mamy aktualnie w wyborach z sejmowych, ale są terminy, w których system wyborczy się zmienił też bardzo interesujące, żeby spojrzeć na to co się w nich zmieniło w nakazach i zanim się zmieniło oczywiście byli byli i naukowcy i politycy komentatorzy rzucili zobaczycie, że ktoś się zmieni to niech będzie mniej kobiet albo w nos zwyciężą wielkie partie polityczne już mocno tam swój monopol to miasteczka czy gminy staną się bastionami wielkich partii politycznych innym jest właśnie okazało się, że przynajmniej tym pierwszym cyklu wyborczym, czyli w tym co się wydarzyło 2014 te przypuszczenia się nie sprawdziły po pierwsze, okazało się, że wcale nie była ta zmiana aż tak bolesna dla reprezentacji i kobiet w radach jak niektórzy przypuszczali wręcz przeciwnie okazało się, że to wprowadzenie JOW-ów nie tylko nie obniżyło reprezentacji kobiet tego jak ty jak często one były zbierane radnymi gminnymi to jeszcze okazało się, że ta zmiana nie zaszła tam, gdzie miała zajść, bo i jednocześnie 2014 roku po raz pierwszy wykorzystano kwoty tzw . czy parytety na listach wyborczych w tych wyborach w dużych miastach czyniliśmy sytuację, w której wszyscy się obawiali, że z 1 strony tam, gdzie używamy JOW-ów reprezentacja kobiet ze spalania wszyscy spodziewali się, że tam, gdzie użyjemy kwot w tych większych miastach reprezentacja kobiet wzrośnie, a okazało się, że wcale tak nie było wszystko, dlatego że jak zwykle diabeł tkwi szczegółach to prawda w JOW-ach wystawi startowało mniej kobiet, ale były to zwykle kobiety, które mogły cieszyć się dosyć wysokim poparciem jony po prostu dużo częściej były wybierane to znaczy były można powiedzieć lepszymi w pewnym sensie bardziej popularnymi kandydatami kandydatkami i dzięki temu ta reprezentacja kobiet w radach gmin nie nie spadła natomiast tam, gdzie wprowadzono parytety parytety bez suwaka to to do dłuższego czy tego mechanizmu, który nakazuje przynajmniej inna na czele listy wyborcze umieszczać jakiś tam odsetek kobiet albo przynajmniej przeplatać kandydatów mężczyzn z kandydatami kobietami ten mechanizm w Polsce nie był stosowany to przyniosło mnie, bo nie był wymagany to przyniosło rezultat taki, że kobiety zwykle były spychane na tę dalsze miejsca oczywiście każda lista spełniała wymóg parytetu, niemniej jednak najlepsze pozycje takie, które biorą mandaty czy tzw. miejsca mandatowe zajmowali mężczyźni w gruncie rzeczy ten parytet niewiele pomógł kobietom z wyborach w tych największych miast to było dosyć ciekawe wbre w takim publicystycznym intuicją mam wrażenie wielu wielu w rulony z relacjami z Rozmierzy, jeżeli chodzi o wybory lokalne gminne to były też takim kursie chyba jest to, że tam ludzie lepiej się znają takich moje nazwisko kobiety mężczyzny, bo to tak ta osoba w jaki sposób jest znana wiadomo, skąd ona pochodzi co ona robiła trzeciego nie robiła tak czy to co obiecuje w jaki sposób się odnosić do jej historii politycznej społecznej przeciwnicy już do większych wyborów, gdzie pojawiają się nazwiska często jakiś mój przywiezione w teczce dla osoby, które nie mają nic wspólnego z regionem z miastem i innymi podpierają się siłą partyjnej propagandy tak zdecydowanie też bardzo widoczne są w polskich wyborach co znaczy to, że ludzie się interesują najbardziej tym szczeblem lokalnym w wyborach samorządowych na szczeblu gminnym jej, że zeznający kandydatów mało tego, że jak wskazują badania, które my, który prowadził Cebo z całkiem sporo ludzi nawet jest gotowe deklaruje przynajmniej kandydować takich wyborach co jest to jest dosyć ciekawe no bo wszyscy mamy takie poczucie, że wierzy, że ludzie raczej są apatyczni głosować to toto jak i jakby chodzą my od wielkiego dzwonu, ale i kandydować na pewno nie w każdym razie ten ten szczebel Gminny wzbudza zainteresowanie ludzi, a oni się dosyć dobrze orientują mało tego jest dosyć duża KE grupa my to Polaków czynnego elektoratu obywateli, którzy chodzą tylko do wyborów lokalnych w mniejszych gminach w Polsce frekwencja w wyborach lokalnych i zdecydowanie wyższe niż frekwencja w wyborach parlamentarnych natomiast oczywiście to z największą można powiedzieć dziurą bolączką wyborów samorządowych w Polsce to jest słaba znajomość z szczebla powiatowego i Regionalnego słabe poczucie obywateli, że te wybory w ogóle mają znaczenie słaba znajomość kandydatów na to jest również związane z tym, że my po partiom politycznym czy lista mecz wyborczy komitetom wyborczym nie chce się specjalnie prowadzić kampanii wyborczej na obszarach peryferyjnych jest właśnie w wyborach powiatowych właśnie wyborach sejmikowych także można powiedzieć, że Mn wybory różnią się w polo w Polsce między sobą my zwykle mówimy o nich tak, używając takiego paparazzo nowego określenia wybory samorządowe jak się popatrzy niedokładnie się przeanalizuje ich wyniki to widać wyraźnie, że to są równoległe wybory, ale każdy, choć trochę coś innego nasi rządzą trochę innymi prawami Nate testy testy dosyć ciekawe żeby, żeby myśleć też euro rozbroić strach to budżetowe to pojęcie dzięki temu może zwijamy więcej w jaki sposób tt te mechanizmy działają straszyć takie poczucie właśnie rzeczywistego wpływu na na politykę nie rozdaje roli, bo mamy pewnie poczucie, że na poziomie gminy, jeżeli ten nasz kandydat, który zdobędzie mandat się nie sprawdzi Noto zaraz go wymienimy natomiast im wyżej, gdy to jest poczucie sprawczości jest mniejsze czy słabsze Wells to są ludzie, którzy pojawiają wicie rozumiecie i do tego nie wynika z Łeby 2 mechanizmy, które nie mogą decydować o tym, że to poczucie sprawczości w wyborach lokalnych, a zwłaszcza w wyborach lokalnych, które przebywają w mniejszych gminach jest u obywateli wyższa pierwsze tej właśnie takie zakorzenienie w sieciach społecznych to znaczy w tym, że ci kandydaci i radni chałupy znajomymi rodziną często znajomi znajomych w każdym razie są dosyć blisko swoich wyborców te kontakty te codzienne kontakty związane z tym, że mieszkający na tym terenie rzesze spotykają się majątku wspólnym dzieci, które chodzą do 1 szkoły ma ogromne znaczenie, bo to wzmacnia taką relację pomiędzy reprezentantami reprezentowanymi drugi mechanizm, który też odgrywa ważną rolę jest taki nazwijmy to matematyczna mechaniczny zaznaczyć trzeba pamiętać, że w wyborach lokalnych 1 głos naprawdę ma dużo większe znaczenie w tym sensie, że dużo bardziej może wpłynąć na wynik wyborów jest w Polsce bardzo wiele gmin, w których radnymi zostawało się 1 głosem 2 głosami 3 głosami prawda bardzo małym marginesem zwycięstwa wygrywało się wybory i w takiej sytuacji poczucie sprawczości takich wyborców, którzy są mobilizowani właśnie w kampanii wyborczej takich wyborców, którzy są też mobilizowani w tych sieciach społecznych jest dużo wyższe, bo oni naprawdę mają poczucie że, że to co zrobią w dniu wyborów ma znaczenie wrócimy do naszej rozmowy po informacjach Radia TOK FM informacje, że za kilka minut o dziesiątej 20 dr Adam Gendźwiłł z zakładu rozwoju i polityki lokalnej Uniwersytetu Warszawskiego jest państwa mają dość tych Cezary łasiczka program Owczarek studio dr Adam Gendźwiłł zakład rozwoju i polityki lokalnej Uniwersytetu Warszawskiego rozmawiamy o wyborach samorządowych, chociaż tak jak on podkreślał wrzucanie wszystkich poziomów do 1 worka trochę utrudnia rozmowę warto podkreślić, o którym szczeblu wyborów samorządowych rozmawiamy o zastanawiam się czy istnieje system idealny oczywiście tak nie jest uważał, by powiedzieć co zależy od kogo taki, jaki system jest systemem idealnym niepewnie system, który daje w partii czekał tort komitetowi wyborczemu sprawującemu władze temu w wadze sprowadzi się przez kolejne 500 lat no to pewnie powie, że taki jest idealny sprawiedliwy, ale z drugiej z punktu widzenia użyjmy wielkich słów dzisiaj z tak piękny dzień odświętne, więc z punktu widzenia demokracji czy są system ulepszyć nasze, o co w tych systemach chodzi tak rozumiem, że od jesieni mówiliśmy tak, ale jeżeli dobrze pamiętam, że wnioski badawcze to test jednomandatowe okręgi wyborcze na którymś momencie utrwalają na poziomie gminnym tak władze tak tych osób i to w pewnym sensie może być zagrożeniem dla demokracji, czyli dzieli to, że mamy tę samą osobę czy za osoby, tak więc żeby zapytać, jaki rodzaj i 3, jaki system 3, jakie mechanizmy właśnie sposób pozwoliłyby na wymianę kadr dla jeży i to jest pożądane na pytanie, jaki system jest dobry najlepszy czas optymalny oczywiście powinienem no tak jestem szkolony, żeby być badaczem powinienem odpowiedzieć to zależy i nie znaczy to oczywiście, bo to zależy od tego gdzie on będzie stosowany w przypadku polskich gminach wprowadzenie JOW-ów było bardzo specyficznym rozwiązaniem bardzo egzotycznym dość, że niewielu krajach w ogóle funkcjonują JOW w wyborach gminnych, a u nas jeszcze dodatkowo funkcjonującej JOW-y w wyborach, w których jednocześnie wybieramy bezpośrednio sobie wójta burmistrza prezydenta większości krajów, gdzie stosuje ją w stosuje się je po to, żeby bardzo łatwo było utworzyć silną większość w radzie czy wyrok w jakimkolwiek parlamencie i 1 parlament było jasno powiedziane, kto jest rządzącym, gdyż opozycję, żeby ten parlament mógł wyłonić rząd leci do władzy wykonawczej, ale u nas władza wykonawcza jest przecież wybierana w wyborach bezpośrednich to jest tak jakby w wielkiej Brytanii jednocześnie wybierano z przedstawicieli do Izby gmin z 2 okręgach jednomandatowych jednocześnie premier brytyjski pochodził z bezpośredniego wyboru ludzi, a nie z tego, że jest liderem większości parlamentarnej jest czysty był rozwiązaniem paradoksalnej rzeczywiście bardzo egzotyczne i Toma swoje liczne konsekwencje po pierwsze z małych gminach jest także, ale my mamy to często burmistrzowie wójtowie są liderami na największej siły opozycyjnej i to po prostu ich wzmocniło znaczy to sprawiło, że oni, że oni mają nie tylko dużą władzę jako wójtowie często wielo kadencyjnym, ale również po prostu dostali większość bezwzględną w radzie i właściwie nie muszą się już nikim dogadywać, żeby im wszystkie najważniejsze decyzje w gminie tak jak uchwalenie budżetu takie jak absolutorium pro Touru projekty inwestycji gramy inwestycyjne wieloletnie po prostu przechodziły bez żadnego problemu rada staje się wtedy taką maszynką do głosowania, ale są też takie jest takie gminy w Polsce, w których powstały układy z nazwijmy to kohabitacji to znaczy takie, w których my burmistrz wójt pochodzi z innego ugrupowania niż większość w radzie jednolite sytuacja, która zapewnia on dosyć trwały konflikt lokalny oczywiście ulice, by poradzić z rządzeniem gminą przez całą kadencję, bo ma dosyć szerokie kompetencje w Polskim systemie, ale jednocześnie to generuje dosyć niezdrowy konflikt nie skłania do poszukiwania porozumienia nie skłania do rozwiązań koalicyjnych sytuacji, w której 1 z ugrupowań ma większość w jeszcze inna sprawa na ile system wyborczy jest przyklejony do tego, gdzie jest używany w podam państwu inny paradoksalny przykład to jest jednak niż w Polsce gmina Krynica Morska latem jest mniej więcej 1200 obywateli wyborców pewnie jeszcze mniej, bo nie wszyscy mają prawo wyborcze i taka gmina, gdzie jest 1 obwód głosowania 1 obwodowa komisja wyborcza z zielonym suknem jest podzielony tak tata gmina jest podzielona na 15 jednomandatowych okręgów wyborczych, bo tyle trzeba wybrać, by sąsiedzi zjadł po 12 stronie ulicy głosują w nich głosują w innym okręgu jednomandatowym jednolita komisja wyborcza musi posłużyć się 15 różnymi rodzajami kart wyborczych w zborach w wyborach radnych prawda to pokazuje, że to rozwiązanie, które być może w niektórych krajach sprawdza się jako system wyborczy takie jak właśnie wybory większościowe w JOW-ach nie zawsze niekoniecznie musi sprawdzać w każdych warunkach Gdziejest ta wiedza o systemach wyborczych o tym jakie są ich, jakie są złe skutki działania, jakie są warunki, w których można stosować też oczywiście inny fascynujący element nauk politycznych i tylko, że prawda jest taka, że w tej wobec braku idealnego systemu takiego systemu, który spełniałby wszystkie oczekiwania jesteśmy skazani na poszukiwanie na poszukiwanie systemu co najwyżej optymalnego wdanych warunkach leczy zgodnego z oczekiwaniami przyzwyczajeniami wyborców zgodnego z tym z czego oczekujemy od zgromadzeń przedstawicielskich i mi jeszcze 1 rzecz jest taka leczymy się wydaje, że badacze też muszą z pokorą podejść do 1 rzeczy to znaczy, że ostateczna decyzja o kształcie systemu wyborczego jest jednak decyzją polityczną to znaczy my jesteśmy w stanie dostarczyć pewnych argumentów pokazać, jakie rozwiązania generują, jakie problemy, ale tak naprawdę ostatecznie o mnie przekonać, że to jest zgodne z interesem publicznym to jest zgodne z tym jak sobie wyobrażamy jak będziemy się jako wspólnota rządzić muszą na siebie wziąć politycy i Anna nie da się też zasłonić jakimiś ani wynikami badań jednoznacznie wskazującymi, które się któryś z systemu my jesteśmy w stanie powiedzieć, jakie są ich konsekwencje być może jesteśmy w stanie porównać rozwiązanie proponowane konkretne, która leży na stole z tym, które jest status quo z tym co jest w tej chwili, ale bardzo trudno byłoby po prostu by powiedzieć co ten 1 system jest najlepszy do zastosowania w każdych warunkach aż takie egzotyczne terminy się pojawił słowo w pana wypowiedzi bo decyzja polityczna, czyli ktoś zdecydował, że co się wydarzy to to jest jedno to znamy, ale odpowiedzialność za decyzje polityczne to raczej trudno coś takiego chyba jeszcze w naszym kraju czy nie da się ukryć, że największą przeszkodą w największym takim czynnikiem bardzo trudnym w ogóle do badania HP który, który gra rolę przy zmianach systemów wyborczych jest obrona interesów przez tych, którzy podejmują decyzję tę stronę tak jak my z przysłowia, że Indyk nie zagłosuje za świętem Dziękczynienia i t d. da się w tym sensie, że przedstawiciele nasi, którzy mają podjąć decyzję o zmianie systemu wyborczego nie będą brali pod uwagę tylko i wyłącznie do różnych wspaniałe właściwości i je mniej i nazwijmy to z eksperckich sądów, ale będą również brali pod uwagę swój aktualny interes co znaczy to czy pod rządami tego lofty w nowych reguł oni będą w stanie łatwo dostać reelekcję w dowód na kolejną kadencję, czyli wszelkie inicjatywy, które by pokazywały zalety np. mniejszej liczby posłów czy senatorów są z góry skazane na porażkę jak rozumiano, bo żaden poseł czy senator nie zagłosuje za tym, żeby potencjalnie stracił pracę, gdy ty tak można powiedzieć zaznaczył jest to rzeczywiście wbre w interesom jakich części i jakiś czas i przedstawicieli i oczywiście jedno, by takie rzeczy się zdarzają w Polsce akurat mamy dosyć bogate doświadczenia z lat dziewięćdziesiątych, kiedy posłowie głosowali za rozwiązaniami, które przynosiły im totalną klęskę w kolejnych wyborach to znaczy rozeznanie posłów mam wrażenie wtedy i też chwiejności preferencji politycznych Polaków były na tyle duże, że bardzo też była jednak ruletka to znaczy, że bardzo trudno było zdecydować o zmianie systemu wyborczego z kalkuluje z tą wraz z razem z własnymi interesami właśnie w ten sposób w dziewięćdziesiątym trzecim roku do władzy doszła lewica razem z ludowcami, bo ordynacja wyborcza była tak z skrojone, że obóz postsolidarnościowe, który startował we w rozproszeniu go jako kompletnie mnie tak nie przekraczał progu albo zdobyły zdobył niesamowicie mało mandatów, ale pod podobny sposób zresztą działały różne inne inicjatywy po podejmowane w międzyczasie do zmiany prawa wyborczego, który wcale nie były jednak korzyści dla korzyści decydentów z natomiast oczywiście jest wiele przykładów krajów, które zmieniają sobie system wyborczy czy dyskutują o zmianie systemu wyborczego z takiej długofalowej perspektywie, rozkładając ten proces na wiele lat my im się, że to jest ciekawe ważne po 2 ważne do obserwowania podejście było np. sprowadza się zmiany, które jest efektywna wchodzi w życie nie kolejnych wyborach tylko dopiero jeszcze w następnych co sprawia, że ta odległa perspektywa na bardziej skłania do dyskusji o tym co jest dobre co jest skuteczne co przy tym co służy jakimś tam wartością, a nie służy takim dot doczesne interesuje prelekcja stają się czy z tych badań dotyczących okręgów jednomandatowych w wyborach samorządowych można wyciągać wnioski i gdybać co by było, gdyby wprowadzić jednomandatowe okręgi wyborcze w wyborach do Sejmu w bardzo o wyjęcie oczywiście w jakimś zakresie tak natomiast oczywiście w zbyt dużą ostrożnością z tym wyspy dlatego właśnie, że wybory lokalne jazdy lokalne sceny polityczne, a rządzą się trochę innymi prawami w Polsce w bardzo Polska szczególnym przykładem bardzo niskiego poziomu upartyjnienia władz lokalnych to znaczy tego na ile ogólnopolskim partiom politycznym udało się w ogóle spenetrować samorządy mieć tam swoje filie swoich przedstawicieli swych członków wybieranych radnymi burmistrzami i w tym sensie w wyborach lokalnych dużo większym stopniu decydują, a my albo takie lojalności wobec lokalnych sympatii wobec lokalnych ugrupowań albo tak jak wspominaliśmy wcześniej RM znajomość konkretnych osób takie personalne popowy powiązania pomiędzy dworcami reprezentantami wrócił do naszej rozmowy po informacjach Radia TOK FM informacje dziesiątej na 40 dr Adam Gendźwiłł zakładu rozwoju i polityki lokalnej Uniwersytetu Warszawskiego z państwa mają gościem informacje o dziesiątej 40 po informacjach wraca i Cezary łasiczka program Owczarek dr Adam Gendźwiłł zakładu rozwoju polityki lokalnej Uniwersytetu Warszawskiego z państwa i moim gościem dobrze, czyli jak naukowiec mówi o tym co bada stara się nie wypowiadać kategorycznych sądów i przepowiadać przyszłości stara się przebić nawet dobrze, ale mamy małe gminy i średnie duże to tak zawrze umowę na wozie raz, ale prawdziwy chaos rodzi na jej można, by się zastanawiać bo góry, jeżeli chodzi o kształty np. okręgów wyborczych to się ucieknę to znamy taki proces z takich stany Zjednoczone zostały zwrócone też złodzieje mentor, czyli wiedząc zwolennicy, których Party, gdzie mieszkają można wyznaczyć okręgi granic okręgów wyborczych taki sposób, żeby się, żebyśmy zawsze wygrywali, czyli możemy sobie zmieniać no ale to, kto to jest takie szycie pod polityczne zamówienie tak tak, ale teraz na chwilę zostawiamy na boku mówimy no dobrze, ale czy da się np. podzielić obszar w taki sposób, żeby na chwilę zapomnieć o tym kto wybory wygra, ale skoncentrować na tym, że wybrane władze będą musiały realizować zadania, a więcej będą za to jak będzie terytorium za małe no to np. będą miały problemy z zatrudnieniem odpowiedniego personelu, który prognozował rząd z pozyskaniem środków unijnych znowu jak będą zadłuża i t d . tego, więc teraz chodzi o idealną wielkość gminy i hand Ball, czyli czy istnieje taka istnieje jakieś dane, które mówią właściwie dasz podział terytorialny jest na tym poziomie poniżej województwa powinien wyglądać brać pod uwagę właśnie widzę Krynica Morska tak, że być może to odpowiem, bo od to są 2 różne kwestie jak jednak kwestia to jest bardzo krótko o tym, że rebrandingu, żeby jakoś zamknąć ten ten temat MOK okręgów wyborczych czy idzie mandarynki skuteczny wtedy, kiedy mamy do czynienia z dużo segregacją przestrzenną to znaczy z tym, że ludzie o podobnych charakterystykach i preferencjach politycznych mieszkają blisko siebie i są odseparowanie dzielnicami jakimiś fragmentami miejscowościami od innych na szczęście mam wrażenie na szczęście z po Polsce zarówno jeśli chodzi o potencjalnym potencjał dzień Mandeli głów w wyborach parlamentarnych, jakiej w wyborach lokalnych jest inny nie taki duży na pewno mniejszy niż w stanach Zjednoczonych w związku z tym oczywiście jeśli spytamy czy takie zjawisko istnieje, czyli czy może wpłynąć na wynik wyborów tak trzeba powiedzieć, że istnieje i może wpłynąć na wynik wyborów natomiast jest tego co wiem, że koledzy z Uniwersytetu Jagiellońskiego z Krakowa robią UE takie badania w tej chwili szukają właśnie przykłady, gdzie brandingu w Polsce pierwsze wyniki są takie, że to, że to, że to są niewielkie zyski też są pojedyncze mandaty jest rada, które mogą pochodzić właśnie z tego z tego procederu natomiast one rzeczywiście nie domniemanie przybierają aż tak gigantycznej gigantycznych rozmiarów jak w niektórych okręgach okręg w stanach Zjednoczonych także, że w Opolu udział osób będzie dla mniejszości niemieckiej no tak to to to oczywiście w jaki to w lokalnych, by w przypadkach może może może mieć nieco większe znaczenie natomiast oczywiście generalnie można powiedzieć, że trzeba patrzeć zawsze władzy na ręce i oglądać takie przypadki mają miejsce natomiast oczywiście pole manewru tutaj w Polsce nie jest nie jest wcale takie duże jak jak by się mogło wydawać, ale z drugiej zwalczanie było związane z idealnym rozmiarem gminy czy takim optymalnym rozmiarem gminy moglibyśmy powiedzieć i one związane z bardzo wieloma kwestiami rzeczywiście ostatnio z moim zakładzie zespół, w którym pracowałem pod kierunkiem tresera Pawła Swianiewicza, by się badali przez 2 , 5 roku te kwestie właśnie to był bardzo ciekawy projektantom mam mam poczucie także kwestię tego jak w jak wygląda jak sprawują się gminy w różne różnej wielkości i oczywiście większość dyskusji bierze się pod uwagę to czyste łatwiej mierzalne to znaczy ile kosztuje dostarczanie różnego rodzaju usług ile kosztuje administracja w gminach różnej wielkości ile kosztuje kosztują szkoły ile kosztuje dostarczanie wody wywóz śmieci ścieki tak dalej ci to wszystko na co gminy odpowiadają w i oczywiście w większości przypadków dowodzi się, że istnieje coś takiego jak korzyści skali, czyli że im większa skala dostarczają takich usług to w to tym tańszy jest jednostkowy koszt to jest dosyć dosyć proste można powiedzieć do zmierzenia, choć rzeczywiście tam też jest wiele pułapek, bo w Dziwnowie tę gminę byłoby optymalne rozwiązanie oczywiście nie do końca, bo w pewnym momencie zaczynają się pojawiać niż korzyści skali to znaczy ta skala przy jest już na tyle duża, że koszty koordynacji tego zaczynają przerastać możliwości i poradzenia sobie z z poszczególnymi zadaniami, więc oczywiście znowu trzeba powiedzieć to zależy idealny rozmiar jest zależna od tego jak o jakimś zadaniu mówimy o jakiej jakiej usłudze publicznej, która ma dostarczać gmina rozmawiamy rzeczywiście alternatywą wobec nas, że nie wszystko zameldować tak trzeba to wszystko to jest jakoś wyważyć ponieść gminy odpowiadają za wiele różnych zadań dla każdego z tych zadań można powiedzieć jest nieco inna optymalna skala dostarczania tnt tej usługi oczywiście, że jesteś także, że orzekł, że gminy z ramach swoich możliwości mogą tworzyć się on współpracować ze sobą mogą tworzyć mogą podpisać porozumienia mogą tworzyć związki, czyli takie organizacje, które by, które decydują się jakoś tę usługę publiczną dostarczać wspólnie i to jest jakaś alternatywa wobec tworzenia wielkich niewielkich gmin natomiast myśmy też patrzenie tą drugą stronę można powiedzieć hali jeśli położymy z 1 strony korzyści skali PIT argumentację ekonomiczną myśmy patrzyli jeszcze drugą stronę tego równania to znaczy jak to zmienia w demokracji lokalnej to zaś jak to zmienia tytuł ideę samorządności to poczucie samo rządzenie się przez ludzi no bo można wysunąć argument jeśli ludzie żyją mało i dosyć homogenicznej wspólnocie politycznej czy takiej małej gminie to oni są czują się jak u siebie są odpowiedzialni za to czują czują, że to jest ich natomiast, gdybyśmy połączyli to te grunty gminy sąsiednie ze sobą stworzyli dużą jednostkę pewnie bardziej ekonomiczną w kontekście właśnie dostarczania usług to pytanie czy ci ludzie dalej czuliby się, że są u siebie czy dalej, by mieli poczucie, że ta władza ta jakość lokalnej demokracji władzy jest jest wysoka w kraju oczywiście też dużo trudniej zmierzyć czy myśmy zrobili sondaż, który badaliśmy mieszkańców gmin różnej wielkości i sprawdzaliśmy, jaki stojak jak wygląda poczucie wpływu na ich poczucie wpływu na sprawy lokalne wygląda ich poczucie przywiązania do tych gmin próbowaliśmy wychwycić na ile rozmiar ma znaczenie w rozmiar gminy ma znaczenie w z w tym poczuciu obywatelskiego nazwijmy to zadowolenia mają okazuje się, że zima to znaczy, że ludzie naprawdę mają większe poczucie wpływu na sprawy lokalne mniejszych gminach czują się bardziej zadowoleni demokracji lokalnej mniejszych gminach czują się dno można być bardziej u siebie w, więc jest jakiś nasz nazywa oczywiście rajdowcy nie ma dobrego polskiego tłumaczenia jakiś obecny mistrz przetarg pomiędzy tymi 2 wartościami czy chce mieć i gminy, które będą jednostkami powiedzmy bardziej opłaca dostarczonymi dostarczającymi bardziej opłacalnie bardziej opłacalny sposób bardziej oszczędny sposób być może usługi czy chcemy mieć jednak gminy, które w, jakim stopniu są blisko ludzi te Idy dającym ludziom poczucie, że państwo samorząd są blisko blisko ich, ale rozumiem, że tę część opłacalności można rozwiązać przy pomocy innych narzędzi, czyli właśnie współpracę z innymi gminami czyli, jeżeli limit dla Niewiem optymalizacji wydatków należy warto być większa gminą, ale chcemy jednak zachować to poczucie bliskości oto stajemy się większą winę poprzez właśnie w kozielskiej w związku z Eli tak to jest w Polsce bardzo wiele dobrych przykładów współpracy pomiędzy gminami takich, które przynoszą korzyści wszystkim partnerom i ta jest z tym mam wrażenie taka ścieżka, która jest 1 z potencjalnych rozwiązań przeznaczy jedno z takich wyraźnych możliwych korzyści tak do odniesienia dla wszystkich partnerów, którzy ze sobą współpracują w krajach, które z mają nawet dużo mniejsze gminy niższy niż Polska czy był w Polsce średnia wielkość mierzy około 15  000 mieszkańców jesteśmy dziś tak w środku stawki z firm wśród krajów europejskich jest sporo krajów, które mają mniejsze gminy niższe niż mniej niż nasze strony mniejsza, kto ma najmniejsze nasi południowi sąsiedzi Czesi Słowacy tam zdarzają się gminy, w których mieszka ledwie kilkadziesiąt osób jednak oczywiście Francuzi i wyrwy tam tam są nawet gminy, które są jakimiś pozostałościami historycznymi nie zlikwidowali dni, w których jest albo kilku mieszkańców albo albo nawet nigdy żadnego tak, ale subwencja jest France odór to zaobserwować pewne efekty przyniosły będę włos z winy tak tak czy inne natomiast uciech oczywiście to przyjmuję z karykaturalną postać bo, bo zdarza się także nie ma wystarczającej liczby kandydatów, żeby obsadzić członków komisji wyborczej i radnych, żeby wybrali sobie władzę, więc takiej takiej gminy, ale oczywiście im mniejsza gmina tym trudniej jest ich wypełniać wszystkie funkcje, które są potrzebne jak inni muszą polegać na porozumienia oni muszą polegać na pomocy większych sąsiadów na tym, że to oni tak naprawdę w gruncie rzeczy zapewniają im tt dostarczanie tych tych podstawowych usług natomiast oczywiście my byśmy w tym projekcie z co chcieli pokazać to, że to nie jest taki dylemat wprost, że dobrze, że mały wystarczy połączyć większe i na pewno będzie już go już od razu będziemy żyć lepszym świecie co znaczy to rzeczywistość dużo bardziej skomplikowana nie tylko rozmiar gminy ma znaczenie, ale również to na ile ona ma potencjał rozwojowy dla na ile ta właśnie wspomniana wcześniej Krynica Morska jest rzeczywiście najmniejszą gminą w Polsce, ale nie jest wcale bardzo problematyczną gminę pod względem potencjału rozwojowego ze względu chociażby na potencjał turystyczny na na domki letniskowe turystów jej i t d . są one n p . jeśli chodzi o dochody na mieszkańca jest całkiem zamożną gminą i doskonale to doskonale radzi sobie z dostarczaniem podstawowych usług, ale w Polsce z tym problemem też będziemy się musieli zmierzyć, bo będziemy mieli coraz więcej malejących gmin polskie w Polsce gminy na obszarach wiejskich, zwłaszcza za mało się, gdy kopulują czy ludzie z nich wyjeżdżają w i dlatego że po pierwsze to jest kwestia przyrostu, ale naturalnego, ale też przede wszystkim kwestie migracji do dom do miast migracji zagranicznych i to będzie problem, z którym jakoś tam w najbliższej perspektywie będziemy się musieli też zmierzyć bardzo podziękuje państwo moim gościem był dr Adam Gendźwiłł z zakładu rozwoju i polityki lokalnej Uniwersytetu Warszawskiego dziękuję bardzo dziękuję właśnie ku przestrodze informacje przede wszystkim może dla tych, którzy chcą sprawują władzę albo planują w 8 informacje o jedenastej już za kilka minut po informacjach wracamy do programu off Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

40% rabatu w zimowej promocji TOK FM. Nie czekaj - zdobądź swój pakiet "Aplikacja i WWW" z solidną zniżką, aby słuchać wygodniej!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!