REKLAMA

Kim były "dziewczyny z Bzur"?

Weekendowy Poranek Radia TOK FM
Data emisji:
2016-10-30 08:00
Prowadzący:
Czas trwania:
28:57 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
koło historii w radiu TOK FM słuchamy Radia TOK FM programu koło historii jak zwykle w niedzielę o godzinie ósmej rano dziś naszym gościem jest pan Mirosław Traczyk doktor nauk humanistycznych dzień dobry, acz mądre państwo witam serdecznie autor książki, o których wspominaliśmy kilkakrotnie na antenie Radia TOK FM miasta śmierci sąsiedzkie pogromy Żydów to jest książka, która została wydana w ubiegłym roku, ale chcieliśmy rozmawiać i zacząć remont tego co karta Rozwiń » w drukujemy mianowicie od tekstu Żydówki ze Szczuczyna pan pisze o opisuje swoje poszukiwania Nafty i nawet grobu tylko miejsca, gdzie znajdują się ciała zamordowanych w 40 pierwszym roku obywatelek Szczuczyna, a chciałem najpier w zapytać czy gdzieś zaczyna cała historia 2 czy kiedy czy podczas pisania książki, o których wspomniałem czy czy wcześniej czy później gdy, skąd się bierze ta pana chęć odnalezienia miejsca, gdzie są ciała osób zamordowanych w 40 pierwszym roku, gdzie jest jakiś chronologiczny początek tego słowa z pana perspektywy tej obsesji mojej tak no no na punkcie tych dziewczyn o cnotach menu najnowszy numer karty listopadowe któryś ukaże zawiera taki tekst napisałem z relacją z moich poszukiwań tych dziewczyn wodą mogą sobie o nich myśleć kategorią właśnie dziewczyny z Górki dziewczyny ze sztuczną mgłę nieba tak wciąż z tą myślą tylko o kimś żywym bardziej niż martwymi to też jest specyficzna w tym tych tych całych od poszukiwania to jest sztuka, choć trochę przywrócenia im może leżeć, a co pamięci, którą odebrano w sposób bardzo brutalne po czterdziestym pierwszym roku zaczął sią to właściwie w dość banalnie w przetargu kilka lat temu to 2012 dobrze pamiętam roku tekst wyborczy on dziewczynę w Zabrzu wówczas ten tekst mówił o tym, że nie można odnaleźć grobu oraz prawd o zdanie to miejscowi miejscowi ludzie natomiast ściana milczenia panuje w dziurach i okolicznych wsi o no i gdzieś tak potem zająłem się pisaniem książki to z kolei jak wynikało z mojej historii rodzinnej kosztem wkrótce po przeczytaniu tego artykułu o dowiedziała się zupełnie też kolejnym przypadkiem, że pan Zbigniew Girzyński z fundacji pamięć, która trwa postawił w pobliżu domu mego dziadka 2 upamiętnienia postaci kamieni nagrobnych masowych grobów Żydów, które znajdują się w nowej wsi pod Terespolem, a nie zacząć zastanawiać się wraz z, o co tu chodzi też moja wychowując się w tej wsi od spodu mieszka we Wrocławiu każde wakacje spędzaliśmy tam u dziadków nie miałem pojęcia o tym, że ich do śmierci kilkaset metrów od chorób mojego dziadka w domu od złości bardziej Hope taki typowy drewnianych, a my się znajdują w Toronto Cannes to miejsce, które zawsze było nawet kim jestem szczęśliwy i bardzo bardzo beztroskim nago zupełnie nabrał nowego kontekstu oczywiście i to jak w każdej rodzinie, w której członkowie brali udział mord jakoś widziałem zawsze znaczy to kto to był taki rodzaj tajemnicy rodzinnej którą, który co skrzętnie skrywana jednak gdzieś tam półsłówkami jak już takich o opowieściach czasem popu po płytkich suto zakrapianym obiedzie rodzinnym dziś ta wypływała mniej lub bardziej wprost w domu Szczepanowo Tyrmanda antysemityzm wypowiedziach ojca dziadka dziadek to kim jesteś człowiekiem bardzo twarde narkotyki o prawicowym byśmy powiedzieli, chociaż to z tamtych czasach, gdy byłem młodszy nie rozumiałem te kategorie prac głęboko wierzącym tak go określił człowiek właśnie go mógł go na pobyt narodowiec można, by użytek w kategorii szkół na życie przedwojenne zresztą członek narodów i a i w konsekwencji rozsądną zacząłem pytać o to co jest o co tu właściwie chodzi w tej tym tej mojej rodzinie dlaczego, dlaczego to miejsce aż z domami się znajdują w tym miejscu ani w innym o no i tak krok po kroku zaczęto historia odsłaniać pojechała na Podlasie pycha no to do mojej rodzinnej miejscowości Nolan o dość szybko stamtąd uciekł od tej konfrontacji z przeszłością rodziny wtedy zresztą o tym, wspominam już parokrotnie uniosłem no ale trudno spać osobno to jest taka sytuacja, w której konfrontować się z przeszłością najbliższych osób, które dla mnie był cudownym dziadek dziadek ukochanym dziadkiem w taki kij takie zdarzenie, które do tej pory nie składa zresztą jako postaci jak z 1 strony mu pomagać to nie Niemcy dokonywali rozstrzeliwań przy udziale ludności miejscowej w tejże miejscowości o swoim psie to przy przeprowadzali ofiar grzebali odrabiali, o które też zabijali Toronto to też jest udokumentowane, że to miejscowi brali udział też z regionu o nieco o PIT wtedy chłopcy Wenty History dokładnie, bo boi, bo to jeszcze jest to nie przyda mu natomiast o to kto postać rzadko się nie składa w związku z tym milionach do tej pory do tej pory znamy tylko dychotomiczny, choć z 1 strony wojny dziadek kochający człowiek, który ma na koniach zresztą sadzą prąd i WOŚP o nadwoziu wozem po okolicznych lasach z drugiej strony to co po czegoś o nim dowiedziałam to jest chyba też takie charakterystyczne pęknięcie dla wszystkich członków rodzin, których żyją ludzie, którzy brali udziału w tego rodzaju czynach 3 czy mają one na sumieniu tego rodzaju czyny zbrodnia antysemickie, a o, że to ze strony wiemy z drugiej strony chcemy chronić naszych przodków, bo dają nam się do naszych cudownymi ludźmi to jest też pytania tego słynnego wnuka Eichmanna, który z 1 strony, a ja Don dowiedział się o kredyt dowiedział się o tym co robią jego dziadek co się myśli też na jego grób, a z atakiem, ale takie sytuacje, których rzeczywiście dochodzi do ekip zagranicznych momentów ja wtedy tego, czego on tej historii rodzinnej nie uniosą jak mówi pojechałem nieco bardziej na na północ o zacząłem iść śladem zwanego Jedwabnego, czyli już są to ten pałac został straszliwie mocno utkwiły mi, jakby za wpis zastępczy zająłem śmiecą zastępcze w stosunku do rodzinnych historii historiami, które po czterdziesty pierwszym roku wydarzył się w innych miejscowościach na na północ od Terespola miejsce w miejscowościach czy to było tak, że to była fala pogromów fala takich morderstwo się przetoczyła przez właśnie to część polskich tak tak to można to powiedzieć to znaczy sytuacja o nią historyczna związana z wybuchem wojny między związkiem Radzieckim babci między trzecią rzeszą związkiem Radzieckim było dość do dość dość oczywistą bardzo dobrze opisana zresztą przez historyków 22 czerwca wojska niemieckie grupy armii, by nacierają na Mińsk ogólnie artyści mają też różne kierunki natarcia o przebijają się przy tzw. linię Mołotowa, która leży w rejonie Białostocczyzny właśnie drobnego Szczuczyna od wszystkiego umocnienia na Old Religion zresztą siłą rzeczy była takim momentem, których struktura tarczy było intensywne przebijają się przez twierdzy Osowiec nacierają, robiąc mniej więcej 100 km dziennie tempo natarcia jest olbrzymia armia sowiecka w rozsypce wojska niemieckie błyskawicznie zajmują teren przejeżdżają przez właśnie zdobyte świeżą miasteczka w miejscowości się kompletnie mają pewność tłumaczy nie ma czasu nie ma sił nie mam odpowiednich sił do zabezpieczenia tyłów skodzie niż za zajmuje 100 km terenu, a w konsekwencji miast, żeby je wszystkie objąć takim nadzorem administracyjnym administracja niemiecka powstaje w tych miasteczkach na przełom w tym co z tego pierwszego z 3002. roku lub później nawet o takim w Szczuczynie pojawia się przed przed 43 przy czesnym pierwsza ma jakiś dom w Goniądzu pojawia się później wszystko zależy od tego na inne ile to moment tt siły niemieckie są zdolne objąć tak duże tereny zdobyte w gdy pierwszy miesiąc wojny nie jest sama zresztą to tzw . jest z grupą czy grupa specjalna z grup armii we i czy kilkaset kilkaset ludzi Niemcy nie mają siły, żeby ten osobowych ściągają jakieś posiłki spod Olsztyna spod tym, że o liczbie kilkudziesięciu żołnierzy to wszystko tak bardzo naprędce sformowana oraz NIP oraz z tobą chaotyczna można, by tak jeśli jest także w ten obraz, który pan tutaj roztacza wygląda w ten sposób, że wojsko niemieckie Pszczyna na wschód i nie ma ani sił ani możliwości, żeby organizacyjnie zabezpieczyć administrowanie tymi terenami to w jaki sposób wygląda funkcjonowanie tych miejscowości większych mniejszych skoro de facto Chavez jak ziemia niczyja, czyli tam się tworzą 1, a od urzędu w dużym stopniu podium powstaje taka próżnia polityczna o administracyjne natychmiast no i siłą rzeczy miejscowi zaczynają wypełniać dla tych miast tworzą się różnego rodzaju straże milicje powoływana na ogół przez przedwojenny burmistrzów po porozumieniu z miejscowymi kapłanami z miejscową elitą gmina miasto z lekarzami aptekarzami naprzód w Radziłowie jest Voelkel słynny aptekarz nie będę wymieniał nazwisk, ale tam aptekarz felczer burmistrz przedwojenny, a on po powołują tego rodzaju straże złożone z miejscowego to też jest ciekawa rzecz, bo warto o tym, że wspomnę Białostocczyzny przedwojenne nie jest spokojnym rejonem stoją bardzo mocno nasycony tzw. środowiskami prawicową czy skrajnie prawicowymi to bardzo silne Stronnictwo narodowe jest wcześniejszy obóz Narodowo-Radykalny o mającym swoje bardzo rozbudowane struktury same 3007 . roku dochodzi do ponad 300 incydentów o charakterze antysemickim na Białostocczyźnie są pobicia to są podpalenia to są podkładania podłożenia bomb pod domem, że do żydowskiej potwór z MON są różnego rodzaju niż lub większe akcje, które byśmy dziś nazwali zamieszkami pogromu, mimo że nawet tam są też ofiary śmiertelne po trzydziestym ósmy roku tych zaś jest 250, ale tylko, dlatego że liczone są od stycznia do sierpnia potem, że brak danych czy no to Totolo pokazuje w skale nad nastrojów społecznych, które w tym czasie przedwojennym na Białostocczyźnie funkcjonują za chwilę Powróćmy do rozmowy te ciasne skrót informacji Radia TOK FM przypomnę, że słucham Radia TOK FM programu koło historii w naszym studiu Mirosław pryczy za chwilę po skuciu informacji powracamy do rozmowy koło historii w radiu TOK w koło historii w radiu TOK FM słuchamy Radia TOK FM w naszym studiu gości Mirosław Traczyk doktor nauk humanistycznych jeszcze raz dzień dobry, a on widział rozmawiamy o tym, fakt zatrzymaliśmy się w takim dziwnym momencie między tłumaczy, kiedy wczesnym pierwszym roku ofensywa wojsk niemieckich powoduje szybka ofensywna powoduje, że na części Białostocczyzny powstaje taka taka próżnia w dziejach szybko trzeba zorganizować jakiekolwiek lokalne władze i pan spieszyć się nasze rozmowy mówią, że otworzy to miejscowa elita, a jakże ważne, że straż pożarna jakiekolwiek struktura tych, którzy przed wojną ząb boli jak twierdzą jednak pracownicy poczty pracownicy korpusu ochrony pogranicza różnego rodzajów formacje, które przez okres okupacji sowieckiej, którą domu nastąpiło po 17 września były w tzw . pod ziemią trzeba wspomnieć o tym, że to jest też małą Mac znany fragment historii polskiej po 17 września na tym terenie postojową różnego rodzaju organizacje antykomunistyczne charakterze zbrojnym i podziemnym dworcu w rejonie 2 miejskie postoje tak boli dzisiaj dość dobrze znana przez profesora to Strzembosza opisana organizacja Aleksandra mjr Aleksandra Newskiego ona ma swoją bazę w pobliżu Jedwabnego na tzw. kobiet nie przygotowują się do powstania przeciwko Sowietom to też jak pokazuje brak orientacji politycznej tych ludzi nie byli odcięci od generalnego Gubernatorstwa w jakimś tam stopniu też chyba od 10 lat, a to wskazuje od rządu londyńskiego cieląt smoleńskiego w z francuskiego później londyńskiego o, więc siłą rzeczy wałem to to przygotowania do jego powstania przeciwko Sowietom, a jakakolwiek wkładano bez łączności z Londynem były były czynione jest wkraczają w to sytuację Niemcy swoją ofensywą 22 czerwca przejeżdżają przez RO ku białostockie miasteczko prąd na wschód i kompletnie nie zajmują się ten teren oczywiście działa na tym terenie pododdziały Einsatzgruppen wykonujące pacyfikacji wszędzie tam, gdzie to jest możliwe, ale wszędzie tam, gdzie to jest niepotrzebne znaczy wszędzie tam, gdzie są własne siły lokalne, a o rozbudowane powołane przez miejscową Miss miejscowych antysemitów miejscowych niż byśmy nazwali no nie faszystów polecą prawicowców co ma takie są listy i raportu do rządu londyńskiego domu z rejonu Jedwabnego czy przed przytaczam w książce robót raportujące Pisz o tym, żona Białostocczyzny część młodzieży przyznaje faszystowskich poszła służbę nie o więcej informacji podamy później, że to jest taka ciekawa, ale czy elity czy czczej ciekawe meldunek, który w, którym się do nieczęsto mówi w każdym razie inne wciśnięte wszędzie tam, gdzie indziej Jack tych sił lokalnych nie mam przeprowadzają różnego rodzaju pacyfikacje czy koncentracji ludności żydowskiej w gettach swoimi siłami ale, ponieważ mają ich mało to wszędzie tam, gdzie są lokalne struktury nadaje właśnie w Jedwabnem Radziłowie Szczuczynie i et Cetera min 2, które w Toronto Toronto do ronda do zrobienia miejscowym to są właśnie takie słynne momenty, w których w śledztwie w londyńskim płynu cieczy funk książka wokół Jedwabnego pojawiających się wokół tematyki wegańskie ciasto się mówi o tym, że Niemcy to byli obecni tak, aby nie przyjeżdżała płuc lekarz tam drużyna Dong, a wspomnę też słynny komandos Opera, która w tym się też wspomina żona z kilku ludzi, ale widziała, że w mieście i są władze SSE jest milicja miejscowe zresztą straszną przygodę w Goniądzu straż komik wyniszczenia komunizmu tak się to taką nazwę przyjęto tam w tym ziemian mieszczan i w konsekwencji skoro są siły miejscowe niech nas załatwią tu własnymi siłami jedziemy dalej po to, były Niemcy tego rodzaju sytuacja taktyczna strategiczna również ci powstańcy 30 członkowie partyzantki antykomunistycznej zrobiono po ucieczce nie Sowietów wyszli z lasów po prostu trzeba też to brać pod uwagę, że to, że to nie jest żaden przypadek, że ci ludzie potrafili się zorganizować przeprowadzić akcję, którą dziś być może Schliemann czystki była taka struktura dowodzenia byli ludzie rozstawieni w różnych częściach miasta obijał wszystko tak bardzo zorganizowany sformalizowany charakter przeczy takiej tezie, która mówi o spontanicznym i nie wynikającą z tego, o czym pan opowiadał, czyli niewynikający z ideologii światopoglądu światopogląd, a już na pewno nie wynikający z aktywności partii nie narodowych czy organizacji narodowych skrajnych takim spontanicznym ruchu w przeciwko sąsiadom, którzy być może czasami byli zamożniejsi pytam oto narrację, dlatego że trochę pana książka to wyjaśniać katastrofę też wyjaśnia Beata Szczygło, który mieliśmy w w karcie Żydówki ze Szczuczyna, chociaż nie do końca czy tych nadal jest podejrzewam, że duża część osób, które pana słowa może zadawać pytanie na ile rzeczywiście ideologa przedwojenna grała tu role i antysemityzm szeroko pojęty AAA na ile jednak to był taki, a takie ruchy nie do okiełznania, który zawsze do zgody na ideologii w momentach, kiedy znika struktura państwa, a pojawia się okupant budżetem okupanci zmieniana innego okupanta czy mamy do czynienia z olbrzymim chaosem w w świecie wartości szeroko pojętym ton na na ile to co się wydarzyło to to ta straszliwa tragedia jednak było w oderwaniu abstrakcji od ideologii to co używamy to taki właśnie bardzo duże uogólnienie to go też bardzo lubię robić zawsze wolę przyglądać tym historiom z perspektywy pojedynczej miejscowości, w której doszło do do zbrodni, ale jeśli już tak rozmawiam dość ma pan rację to znaczy bardzo trudno te 2 to te 2 źródła o zbrodni oddzielić od siebie czy rzeczywiście było także 1 z motywów było chęć wzbogacenia się też rozumianego na tzw. dorozumiane stereotypowo bardzo żydowskim bogactwie otrzyma też fakt Otóż, topiąc trotylu znowu o źródle antysemickiego, że tak takie właśnie przedwojennym faszystowskim także bramkarz Mateusz to Prusy są niedaleko stąd ten faszyzm to stamtąd promieniuje na teren gazetki docierają różnego rodzaju wymiana handlowa następuje, więc siłą rzeczy, ale ten trud, cytując bogactwie Żydów jest jakimś stereotypem jak spojrzymy na nas na strukturę z odpłatności żydowski przedwojenny dobrze żyć będzie równie ubodzy większości tak jak Polacy czy wręcz miejscowi mieszkańcy i trudno oczywiście uproszczenie i mity, które mówią o bogactwo to w Polsacie sport zdjęcie k niska, żeby zobaczyć to bieda aż do Skonto, chociaż w 2 lata za pana pytania o rzeczywiście po grosze to znaczy pojadą po szósty 2 sąsiedzi dotyczące Jedwabnego stworzono taką dość nieszczęśliwa narracja toczona była bardzo wygodna z perspektywy tzw. racji stanu to tylko w takich taki właśnie rada narracji, która o, której staną się wyjaśnić przyczyny o owych zbrodni i Tychach i programowej właśnie, odwołując się do tych poniekąd biednych, które ludzie którzy, choć współczuć należy za to, że prawda, że on byli tacy przez te lata pańszczyznę i potem biedy generalnie panujących pod zaborami w młodej mody w Polsce wykorzystywani, a i potem chwycili za kosy siekiery i i poszli wywalczy sprawiedliwość dziejową, ale do dziś narracja którą, powtarzając filmy jak i dalszy, ale z drugiej są raz nieszczęśliwe, bo tylko mówi po wyprawkę to znaczy oczywiście było tak się przeciętny Pałka z Białostocczyzny tak narodowiec tam stał pod sklepem żydowskie w Radziłowie np. tak robot podkładał bomby pod płot pod dom miejscowego Żyda o nazwisku Cybulko zresztą to byli tacy bracia de takich nazw, żeby nie stygmatyzować przodków w UE przeciętny pałkarzy z Radziłowa, który rozpatrywał woda z wyraźną Żydów nie żyje rewolucja nie żyją ONR 3007 . roku w Radziłowie on też czy rzeczywiście nie wdawał się intelektualne dywagacje na temat roli myśli Dmowskiego w charakterze tłum państwo twórczej o konstytucyjności jak państwo Tusk, a o natomiast natomiast unosi się to pół biedy przede wszystkim swój rozum reszta to pięknie je nazwać środa el Jedwabnego słynnych powiedział, że rzeczywiście myśmy zrobili do stopnia po to, żeby dało się życia przed adwentem takiej pomocy w finansów, ale nie zapominajmy o tym, że proces humanizacji Żydów proces narastania agresji wobec Żydów struktury, które mogły od pokierować tą akcję eksterminacyjną w każdej z tych miejscowości to tutaj o charakterze też antykomunistyczne to trzeba pamiętać też mocno prawicowy też doświadczony wojną dwudziestego roku region trudna widzą bolszewików nienawidzę komunistów w złotych antykomunistyczne rozliczenia z współpracownikami komunizm z 1 strony tradycyjnie doznał wątek antysemicki ideologii antysemickiej faszystowskiej komuniści dożyć no to ty się to za sobą splata nie może jak to zostało ładnie pokazuje nam na liczbach społeczność żydowska w mniejszym stopniu współpracuje z Sowietami społeczność miejscowa jak się okazuje tak o znowu jeśli przyglądamy się temu jak rozprawiano już Żydami i tzw. współpracownikami sowieckim NATO jeśli to współpracownik sowieckiej był Polak notą zabijano wyłącznie do samego czasem i puszczano but miał liczną rodzinę n p . dla pociągów jeśli jakiś współpracownik żydowski się pojawią na to zabijano całą jego rodzina również kobiety dzieci w konsekwencji są następnie wspólnot czy tutaj nie ma żadnej symetrii Żydów zabijano seniorzy byli Żydami, a i ten termin ten weekend i tak tutaj wpływ ideologii antysemickiej narodowej 3333 i anty właśnie takiej antykomunistyczny to on połączony z wątkami antysemickimi jest jest jest obrzęk lekarz ani przez pana LZS Lutowo w procesach powojennych oskarżeń się powoływali na to albo to co mówi na sali sądowej to można było kwalifikować jako właśnie inspirowanej biologią inspirowane światopoglądem albo inspirowana konkretnymi politycznymi przedwojennymi trendami i o życiu toto to jest także może po USA z innej, jakby stron ponadto na pytania na czym i jesteś także w czasie procesów sierpniowych, przesłuchując tych ludzi oficerowie różnego rodzaju PUBP czy powiatowy urząd bezpieczeństwa publicznego w ogóle interesować się kwestią polityczną to to jest ciekawe, że MO te sprawy prowadzone z dekretu sierpniowego przeciwko zdrajcom no i zbrodniarzom narodu polskiego, który z dużym zabijają współobywateli polskich narodowości żydowskiej oby nie były na ogół tak Hongkongu to zaułek pewne uogólnienie zbyt duże to się czasem bardzo rzadko pojawiały wykorzystywania w charakterze politycznym tych procesów generalnie jednak ci sprawcy nie byli sądzeni sposób politycznym naciskom n p . w biurach właściwie z musu w tej historii szczeciński, a dziewczynę zabrano z Get bank sztucznie utworzonego już po pogromie zmian jest 14 lipca w Szczuczynie utworzono getto zabrano dziewczynę z tegoż Get, a ponieważ zabito mężczyzn większość zabito męża w czasie tego pogromu, a UE zostały sztucznie kobiety dzieci oraz starty rzemieślnicy, którzy byli przydatni miejscowej ludności zabrano nasze są też przez co przy tablicy, a Cetera i w konsekwencji miejscowi zażądali pomocy dr hab Doda do pracy na swoich polach wybrano 80 dziewcząt o euro i wysłano je na okoliczne pola do okolicznych rolników głównie zresztą Napoleon niejakiej Anny wdowy, która wtedy byłam może być to potentat potentat koło trójkąt taką potęgę właścicielką ziemską w KRUS jak dużo pól wokół sztuczna unijna znana na polach te kobiety pracowały one zresztą w międzyczasie dość dobrze się tymi kobietami opiekowała rozmawiam z wnuczką milionom podkreślała, że babcia zawsze wobec kobiet była bardzo długo może nie opiekuńcza, ale dbała w każdym razie państ w ukonstytuowała się już po pogromie i połową tej sytuacji w wykop został wypożyczony do prac na polach wokół sztuczna grupa mężczyzn, w których prym wiodła 3 braci 1 z nich Zygmunt de Czesław de i prawdopodobnie Lucjan i zaczęłam rozważamy kilka tych typów tych danych tych tych 2 mężczyzn zaczęła objeżdżać okoliczne pola wymordować owe kobiety dlatego, żeby Żydówka nic innego nie wchodziło w rachubę oczywiście pojawiał się gwałty czy moty w seksualny motyw rabunkowy wody nie wchodził w rachubę, bo to kobiety już nic nie miały zostały ograbione wyszła do pracy wyłącznie o to, żeby zabrać dostatek ziemniaki mogą przynieść następnie swoim bliskim tzw. Get to sztanga to miało charakter otwarty nie było żadnego muru temu stanowiła ludność miejscowa, która była po drugiej stronie inne rzeczy jak mąż kobiety po prostu i trenowali w wielu miejscach wokół sztucznemu dzisiaj tego, by się tam do dziś tego robić tam znajdują, ale m. in. trenowali również majątku Zofiówka, który jest odczynu położony kilkanaście kilometrów w majątku dotarł do rąk do pracy majątku skierowano 22 kobiety, a do tego majątku przybyło wczesną jesienią dokładnej daty nie znamy 13 mężczyzn właśnie pod komendą Zygmunta de las zabrali stamtąd i zawieźli do wsi Bzury do piwnicy sołtysa miejscowego, a on co o tym, mówią o tym, bo 1 Fornalik, którzy pracowali w majątku Zofiówka jak i jakie Wiktor Tyburski mogą użyć nazwiska, bo mu tylko zupełnie z absolutnie nie miał nic w tym udział był świadkiem całej całej sytuacji, a połową opowiedział tak opowiedziana historia w procesie 1 ze sprawcą, który dostał za swą przy sądzono 1 ze sprawców wyłącznie dostał karę śmierci zamienioną następnie na 15 lat więzienia zmarł w latach pięćdziesiątych pozostali sprawcy uniknęli odpowiedzialności w oczy jak to nigdy nie to też jest jak wygląda szeroko pojęta sprawiedliwość poda we wprost za powojenne wobec tych ludzi, a kara 15 lat więzienia dla 1 konta funduszy kara śmierci potem zamieniono przyjaciel prezydent Hanna ona na 15 lat więzienia pozostali uniknie odpowiedzialności, bo procesy miała nad nogą charakter krótki miał tzw. sesje wyjazdowe pod tą akurat ta się poczuła w Ełku polegał na tym, że przyjdą sędzia z Białegostoku osądzi sprawców, a ponieważ przede wszystkim opierały się na zeznaniach znaczy nie ma dowodu właściwie nie było o nich nie zbierał nie było takiej możliwości, więc są sędziowie słuchali zezwala Szkotom było zgodne z praktyką przedwojenną sądownictwa, gdzie to zeznanie było kluczowym dowodem przy czym sędziowie zresztą zgodnie z nią to przedwojenna praktyką raczej dawali posłuch tym zeznaniom, które mogli sami odebrać w czasie rozprawy sądowe niż te, które były zbierane w trakcie śledztwa czas skończyć nasze spotkanie z naszym gościem był pan Mirosław Traczyk doktor nauk humanistycznych bardzo panu dziękuję za rozmowę, a przy okazji chcę zaprosić na wystawę zdjęć Tadeusza Rolke go, które powstały po był inspirowany książką i pokazują miasto pogromów wystawa będzie łączyć go listopada dostępna dla zwiedzających otwarcie godzina 18 i tak do końca roku też polecam art. Violetty Walewski, który ukaże się w najbliższej karcie dziewczyny z Radziłowa, która też pisze o zbrodniach, jakie miały miejsce w miejscowości to koło historii w radiu TOK FM Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WEEKENDOWY PORANEK - PAWEŁ SULIK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium - Radio TOK FM bez reklam: czyli TOK + Muzyka, podcasty z audycji Radia TOK FM oraz podcastowe produkcje oryginalne TOK FM. Tylko teraz w cenie 15 zł za miesiąc. Na zawsze!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA