REKLAMA

Czy to już koniec świata? Rozmawiają prof. Lech Nijakowski i Wojciech Przybylski

Popołudnie Radia TOK FM
Data emisji:
2016-11-11 16:00
Czas trwania:
43:29 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
radio TOK FM rzecz jasna 168 Tomasz Stawiszyński przy mikrofonie w studiu za mną Wojciech Przybylski redaktor naczelny Res Publici Novej dzień dobry czy inny obraz alei prof. Lech Nijakowski Instytut socjologii Uniwersytet warszawski dzień dobry dzień miały państwo, jakim dla was był Leonard Coen Lech Nijakowski oszczędnych nie należy do ścisłego grona wielbicieli tego artysty natomiast nie da się ukryć, że w dni udało się uciec od przesłania jego poezji myślę, że na tym Rozwiń » planie do mnie najbardziej przemawiał, a że poezję śpiewaną bardzo lubię to ceniłem go może nie jestem pogrążone tak jak ty w żałobie dzisiaj nie mają one w Boskiej rozumiem straty i zgadzam się, że to stanowczo przekracza w kulturę popularną i Wojciech Przybylski dla mnie Coen był osobą, która potrafiła żyć się w ciemnym całe piękno ze smutku nic to, że umarł jak jest naturalną koleją rzeczy w pięknym zamknięciem dzisiaj jest słuchamy Coena, a wyobrażacie sobie, że komendy np. poszedł na marsz niepodległości mogę na tę kanadyjski powiedz tak dzisiaj jest mocna myślę, że właśnie dlatego, by nie poszedł a dlaczego takie pytanie stawiać na razie tak zastanawiam nad zestawieniem tych 2 podstawowych tematów dzisiejszych, czyli śmierci Coena właśnie oni marszu niepodległości święta niepodległości, więc takie wrażenie, że to co jest jakąś cechą charakterystyczną twórczości Coena tej poetyckiej twórczości Cohena, ale może co w ogóle charakterystyczna dla wielkiej poezji to jest to, że ona dotyka jakich takich rejestrów bardzo uniwersalnych w człowieku to znaczy, że nas konfrontuje z taką na takim bardzo podstawowym wymiarem egzystencjalnym doświadczeniem lęku przed śmiercią samotnością miłością wszystkimi komplikacjami, które się z tym wiążą jakiegoś poszukiwania czegoś więcej może, ale też nie umiejętności czy niemożności odnalezienia tego czegoś więcej i mam takie poczucie, że wobec tego właśnie uniwersalnego wymiaru NATO to potrząsanie tymi to też mam narodowymi jest jakieś takie powiedziałbym miałkie jest pytanie czy by go zaprosili nawet gdyby chciał zaśpiewać, choć bez wątpienia wszystkie te rytuały polityczne wystąpienia czy nawet bez kiczowata, ale jednak poezja, która opiewa zwycięstwo naszego narodu nad innymi narodami toczy się walka ze śmiercią to też jest przepracowanie traumy tyle tylko, że niekoniecznie uniwersalizm jestem przydatny, bo to raczej należy tak sformułować, aby pokazać naszą wyjątkowość tę wyjątkowość naszej śmierci jeśli już, że ma opiewać jakiś ponad jednostkowy wymiarach zgonu czy tego, że ktoś poległ za sprawę, toteż należy zrobić w takiej poetyce, aby zarazem zaśmiać użyźnia wagon Narodowy, a nie tylko pozwalała zniszczymy jakiś metafizyczny poziom doskonały jeśli bardowie byli przechwytywanie przez tak powiem elity, które kultywują pamięć narodu jego zwycięstw czy też Śląsk to boli interpretowanie bardzo szczególnie u nas klaskać polskiego jest tego przykładem o tym, właśnie implantacji choćby jego murów to znaczy jakoś tak zakończenia tej pieśni niekoniecznie się chce słuchać zrozumieć, o co mu chodziło to jest jakby można powiedzieć może nie w tempie marszowym, ale na pewno interpretacja wydobywa te właśnie werble uderzające w naszą uchwałę to właśnie, bo to jest bardzo można powiedzieć indywidualna czy indywidualistyczny na perspektywa po pierwsze, ta perspektywa z pieśni mury, które się stała pieśnią wspólnotową przecież i rewolucyjną z ducha, choć przesłanie jest właściwie anty rewolucyjna Wojciech Przybylski myślę o korzenie i zastanawiam się czy kolejne słucha się grupowo czy indywidualnie to ile Kaczmarski jest zdecydowanie do słuchania nadaje się do słuchania i tak i tak to kolejna w jaki sposób on dotyka egzystencji ludzkiej w sposób indywidualny nie wydaje mi się, żeby jego akurat poezja jego muzyka dawała się do do wspólnego przeżywania gestem pojedyncze przeżywanie w moim przypadku przynajmniej przypadku a, ale myślę, że on sam mógłby się doskonale wpisywać w 1 listopadowego i zimnej aury kiedy, kiedy w jego postacią związaną z taką z takim klimatem zadumy smutku to nasze 1 to ten nasz 11 listopada od niedawna jest ubarwiony racami na, ale przede wszystkim to jest raczej takie smutne święto wspólnoty się mogą organizować wokół różnych symboli różnych spraw mogą się organizować właśnie wokół wspólnych pieśni wspólnych doświadczeń wyrażanych na sposób artystyczny wokół wspólnych symboli to symbole i te mity wokół, których z wspólnoty się organizują mogą być bardzo różne w Europie w ostatnim czasie, ale chyba nie tylko w Europie np. Stanów zjednoczonych jest też dość wymowne obserwujemy no taki ruch w stronę jednoczenia się ponownie po jakimś okresie nazwijmy to dominacja perspektywy na demokracji liberalnej, która jest taka ponadto z narodowa do symboliki narodowej w taki otwarty sposób ich chętny się odwołuje trochę mniej raczej się odwołuje do różnorodności wielokulturowości wspólnotowości szeroko rozumianej Otóż w Europie w stanach Zjednoczonych obserwujemy powrót z symboli, które są wyraźnie nacechowane narodowo właśnie obserwujemy powrót do takich dyskursów nacjonalistycznych do takich perspektyw politycznych w myśl, których małe wspólnoty skupione wokół swoich symboli historii tradycji odróżniają się bardzo wyraźnie wyraźnie od tych innych wspólnot i wokół tego swoją tożsamość budują, dlaczego tak jest teraz w zamkniętym, jeżeli będzie Przybylski akurat mówimy o tym, 11 listopada, nawiązując do końca pierwszej wojny światowej i rozpadu Europy NATO to jest całkiem całkiem na AAA Europo twoje twoje komentarze swoje uwagi to państwo narodowe takiej ich kształt, jaki znamy ustanowione szczególnie w Europie środkowej w myśl, że takiej idei samostanowienia narodów były pomysłem na nie tylko nie można powiedzieć wypromowanie nacjonalizmów ale w jaki sposób powstrzymanie 3 nadanie nacjonalizm prądom kulturowym filozoficznym ruchom Narodowym zrywa on run run państwowych i w tych ramach mi się znaleźliśmy mniej więcej tych w ramach, który został wtedy zdefiniowana Costę latem dlatego mówią, że to jest smutne święto poniekąd, bo to jest nic więcej się nie dało wtedy woda wydaje się zrobić oczywiście Polska uzyska podmiotowość, którą długo zabiegała walczyła, ale z drugiej strony było to on kopał im też początek jakiejś nowej epoki, w której państwa narodowe właśnie wcale nie zachował się pokojowo tylko zderzyły się za chwilę może w kolejnej tragedii drugiej wojny, ale ja bym się nie zgodził się też wciąż mamy do czynienia z jakąś radykalną zmianą wszystkim pamiętajmy, że co innego mody bardzo dynamicznie się zmieniające w debatach publicznych i to nie tylko chodzi młody akademickie czy orientację dyskusja wewnątrz partii, ale ich również o w ogóle taki ton życia publicznego w mająca odzwierciedlenie choćby w kulturze popularnej filmach, a co innego głębokie trendy może nie zawsze mające taką doraźną reprezentację w dyskursie publicznym te trendy są bardzo silne strony są związane no właśnie ze ideą państwa Narodowego, które odniosło niebywały sukces jako forma organizacji społecznych okazało się, że to co kształtowało się dość rewolucyjnie po wielkiej rewolucji francuskiej dzisiaj za wędrowało słynny badacz odległe od 3 i Europy obszar każdy nowy region grupa etniczna narodowa, które uzyskała niepodległość organizują zgodnie z tymi symbolami z tymi instytucjami kojarzonymi z państwem Narodowym i w ramach tego mamy do czynienia nie tylko ze pewnym wyobrażeniem państwa jego suwerenności, o którą co się walczy twardo z innymi graczami na arenie międzynarodowej nie tylko z pewnym specyficznym wyobrażeniem narodu oczywiście przy lokalnych różnicach, ale również z testamentem dyskursem, który bardzo często polega na tym, że reorganizuje się można tradycyjne elementy organizuje się wierzenia religijne zalegalizuje organizuje się można także elementy kultury popularnej czy wcześniej kultur ludowych w taki sposób, aby podkreślać różnice to jasne, ale także ukazywać praktycznie każdy moment każdy element zbiorowego życia jako wyjątkowe w tym samą niepodległość niepodległość zresztą w tej narracji państ w narodowych zawsze była sukcesem była zwycięstwem ludu była z zwycięstwem no w tej słusznej strony dziejowego dramatu, ale pamiętajmy, że ta nacja zawsze skrywa też, jakby porażkę na niepodległość odzyskanie niepodległości przez państwo to najczęściej ja na pewno w przypadku roku osiemnastego to była porażka wielu innych ruchów narodowych to było takie zorganizowanie przestrzeni często bardzo arbitralne, które wykluczało prawdy społeczności, które wymuszały na nich ogólną definicję narodową czy nawet regionalną, więc z tego punktu widzenia ten ta siła nacjonalizmu tak głęboko rozumianego pan Saską ani w Polskim rozumieniu jako szowinizm np. moim zdaniem nie osłabła i tutaj mamy do czynienia z różnymi konfiguracja mi nacjonalizmu, a nie jest jakimś nagłym powrotem Lech Nijakowski Wojciech Przybylski w studiu teraz informacje po informacjach wracamy wstydził za czas prasa Lech Nijakowski raz jeszcze dzień dobry dzień dobry i Wojciech Przybylski raz jeszcze dzień dobry zwrot mówi szlaków za te poprzednie części naszej rozmowy o tym, że się konstytuuje naród czy państwo odzyskuje niepodległość to wygrywa 1 wizja narodu czy jedno pojęcie narodu, a nie dezintegracji czy anihilacji wręcz ulegają inne koncepcje i inne wizje narodów pomówmy chwilę o tym, współczesnym rozumieniu pojęcia naród co to właściwie takiego jest naród pojęcie skądinąd późno, bo dziewiętnastowieczna wszystkim zaznaczył, że jeszcze przepis dochowa tego twojego zinterpretowania moje wypowiedzi, że to nie jest gra ze 1 Kowa oczywiście coś staje się nie wiem hegemonię kulturową, ale to wcale nie znaczy, że nawet bardzo wykluczające bardzo negatywne efekty nie wywiązuje się podjąć uchwałę tak wyrzucają poza scenę publiczną poza świadomością jakieś alternatywne narrację one bardzo często się islamu wybuchają ba one stanowią także żywe źródło dla tej dominującej tożsamości narodowej czym jest na aut oczywiście postrzegać go można dwojako dziś w naukach społecznych i Dominik do mnie taka wizja konstruktywistów ćma to znaczy Nałęcz jest traktowany jako pewna wspólnota obrażona to znaczy trudno powiedzieć, że istnieje realna wspólnota, jaka jest idealna wspólnota genów nawet realna twarda wspólnota kultury to jest zbiorowości ludzi, która często w ogóle się nie spotkała nie ma szansy się spotkać, ale oni wszyscy są przekonani, że są członkami narodu, który to jest bytem obiektywnie istniejącymi odwiecznie istniejące w i to, aby to wyobrażenie społeczności utrzymywało musi być silną wiele różnych aktów codziennych dokonywanych stąd pojęcie banalnego nacjonalizm Mankella bielika czyni codzienne właśnie działania w sferze kultury popularnej ba nawet prognozy pogody, która przecież jest w ramach cash w państwowych granic ukazywana, a z drugiej strony to co przede wszystkim sobie uświadamiamy to wielkie rytuałem politycznym jak choćby pod grobem nieznanego żołnierza, które służą także podkreśleniu, które treści są one, gdyby w opinii elit dominujący jak należy postrzegać naród jego przeszłość jego przyszłość Wojciech Przybylski nie sobie myślę o tym co się dzieje w współcześni nie w zlotych takie, jakie są prądy mogą mówić o 2 rzeczach z 1 strony MON mówiło się jej pewnie jeszcze będzie się mówić o państwach upadłych narodowych państwach upadłych, których instytucje nie spełniają wymogów utrzymania wspólnoty społeczeństwa razem nie zapobiegają konfliktowi w tym sensie to jest państwo narodowe i inne narody, które tworzą są raczej ofiarami pewnych rozwiązań instytucjonalnych, których jak były one, do których się przyczyniły lub lód, do których powstania się nie przyczyniały a, ale z to coś się też ostatnio szczególnie mu się okazało już narody i państwa narodowe mogą się tworzyć wytwarzać do siedziby w krainie gdzie wielo narodowa czy wielo etniczne wspólnota w LO to organizuje się wokół czegoś co nie nie do końca jest zakotwiczony w przeszłości i to jest i to jest oczywiście zdrów jak w każdej wspólnocie jakieś kody symbole pochodzą z przeszłości, ale testy wspólnota polityczna wspólnota narodowa Ukraińców dzisiaj jest zakorzeniona jest pewnym znicze i obietnicy Europy w tydzień w jakimś sensie dla mnie pewna obietnica takiej organizacji państ w, które chcą czytać i narodów, które chcą być podmiotowe chcą być nawet powiedział suwerena zarazem rozumiem, że robi to robią to się w cudzysłowie mówię rozumieją, ale co ukierunkowuje to dążenie, by być częścią większej jeszcze wspólnoty, którą jest być może wyobrażone Europa w to bardzo ważne co pan podkreśliła często też dzisiaj patrzy się na ligę narodową przez pryzmat właśnie takich nie wiem konserwatywnych nacjonalizmów, a pamiętajmy, że historycznie była to idea bardzo postępowa państwa narodowe było nie tylko z połączeniem ludzi właśnie o wspólnym języku dziedzictwie kulturowym tak dalej, choć najczęściej to były pewne wyobrażenia nawet gdy jest pojęcie tradycji wynalezionej, które na potrzeby tworzenia państw, zwłaszcza tych młodszych nacjonalizmów generowaną, ale jednocześnie zakładano, że państwo narodowe urzeczywistnia sprawiedliwość społeczną co n p . jeżeli chodzi o polskie dyskusje te przed odzyskaniem niepodległości osiemnastym roku widać choćby Luwru socjalistów, którzy zresztą to jest ciekawe mieli bardzo szczególna później trajektorię biograficznej polityczne mamy stać samego Piłsudskiego tu przywołać nic z tego punktu widzenia jak gdyby tak płaszczyzna w postaci narodu państwa Narodowego albo nawet bez państwa Narodowego albo czegoś co stanie się narodem dopiero w perspektywie tej organizacji poprzez instytucje wyobrażenia państwa Narodowego to jest z tym co się bardzo stabilnego na czym można budować wszystko i taką bardzo tą krytyczną wizję wspólnoty narodowej, a nawet widzieć totalitarną no tu akurat nazistowski pojedź świetnie pokazuje jak można nad tym jak budować jakąś wizję po prostu totalitarną, a z drugiej strony nawet, zwłaszcza związane z demokracją liberalną sery wielo głosem nie tylko mniejszości etnicznych narodowych rasowych językowych, ale również właśnie np. mniejszości seksualnych czy różnych alternatywnych wizji uspołecznienia co można tego się jakością doszukiwać w tych projektach współczesnych państ w skandynawskich np. ściana, która nie kwestia dyskusyjna istotne jest to, że o żywotności tej idei narodowej decyduje właśnie to, że bardzo trudno zbudować taki projekt społeczny nawet przedstawiony właśnie jako rewolucyjny czy związane z sanacją życia społecznego, który uciekał od kwestii narodowej, a na taki w niemym internacjonalizm oderwany od narodu nie pracuje to widać pięknie jak właśnie w ramach tej idei czy wizji Unii Europejskiej łączy się elementy z 1 strony narodowe, a z drugiej strony właśnie takie pozwalające odwołać się do nowej wspólnej no właśnie przestrzeni wspólnotowej Europejskiej do jakiejś formy modernizacji, bo ten dyskurs modernizacyjny, zwłaszcza w naszej części Europy jest niezwykle silną i t d . tak dalej, więc to m. in. pokazuje też w jakiej mierze dyskursu nacjonalistyczne smak Bosacki podkreślił w rozumieniu są bardzo żywotne są źródłem bardzo różnych projektów ja zadam pytanie z zakresu metafizyki społecznej właściwie, dlaczego wtedy dyskurs te nie mity cała ta struktura zbudowana wokół pojęcia narodu czy jakoś do symboliki narodowej właśnie się, odwołując SA ne jest nie przezwycięża Anna to trochę zdradzam pewne własnej inklinacje mówiąc o przezwyciężaniu tej symboliki czy tego sposobu ujmowania rzeczywistości społecznej i tożsamości grupowej, dlaczego właściwie inne internacjonalizm kosmopolityzm to są projekty niespełnione, a być może nie spełniane, dlaczego tak mocno nas pracują właśnie te ani inne symbole, choć moglibyśmy się np. jednoczyć wokół pewnych doświadczeń raczej z porządku pieśni Leonarda Coena niż z porządku hymnów narodowych np. na modzie stoczą pojedynki MMA to sąd w 22 tradycje, które być może nawet z rumu u swoich początków w oświeceniu gdzieś mogą one się spotykać, ale jednak, zwłaszcza ta, którą opowiada pieśni uniwersalnego humanizmu, który łączy ludzkość 1 całą wspólnotę, która się z jakich powodów dzieli nie potrafi się połączyć, a inna mówi o tym, że pewnego rodzaju stereotypy czy też uprzedzenia i tradycji mitologia na narosły wzrosły o tożsamość i ich się nie da wraz z wychowaniem z wychowaniem kół bardziej otwartej bardziej oświeconej formule człowieka i wspólnicy nie da się ich nagle odciąć się z zaprzepaścić i on tylko poprzez kultywowanie przez przepracowanie tych historii tożsamości pamięci można próbować zbliżać gdzieś tam wspólnie dość na razie nic trudno wydają się, że obydwie te opowieści są w jaki sposób już nieaktualne co czy nadal się nimi posługujemy one nadal ze sobą rywalizują Cosmopolis Cis nacjonalistami w dużym skrócie i nie nie wartościujące nawet tych 2 posta w, ale z itd to i tak naprawdę to jest też powiedzieć to są też to jest spór, który ma swoją historię swój początek i będzie miał swój koniec pytanie tylko na krzywdy nie wiem, bo to jest cały czas poszukujemy chyba tej Formuły, w której no o sprawach świata rozmawiamy razem, bo musimy, bo np. o zanieczyszczeniu globalnemu ociepleniu musimy rozmawiać jako wspólnota globalny kryzys to wszystko bzdury to Donald Tramp powiedział, ale to jest niezwykle ważne, jakim poziomie w ogóle dyskutujemy właśnie, przeciwstawiając nie wiem już Nascar konserwatyzm liberalizmowi i t d . jest taki poziom ogólności, który być może nam pasuje jakiś dyskusji z zakresu historii idei to się prowadzić to ma swoje znaczenie ale gdy chcemy się zastanowić nad współczesnością i przyszłością państwa Narodowego to czas się jednak na poziom bardzo konkretnych praktyk habitu sów rozwiązań instytucjonalnych konfliktów na innych prac zmieścimy się z ideą, która stoi za ideał niepodległości czy danie w odległości cały czas w dyskursie publicznym odsyła do takiego w Absolut ty stycznej wizji suwerenność, która po pierwsze od dawna jest fikcją, ale pod nich nie była do urzeczywistnienia tej postaci Romy dzisiaj państwo narodowe nawet wielkie mocarstwa są częścią bardzo złożonego systemu na właśnie takie globalne problemy jak choćby ocieplenie czy w ogóle zanieczyszczenie środowiska, które jedno groził wszystkim na ziemi i bogatymi biednymi i tym, którzy zanieczyszczają -li i tym, którzy żyją w dziewiczych lasach amazońskich to sprawia, że mamy do czynienia z bardzo złożonymi sieciami połączeń czasami nie wiem korporacyjne elity mają więcej wspólnego z korporacyjnymi elitami w drugiej części świata niż z osobami, które mieszkają w tym samym stanie mówią tym samym językiem załóżmy, że tym samym językiem, więc to jest ważne na tym poziomie także widać to, że np. takie projekty w cudzysłowie kosmopolityczne one się już od dawna urzeczywistnione na skutek tego, że rozwija się globalizacja czy właśnie w tym jakaś sieć powiązań, która w pewnej mierze na pewnym poziomie stworzyła systemowo w skali świata to znaczy tam nie ma narodowości co się dzieje w znaczny kapitał być może nie ma narodowości, ale bardzo chętnie wykorzystuje maski narodowe, aby robić swoje czy się akumulować po prostu rozmnażać taka bardzo kapitalistyczna ponadto -li styczna polityka z tego punktu widzenia, ale właśnie dziś globalizacja wytworzyła system globalny w tym negatywnym sensie przede wszystkim globalne zanieczyszczenie n p . w ogóle tak gospodarka związana z odpadami czy są surowcami czy Trzebień Niemcz zasobów naturalnych a, ale także w tym sensie pozytywnym klimacie, choć mamy świadomość np. pełnych planetarnych zagrożeń, nawet jeżeli one są podstawą scenariuszy hollywoodzkich katastroficznych filmów to jednak jedno jest wiele rzeczywiście taki zgodnych ze ideami oświecenia ogólnoludzkich projektów problem polega na tym, że to on to nie daje nam żadnej gwarancji, że to będzie w tym kierunku postępował to choćby widać właśnie w przypadku pierwszej wojny światowej przed pierwszą światową mieliśmy wolną do 13 takim swoistym zglobalizowanym otwarciem rynków to widać twardych wskaźnikach optymiści twierdzili, że właściwie normalizuje się taka pewnej mierze oświeceniowe utopie byli tacy ówcześni Fukuyama je nawet ktoś już trochę mówili o końcu historii jednak uderzył ten kataklizm wielka wojna, która wszystko przeorała, która zaraz doprowadziła do można upraszczając policz wolne drogi jak gdyby globalizacja cofnęła się w tym pozytywnym sensie z tego punktu widzenia widać wyraźnie, że taka opowieść o narodzie o jego niepodległości o konieczności obrony suwerennego państwa Narodowego to jest coś co w znacznej mierze przykrywa przykrywa bardzo dynamiczne procesy i trzeba się przebić przez to nie, porzucając tej frazeologii, porzucając tych społecznych emocji zasobów, które ludzi mobilizują do zbioru działa Wojciech Przybylski zsunęły się co mam dodać iż i rhythm and Block z 1 strony to jest myślę, że ta suwerenność tak tak tak my najciekawsze najbardziej aktualna to jest nie tylko slogan pojawiające się w ostatnią w każdych wyborach w demokratycznych państwach, ale w pewnego rodzaju takie taka emocja, która towarzyszy też się każdemu z cudzej codzienności, bo każdy chciał odzyskać te kontrole znaczy mieć kontrolę nad swoim przeznaczeniem na nad swoim życiem państwo narodowe taką obietnicę składało i politycy chcą o tej obietnicy powracać być może niektórzy bardziej cyniczni nic bardziej szczerze nie wiem co jest gorsze, a w każdym razie tu wracamy do takiego takiego stanu, w którym wszyscy są przekonani, że trzeba odzyskać kontrolę, ponieważ nikt nie czuje nikt nie mnie nie nie nie wiem nie nie ma poczucia, że precyzja działania wybory przyniosą skutki takie, jakie byśmy chcieli jest to niestosowne jest to proces związany z tym, o czym pan profesor powiedział co zwiększy globalizacji coraz większym lewica jest coraz większym złożony z coraz większą złożonością z tego systemu oświatowego w raczej pojęciem to będzie okres, jeżeli będziemy sobie próbować się wróżyć z fusów znajdziesz przez najbliższe lata, w których będziemy świadkami tych prób nieudanych prób odzyskiwania kontroli no i w związku z tym pewnie konfliktów na tym tle, bo tak patrząc historycznie zazwyczaj bywało, kiedy próbowano odzyskać kontrolę nieskutecznie nad swoim przeznaczeniem zaczęła ze mną to powodowało obwinianie pozostałych, którzy robili mniej więcej to samo i zderzanie się, że zderzanie się w UE w takich w takich siłach takich próbach podejmowania kontroli, ale tylko ta historia nie musi się powtórzyć, niemniej będę twierdził, że na pewno będzie będziemy mieli do czynienia w obrębie tego świata Zachodniego z konfliktem między nami takim, w którym przeleje się krew, ale też możliwe też Wojciech Przybylski Lech Nijakowski są państwa gośćmi teraz informacje po informacjach wracamy studia są cały czas Wojciech Przybylski Lech Nijakowski rozmawiamy o w narodach pojęciu narodu o kształtowaniu się wspólnoty o polityce, ale powiedziałbym tak wyobraźnia człowieka Zachodu jest z wyobraźnią apokaliptyczną, bo ten zasadniczy czynnik kształtujący ową wyobraźnię, czyli religia chrześcijańska jest religią czy była w każdym razie na początku religią apokaliptyczną oczekiwano, że drugie przejście będzie jeszcze za czasów czy zażycia tych, którzy w bezpośredniej bliskości samego Jezusa Chrystusa się znajdowali, ale okazało się, że czas oczekiwania się wydłuża, niemniej jednak to wyobrażenie ten obraz apokalipsy końca i zarazem jakiegoś nowego początku oczywiście jest silnie wmontowany w wyobraźni także wyobraźnię zbiorową zachodnią myślałem o tym, właśnie o tym w głębokim wyobrażeniem apokalipsy, kiedy słucham komentarzy po inne o wyborze Donalda trampa na stanowisko prezydenta Stanów zjednoczonych przed całym ogromnym moim krytycy brzmienie i przy wielkich obawach, jakie żywię niezwiązanych z tą prezydenturą wciąż przecież nie jestem odosobniony zapewne w tym studiu również nie jest odosobniony miałem poczucie jednak pewnej przesady, kiedy słyszałem wiele takich głosów, że oto koniec już koniec z właściwie liberalnej demokracji koniec Zachodniego świata już nic tu nie będzie przejdą i zaoranie u nas wszystkich to często przedstawiciele tzw. liberalnych elit elit intelektualnych, ale też politycznych w taki ton apokaliptyczną minorowy uderzali czy wam również ten apokaliptyczny nastrój po wyborze Crumpa się udzielił czy też uważacie, że to już koniec i nic nie będzie już jak klasyk kiedyś mawiał inne pamiętamy pana Kononowicza w Łowiczu o tym, że nic już nie będzie no to jest 1 z wielu końców świata, który nas Wojciech Ziemilski reżyser i tym razem znowu nastąpił, a on tak perwersyjnie wręcz nawiąże do Viktora Orbána on uważa Zabrze zakończył się okres liberalnej nie demokracji i teraz wielu wierzy, że przyszła ta demokracja dla każdego ten koniec świata następuje z i w inny sposób co w kongresie może może kończyć to co się może był taki taki świat, jaki do tej pory znamy się kończy, bo kończy się świat nic pewnie globalizacji i takiej, jaką ją znaliśmy dotychczas wycofanie się, jeżeli zostanie zrealizowany trampa z takiego czynnego przewodzenia wolnemu światu coś poniekąd zapowiadał poklepują z różnych dyktatorów po plecach zmieni rolę Ameryki, których tak czy siak słabła w wyścigu z Chinami i otworzy nowy rozdział to jest raczej pytanie o to co nastąpić następuje w wyniku decyzji jakiegoś grona Amerykanów na temat nęka wybierających, którzy już zebrali dla kolejnego czterdziestego piątego prezydenta Stanów zjednoczonych do nas te końce świata zazwyczaj docierają z opóźnieniem, bo u nas one się nie zaczynają, docierając coraz szybciej no właśnie świat stop loss bardziej połączonej zglobalizowanego złośliwi mówią, że po apokalipsie Polska przetrwa, bo u nas nawet koń świata nie będzie dobrze rokuje źle zrobiona FF, ale z tego punktu widzenia na 2 rzeczy niektórzy, by powiedzieć, że to świetnie, że nie będzie Ameryka przechodziła koalicji wolnego świata, bo wreszcie będzie spokój pokój patrząc na efekty ostatnich interwencji laureata nagrody Nobla poprzedniego prezydenta i to poklepywanie dyktatorów to w tym kontekście nie tyle poklepywanie po wcześniejszych wrogów co w stałych sojuszników, którzy w ramach budowy demokracji szerzenia praw człowieka jakoś nie musieli u siebie tego wprowadzać ją choćby zawiązał disco na czele, ale zostawmy takie dyskusje wielu ekspertów się już wypowiedziało w Polsce na ten temat nie czuje się tak wybitny amerykanista, żeby to oceniać natomiast to jest bez wątpienia bardzo szczególna, że takie polityczne narracje często z premedytacją generowane przez los na różne Fink tanki to w Ameryce od dawna przecież tonacja i Republika chińska pewnego nurtu republikańskiego była mozolnie budowana jest takie ramy dyskusji pewne ramy językowe były wprowadzane one zapewniły sukces i t d . i t d . od in wiersze pisał ważne jest to, że często, bo jeżeli tak ogólnie wierzymy w pewną narrację to jeszcze pół biedy gorzej, jeżeli także komentatorzy w nią wierzą w nowe przedstawienie trampa jako takiego antysystemowy cena prawie jak Maca, który został jednak ktoś zostawił nie wiem płaszcz Ku-Klux-Klanu w szafie, żeby właśnie oszukać innych do Stasina Otella w zlotemu widziała amerykańskiego establishmentu Otóż to, więc z tego punktu widzenia tu żadnego końca świata nie było, ale płynna wymiana z tego punktu widzenia, ale nie chciałbym panu kontynuować tej dyskusji zresztą niektórzy twierdzą, że w pewnej mierze był koniec świata czy zapowiada się koniec świata po raz pierwszy biały miliarder wprowadzi się do służby w KIO opuszczonej przez Afroamerykanów co rzeczywiście może wyjść takim symbolicznym szlakiem, ale to co jest ważne tak, że po pierwsze nie trudno nawet prezydentom Stanów zjednoczonych czy prezydentem federacji rosyjskiej aż tak wiele zmienić znaczy jednak ta polityczność sprawczość na tyle osłabła w erze najwięksi przywódcy już od dawna powiedz byli niezależni od innych a dlaczego Moska stany Zjednoczone otworzyły się na Chiny, a na lato było związane z 2 w ogóle o uznaniu form tutaj państwa komunistycznego chińskiego to było związane jednak są tym ze Staniątek trzeci Bogdan potęgi odejście od tego w biegu nowego świata ma swoisty tor biegu nowe z tego punktu widzenia można patrzeć na daleko idącą kontynuację polityki na zestawienie Busha i Obamy na wydawałoby się w 2 różne światy zupełnie inne wartości zupełnie inne strategie polityczne niepewna Guantanamo dalej służyło dociekaniu prawdy specyficznych warunkach umów pod pieczą laureata nagrody pokojowej Nobla i z tego punktu widzenia mam tutaj raczej wskazywał na kontynuację, a dziś jest zmiana jeśli był jakiś koniec świata uważam, że to końca świata przechodzą cicho właśnie Piast czasem zdajemy sobie sprawę, że ta apokalipsa już nastąpiła to ona była związana z kas wyczerpaniem się zasobów wnuczek choćby w tej akumulacji globalnej późnego kapitalizmu, a z tombaku lać związana była pewna neoliberalna obietnica i ty będziesz milionerem i wszyscy spotkamy się w takim globalnym społeczeństwie rozrywki wolności, więc ta obietnica znika, dlatego że wcześniej, gdyby wyczerpała się pewne obszary kumulacji i to z myślą o wiele bardziej znaczące niższe program polityczny niż agenda nawet prezydenta Stanów zjednoczonych, a przy okazji jeszcze 1 rzecz, żeby tej w apokaliptycznej nie porzucić to taki też w ogóle ciekawe w stanach Zjednoczonych, że tam są niezwykle silna kościoły, które właśnie we mszy wierzą, że żyją w dniach ostatnich to różne fundamentalistyczne protestanckiej sekty i z tego grona wyrastają politycy, którzy mieli w przeszłości duży wpły w na liderów amerykańskich, którzy na szkodę uważali, że trzecia wojna światowa totalna wojna nuklearna byłaby takim przyspieszeniem drugiego przejścia Chrystusa takie środowiska apokalipsy tynku w fundamentalistyczny hut apokaliptyczną chrześcijańskich to w znacznej mierze było zaplecze Georgea w Busha i ta decyzja o tym, żeby uderzyć na Irak np. była tak jak głosy na się pojawiają pojawiały motywowana m. in. ich także samego Busha przekonaniem o tym, że toczy się tutaj coś więcej niż tylko pewna polityczna rozgrywka toczy się decydująca bitwa sił dobra i sił zła, ale to tak jak Wojciech przegrywa, kiedy trockiści, dochodząc do władzy na pośmiewisko na konserwatywne, które teraz ponownie dochodzi do władzy w w stanach Zjednoczonych, jeżeli wierzyć zapowiedziom, że od Gingrich obejmie stanowisko sekretarza stanu to jest postać wywodząca się z tego nurtu neokonserwatystów wcześniej silnie agresywnie lewicowych myślicieli amerykańskich, którzy widzą rozwój możemy się możliwość rozwoju poprzez szok poprzez poprzez kryzys marche w dokładnie taką narrację wpisuje się od sztampy, ale wjazd w procesie uwagę na coś i innego to co się dzieje właśnie nie tam, gdzie patrzymy Angela Merkel, ale wiele innych postaci dzisiejszego świata wyrasta przy tym przy tej okazji neon na na symbole, których brakuje wielu patrząc opatrzonym do tej pory wolno Amerykę Angela Merkel nie złożyła Tiesto oraz co sądzą, o co jest uznawane za pan za błąd po dyplomatycznym osobisty gratulacji Trumpowi, ale wysłała pewnego rodzaju sygnał do depeszy, która mówi, tyle że będzie współpraca z Donaldem Trumpem, ale tylko pod warunkiem, że będzie szanował od wartości, że będzie to współpraca z prezydentem, który będzie szanował wartości w tym wydaniu może być Donald Tramp jeśli popatrzeć na 2 kryzysem, który się ostatnio, z którym się ostatnio zdarza, abyśmy także też symboliczne w dużej mierze, a poza tym, że także realny jest kryzys migrantów to przywódcy tych decyzji do pomyślenia to jest pewnego rodzaju mój koniec świata szczególnie w oczach polskiej prawicy to przywódca Niemiec ta kobieta po pierwsze, oczyszcza symbolicznie przestrzeń żony niemieckiej za drugą wojnę światową jako jedyna stała staje się symbolem wolnego świata w znaczeniu takim moralnym pamiętamy okładki nieważne czy powoduje przez to jeszcze kolejne napięcia konflikty w ramach Europy na Ant pop, a teraz po raz drugi symbolicznie przejmuje pałeczkę tam, gdzie ona wypada kolegom z Ameryki jest tam przy czym Ameryka i Niemcy to nadal najważniejsze są już na kontynencie europejskim tak gospodarczy jaki, jakim militarny na nas na fundamentach, których opiera się cała reszta zastanawialiśmy się tutaj na antenie TOK FM jakiś czas temu jeszcze przed wyborami amerykańskimi dr Aleksandrą Przegalińską czy Donald Tramp jest Natalia Ninę czy nie jest wegetarianinem, bo wiadomo, że tych korektach Janiny może zostać prezydentem Stanów zjednoczonych przypomnę, że torunianie zmienny kształt jaszczury przybyłe z konstelacji Trako, które rządzą generalnie światem stanowią taką globalną Elite różne są Robert Kiliański oni walczą między sobą rzecz jasna przyjmują postać ludzką, ale w gruncie rzeczy mają 3 m wzrostu wielkie ogony i są Jaszczur pamiętam niekiedy na niektórych wystąpieniach znając ciebie można zobaczyć jak się takie postacie prominentna polityczna ujawniają przez moment ze swoją jeszcze uczą naturą, więc obstawialiśmy taki jest mi nie jest no to na pewno nie zostanie prezydentem Stanów zjednoczonych, a jeśli jest na to na pewno zostanie prezydentem no i został na tym akurat nie jesteś osobą, która ma prawo się wypowiadać, bo widziałem twoje zdjęcie w sieci, więc to musi być prawda, które Unia chodzenie także w taki charakterystyczny dźwięk, jaki jaszczury skonfundowany wydają, więc to, że się wymsknęło jawnie spisek tak naprawdę zakrywanie spisku to sobie z tego zdajemy sprawę w sądach bez interesujące jak te teorie spiskowe, które w Polsce są przywoływane w bardzo wąskim kontekście n p . w katastrofie smoleńskiej i tych swoistych narracje mityczne, które się później rozwinęły nie są powszechne, ale także bożka byłem w UE nie tylko elementem komentarzy na temat tempa jego historia mu się udało zdobyć fortunę jak mu się udało zostać kandydatem republikańskim, ale również Guła były podstawą jego sukcesu no bo przecież Ameryka to nie jest taki film zwarte państwa narodowe jak niektórzy postrzegają tam m. in. klisze od dawna bardzo żywe nawet taki właśnie anty federalny wymierzony we władze federalne pamiętajmy, że to wielkie zamachy także terrorystycznym na ziemi amerykańskiej to były właśnie w spowodowany przez milicję fundamentalistyczne organizacje, które się nie godzą na właśnie rząd do Waszyngtonu i z tego punktu widzenia jak gdyby nie mamy to podwójne wykorzystanie także trzeba bardzo ostrożnie też nawet tych narracji podchodzić tak przy okazji skoro już tak luźniej rozmawiamy co w gruncie rzeczy trochę myślę, że w tym kontekście warto patrzeć na metę dysków związane z niepodległością z narodem z państwem Narodowym ze sprawcą ością czy orientację jakiegoś prezydenta przywódcy trochę jak na kuchnię narodową w oczy kuchnia narodowa wydaje się taką samodzielną autonomiczną całością co więcej mającą duże znaczenie codziennie dla nas jakieś mierze może służyć podtrzymuje naszą tożsamość dajemy schabowego bigos schabowy pierogi ale gdy się zagłębimy to widzimy różne niebezpieczne wątki barszcz ukraiński zresztą krwistoczerwone są też jest niebezpieczne ruskie pierogi Ziobry wymagające chyba w lustracji KSW żydowską Otóż w ogóle nie będę komentował dwu ważne jest, że widzimy, jakie mierzą się kuchnia narodowa łączy obce elementy łączy tradycyjne elementy UR w pewną całość, która wydaje się smaczna i właśnie taka wyróżnił ani warzy w na nas Polaków wobec nie wiem Th bez woli, którzy nie potrafią dobrze gotować jeść tych dziwnych Francuzów czy narty Wietnamczyków, którzy wiadomo, że pieski kotki co i trochę tak jest opowieścią o ENA chodzi o przywództwie w nalot to bardzo ciekawe mnie ta kuchnia bardzo inspiruje umieram z głodu poza tym w jak też NATO natomiast jest konfrontowanie Marco kolegów z tych różnych państ w, których małe porty te potrawy rzekomo przez komputer to potrawy zazwyczaj zupełnie nie ma nie ma pojęcia, o czym wie, o czym mówimy w sensie Rosjanin znają sałatki rosyjski znany z sałatką Olivier aut z barszczem litewski czytamy w końcu od granic Ukrainy ukraiński jest po prostu barszczem jestem tam zaś z różnymi od g odmianami nagrywają swoje wpływy na naszą kulturę i mam talent tak, ale myślę, że to jest taka nasza chęć, by to podróżowania bez poruszania się tworzymy sobie ten świat w naszym domu no cóż dość szkalowania barszczu mówię w tym momencie bardzo dziękuję prof. Lech Nijakowski Instytut socjologii Uniwersytet warszawski dziękuję bardzo jak Wojciech Przybylski respublika Nova dziękuję bardzo teraz informacje po informacjach znowu będziemy rozmawiać, ale już w innym trochę w gronie Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: POPOŁUDNIE RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium teraz 40% taniej. Wybierz pakiet z aplikacją mobilną - podcasty, audycje i radio bez reklam zawsze pod ręką.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA