REKLAMA

Polskie kłopoty z tożsamością. O książce 'Poruszona Mapa"

Światopodgląd
Data emisji:
2016-11-22 15:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
14:18 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
świąd lub podgląd itp Agnieszka Lichnerowicz, a w naszym studiu w Poznaniu jest już zgodnie z zapowiedzią prof. Przemysław Czapliński literaturoznawca z uniwersytetu w Adama Mickiewicza w Poznaniu dzień dobry panie profesorze w dzień dobry, a przede mną poruszona mapa, więc książka autorstwa prof. Czapińskiego książka, o które już trochę rozmawialiśmy, ale jestem tyle wątków, że ich własnych wracać należałoby wielokrotnie, ale tak z przy bardzo krótko, żeby Rozwiń » przypomnieć taką główną tezę prof. Czapińskiego, a więc, analizując polską literaturę ostatnich 2 czy 2 , 5 dekady do takich wniosków pan dochodzi pisze w książce o tym, że na podstawie literatury co oczywiście bardzo szczególnym wyglądem powiedzieć można już ma znajdujemy się stanie ma w procesie przeprowadzki ten proces przeprowadzki nie polega oczywiście na tym, że Polska się fizycznie przesuwa w lewo wprawo w dół czy w górę, ale na tym, że przemieszcza się mentalnie kulturowo cywilizacyjnie historycznie politycznie z osi wschód zachód na oś północ-południe to jest dla mnie niesłychanie istotny proces, dlatego że umiejscowienie na osi wschód zachód jest co najmniej od 300 lat pewnego rodzaju pułapką pułapką geograficzną polityczną, ale również historiozoficznej, bo to znaczy takim umiejscowieniem, który decyduje o tym jak Polacy myślą o tym od czego uciekać ku czemu dążyć, jakiego czyjego wzorca rozwoju modelu rozwoju państwowości i małe społeczeństwa nie powielać, a za jakimś wzorcem rozwoju podążać w małe i ku, jakiemu dążyć ten z KO ta oś mamy wschód-zachód to oczywiście umownie rzecz ujmując my Moskwa z 1 strony i umrzeć, ale wielka stoi od tej Moskwy, tak więc ma cały ten rozwój inna na osi wschód zachód polegał na tym, by jak najbardziej byciu różnym od Moskwy Wschodu Rosji jak najbardziej podobnym do, ale podobieństwo do ma dążenie do tego, by się upodobnić się być takim jak ma swoje ma bardzo wysokie koszta, bo wskazuje na nowoczesność imigracyjną nowoczesność podrabianą na tę sprzeczność to idol przegrzał inwestorzy dostali argument, który się pojawia na polskiej prawicy tak że, że liberałowie to tylko potrafi imitować styl liberalny myśli z Zachodu tak to jest oczywiście nie jest do końca do końca prawda, ale może mnie bardziej interesuje może jest swego rodzaju, a w myśl, która zajmuje, a społeczne wyobrażenia myśl manekin, która decyduje o tym jak my sami siebie lokujemy na takiej mapie cywilizacyjnej rozwojowej Europy bądź świata, a w po temu wynikający stąd konsekwencji, więc jeśli tak to po prostu ująć NATO ma nawet, gdybyśmy bardzo starali się, uciekając od Rosji może nie zbliżać się do Zachodu to i tak wzorce rozwojowe modele władzy i gospodarki ma sposób długim majowym ułożenia społeczeństwa uporządkowania życia społecznego NATO to zostało po prostu tam wcześniej nerwy praktykowane, więc trudne dla mnie jest czymś niesłychanie istotne bardzo ciekawym i w pewnym sensie wyjątkowym torze w Polskiej literaturze można znaleźć zarówno opisu, jaki pewne projekty ma takiego przemieszczenia z tej osi poziomej na oś może pionową tylną oś północ-południe wielką pozwolę sobie w 2 zdaniach, bo to jest fascynujące analiza wszystkich państwa zachęcam do sięgnięcia po książkę prof. Czapińskiego, ale opowieść o tym jak najpier w czytaliśmy Kapuścińskiego, który w dużej mierze po to, podróżował do Rosji upraszcza teraz, żeby był poza zbyt barbarzyński jak to ujął z po dojeździe do Rosji, żeby zauważyć jak bardzo my Polska się od tej Rosji różnimy, żeby udowodnić, że my Polska tak naprawdę jesteśmy zachód po nim Ziemowita Szczerka 3 Stasiuka, który odkrył, którzy zaczęli pisać o tym nie odkrywa, że ten wschód też jest jednak z nas tak tak to rzeczywiście duma, że istnieje małe ma na to swoje konsekwencje prawda im bardziej Rosja zdemoralizowana, a jest analizowana pod tą Barbary zwana orientalizm vana wszystko to dzieje się pod, abyśmy mogli wyglądać na innych tak tak bardzo innych, że aż zachodnich to ma oczywiście swoje konsekwencje Melba bardzo prosta mianowicie wszystko to co u nas wschodnie w bardzo wielu rozmaitych seansach zostaje wyparte wytarte schowane pod dywan pod ziemię a kiedy mówimy o taki wschodni ości w nas to mówimy n p . o tym, że jednak jesteśmy w 93 % co najmniej w 93 % inne społeczeństwem pochodzenia chłopskiego i nie bardzo do dzisiaj wiemy co z tą narracją chłopską mamy zrobić już całą pewnością nie wiemy w jaki sposób wypracować optymalne trwałe, a wzorce szacunku dla Marek pochodzenia chłopskiego i dla gminy Radziłów Chłopskich dalej wschodnia oś to powojenny ruch migracyjny ze wsi małych miasteczek do miasta potężny wielomilionowy ruch migracyjny gminy, o którym dopiero dzisiaj zaczynamy pisać w ogóle, na które godzi się dopiero zaczynają znajdować się małe pojawiać się badania dalej to jest również my wielomilionowy ruch poparcia dla mamy powojennego porządku komunistycznego nie ze względu na to, że on, ale był Lenin rawski marksistowskiej czy stalinowski dlatego rząd po prostu przyniósł mineralizację przejmie na początku pewnych podstawowych elementarnych nadziei takich jak przydział ziemi takich jak obietnica, że ludzie będą u siebie obywatelami pierwszej ani drugie bądź trzeciej kategorii to wschodnie to są również kwestie zmieszane religijność ma wschodniego obszaru Polski, a więc my nie katolicyzm, a prawosławie albo rozmaite odmiany inne chrześcijaństwa, które nie mieszczą się w tych prostych my podziałach i jeżeli to jest tak to ZUS wysyła także kwestie są także kwestii języka tak, ale obyczajowości tak to wszystko to co jakby nie mieści się w takim precyzyjnym podziale na lewe prawe dolne polskie ma rosyjskie wszystko to jest przepychanek na stronę wschodnią, a to oczywiście oznacza, że zostają wymazane jeszcze raz tylko zaznaczę słuchaczom w grze to co teraz pan prawo zrobić 3 minuty jest fascynującą analizę właśnie od Kapuścińskiego Kurczab Redlich Wilk bez Stasiuk Szczerek i właśnie prowadzi pan profesor dużego punktu, w którym Lenki ta Olszy wschód zachód już jest aktualna to znaczy już istniały najwyższa była ona jest aktualna, bo oczywiście tego położenia nigdy nie zmieni Rosja zawsze będzie dla nas dziwnym ciekawym najlepszym wariancie groźnym niebezpiecznym przerażającym najgorszym wariancie sąsiadem tylko chodzi o to, że oś wschód zachód przestaje być postrzegane jako determinację jako coś, czego nie można się wyrwać, czego nie można się ma mentalnie gospodarczo kulturalnie politycznie społecznie my przenieść jak odnotowuje, że przymierzać się do innej osi do osi północ-południe to znaczy zobaczyć inne jeszcze bardzo istotne kwestie guma dotyczące Polski, a jakże mógłbym jak już patrzymy na te mamy relacje Polska północ to wtedy okazuje się także niekoniecznie my wyłącznie dobrobyt, a jeśli tak to na pewno w połączeniu z opiekuńczą ma rolą państwa dalej tutaj granica Północna tak teraz mówimy o inspiracji północnej a, czyli oto literatura mówi no dobrze spróbujemy przymierzyć się do naszej przynależności do tej osi małe północ południe co musielibyśmy zrobić była, kiedy spotkaliśmy się kochaliśmy się na zachód no to w zasadzie chodziło o to, żeby guma Polska żyła w dobrobycie i a kiedy zmieniamy opcję, kiedy zmieniamy perspektywę patrzymy na północ to okazuje się zgodni, że pieniądze to nie wszystko jakby powiedział bohater pewnego filmu pieniądze to nie wszystko, bo oprócz dobrobytu istotne jest właśnie opiekuńcza rola państwa w chwilę później literatura odkrywa jeszcze 1, ale co najmniej tak samo jeśli nie istotniejszą rzecz, a mianowicie równość bardzo istotne są działania równościowe myśmy zresztą w pewnym sensie za sprawą skandynawskich powieści sensacyjnych kryminalnych przechodzili to prawda całą taką akcję emancypacyjne już do końca nie ma doprowadzeniu do końca akcji emancypacyjne, która zmierza właśnie ku temu, aby równość była faktyczna, aby dotyczyła praw i szans, kiedy już wydawało się, że po może tych 2 pierwszych rzeczach, czyli dobrobycie ładny, ale związany z kontrolowanym bardzo silnie przez państwo oraz równości, że już dotarliśmy do tego co jest istotą północy to okazuje się, że na północ również popełniane są złe bardzo często poważne systemowe mające charakter decyzji zapadających w parlamencie i to jest mam wrażenie ten ostatni etap odkrywania północ okazuje się mianowicie, że nowoczesna skandynawska nie jest niczym innym niż z systemem permanentne korekty tak oczywiście błędy są popełniane wprowadza się niejednokrotnie rozmaite reformy rozwiązania, które przynoszą same szkody, ale ten system korekty jest siódmy na tyle sprawny, że potrafili ma zadziałać na korzyść naprawy złego rozwiązania, a to jest możliwe tylko i właśnie dzięki temu, że cała ta nowoczesna skandynawska i ma funkcjonowanie tamtego społeczeństwa opiera się na zaufaniu i to jest pewna ściana, do której aktualnie dotarła to znaczy wiemy już że, żeby one przynależeć do osi północ-południe ze szczególnym uwzględnieniem północny musielibyśmy wytworzyć społeczeństwo wytworzyć tkankę łączną, która będzie małe tkanką zaufania, jeżeli będziemy sobie ufać to nawet decyzje błędne będziemy w stanie wspólnie to też jest bardzo istotne, gdy szkoda, że w eterze nie można podkreślać to był wyraz podkreślony, więc wspólnie decyzje są małe podejmowane dzięki czemu oczywiście inne społeczeństwo dąży do tego, by inne wypracować sobie warunki równości, a dalej dobrobyt tak, ale oczywiście przy 1 istotnej roli opiekuńczej pani, ale my już profesorze jak to się ma do dziś, kiedy mamy bardzo podzielone społeczeństwo naród, którego duża część odwołuje się razem z obecnie rządzącymi do takich kategorii powiedziałabym nie północnych Chinach narodowościowe w ramach unijnych ma pani rację, więc literatura nie jest tak, żeby rozwiązywać się na czyjekolwiek problemy literatura są tego, żeby wskazywać, że problem w ogóle istnieje i ewentualnie, żeby pokazywać, skąd się wziął jakich języków jakich typów wyobraźni jakich mamy z jakich narracji w tym przypadku mamy literatura pozwala nam zobaczyć tylko tyle, a mianowicie w jakiej odległości między Ben, czyli możemy należeć do dna osi północ-południe, ale teraz ma literatura boom dzięki literaturze jesteśmy w stanie sobie uświadomić ne w jakiej odległości od tej osi się znajdujemy, chociaż tak naprawdę potencjalnie na niej cały czas gminne cały czas leżymy rzeczywiście, ale i w chwili niektórym poprzednie powiedzmy 20 nawet 30 lat to był taki bardzo ciekawy proces owego, a re orientować Ania wyobraźni geograficznej kulturowej w Polsce ja tutaj sięgam do filmu marksistami do nieba, by wskazać na ten na NATO, że ten proces trwa już 30 lat NATO, jeżeli przez tych 30 lat prawie 30 lat trwał taki proces Rio rentowa ani wyobraźni to teraz nastąpiła wyraźna przerwa dotarliśmy do jakiejś ściany przy czym interesują one średnio to ten gender to jest coś im na troszeczkę innego, ale ja uważam, że to dotarcie do ściany jest bardzo istotna, dlatego że narracja, gdy odbiła się od północy już teraz wiemy tak ma zaufanie równość ogólne opiekuńcza rola państwa i teraz narracji muszą wrócić Kuna kół nam samym ku naszym warunkom naszemu społeczeństwu natomiast to, o czym pani przed chwilą wspomniała lite drewno tynk to jest coś co ma literatura, jakby ne pozwala nam wywnioskować mianowicie o polityka zagraniczna Polski od kilku, ale od Sydney kilkunastu miesięcy polega w gruncie rzeczy na tym, by od Kotwicy siać Polskę od jej mała sąsiedzkich mocowań, czyli odstępne północy północ nie chcemy, bo tam jest równość i tam jest sednem zaufanie no to są strasznie trudne rzeczy Wschodu nie chcemy, bo wschód to wiadomo kim tak Ukraina jest nam winna przeprosiny zawsze będzie wobec nas winna tego co zrobiła ma na Wołyniu tutaj oczywiście nie nie należy pytać politycy nie chcą, abyśmy pytali, skąd myśmy się w ogóle wszelkich pra w w małe na Ukrainie skoro Ukraina to nie jest mecz Polska, ale tak czy owak od Kotwicy wujem się od Wschodu północy małe południa i Zachodu i stąd bierze się w tę można zobaczyć właśnie z perspektywy literatury stąd bierze się ten bardzo niebezpieczny proces ma bezwładne go wpływu takiego dryfu w niewiadomym kierunku i z niewiadomego ma powodu w ich więcej znajdą państwo, bo to jest bardzo pobieżnie naszkicowane, więc znajdą państwo w tej fascynującej literaturoznawcze i analizie książce poruszona mapa autorstwa prof. Przemysława Czaplińskiego, który był państwa gościem w naszym studiu w Poznaniu bardzo panie profesorze dziękujemy i funkcje światu podgląd itp Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium teraz 40% taniej. Wybierz pakiet z aplikacją mobilną - podcasty, audycje i radio bez reklam zawsze pod ręką.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA