REKLAMA

25 lat temu zdecydowano o rozpadzie Związku Radzieckiego. Rozmawiają Michał Sutowski, Piotr Skwieciński, Andrzej Brzeziecki i Agnieszka Lichnerowicz

Światopodgląd
Data emisji:
2016-12-08 15:40
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
33:56 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
, a drzwi osób pod blok w błąd w 2 Agnieszka Lichnerowicz 25 lat temu skończył się związek radziecki tak krótko postanowiłam wprowadzić te rozmowy i właśnie o tym co dokładnie stało się 25 lat temu i są ze związku Radzieckiego dosłownie nie dosłownie ostało się po dziś dzień będę rozmawiać z gośćmi, których teraz przedstawiam w Krakowie w naszym studiu w Krakowie jest Andrzej Brzeziecki redaktor naczelny nowej Europy wschodniej dzień dobry dzień dobry, a tutaj w Rozwiń » studiu w Warszawie są Piotr Skwieciński zastępca redaktora naczelnego w sieci dzień dobry i Michał Sutowski z krytyki politycznej laur 8 grudnia 91991 roku przywódcy Ukrainy Białorusi, czyli Leonid Krawczuk i Stanisław Szuszkiewicz oraz Borys Jelcyn podpisali z Puszczy Białowieskiej porozumienie w dno, które zakończyło związek radziecki mogę tak podsumować czy za duże uproszczenie w waszym zdaniem maleją znam chyba było to o tyle adekwatne żonę bardzo istotnie skład osobowy to znaczy zrobili to przywódcy republik, a on Michaił Gorbaczow ile nie wiadomo dowiedział się zgodnie z gazety, ale przy stole ramię w dawnych, ale dowiedział się przez telefon zdaje się Borysa Jelcyna motorniczych taka informacja o rodzaju właśnie rozwiązaliśmy twoje imperium tak czy właśnie rozwiązaliśmy państwo, na którego ciała formalnie stoi w związku z tym rzeczywiście fakt, że tak doniosłe akty polityczne został podpisany w tym właśnie składzie i bez tej osoby, czyli nominalnego przywódcy związku Radzieckiego no to świadczy o tym, że rzeczywiście chyba można można to Nędza zadatek kluczową, chociaż symbolicznie do łóżka pełno flag z Kremla zdjęto już dobrze kończąc występy w Grodnie taras jest, więc właśnie służby ruchu symbolicznie, dlatego że politycznie za okres już nie istniał w tym momencie od pewnego czasu to znaczy, że śmiertelny cios zadał cios koreańskiemu pół 3 i jedno o budynku przy łóżku mieli wspólnego w takiej formule, jaki nastąpił na od tego momentu w strumieniu o rzekomym puczu i my tam mówiło puczu Janajewa i które zostały stłumione www zostałem lombardu łowić z ofiarami i choć oczywiście, że dawali wywoła chodzi o to, że pułk został stłumiony przez Rosję prawda przez tę część elity władzy, która skupiła się wokół Jelcyna i w ramach koncepcji państwowy od utworzenia państwowości rosyjskiej i w zasadzie od tego momentu odwrócił Gorbaczow i jako donos obudzony prezydent niezależnie od znalazło rezonansu oraz właśnie rozwinęła siłę niezależnie od rozmaitych niejasności dotyczących zachowania Gorbaczowa w F1 Mosley, choć oboje z jedno żonie wrócił jako emeryt polityczny to jak teraz pozwolę sobie zacytować fragmenty badania centrum Lewady sondażu, z którego wynika, że ponad połowa, bo 51 % Rosjan uważa, że rozpad związku sowieckiego można było rozpadu można było uniknąć, czyli 51 % badanych przez Levadię uważa, że związek radziecki nie muszą się rozpaść zaledwie 29 % uważa, że Lwów osób kolejne zdarzenia do tego prowadziły za główne i teraz pytanie, dlaczego on się rozpadł i teraz długo więc, by można było rozmawiać, ale tak bardzo krótko poproszę każdego z panów, żeby wskazał jedno czy 2 główne to po takiej przyczyny, które się do tego przyczyniła i zacznę od Andrzeja Brzezińskiego, który w Krakowie od 8 przy czym kilka jest ja bym wymienił poza tym ekonomicznymi w tył porażką w rywalizacji ze Stanami Zjednoczonymi jednak ten element narodowościowy to znaczy w niektórych republikach pojawiło się dążenia niepodległościowe na Butryny sprowokowany przez Moskwę, dlatego że Gorbaczow, prowadząc różne swoje kampanie Antykorupcyjne naraził się lokalnym kacykowie może, którzy wpadli na Pomorze może w takim razie zagrać kartą niepodległości, żeby się od tej Moskwy trasę oddalić i uniezależni to wzbudziło pewne ruchy rzeczywiście taki niepodległościowe zachowania czy jakiś demonstracji mieliśmy właśnie od połowy lat osiemdziesiątych to w odległych Republika jak Kazachstan chociażby poza tym nasilały konflikty, których związek radziecki nie rozwiązał, chociaż obiecywał to konflikt np. w konflikt w Azji centralnej czy ormiańską azerski o Karabach tutaj też Rosja okazywała się bezradna co do tego przybysze rozpaczy nie rozpadł, ale wydaje mi się, że raczej nie wytrzymały da się konkurencji proszę zobaczyć, że kilka lat po rozpadzie związku Radzieckiego nieprzypadkowo mieliśmy do czynienia z rewolucją cyfrową pojawił się internet pojawił się takie rzeczy sobie związek radziecki soli po prostu nie poradził tak w tych czasach analogowych on mógł tworzyć jakąś konkurencję natomiast przy rewolucji cyfrowej prawdopodobnie już nad tak bardzo odstawał rzecz, że nie byłby w stanie sobie poradzić więcej niż 10 później i tak doszłoby do jakiegoś Kola psu tego tego wielkiego imperium, ale przy zdecydowanie obok elementów ekonomicznych widziałbym element narodowościowe wieś skręci z Pniew wyjadą miałem trochę polemizował z tą tezą przede wszystkim z tym, że ZUS wagą, jaką Andy przypisuje temu elementowi narodowościowe mu w moim zdaniem tak nie było to znaczy bunt w związku Radzieckiego nie rozwalił wbrew temu, czego niektórzy się spodziewali nadzieje przed to może bunt narodowości oczywiście element czegoś takiego były palone były ograniczone tak to jest sport po pierwsze, są kraje bałtyckie, które w obcym języku obcym elementem w tym zdominowanym przez Rosję w związku Radzieckim po drugie to jest część Kaukazie artysty, ale i w byłym moim zdanie mówi były nauczyciel, który może mówić oczywiście podstawową przyczyną jest to oczywiście krach gospodarczy krach gospodarki komunistycznej, która rozwijała się tylko dodam, że Komenda główna przysłała Gollob, ale miasto, ale budzą złość wymienione przedtem pół 3 i Janajewa, gdyby nie pucz Janajewa możliwe jest moim zdaniem związek radziecki zmniejszony terytorialnie obcy, bo utyka i zapewne Kaukaz, ale z Azją środkową z Ukrainą co podkreślał z Ukrainą Białorusią przypomnijmy Sejm wyniki rozmaitych referendów w one wcale nie były one nie wykazywały mówiąc najkrócej, żeby ludność w większości tereny związku Radzieckiego chciała zagłady tego państwa w złotych remont przetrwać mógł przyczynił istnieje oczywiście już nie jako supermocarstwo męstwo, stwarzając alternatywny porządek wobec Stanów zjednoczonych, ale zjednoczony ruch mógł wziąć się od Rosji federacyjne państwo to jeszcze słowo Andrzej Brzeziecki tak raczej, bo nie chodzi tylko to rzeczywiście, że jedne narody tak bardzo walczył na niepodległość po to, zgoda, chociaż po tym w tym ostatnim referendum, że na większość Ukraińców też opowiedziała się za niepodległością, ale chodzi o to, że Rosja nie była w stanie łagodzić konfliktów narodowościowych nie miałam namyśli tylko tych niepodległościowych dążeń, ale po prostu konfliktu Rosja nie była w stanie zapanować nad niektórymi terytoriami to po prostu po powodowało de degrengoladę i Teresie dorzuciłbym skoro mogę jednak też kompletny upadek ideologii prawda to znaczy Gorbaczow, chcąc reformować system chcący ze jedno konkurować taki sposób przełamać opór sztywnego aparatu partyjnego odwoła się do społeczeństwa chciał od góry dać wolność słowa do 4 ewolucja własności ona była odgórna, ale wyzwoliła bardzo silne moce przypomina, że Gorbaczow chciał reformować państwo w imię ideałów leninowski ich i czasie odwołać Dolina, ale okazało się, że kiedy po poluzowane trochę cenzurę, kiedy pisarze historycy dziennikarze widzieli się za za za zapisanie przyszłości NATO okazał się Stalin tak naprawdę, którego chciano krytykować wodny był kontynuatorem dzieła Lenina i to wprowadziło do podważenia w ogóle tej fundamentu ideologicznego państwa i IT i to oznacza nie było bardzo wielkie, dlatego że od od zaczęło się od krytyki takich nadużyć typowo systemowy prawda nie wiemy, jaki jej dyrektora sowchozu i t d. napiętnowana tego typu nadużycia, ale bardzo szybko też posunęło do krytyki całego systemu ich już tego, iż partia nie była w stanie kontrolować i w każdej Republice pojawiały się w artykułach gazety gara artykuły w gazetach, które krytykowały w jaki sposób system lub przypominał też represje proszę zobaczyć, że wszystkich Republika pojawiali się ludzie niekoniecznie historycy, ale tacy jak na przekazałem pan, że na Białorusi, którzy zaczęli przypominać to co siedziało te wszystkie czystki komunistyczny był artykuł kuropatw ich było tego typu rzeczy prawej to wychodziło nawet na na światło dzienne to wielkie demonstracje na Białorusi zaczęły się wasz artykuł o Kuropatach to teraz czy Michał Sutowski Grzegorz z wolą wino czerwone ideologiczne są o tyle istotne, że związek radziecki nie jest chyba końca lat sześćdziesiątych utracił tron w wymiarze do ideologii dawał się w tym znaczeniu, że oficjalna fasada jego ideologiczna funkcjonowała bardzo intensywnie, ale dla mnie by nie było we wnętrzu bagażnik na poważnie wyrównał komunizmu między lasem w latach siedemdziesiątych na czym polega paradoks Otóż Gorbaczo w po kilkunastu latach te idą do idei ideologizacji postanowił odwołać się znowu do ideałów i zdrowe korzenie hajnowskiego okazało się, że potrafią w pustkę to znaczy, że poza jakąś grupą intelektualistów i to też raczej już Libera myślący w kategoriach bardziej liberalnych niż niższy niż socjalistyczne czy komunistycznych to narracja dla nikogo nie trafiła praktyczny wymiar tej krytyki, na którą pozwolono w drugiej ponad 80 zlotemu tak właśnie mówiło Andrzej Brzeziecki tutaj w pewnym sensie ci reformatorzy myślący z 1 strony jakoś daleko wzrośnie o rozumiejąc po części jak głęboki kryzys systemu to jest Gorbaczow też uznać za ryzykowne, który jest mózgiem tak naprawdę pierestrojki zarazem nie zrozumieli pewne 23 rzeczy to znaczy nie nie oni nie rozumieli, że system nie działa nie funkcjonuję rozumieli, że wymagana przykład demokratyzacji natomiast cały czas w miejscu głowy jednak, która ma ramę komunistyczną myślenia pomaga w Intertoto z Myśla Myśla 1 czujnik aż skończy się wiąże z tym, o czym mówi Andrzej Brzeziecki to znaczy, jeżeli nie ideologia znikam ludzie już to nie wierzą to też nic ma on się w tę wymarzoną chirurgię mogą nas mogą łączyć różne rzeczy łączy miłość miłość uczucie braku alternatywy natomiast kiedy z Łęcznej tylko po pamiętają ten w tys zlotym od Narodowego to jest z tą wystąpią polemika i nadano tego nie można, więc myślę, że uda im to fakt, że związek radziecki pod koniec lat osiemdziesiątych był w tak głębokim kryzysie ekonomicznym, że państwo nasze centrum moskiewskie nie było w stanie re dystrybuować środków na korzyść republik tak, żeby elity tych republik mógł zacząć korzystać z lek. Lech mógł w 1 nawet nie teraz republik, bo również na korzyść tych państw jest, więc poniżej 1, jeżeli 1 z elementów dla odważnych z zalegającym zagórzanie przekonanie kielichy Radzieckim nie można już dokładać pieniędzy do tego całego imperium to jest 1 z przyczyn, dla których zaczęli oni w pewnym momencie stymulować nosiła Jaruzelskiego i innych Zmierzch formułę tutaj ms no ale jeżeli chodziło, jeżeli natomiast ma natomiast film dla notowań szerzej hołdem dla natomiast wybierze nowy dom może to realizujemy założony dla innych walut i chcą zamknąć, bo tak naprawdę 3 pojawiło się czy w pustkę ideologiczna w młodej Polsce chciałbym później pustka ideologiczna miłość krach gospodarczy i ta rosnąca jak wyznała obok niecierpliwość cyber tych narodowych republikach każdorazowo, mówiąc że jest to, o czym narodowych to znaczy elit partyjnych republik narodowych to znaczy w tym zaś, które przestały się odnajdywać w tym zdaniu, bo uznał, że chorzy, którym koszty funkcjonowania są zbyt duża w stosunku do korzyści będą Michał Sutowski Piotr Skwieciński też jest tutaj studia w Warszawie Andrzej Brzeziecki Ewa Krakowie informacja o nim pracę, a świerk lub podgląd itp Agnieszka Lichnerowicz 25 lat temu rozpadł się związek radziecki to jest ta z kilku dat ta najbardziej symboliczna i właśnie dziś ta rocznica jestem obchodzona bloga można między Litwiński rozbojach i odnowione będą też gołębie Skwieciński, bo wolę, żeby wysłać sobie przypomnieli też studio Piotr Skwieciński Michał Sutowski, a w studiu Radia TOK FM w Krakowie Andrzej Brzeziecki ciężej się stamtąd przebić, ale zaraz zaraz po dla Meksyku Javier Valdez noży i Rosja ma nowego, żeby to było mówione przed przerwą to znaczy dodajmy, że prześlizgnęła taką tezą, że wtedy już w latach 80 powiat rycki nikt w ten komunizm niewiele można je też uproszczenie dusza tezę, że my patrzymy tutaj przez pryzmat takich mu po kilkukrotnym pryzmat po pierwsze jest nim Krystyna czasu wiemy jak to się skończyło w związku z tym do mamy tendencję do donosu do Giodo do przypuszczenia, że to głowa dla wszystkich jasne po drugie, przez pryzmat mieli myślimy o rząd grecki Moskwy Leningradu, czyli dzisiejszego Petersburga elit intelektualnych i t d . i t d . i nie proponować, jeżeli odrzucimy te pryzmaty Dudek z kim rzeczywiście wiara w komunizm wtedy niejako w tamte ideały tego zanika mała ilość gazu bezdyskusyjnie deklarowały daleko zaniknie Terespol z rozrywki, jaką na całość to znaczy na tę prowincję głęboką daje ona jakoś tam trwała ona była znacznie mniejsze są one oczywiście szłam w dół w ale ona istniała w to po pierwsze po drugie po drugie, mu w wydziale opona po pierwsze, istniała po drugie, ona była jedynym zwolennikiem państwo prawne na złe dawała mu prawo do istnienia od uzasadniała to państwo Gorbaczow jego błąd w polegał na tym, że zdjęcie bezlik, bo odbył się on zlikwidował realnie zlikwidował jedyne rusztowanie, na którym to państwo, na którym to państwo stało, a w Alicji to chyba nie musiało było nowość, bo państwo, gdy mówiłem kryzys dziś w Żarach ogląda się w kryzysie, ale znowuż ten kryzys daleki był w tym momencie w orędziu, które Gorbaczow rozpoczął na serio pierestrojkę od stadium takiego rozpadu Otóż dobrze skończyło źle wybił się zmieniło w ale w tym momencie jeszcze państwo było jako tako sprawne jako tako sterowne i w związku z tym, że Gorbaczow zadał mu śmiertelny cios kredyty Gorbaczowa uważają go że, gdy kilka okręty z kręgu Antyli, by nie liberalne tylko anty liberalnych w to oni mają do niego ABW ma oddać w odpowiedzi tak po tym co chcą zrobić zamiast tego jest 1 podpowiedź tak każe mu właśnie pójść drogą Andropowa to znaczy wziąć to wszystko ewoluuje w ich budowa wbudować natomiast w Hadze wymyślili, by wzorem wzorem chińskim budować budować właśnie jakiś i kapitalizm państwowy w dal, bo jest druga związana z posady nie muszą robić nic to znaczy oczywiście było źle oczywiście szło włosy, ale liczymy państwo istniało i można się było zdaniem krytyków Botewa do momentu, kiedy ta jest bardzo ważny czynnik ceny ropy i gazu poszłyby do góry tylko wtedy byłby manewr, żeby coś zrobić w warunkach większego bezpieczeństwa Piotr Skwieciński, a teraz Andrzej Brzeziecki to znaczy my tutaj jeszcze może trochę dorzucił parę rzeczy, bo to państwo trwało lepiej lub gorzej jak mówił plac, ale chyba jednak gorzej i taką ważną datą, który też zapominamy jednak była katastrofa w Czarnobylu, która była punktował ćwiczące miała zasięg dość spory, ale pokazała po prostu też znało rozpad tego państwa pesos, by nie poradziła z tą katastrofą ani sposób propagandowy, bo ludzie poczuli kłamali, kiedy Gorbaczow przez 2 tygodnie milczał nie wiedział co powiedzieć ani żaden inny sposób Barcy poszli za opiekowanie i ludzi wystraszy i też jeśli mówimy o przyczynach etosu w Polsce dzisiaj w ogóle mało o tym, pamięta, ale wówczas przez terytorium związku Radzieckiego przetaczały się też bardzo duże protesty demonstracje petycje, bo to miało różne formy o podłożu ekologicznym dzisiaj bardzo często o tym, zapominamy, ale bardzo duże miasta w związku Radzieckiego miały miejsce demonstracji w przed strachem przed degradacją środowiska ludzi widzieli po prostu to państwo niewydolne jeśli chodzi o ochronę środowiska nie jest nowym Wołoską wielu innych miastach nadmorskie, bo był taki plan zniesienia 1 wzgórze, żeby tam powstać taki Memoriał wojenny zbierali się ludzie w obronie środowiska to było bardzo istotne, że ruch był bardzo istotne i o naszym autem do pracy tam połączyły z z tymi ruchami, zanim Demokraci, czując mit niepodległościowy, dlatego że ludzie nabrali przekonania, że Moskwa stawia trujące zakłady w republikach prawda leży, żeby sobie Rosję zachować czysto, ale życie w różnych Republika buduje trujące awaryjne jak Czarnobyl zakłady ludzie przeciwko temu protestowali, więc jesteś jeszcze taki ważny element Michał Sutowski z szły na rozpad państwa rozpocznie rozpad jeszcze z synem bezład co, z którym w chyba w ostatnich latach często patrzymy na wschód związku Radzieckiego jest bardzo sugestywny obraz filmowy, jakim był ładunek 203 i pokazując no właśnie państwo gnijące takich, które Zach takiego kolosa, który jest przegrani czują się za chwilę zawalić pod własnym ciężarem to metafora impotencji tak powiem służb dość dość właśnie wyrazistej sugestywna pokazana to jest jakby coś co nas to jest jakaś część prawdy o tamtym systemie, iż chodzi o ekologię rzeczywiście na to są też takim jest tak tajemnicza Czelabińsk np. które dały nam wszystkie są w debacie było, zwłaszcza wtedy ceny na szczycie rankingów zanieczyszczenia wszelkimi możliwymi substancjom chemicznym branża to co tablicy Mendelejewa, który można znaleźć w pobliżu poszczególnych miast, ale też jeśli chodzi o o ideologię to też bardzo istotne, że o brak wiary w z pewną koncepcję ideologiczną panu, w którym utopijne horyzont czy jak mówią o prastarą Żerański skok do Królestwa wolności, który ma oczekiwać nas gdzieś tam niedługo przed przerwą w perspektywie 1 czy 2 pokoleń to co innego niż wiara w to czy związek radziecki przetrwa czy nie przetrwa, bo paradoksalnie ten brak wiary w radykalną zmianą w radykalną przebudowę świata zgodnie z nią komunistycznym osie wcale nie musi wykluczać z przekonaniem, że ten system będzie trwał i bronił jeszcze przez dziesięciolecia w tym czasie rzeczywiście pod koniec lat osiemdziesiątych bardzo wielu ludzi w Rosji wciąż mogą uważać, że związek radziecki jest jeśli nie wiesz doskonale, że bardzo długo trwało to nie zmienia to przyczyny mechanizmy wtedy funkcjonowanie zaś szamanizm konformizm racji są tutaj grają dużo większą rolę niż wiara czy zaangażowanie ideowe na rzecz powiązania przypomnę dla wójta zdaniem brak brak wiary w brak w powszechnej wiary w w komunizm w system ideologię to jest coś innego, a sytuacja, w której zostaje SLD zasiada za ten powszechnie mówione, że ten system IT rzetelny i ideologii jest niesłuszne nieprawdziwe na ne i prowadzi do zła to jeszcze co innego ma inne skutki polityczne Andrzej Bień Star jest przełom rzeki maleńki epizod, ale bardzo charakterystycznie feta w tym roku to była liczą, że to wczasach pierestrojki, gdy młody chłopak z Niemiec taki jest mały samolocik przeleciał Jastrun jest do tak do i wylądował na placu czerwonym po prostu kompromitując całą potęgę lotnictwa i lepszej obrony przeciwlotniczej związku Radzieckiego i to też bój z takich symbolicznych wydarzeń po to, pokazało jak łatwo ośmieszyć to wielkie państwo jak ona jest sprawne daje to jeszcze mam po Press cytuje bez badania sondaż Lewady przypomnę, że ponad połowa Rosjan żałuje rozpadu ZSRR, ale przywrócenie go, bo chce bym chciał go 12 %, a pytanie o główną przyczynę rozpadu Rosjanie wskazują najczęściej odpowiedź, że była to nieodpowiedzialna i niemające podsta w zmowa liderów Rosji Ukrainy Białorusi BRE bank Jelcyna Krawczuka i Szuszkiewicza poza tym 23 % kolejna przyczyna jest przekonany, że to była zmowa wrogi wobec ZSRR sił zagranicznych kolejny argument to było niezadowolenie mieszkańców z władz, a więc głównie Gorbaczowa i jego otoczenia, a dopiero potem zbyt wielkie obciążenie militarne gospodarki, które przyniosło zastój zubożenie ambicje elit w republikach Rosjanie wskazują też na całkowite wyczerpanie się ideologii komunistycznej opóźnienia techniczne gospodarcze ZSRR to ja cytuję za polską agencję prasową i za rok cały las zabawne, że to nas to zestawienie tak różnych wskaźników stanu chorego wariacje na temat konserwatywnego powiedzenia, bo przypisano ruch miał stanowić ci nowi wie, że socjalizm do trzydziestki po trzydziestce buduje na tej samej zasadzie, że kto nie żałuje rozpadu związku Radzieckiego to niema serca, kto chciałby go jego przywrócenie nie ma głowy dla małych i Polski jeszcze Piotr Skwieciński Andrzej Brzeziecki są państwa gośćmi wrócimy po informacjach o tym, pytaniem już co się ostało do dziś, a jeszcze też zostałby państwa na kilka minut z pytaniem jak i czy pamiętacie czy potraficie wyliczyć ile lat istniał związek radziecki i na ile państwo się rozpadł po informacjach od, a świerk lub podgląd itp jednak mieszkańcy usłyszą państwo już Piotra Kwiecińskiego tutaj studia w Warszawie jest jeszcze Michał Sutowski w naszym studio w Krakowie Andrzej Brzeziecki rozmawiamy w dwudziestą piątą rocznicę rozpadu związku Radzieckiego właśnie ta data spotkanie w Puszczy Białowieskiej przywódców Ewy późniejszej Białorusi Ukrainy Borysa Jelcyna symbolicznie ten związek radziecki zakończyło zapytam państwa przed informacjami czy potraficie z pamięci wydobyć album sobie matematycznie w pamięci obliczyć jak długo istniał związek radziecki, a więc liczyć się od roku 2002 . czyli 69 lat i rozpadł się na 15 przyszłych państ w i pytanie to jest bardzo szeroki, by taniej i każdy może wskazać trochę na coś innego, ale my na co wy byście wskazali co z tego związku Radzieckiego w różnej lub w symbolicznej również symbolicznej formie się ostało po rozegraniu był Michał Kotański przewrotnie co się mogło stać się z nią stało szkoda mianowicie koniec lat 80 tys i paradoksalny kres historii ZSRR to znaczy z 1 strony mamy odgórnie zaordynowano reformę i oczywiście te postanowienia polityczna ona ma tutaj bardzo istotny czynnik różnych gier zakulisowych i przede wszystkim interesów elit i centrum i peryferyjnych republik, które tak czy inaczej wiązał właśnie wiązało ostatecznie nie wiązał swoje oczy nie chciał wiązać swego losu z utrzymaniem 1 państwa, niemniej to jest również ciasnoty wspomniało nawiązał do tego Andrzej Brzeziecki im pewnego wzmożenia obywatelskiego znaczy koniec lat osiemdziesiątych to takie, że druga połowa to taki okres, kiedy nie tylko już nie strzelano za wychodzenie na ulice w jakiej sprawie z pewnymi wyjątkami, bo Republika się zdarzało w Gruzji np. 3 do Wilna oczywiście interwencja już już raz już w latach dziewięćdziesiątych, ale masowo wychodzą na ulice z przekonaniem, że to może coś zmienić to znaczy, że obywatele zbiorowo są w stanie wpłynąć politycznie na rzeczywistość i LO, które nam kilka miesięcy temu Sergieja Łoźnicy materiały archiwalne właśnie z czasów pouczają puczu Janajewa w Petersburgu ci ludzie ci Rosjanie wychodząc na ulice budujący w przysłowiowe Magdalenie robi, ale wrażenie, że do Borówna widzi wychodzące przeciwko przeciwko czołgom na gotowi ginąć na lokal, zajmując się tworzą Izrael długo wydaje się, że ostatni, że to się skończą się zaciął w drugiej ponad 80, a skończyło się mniej więcej roku dzielnica 1003 . po nie powinno tak fatalnie miast Grzelak był, jakby to co się nie ostało po związku Radzieckiego jest aktywność Obywatelska po dłuższym okresie z Rosjanką Marią, kiedy pojawią się wiara w to, że możliwa jest zmiana inspirowana przez przeznaczy skodą Andrzej Mierzejewski Rafał ty byś zwrócił uwagę coś jest, że wie jak słychać śmiech słychać Echa z tak jak co te wszystkie sądy, które mówią o tym, że ludzie tam kosztem swego związku Radzieckiego jest jakaś nostalgia dotrze może to wytłumaczyć tak jak u nas była to nostalgia za czasów młodości za Gierkiem, bo jesteś także od dziś na sądzie ostatecznym jeśli wszystkie ofiary zbrodni komunistycznych się wypowie z lat 2 związku Radzieckiego zostanie potępiony prawda, a w tych sondażach biorą udział ci, którzy przeżyli ci, którzy jakoś się tam urządzali, bo się w końcu też urządzali w tym związku Radzieckim prawda i oni też znał i jeśli coś zostało po związku jest to myślę, że w dużej mierze została mentalność sowiecka nie ma tu tez czasu na na rozbudowanie tych wypowiedzi poza sygnalizuje, że został mentalność sowiecka i coś co powiem co nie jest też bardzo popularne sposoby dla nas liczy się związek radziecki był po prostu negatywnym zjawiskiem i był dla nas okresem utraty suwerenności zniewolenia natomiast w wielu Republika, zwłaszcza tych azjatyckich czy republikach Kaukazu to też oznaczało jednak pewną emancypacji kobiet np. to oznaczało też pewną mundialowy alfabet z racji modernizacja elektryfikację pewne dla tych tez w Tyliczu dotyczące ludzi umiejących pisać prawdę po upadku, więc Yaris jest za co siedział wcześniej to co są one Polsce świadczył w jaki sposób na korzyść jest to dziś argument ryzykownej to jest argument z gatunku takich, że oficer wybudowała autostradę pradawnych mężczyzn Polpharma takim zarzutem dla tych, którzy rządzili po upadku zeznał, że nikt nie osłabią, lecz także żywe, że bardzo często dzisiaj np. nasze życie wiele swobód obywatelskich pod koniec lat osiemdziesiątych była znacznie więcej ich było, że dzisiaj wielu Republikę rad byłych republikach radzieckich na myśl to głównie od państwa średniej Azji wstęp po zwycięstwie w, a więc w nich co zostało po związku Radzieckim ja bym powiedział, że zostały np. wrogowie zostali wrogowi to znaczy świadomości mówi o Rosji w momencie oczywiście rosyjskiej świadomości wrogowie związku Radzieckiego Cis wewnętrznie dzieli krok milowy rejs i walczył o tam lat dwudziestych do późnych 80, gdy prawda pozostali wrogami i są dalej nie przedstawiali, ale sądy i odbierani przez większość ludności jako wrogowie Rosji i to jest zadowolony radziecki, dlatego że jest już kulinariów można z ludźmi Ars Amerykę czy kułaków mienie mówi jest moment w tym momencie mówi o drogach zagranicznych mówiła po mówi oczywiście w Ameryce mówiona to on mówi umówiła się na Zachodzie to jest fenomen radziecki, dlatego że Novum w trasę Rosja też walczyła z rozmaitymi drogami, ale ich w gminie nie było takiego 1 mu określonej ideologii, ale wg tygodnika oczywiście to się, o ile oczywiście to się Mutual wrogość wobec tych konkretnych wrogów łatwo jest napełnić nową treścią ideologiczną oprawę związaną z tym jak i jaka jest formuła tych społeczeństw są tam panującego badającego teraz dalej no zostało już z tym związane oczywiście też przekonanie, że naturalnym stanem Rosji jest być nie tylko mocarstwem, ale supermocarstwem światowy 1 z 2, które co najmniej, które dobrze powiedz mu znaną szerzą się z dnia niechętnie przyznajemy da, w którą innowacje dzielą między siebie świat znów jest to w historię rosyjskiej nowością jest Rosja carska była oczywiście mocarst w, ale nie było aż takim mocarzem związek radziecki bezdyskusyjnie u szczytu swojej u szczytu szczytu swojej władzy wreszcie wychodzi ten sentyment do związku Radzieckiego w to ma to też nic oprócz tego, o czym mówić jeszcze inny wymiar na czym taki wymiar jak w kult Stalina prawda w Rosji, a przed tym mieście w związku Radzieckim kult Stalina ma również grzmiało i ma również taki wymiar p t. Stalina na nich trzeba to znaczy to jest pewnego rodzaju długu forma Ludowego protestu wobec tego co się dzieje wobec korupcji w obecnie efektywności władzy i t d. NFZ w związku Radzieckim jeszcze 1 z Regionalnego w domowej przemocy menadżera Gottfried von twardego rządu twardo urodzony w porządku oczywiście ta oczywiście tak, ale Tusk w 2 tu właśnie podkreślił był to, że kiedy mamy w miały nawet Polacy normy widzimy w wywiadzie w telewizji coś takiego jakich Rosjan, którzy nie mają nawet portret Stalina dokona się wydaje, że logiczne jest, że oni są np. kochają Putina również o 3 punkty daleko nie zawsze wiedzą też słówko o tym, bo daleko nie zawsze Rosjanie, którzy kochają Stalina kochają Putina oczywiście swojej pracy, ale są tacy którzy kochają Stalina Putina uważają za coś zupełnie niedoskonałego zarówno nacjonaliści rosyjscy daleko nie zawsze mi pchają w górę w tym momencie Putina miło, że kochają Stalina, a z ulica Dworcowej pobili go wiązać się na jedno 0 to, dlatego że jest to pewnego rodzaju forma protestu przychodowe korupcji w sądzie jeszcze słowo też z korektą w tym ta wypowiedź Katarzyny w pokrywie i podoba się już bardziej tego Putina kochają niestety, bo to było takie not tai podpisze ładnie uplasowały właśnie w roli w roli mnie takiego następcy prawda i robót od ADO tego, który odbuduje znaleźli Interim dokładnie, który zbiera natomiast na to jest z istoty recytować hity portrety i ta nostalgia i to przekonanie wielu Republika, że związek radziecki dał coś dobrego czy jest dla nas konieczne byśmy zrozumieli, bo jeśli będziemy patrzyli się tylko z naszego punktu widzenia nowo ewidentnych jak i rzeczywiście zupełnie racjonalnie wrogów związku Radzieckiego komunizmu to nie zrozumiem tych procesów, które cały czas zachodzą na terytorium poradzieckim prawda, bo też pamiętajmy, że wielu tych państwa do dzisiaj rządzą ludzie, którzy jedno zaczynali kariery jeszcze wtedy na Nursułtan Nazarbaje w z tego najlepszym przykładem jest odczuwalny jest zdania anegdotyczne ilustracja tej historii z Azji centralnej, opowiadając na początku lat dziewięćdziesiątych, że jak człowiek z zgubi się na dziś w górach pomiędzy Afganistanem, a Azją centralną po radziecką to musi poczekać do zmierzchu i iść w stronę i Afganistan to tam, gdzie nie ma światowe wioska, ale to jest bez anegdot z początku lat dziewięćdziesiątych to znaczy, że wtedy rzeczywiście było tak, że bardzo podobny cywilizacyjnie region w perspektywie długiego trwania no ten po tej stronie po stronie poradzieckiej był wyżej cywilizowane możemy spodziewać dynamicznego, ale jak, chociaż Ludwika Włodek swej książce wystarczy przejść przez rzekę pokazała to jest w pewnym sensie rzeczywistość różni aktualna to jest historia turbo aktualny rok później co dziesiąty z rzędu piąty jak tylko 3 do danych w 1 z ciekawszych tekstów, które dziś znalazłam jest z Guardiana Paul Mezo Mal Maison można e-sąd, który w dużej mierze upraszcza i teraz to już państwo zostawi pomyślał Ivans, mówi że w Obrze związek radziecki jako ku zaskoczeniu wszystkich upadł wiemy, że teraz pan się cofają, ale generalnie było zaskoczenie i zakładają, że zachodnie demokracje będzie trwała na zawsze czy ta lekcja ze związku Radzieckiego jest taka, że w PL systemy bywają nietrwałe dziś wydaje się, że są trwałe w Lizbonie na koniec bardzo krótko chciał nas poprosić o polecenie słuchaczom z filmu Radzieckiego albo o czasach radzieckich, które idą zaskakuje obraz płaczą mówię tutaj gości zdobędzie to co im teraz szybko przyjdzie do głowy ani to sobie przemyśleli opracowali, a co byście polecili mu Piotr skecz widziałem po białym lub ja bym polecił taki musical z przedmieść 10 lat, czyli Agi, czyli bikini a, że to filmy dziejące się w roku pięćdziesiątym czwartym bądź piąty nasi Stali już nie żyje, ale czysty stalinizm mnie jako twa w Moskwie moich nerwów jest to film mówiący właśnie środowisku ówczesnych młodych bardzo młodych ludzi nie, którzy fascynują się złóż popkulturą byśmy w wyraźnie, że dania na Wołyniu tak już to inny i Zachodem i coś pojęli coś co z opóźnieniem jako Stomil znikały były już to film momentami zabawny momentami z łomem momentami straszny w, a przy tym bardzo muzyczny banał, ale zgodził dojazd na fali pierestrojki i 1 z pierwszych takich umów, których pokazywano pewna trudna zjawiska społecznościowymi igła z Wiktorem swoją legendarną wokalistką grupy kino, a drugi film to wspomniany przeze mnie wcześniej ładunek 200, który rzeczywiście do wstrząsającej sposób, ale pokazuje związek radziecki okresu okresu schyłku okresu gnicia okresu rozpadu w Andrzej Brzeziecki nie będą robić, ale w zgodzie z Michałem wyładunek dzieci bez najlepszym dziełem filmowym pokazującym właśnie, w czym się eksperyment komunistyczny kończy Andrzej Brzeziecki redaktor naczelny nowej Europy wschodniej w Krakowie tu w Warszawie Michał Sutowski krytyka polityczna Piotr Skwieciński zastępca redaktora naczelnego trzeci byli państwo gośćmi bardzo wam dziękuję i tyle co z zespołem gnieźnieńskim dla państwa przygotowaliśmy program realizował Krzysztof Woźniak informacja o ich Maciej Zakrocki zaprasza na rozmowę z prezesem związku Nauczycielstwa polskiego Sławomirem Broniarzem ATA świat lub pod blond Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium teraz 40% taniej. Wybierz pakiet z aplikacją mobilną - podcasty, audycje i radio bez reklam zawsze pod ręką.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA