REKLAMA

Autyzm w Polsce. Opowiada Mateusz Płatos, koordynator ogólnopolskiego spisu Autyzmu

Homo Science
Data emisji:
2016-12-10 21:00
Audycja:
Czas trwania:
51:54 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dobry wieczór państwu audycja Homo science dziś od razu zaczynamy spotkanie z naszym gościem jest z nami w studiu psycholog Mateusz wpłata z doktorant na wydziale psychologii Uniwersytetu Warszawskiego, który był koordynatorem ogólnopolskiego spisu autyzmu takiego wielkiego badania poświęconego ludziom z autyzmem dzień w prawdzie to się też przedstawimy Aleksandra Stanisławska z serwisu Crazy nauka PL Piotr Stanisławski Gazeta PL zawsze przedstawiamy na początku 2 faktycznie Rozwiń » dobrze dopilnować, a my zaczęliśmy od rozmowy z gośćmi chcemy zapytać o to by zacząć zupełnie podstawowego pytania co to jest autyzm, bo nie wiem stres choroba czy to jest jak to się w tej chwili definiuje no właśnie z autyzmem jest jest problem, bo już na poziomie samej definicji rzeczy nam tam właściwie czym ten autyzm jest obecnie się nie uznaje autyzmu za chorobę mówi się raczej o zaburzeniu na inne zaburzenie rozwoju układu nerwowego nerek, które w konsekwencji powoduje trudności, a u osób z autyzmem w nawiązywaniu relacji z innymi ludźmi, a Annę w komunikacji po, a także pewien specyficzny wzorzec ich aktywności i ich zainteresowań, a także teraz taka wersja obecnie obowiązująca nie mówimy o chorobie, dlatego że autyzmu nie można nabyć a tym bardziej cechą osoby i właśnie jego układu nerwowego czy jej a, a nie, a nie czymś co co się pojawia i co można taki sposób wyleczyć natomiast czasami mówi się też o autyzmie jako po prostu w zespole cech, a jako pewnym zróżnicowaniu osób, które w pewnym zakresie właśnie nazywamy autyzmem w jaki sposób to koreluje ze zdolnościami intelektualnymi danej osoby czy jakiś jest jakiś wpły w, który można tutaj tak jasno powiedzieć, ale dawniej mówiło się, że większość osób z autyzmem nawet 34 jest z tej grupy to są osoby z niepełnosprawnością intelektualną w tej chwili już te szacunki są inne przede wszystkim zdajemy sobie sprawę z tego, że narzędzia którymi się posługujemy do oceny poziomu intelektualnego takie klasyczne testy inteligencji on nie do końca są dobre dla właśnie osób z autyzmem, ale i tak naprawdę często, badając z nimi osoby z autyzmem mierzymy coś innego niż część inteligencji tej osoby np. i właśnie umiejętności wejścia w samą sytuację badania z osobą prowadzącą umiejętności komunikacyjne czy nerek czy uwagą owe, a więc trudno jest nam zmierzyć de facto inteligencję osób z tej grupy, więc dzisiaj wiemy, że prawdopodobnie ten odsetek osób z niesprawnością intelektualną jest jednak mniejszy natomiast na pewno jest dużo osób, które ne, które mają potencjał intelektualny w normie lub nawet powyżej przeciętnej i to właśnie osoby w normie intelektualnej nazywamy osobami wysoko funkcjonującymi, a i to jest może ważne, by to pojęcie chce wprowadzić do tego, że w tych naszych badaniach też oddzielnie właśnie badaliśmy tę grupę osób z normy lub powyżej przeciętnej od razu wchodzi na skojarzenie z Rain man WHO, który był pierwszym takim przepraszam Kamil k autem kulturowym autyzmu i stało się w jakim stopniu ikoną autyzmu czy Tesco jak Kol wiek reprezentatywne faktycznie dlatego zespoły nie choroby tak tylko tego zespołu problemów, jakkolwiek nazwiemy właśnie ciekaw jak Rain man, a pierwowzorem Niemena był była osoba istniejąca żyjąca na wasze kim Peek a jakby wypadł właśnie takim klasycznym też inteligencji wcale nie jestem pewien, że wypadłby powyżej przeciętnej, dlatego że ten bohater filmowe nogi miał pewne bardzo wąskie o umiejętności, które rzeczywiście miał rozwinięte na absolutnie ponadprzeciętnym genialnym wręcz poziomie ne typu właśnie rozpoznawanie dat szybkie liczenie natomiast wielu innych sferach, które też wchodzą w skład inteligencji prawdopodobnie wypadłby poniżej przeciętnej, a także to jest taki nietypowy nietypowe połączenie takich właśnie bardzo, ale dobrze rozwiniętych zdolności i gra właśnie pewny nawet o niepełnosprawności intelektualnej bardziej RMN jest przykładem tego też na 2 awans mamy jest w populacji bardzo bardzo rzadkie większość osób z autyzmem nie ma aż tak właśnie wysoko rozwiniętych zdolności mają zwykle raczej zainteresowania dosyć wąskie i lekturę poświęcają wiele czasu rzeczywiście w niektórych sferach ne wypadają lepiej często też ma dobrą pamięć, a często dobrze sobie radzą ze wszystkim co się da uporządkować coś, by zamienić na miejsce liczby miejsc tak mocne strony natomiast ten obraz, jaki mamy zejdźmy na Odrze na sposób nie jest nie jest adekwatnym opisem wszystkich osób za okres testy na inteligencję RM podlegają ostatnio spore krytyce wiele osób twierdzi, że tak naprawdę Tesco na inteligencję sprawdzają umiejętności wypełniania testów na inteligencję danej osoby w związku, z czym nie są to co pan wspomniał nie mogą być RO odbiciem jak je i rzeczywistych zdolności intelektualnych elit umysłowych natomiast ja się zastanawiam czy MMA jakby, mierząc naszą miarą takie osoby, które w mają autyzm można wyszczególnić pewną grupę zdolności, które unisono rzeczywiście wyjątkowe czy to co pan powiedział, że to zamiłowanie do liczby do porządkowania rzeczywistości można uznać za taką dominantę tych osób, które właśnie mają autyzm czy to jest 1 z wielu przykładów raczej to 1 z wielu przykładów tak, dlatego że trudno jest w ogóle powiedzieć cokolwiek o wszystkich osobach z autyzmem i właśnie tych z zewnątrz z trudnościami z aktualnymi i wysoko funkcjonujących z zespołem Aspergera i co było prawdziwe dla dla całej tej grupy rzeczywiście wiele osób dobrze się znajduje właśnie w zadaniach, które wymagają dobrej pamięci taki a, ale naj analitycznego myślenia zwracanie uwagi na szczegóły też często rozpoznawania pewnych schematów pewnych wzorców, ale i dlatego w wielu sferach mają za sobą sukcesy tak inżynier np. trzynastka w zootechnice najsłynniejszą chyba osobą za te znamy obecnie, która napisała zresztą swoją autobiografię jestem pod Grand VIN, która jest prof. Zootechniki i dzięki właśnie tych zdolności do tego, żeby znajdować pewne pewne pewne schematy, które im umykają opracowała różne innowacyjne właśnie metody w tym w swojej dziedzinie miałem kobieta autystyczne to jest rzadkość chyba, bo jest właściwie się z mierzyli się myśli o osobach autystyczne ma to przeważnie są to mężczyźni, jeżeli ktokolwiek z nas miał takimi osobami do czynienia to raczej to byli mężczyźni, jaki będzie odsetek kobiet w tym środowisku, a badania mówią o tym, że nawet pięciokrotnie częściej autyzm występuje u mężczyzn, jeżeli chodzi o osoby wysoko funkcjonujące to nawet do do 1012 × częściej, więc ta dysproporcja między mężczyznami kobietami jest naprawdę duża nie do końca wiemy, czego ona wynika prawdopodobnie jest ona jako związana z podłożem genetycznym autyzmu, a które to podróż często powoduje, że odmienne mamy właśnie odsetek występowania różnych zaburzeń u kobiet i mężczyzn, a na dokładne przyczyny tego nie są znane mówi się teraz coraz częściej również o tym, że nie być może autyzm jest nie Doda nie do zdiagnozowanych u, a u kobiet przez to, że właśnie na występuje przede wszystkim u mężczyzn wielu też diagnostów ma taki obraz właśnie przede wszystkim chłopca mężczyznę z dnia z autyzmem, który ma te swoje zainteresowania nie wiem komunikacją miejską np. właśnie matematyką, a u kobiet ten trend ten autyzm zespół Aspergera może się przejawiać inaczej tak to on to może być dziewczynka interesujące się nie wiem prawda wróżkami i kosmetykom, ale w przez to, że są to zainteresowanie tak tak np. intensywnej również spełniają one je właśnie kryterium autyzmu także także też jest przed nami tutaj te miasta zadanie, żeby no lepiej wyłapywać te to właśnie kobiety z zaburzeniami ze spektrum autyzmu to może zasadnicze pytanie, które powinny na początku wyjawić ile w społeczeństwie z osób w Polsce na świecie cierpiących na autyzm i jak to się zmienia w czasie jest ich nie więcej mnie i bo mówi się czasami tak wybuchła autyzm jak to w tej chwili wygląda jeśli chodzi o Polskę to odpowiedź jest prosta nie wiadomo nie dysponujemy żadnymi rzetelnymi danymi, które pozwalałby nam na oszacowanie liczby osób z autyzmem w Polsce natomiast nie mamy podsta w, żeby twierdzić, że ten odsetek jest jakoś znacząco różne od innych opcji odsetka osób żyjących w innych krajach innych, a na świecie większość badań pokazuje, o co tak około 1 % społeczeństwa, że ziemi więcej właśnie 1100 osób ma zaburzenia spektrum autyzmu takie obecnie najczęściej cytowane źródło danych pochodzi z amerykańskiego centrum prewencji chorób, które CEDC, które raz na dwa -trzy lata publikuje wyniki właśnie takich cyklicznych badań epidemiologicznych występowania autyzmu one obecnie mówią o 1 takim przypadku na 68 osób, czyli 1 nasienia 8 osób ma zaburzenia ze spektrum autyzmu i ta proporcja rzeczywiście wzrasta wcześniej mówiło się o ich o 1 osoby na 88 osób wcześniej to była wartość powyżej 100 także właściwie co te 23 lata ten odsetek wzrasta z wyjątkiem właśnie właśnie ostatnie badania, gdzie po raz pierwszy nie została została utrzymana utrzymana ta ta obecna wartość 168 i rozwieszone gminie wzrosła po raz po raz kolejny, a czy odsetek osób cierpiących na autyzm społeczeństwie wzrasta, dlatego że poprawiają się narzędziem wykrywania autyzmu uczymy w jaki sposób rzeczywiście więcej osób cierpi z roku na rok na na tę przypadłość to jest pytanie, które wiele osób sobie zadajemy na pewno 1 z czynników jest to, że coraz wcześniej coraz sprawniej aut wykrywane jest wiele krajów inwestuje w opiekę psychiatryczną psychologiczną jest teraz lepiej rozbudowana sieć ośrodków diagnostycznych, gdzie można taką diagnozę uzyskać też warto pamiętać, że ten, kto to osoby wysoko funkcjonujące czy osoby z zespołem Aspergera one mają szansę na diagnozę, że w Polsce dopiero połowę lat dziewięćdziesiątych więc, że większość osób obecnych dorosłych urodzonych przed latami 90 tymi one mają niewielką szansę na uzyskanie diagnozy i jakby dopiero kolejne pokolenie kodeks uzyskało to naturalny sposób spowodowało wzrost tych tych diagnoz, czyli jak nam też taki czynnik związany z rozszerzeniem tego co rozumiemy przez autyzm, kiedy autyzm był opisany po raz pierwszy w latach czterdziestych to definiowanego w sposób dość wąski jednak były to dzieci o bardzo dużych trudnościach ne, które dziś jest to tylko 1 z podgrup autyzmu dzisiaj mówimy właśnie m. in . o zespole Aspergera, czyli takie formy autyzmu, gdzie nie tylko ne ta norma intelektualna jest zachowana, ale też nie wystąpiły z opóźnienia czy zaburzenia rozwoju mowy do trzeciego roku życia, więc tt tt dzieci kiedyś nie otrzymałoby diagnozę autyzmu, a dzisiaj właśnie mało tego zespołu Aspergera, która do do tego spektrum autyzmu też należy natomiast oczywiście może być gdzieś ten trzeci czynnik środowiskowy związany z tym, że rzeczywiście osób od zamiast w społeczeństwie coraz więcej natomiast nie mamy obecnie żadnych danych, które by nam pokazywały taki, że taki związek z jakimś konkretnym środowiskowym czynnikiem nie ma czegoś takiego, że Serbia moda na autyzm, bo to jest z bardzo często się o tym, mówił, że zrobiła się moda na ADHD inna, gdy w grach i jej dysleksję, bo to taki fajny sposób, żeby inni mieć w szkole problemu nagraniach ktoś się nie dołączy ortografii to fajnie dostać zaświadczenie jest łatwiejsze nauczyciele nie czepiają to nie jest takie przed diagnozą wanie nadmiar entuzjazmu AM trochę temu jest inny system edukacji i orzecznictwa o niepełnosprawności też specjalnych potrzebach edukacyjnych, które jest systemem mało kompleksowym i wybiórczym z tymi, jakie osoby obejmuje wsparciem, jeżeli mamy system, w którym wsparcie przysługuje przy szkole integracyjnej głównie właśnie osobom z autyzmem, a już np. obecnie osobą z ADHD już niekoniecznie rzeczy o tym, osobom z zaburzeniami emocjonalnymi lękowymi i tym bardziej nie to oczywiście rodzicowi zależy na tym, żeby otrzymać diagnozę taką, która da jego dziecku wsparcie na terenie szkoły i też wielu specjalistów ma taki dylemat czy postawić diagnozę w pełni w zgodzie z synem z obrazem Klinicznym czy też jednak no i przez to, że ich celem również jest pomoc przede wszystkim o sobie uwzględnić to, że należy że, żeby ta diagnoza rzeczywiście dawała jakieś leki uprawnienia żadnymi pieniądze idą, żeby poszli do opłat za te pieniądze, żeby dziecko mogą mieć nauczyciela wspomagającego czy asystenta czy rzeczy więcej czasu na egzaminie także inne myślę, że z tego po trosze może wynikać tak pan być moda, ale myślę jednak, że bardziej z drugą stronę, że kiedyś bardzo wiele osób z autyzmem takiego po prostu nie miało bo, bo nasza wiedza na ten temat była zbyt mała, ale idealna i wszyscy pewnie pamiętamy takie takie osoby jest to właśnie z czasów szkolnych które, które wydawał się po prostu dziwne, które gdzieś tam było na marginesie klasy, które często były prześladowane, które w czasie swoim życiu być może miał bardzo dużo problemów trudności zdawał sobie pytanie z czego one wynikają i nie miał na to pytanie odpowiedzi też nie miał adekwatnego wsparcia ne i szkole i później na etapie studiów pracy życia osobistego także także wydają się, że jest takie pozytywne zjawisko, że jest coraz więcej osób, które mogą no dzięki tej diagnozie lepiej poznać siebie i też uzyskać właśnie adekwatne wsparcie zaślepki wracam do tematu autyzmu i też z tym się przyjrzeć tym osobom właśnie z naszego dzieciństwa z naszych wspomnień, a naszym gościem jest dziś psycholog Mateusz płat TOZ prezes stowarzyszenia Niwa innowacji społecznej Mary IMAX doktorant na wydziale psychologii Uniwersytetu Uniwersytetu Warszawskiego koordynator ogólnopolskiego spisu autyzmu audycja Homo science nasz gość jest z nami w studiu psycholog Mateusz wpłata z wydziału psychologii Uniwersytetu Warszawskiego koordynator ogólnopolskiego spisu autyzmu kina Gryf k Chanas 6 rozmawiamy o autyzmie i o tym, że coraz więcej przypadków autyzmu jest diagnozowanych jest nie tak jak spojrzymy wstecz to Leon i właściwie sobie przypominam z lat dzieciństwa, a to WL iście lata osiemdziesiąte to nie zdradzę przysięgam pani w 1900, że takich osób w dziwnych zna w moim otoczeniu w szkole podstawowej było trochę i one były zauważalne Jana rzeczywiście były wykluczane przez Ewę nas wszystkich niestety znałem wiele osób się zewnętrzny wał z takich osób z takich jak na dziwnych postaci w klasie igm czy rzeczywiście można było już w tamtych czasach wskazać cechy, które są charakterystyczne dla osób autystycznych w jaki sposób rozpoznać takie osoby w środowisku takie osoby na pewno w latach dziewięćdziesiątych w szkołach były, bo jeżeli weźmiemy to liczbę raz na 68 teraz nastał po każdej szkole, jakie zasoby zaburzeniami ze spektrum autyzmu wesołą rzeczywiście bardzo często one padają ofiarami prześladowań nękania ze strony rówieśników z naszych badań z ogólnopolskiego spisu ocen, bo wynika, że 90 % uczniów z autyzmem ne tych wysoko funkcjonujących z zespołem Aspergera nie zadeklarowało, że pada ofiarą nękania w sposób regularny, czyli nie raz czy 2 × w ciągu roku tylko na porządku dziennym jest odgadywanie przezywa Niecieczy bicie, iż chodzi o to jak taki, a autyzmem rozpoznać na wkład w środowisku szkolnym MEN są to zwykle osoby które funkcjonują dziś gdzieś na marginesie klasy nie mają zwykle dobrych kolegów znajomych, aczkolwiek to oczywiście bywają wyjątki, zwłaszcza jeżeli taka osoba trafi na kogoś wrażliwego kto, kto dostrzeże w niej po co to są na pierwszy rzut oka często jest niewidoczne czasami otoczy taką opieką nad ochroną przed właśnie mnie jakimiś szkolnymi łobuzami, a natomiast zwykle jej taka pozycja w klasie dosyć niska często jest to taki klasowy błazen, którego wszyscy się śmieją, którego najmłodsi lubią wykorzystywać, ponieważ osoby do zmian bardzo dosłownie rozumieją, ale zwykle komunikaty łatwo nabrać łatwo sobie zrobić właśnie ich żarty często nie zmieniać ludzi czy ironii ne tak, że tak, że to jest często właśnie takie bardzo brutalna zaba w rówieśników ne są to często osoby te, które Małgosię specyficzne zainteresowania, czyli Night, czyli albo przedmioty zainteresowań jest nietypowy czy czy jest to właśnie komunikacja miejska czy jest to nie jakiś inny specyficzny obszar czy poziom, jakby intensywność tych zainteresowań jest jest nietypowe, że ktoś interesuje się właśnie nim samochodami czy piłką nożną czy kosmetykami szkice są takie bardziej typowe zainteresowania, ale rzeczywiście on stoi woda nie jak cały cały świat, czyli zawsze i nie widać ulice n p . zwraca uwagę na takich samochodów im i ma taką potrzebę, żeby wszystkie nazywać można opowiadać przez tak zalewać, jakby drugą osoba nie tymi sami zainteresowaniami przestanie wracać tak nie wracają do państwa uwagi na to czy po to, drugą osobę to to interesuje czy nie, więc to są takie rzeczy, na które w szkole możemy możemy zwrócić uwagę nie jest prawdą, że z autyzmem zespołem Aspergera mnie jakoś wiąże się można powiedzieć z zasady agresywność od lat często jest takie skojarzenie, że uczeń jest Thomas Berger na żywo, że właśnie agresywne nie agresja jest bardziej skutkiem, a nie przyczyną tak skutkiem tego, że właśnie osoba z autyzmem czy z Bema park era nie odnajduje się w prasie, że trudno je zakomunikować swoje swoje potrzeby, że nie jest rozumiana, że to środowisko oraz 1 niesprzyjające, bo jest za dużo hałasu czy czy właśnie są jeszcze jakieś negatywne zachowania ze strony rówieśników czasem taką reakcją takiej bezradności ze strony tych osób są stosować do zachowania agresywne, a atakiem z takiego kolegę przypominam z podstawówki im, na które był całkowicie z boku nie odzywał się praktycznie nikogo z klasy nie patrzył w oczy w Novum, gdyż Hitler nie śmiałem czy to też jest przypadek autyzmu, jeżeli tak to jaki jakiej czy może pan tak zaklasyfikować takie osoby to zarówno na na podstawie BAEL takiego opisu jeszcze nie można wysnuć wniosku czy jest to osoba z autyzmem czy nie niektórzy są po prostu nieśmiali introwertyczny i można też zakwalifikować, jeżeli mówi ma mieścić w rozpoznaniu część tych osób jako osoby z lękiem społecznym czy lękiem szkolnym co to są to również łączy z tym co pani powiedziała z wycofaniem właśnie z byciem z boku nieśmiałością, ale niekoniecznie z autyzmem także z dnia, żeby postawić diagnozę autyzmu to jedno musimy jednak przeprowadzić wywiad z rodzicem zobaczyć czy te zachowania występują nie tylko w szkole też w innych środowiskach czy one się pojawiły wcześniej w rozwoju, ponieważ do diagnozy takiego pełnego owego autyzmu jest wymagane, żeby one się pojawiły to objawy do trzeciego roku życia, ponieważ mówimy o zaburzenie, które jest, które pojawia się w tym rozwoju bardzo wcześnie Elany i no i oczywiście też muszą wystąpić te wszystkie podstawowe obszary, czyli trudności społeczne w części komunikacyjnej to specyficzne zainteresowania dopiero, jeżeli dalej wszystko jest spełnione to możemy mówić o diagnozie autyzmu także takie takie osoby, które po prostu gdzieś tam są z boku one wymagają, ale jeżeli, jeżeli jest to co jest dla nich i dla otoczenia problem z obserwacji skierowania do innego specjalisty jedno w celu właśnie przeprowadzenie takiej profesjonalnej diagnozy skoro panują spektrum autyzmu, czyli o tym, że tak naprawdę z bardzo różne stopnie tego problemu mogą być od bardzo łagodnego bardzo głębokiego to znaczy, że jednak bardzo duża część sam z znacząca część ludzi cierpiących na ten problem jest w stanie, a zatem przekazać dzieciom próbne na czym polega teraz czy ludzie nie mające autyzmu są w stanie w jakim stopniu sobie nie być przybliżyć wyobrazić co się dzieje w głowie człowieka mającego autyzm czy to jest także tamy nie wiem w sposobie myślenia, w czym czegoś brakuje czy jest czy jest jakiś taki ruch w 2800 próbowali zrobić prywatny symulator, żeby postawić się w roli takiej osoby co tam się dzieje w tej głowie inaczej niż w głowie człowieka, który tego autyzm nie ma mnie my w stowarzyszeniu prowadzimy dużo szkoleń dla dla wolontariuszy jak duże, którzy spotykają się zasobami z autyzmem, a na tych szkoleniach wymyślamy właśnie różne formy takiej symulacji w jaki sposób przybliżyć im świat osoby z autyzmem, a 1 z rzeczy, które robimy tzw. warsztaty sensoryczne osoby mają za zawiązane oczy mają rękawiczki na rynkach i wystawiamy ich na różne inne nieoczekiwane właśnie wrażenia zmysłowe i tych, o czym zanim zjemy, dlatego że osoby za to z nami nie widział, bo był zupełnie nie o to chodzi ażeby pokazać jak się czuje osoba w świecie, który jest nieprzewidywalny, w którym jakby różne bodźce właśnie pojawiają się bardzo nieoczekiwanie nie mamy żadnej kontroli UE i często są one dla nas nieprzyjemne tak, dlatego że osoby za co mają inną właśnie wrażliwość zmysłową często po co do nas zupełnie normalne i nie budzi żadnych emocji dla nich może być bardzo bolesne tak nie wiem odgłos hamującego pociągu dźwięk odkurzacza czy ci maszynki do golenia czy liczył właśnie zbyt silne światło czy zbyt silny zapach, więc my odkręcamy można powiedzieć tt tt to wrażenia żeby, ale też osoby za to samo mogło poczuć rzeki Regi w jaki sposób na tą żałują sama tak na takie sytuacje, bo boimy, bo szybko się okazuje to osoby za nasze Kulice, że zaczyna być mocno niepewne jest ważna nadmiernie reagować, że nasz mówią, że czuje się zagubione znam tak już nie było później żadnych tych cech tych negatywnych wrażeń to już cały czas był taki czujny przestraszone co jeszcze może je spotkać innym takim eksperymentem, który robimy test prosimy osoby, żeby wyszła na chwilę Stali, a z resztą grupy umawiamy się na znak, która mnie ta osoba, która wyszła ma pokazać, żeby wyjść z kręgu, bo reszta osób tworzy taki krąg wokół niej jest to zupełnie arbitralna rzeczy czym ten znak będzie nam osoba wraca i ma właśnie to znak zgadnąć nie mają żadnych informacji zwrotnych od nas i okazuje się, że jest to bardzo bardzo stresujące tak dla dla osoby, która w tym kręgu jest, kto nie wie co ma zrobić nie wie, jakie słowo jak gest otwiera ten krąg i to jest to aż taka sytuacja kolumny, które na co dzień często doświadczają osoby z autyzmem, które chcą nim zyskać akceptację grupy, które to czasem wyjść jakiś towar dla siebie sytuacji, którą chciałbym zaprosić dziewczynę na randkę albo pożycz nauczyć nauczyciela o o przełożenie zaliczania i nie wiedzą, gdzie jest klucz nie wiedzą coś zrobili np. że że ta odpowiedź nie jest tak to taka jaka, jakby chcieli, ponieważ osoby za te mają trudność przyjęcie perspektywy drugiej osoby nie do końca wiedzą co powinny zrobić co powinny powiedzieć, żeby ta druga osoba właśnie jakoś nie my odpowiedziała i zrobiła to co do czego one, by chciał nie potrafią się postawić w sytuacji innego człowieka tak silni razem wyobrazić co inny człowiek myśli w danym momencie IOK, czyli mamy tak naprawdę 2 elementy z tego zgłębiają taką nadwrażliwość na bodźce czy też inny odbiór tych obowiązuje plus właśnie ten problem z ze zrozumieniem nie wiemy emocji czy decyzji czy liczyć od innych osób tak dokładny, ale ma pan wspomniał również, że mam taką diagnozę osoby podejrzewanej o tych należy rozpocząć wcześnie i jak w jakie cechy małych dzieci i nie mogą wskazywać na to, że te dzieci uczyć dzieci rozwija się autyzm, a na najczęściej to, o czym myśli pewnie większość osób jak jak wyobraża rozwój takiego małego dziecka i coś co niepokojącego możesz zajrzeć właśnie w kontekście rozwoju społecznego pomyślimy o zaburzeniach mowy prawda o opóźnieniu może dziecko powinno no gdzież tam na początku tego drugiego roku życia zacząć mówić pierwsze słowa później w trzecim roku życia zacząć się łączyć te słowa zdania i t d . i t d . i oczywiście to jest 1 z niepokojących sygnałów i też najczęściej pojawiający się sygnał, którzy zgłaszają rodzice natomiast trzeba pamiętać o tym, że opóźnienia rozwoju mowy nie są specyficznym objawem autyzm niektóre dzieci po prostu później zaczynają mówić i oczywiście należy to również konsultować, ale niekoniecznie musi to nie oznacza zagra ze spektrum autyzmu jakikolwiek w ogóle zaburzeń, a są też dzieci, które mają problem wyłącznie językiem właśnie z posługiwania się mową i tutaj mówimy wtedy o specyficznych zaburzeniach językowych, ale to są dzieci, które się świetnie potrafią porozumieć z innymi bez użycia mowy za pomocą gestu za pomocą mimiki kontaktu wzrokowego właśnie wydawania różnych innych niż dziś mowa dźwięków natomiast dzieci z autyzmem charakteryzują się tym, że właśnie ich problem tych bardziej problem z komunikacji w ogóle aniżeli tylko nie w zakresie mowy, czyli te dzieci właśnie za pomocą tych wszystkich też niewerbalnej, czyli poza słownych środków komunikacji też nie potrafił się porozumieć, czyli czy jest ten problem z kontaktem wzrokowym z kontaktem wzrokowym z posługiwaniem się gestami z nieadekwatnym dystansem noc Adler coś wpada SO, bo dla rodzica pierwszego dziecka z nie ma punktu odniesienia nad czy to prawda jest taka, że ilekroć Zbyszek książek nie przeczytało i lubi się bezcennych bawić wokół nie miał jednak za każdym razem to pierwsze dziecko to jest odkrywanie odmowa tego świata, więc czy test także te rzeczy, o których pan z takim mocno względne kontakt wzrokowy no nie wiem może już powinno może jeszcze nie do końca może dzieci tak mają żyć tak jak czują się ze sobą aż takiej nie wiem punkty wskaźniki, które zestawione ze sobą powinny nam zapalić umorzenia Słomka alarmowali, że mi dać domyślenia raz, że coś dalej warto sprawdzić tak, bo mamy oka mamy zaburzenia potencjalnie zaburzenia mowy, które mogą wystąpić zaburzenia, aby opóźnienie mowy może wystąpić albo nie może nie wystąpić o trojga zlotych komunikat zauważył unikanie kontaktu wyłączona zostanie tak wy punktować właśnie takie rzeczy, które zestawione razem powinny alarmować o ENA Ecole koronkowa kolejnym takim czynnikiem jest sygnałem może być brak reakcji na swoje własne inne już w drugiej połowie pierwszego roku życia kolejnym obszarem jest zabawa, jeżeli ta zabawa jest mocno powtarzana schematyczna polega na układaniu porządkowaniu rzeczy układaniu ich grządki natomiast nie pojawi się taki element udawania element symboliczny, czyli dzieci już w drugim roku życia powinny zacząć używać tych tych zabawek w sposób tak nie dosłowny, czyli właśnie bawić się, że nie do kogoś dzwonią, że parzą herbatę na początku na takich przedmiotach, które rzeczywiście no i co zabawkowy mini firankami, czyli czy telefonami, a potem również na innych przymiotach lub w ogóle bez użycia przedmiotów tak na zawiasy wyobrażam i jakich od swój świat wyobrażony odgrywam kolejnym czynnikiem jest na co stać się oczywiście bardzo rzadko mówi, a co z tak naprawdę najważniejszym w ogóle wyznacznikiem tych trudności społecznych, które modne są związane z spektrum autyzmu czy tzw. tworzenie wspólnej oraz wolnego pola uwagi, gdy chodzi o to czy dziecko próbuje skierować naszą uwagę na jakiś na początku przedmioty w swoim otoczeniu czy np. przed pokazuje paluszkiem nim przejeżdżający pociąg czy samolot prawda na niebie jak i dźwięki których, który się nieoczekiwanie pojawiać przynosi nam różne przedmioty niekoniecznie po to, żebyśmy coś z nimi zrobili tylko po prostu, żeby na mnie pokazać strajk, ale też życiu właśnie to pokazuje czy posługuje się gestami czy kontaktem wzrokowym, żeby np. okazać, że ty czegoś chce tak mamo kup mi to albo podaj mi coś tam co są ułomne co leży na wysokiej półce czy też podąża za tym, jeżeli my chcemy skierować uwagę dziecka na ne na jakiś przedmiot czy nawet czy Czech czy jesteśmy w stanie mu też pokazać czy czy podążymy za naszym wzrokiem ranny czy też czy też nie, więc no to są takie najważniejsze sygnały, które powinny budzić nasze zaniepokojenie ma pan rację, że to nie są bardzo twarde rzeczy takie właśnie jak podsumować rozwój takich fizyczne czy 3 rzeczy motoryczny prawda większość osób może, żeby znaleźć w internecie, kiedy dziecko powinno zacząć siadać, kiedy powinni zacząć chodzić i t d . tak dalej na rozwój społeczny na nie przebiega w sposób aż tak nieprzewidywalny, aby być może mem społeczeństwo mamy mniejszą wiedzę na jego temat także Enea zachęcał rodziców pierwszego dziecka, żeby się nie nie bali konsultować po prostu swego dziecka u psychologa czy nad psychiatry, że nie jest to nic co ne nie wiem świadczy od razu jakimiś zaburzenie tego czegoś należy dbać tak samo jak kontrolujemy stan swego zdrowego dziecka u lekarza i pieszych, a także termy to bardzo często tak samo powinniśmy kontrolować rozwój i emocjonalny społeczny jest swego dziecka u psychologa w lokalnej poradni psychologiczno-pedagogicznych o tym co można zrobić w przypadku, kiedy już 3 autyzm zostanie zdiagnozowany i o tym jak sobie radzą ludzie z autyzmem w Polsce będziemy rozmawiali za moment, a naszym gościem jest psycholog Mateusz wpłata z koordynator ogólnopolskiego spisu autyzmu i prezes stowarzyszenia innowacji społecznych Mery IMAX audycja Homo science i stóp jest nasz gość jest z nami psycholog Mateusz wpłata z doktorant na wydziale psychologii Uniwersytetu Warszawskiego koordynator badań ogólnopolski spis autyzmu i rozmawiamy o autyzmie i właściwie dochodzimy do takiego momentu, kiedy trzeba zapytać jak ten autyzm zdiagnozować na tym wczesnym etapie już 3 czy są jakieś procedury, przez które trzeba przejść, żeby się dowiedzieć czy nasze dziecko cierpi na autyzm ucznia przede wszystkim trzeba się zgłosić do specjalisty takimi instytucjami pierwszego urzędu, że tak powiem, do których najłatwiej się dostać w miarę szybko to są poradnie psychologiczno-pedagogiczne i poradnie zdrowia psychicznego, czyli takie instytucje pierwsza edukacyjna druga z opieki zdrowotnej, gdzie no specjalista psycholog zwykle zajmujący się właśnie małymi dziećmi powinien nam takiej konsultacji udzieli ci przeprowadzi z nami taki wstępny impet rozwojowy i dokonać obserwacji dziecka czy jest w grupie właśnie czy dziecko jest w grupie ryzyka czy rzeczywiście jakiś ten jest sygnał niepokojący, których widzimy ne należy należy skonsultować z z takim już specjalistą, który się we diagnoza autyzmu specjalizuje, a jeżeli tak no to zwykle o otrzymujemy od odpisu od lekarza pierwszego kontaktu nawet skierowanie do poradni dla osób z autyzmem Annę rosołu instytucja, która się przeważnie zajmują właśnie diagnozą autyzmu one wprowadzone czy przy szpitalach czy przez fundacje stowarzyszenia czasami taką takowe taką diagnozę oczywiście również można uzyskać w prywatnych ośrodkach natomiast zawsze takim zespole diagnozujące jest lekarz psychiatra dziecięcy w przypadku dzieci i też właśnie psycholog, a czas również pedagog specjalny i logopeda czasami również lekarze innych specjalności aniżeli Jerzy taka konsultacja neurologiczna jest potrzebna i diagnoza odbywa się poprzez po pierwsze, przeprowadzenie takiego pogłębionego wywiadu rozwojowego z rodzicem co się działo, bo od momentu ciąży aż po po dzień dzisiejszy jak dziecko w różnych sferach się rozwijało Anny, a po drugie, dokonywana jest już taka nie zwykle kilkukrotna obserwacja dziecka w sytuacji przede wszystkim zabawowej tak swobodnej, czyli Najder dziecko właśnie z robi to, o czym mówiliśmy tak dzieli to wspólne tworzy to spółka Synthos to wspólne pola uwagi w jaki sposób komunikuje taki sposób się bawi, a także nie ma żadnych takich testów medycznych, które moglibyśmy wykonać, żeby zdiagnozować autyzm, jeżeli badamy ten robimy, jakie badania nim chwalić badania eeg zawsze są to tylko badania dodatkowe, które mają np. wykluczyć epilepsję tak czy macie jakieś inne współ występujące czasami z autyzmem zaburzenie natomiast sam autyzm diagnozujemy na podstawie przede wszystkim obserwacji i właśnie tego wywiadu rozwojowego, a czy takie zdiagnozowane już sobie można jakoś wyraźny sposób pomóc Ernst nie tylko funkcjonowanie w instytucjach tak jak szkoła czy potem gimnazjum liceum szkoła podstawowa gimnazjum liceum, ale też tak na co dzień w centrum codziennym funkcjonowaniu czy istnieją terapie, które mogą negocjować takie osoby w nowo wdrożyć to życie codzienne talent do społeczeństwa jak najbardziej pomóc można i też dlatego ta ta wczesna diagnoza taka ważna, żeby jak naj wcześniej objąć dziecko i jego rodzinę wsparciem także jest zarówno terapia mająca Nana na celu usprawnienie komunikacji umiejętności społecznych poszerzenia właśnie tych zainteresowanie czy 3 rzeczy właśnie takich codziennych czynności typu organizacja swego czasu wolnego już starszym wieku Niemką posługiwania się komunikacją miejską i inne inne umiejętności, które są potrzebne są do samodzielnego życia RM problem z tym że, że żadna terapia, a obecnie w Polsce jest najbardziej rozwinięta w stosunku do właśnie dzieci natomiast z każdym kolejnym etapem edukacji i etapom życia osoby tego wsparcia jest coraz coraz mniej także już na na poziomie nastolatków w wielu miastach jest trudno taką Juan na profesjonalną terapię natomiast na prawdziwy problem zaczyna się już w wieku dorosłym efekt tego wsparcia jest naprawdę bardzo mało z naszych badań z ogólnopolskiego spisu autyzmu wynika, że nie najwięcej barier w dostępie do wsparcia terapeutycznego napotykają właśnie osoby wysoko funkcjonującej osoby z zespołem Aspergera, czyli te, które można powiedzieć powinny wybrać najlepiej i praw i mają stosunkowo najmniej trudności medyczne otrzymują jednak najmniej wsparcie i najmniej jest takiego właśnie w profile z profilowanej dla nich dla nich pomocy, a potrzebują one wsparcie zarówno w znalezieniu w utrzymaniu pracy w studiowaniu w nawiązywaniu relacji bliskich z innymi osobami inne i znajdowanie znajomych i przyjaciół było, bo też z naszych badań była wyłania się taki obraz, że bardzo dużo osób z autyzmem skarży się na na samotność na po prostu izolacje panuje taki stereotyp, że są osoby, które nie potrzebują tego typu znajomości my tymczasem większość osób z autyzmem są również nasze nasze badania pokazały chcą mieć kolegów koleżanki znajomych przyjaciół to nie zalicza się zamyka w tym swoim świecie i generalnie najlepiej jest mu w samym sobą tak, bo to proste taki właśnie z PROW PiS w regionie oczywiście osoby z okna są różne, więc jest zapewne również grupa, a szkolnych stanowiąca raczej mniejszość zwroty zna, kto rzeczywiście tych NT potrzeb tych potrzeb społecznych ma znacznie mniej i najlepiej się czuje w swoim własnym towarzystwie trudno też jednak wykluczyć, że te negatywne doświadczenia, o których mówiliśmy w poprzedniej części, czyli to, że 90 % osób ze zmian doświadcza nękania w szkole, jeżeli teraz jest ich jedyne właściwe doświadczenie z rówieśnikami to trudno, żeby mieli motywację i idą jak jakaś taka potrzeba do tego, żeby tych kontaktów było więcej natomiast mimo wszystko, więc większość osób zatem deklaruje, że chciałoby mieć więcej znajomych kolegów niższy niż obecnie EMC na jej też nasze Stowarzyszenie stara się temu właśnie Wiślana naprzeciw mnie na organizację taki program o nazwie wolontariat koleżeński Mery Max jego idea jest bardzo prosta spotykamy właśnie tak wysoko funkcjonującą osoby z autyzmem i zespołem Aspergera z kilkunastoletnim od dwunastego roku życia i dorosłym na górnej granicy wiekowej z wolontariuszami, którzy nie mają żadnego przygotowania psychologicznego nie są terapeutami po prostu chcą spędzić fajnie czas drugą osobą i komu przy okazji pomóc, więc my dobieramy takie osoby w pary na podstawie ich wieku płci zainteresowań i miejsce zamieszkania takie takie pary takiej dwójki spotykają się przez okres pół roku do do roku przez mera raz w tygodniu raz na 2 tygodnie i spędzają po prostu czas tak jak sami chcą chodzą do kina do kawiarni na spacery spotykał się w domu nawiązują właśnie takie koleżeństwo, która czasem, który czasem, że przy przeradza się nawet w przyjaźni i na program po raz pierwszy w Polsce wprowadziliśmy w 2012 roku okazał się strzałem dziesiątkę tak i z roku na rok mamy teraz więcej zgłoszeń właśnie osób z autyzmem, ale w tej chwili już operujemy w nie tylko warszawiacy w Lublinie i w Łodzi tak właśnie od kolejnego roku kalendarzowego od stycznia zaczynamy czwartą już edycja tego, ale tego programu i taras z znało się wracając do ogólnopolskiego spisu autyzmu na wynika z niego, że osoby za to na takiego właśnie wsparcia w środowisku bardzo potrzebują na 3 mnie nie tylko z ośrodka terapeutycznego nie tylko leki do szpitala gdzie, gdzie jak w zamkniętych kontrolowanych warunkach ktoś, kto z nimi pracuje, ale właśnie wsparcia na terenie domu ze szkoły podwórka i właśnie też wsparcie ze strony nas wszystkich tak nie tylko nie tylko raz za stan specjalistów jak trafić do takiego programu Mery i Max wystarczy wejść na naszą stronę internetową to jest w ww krótka wolontariat koleżeński kropką PL tam zarówno osoby z autyzmem jak ich rodzice dzieci wolontariusze, czyli wszyscy państwo, którzy chcieliby się zgłosi takiego programu MDM mogą wypełnić formularz internetowy i im wtedy się z pastą kontaktujemy i nie prowadźmy dalej przez ten proces rekrutacji jeszcze zapytać czy inną metodę popularną została w spadku dzieci menedżer integrację sensoryczną to jest coś co jest często spotykany, jaką właśnie sposób, który może pomóc cierpiącym na autyzm jak to działa czy to rzeczywiście pomaga z NATO, że osoby z okna mają problemy sensoryczne, czyli właśnie to odmienną wrażliwość zmysłową, której mówiliśmy to nie ulega wątpliwości natomiast czy integracji sensorycznej rzeczywiście skuteczną metodą na radzenia sobie z tymi trudnościami w UE to już to już jest pytanie wciąż otwarte tak naprawdę, dlatego że niema mnie obecnie wystarczającej liczby badań tak dobrze kontrolowanych badań, które pokazywałyby skuteczność metody to oczywiście nie oznacza że, że nie jest skuteczna oznacza to, że wciąż nie jest to dostatecznie badane ne i wymaga właściwie jeszcze jeszcze jeszcze tak jak w eter w medycynie ten proces badania skuteczności to nie jest jedno badanie to ta to to jest to wiele badań trwających często wiele lat, żeby rzeczywiście pokazać, że są rzetelne podstawy dowody na to, że dana interwencja jest skuteczna także integracja sensoryczna generalnie polega na dostarczaniu dziecku właśnie takie biedne takiej bogatej, ale też odpowiednie dopasowanie stymulacji w zakresie różnych zmysłów tak czy, czyli to jest i dotyk i takie czucie głębokie i właśnie dniach równowaga i nigdy też, że w, jakim zakresie słuch i 3 czy jazz-rock natomiast na inne natomiast jedno tak jak mówię nie mam jeszcze jasnych dowodów na to czy rzeczywiście doprowadzić do tego, że ta wrażliwość zmysłowa ne ME się można powiedzieć stabilizuje i gitara wrażliwość po wrażliwość staje się mniejsza, szczególnie że z wiekiem jednak ta wrażliwość zmysłowa ma naturalną tendencję do takiej właśnie stabilizacji, więc trudno ocenić efekt rodzicowi który, który korzysta z z takiego rodzaju wsparcie dla swojego dziecka czy ten efekt pozytywny na przekór serwuje czy jest skutkiem rzeczywiście udział w terapii czy po prostu taką naturalną tendencją rozwojową i właśnie na takie pytanie muszą odpowiedzieć dobrze dobrze to na nim przeprowadzone badania kliniczne w tytule ogólnopolskiego spisu autyzmu jest sytuacja młodzieży i dorosłych z autyzmem w Polsce chcemy tym trochę też porozmawiać, bo mam wrażenie, że zainteresowanie autyzmem kończy się mniej więcej na poziomie właśnie nastoletni ości takie powszechne o tym, się mówi, a to, o czym pan wcześniej mówił mianowicie, że gmachem dobra diagnoza autyzmu w Polsce i nie ma merytorycznych tradycji wielu dziesięcioleci, czyli można założyć, że wśród dorosłych wśród naszych słuchaczy i wśród naszych znajomych tak dalej całkiem spora grupa ludzi właśnie z zaburzeniami ze spektrum autyzmu, którzy są u nich nie byli diagnozowani już nie mówię, że nie zostali zdiagnozowania w ogóle nikt nigdy nie podjął takiej próby teraz czy powiedzmy osoby mającej lat nie wiem 25 albo 45 w ogóle jest sens jeszcze bawić widza w grzebaniu w tym po to, są ludzie, którzy już jako szlakiem osiedli w lekkiej gorzej funkcjonują czy z państwa badania coś na ten temat nas na temat funkcjonowania tych ludzi można się dowiedzieć czy można też coś doradzić rzeczywiście od dorosłości mówi bardzo niewiele wciąż 15 po Polaków, którzy generalnie wiedzą coś na temat autyzmu nie myśli, że autyzm występuje wyłącznie u dzieci, a zresztą też pełna nazwa takiego pełno objawowego o złoto wciąż autyzm dziecięcy, ale nie bierze się na stałe w żadnym występuje wyłącznie dzieci tylko stąd, że początek tego zaburzenia właśnie pojawia się ma miejsce w dzieciństwie także jest ledwie dostrzegalne łatwiej dostrzegalne być może nie maskują się tak dzieci jak potrafią się maskować dorośli dokładnie, zwłaszcza osoby wysoko funkcjonujący w wieku dorosłym na już potrafią sobie radzić z różnymi trudnościami nie pokazywać ich co co to są wyższe jest pewną trudnością diagnostyczną się sparzyły wielokrotnie wiedzą, że trzeba uważać społeczeństwo dokładnie teścia w z psychologami z Cidrami też inni mogą nimi dobrych doświadczeń wcale niekoniecznie chcieć chcieć taką diagnozę uzyskać natomiast no właśnie, że chodzi o taki obraz tych dorosłych od 2 Miedź wyłania z naszego badania no nie są bardzo zróżnicowane tak tak można było najkrócej powiedzieć, bo z 1 strony nie jest duży odsetek osób, które mieszkają samodzielnie, które mają pracę to jest prawie połowa tych wysoko funkcjonujący od daty z nami Thomas Burgera, które wchodzą związki, które nie mają dzieci ma około 13 znów tej samej grupy miała przynajmniej jedno dziecko, a więc tworzą rzeczywiście rodzinny funkcjonują w społeczeństwie burzącą ataki Doroty właśnie osoby za czynną, która zamknięta właśnie w swoim świecie, która nie wyizolowano i jakoś tam zależna od innych, a z drugiej strony jest, że ta druga połowa prawda tych osób, z którymi nie można, że rzeź sprawnych intelektualnie i mogących pracować, kto ty pracy nie ma, która tych związków nie ma, która nie jest mi tak jak mówiłem skarżyć na brak znajomych na przyjazd na brak przyjaciół jeszcze trudniejsza jest sytuacja osób z listą współ występującą u niego są naszą intelektualną tam zdecydowana większość ma ponad 34 nie ma nie ma właściwie żadnych osób taki bliski poza poza rodziną na Stream mogłaby się spotykać mieć rację czy jest sens deklarować się w w wieku dorosłym nie myślę, że tak, jeżeli AM ta diagnoza miałaby nawet czymś pomóc, bo to, jeżeli tak jak pan mówi ktoś czuje, że sobie w tym życiu takim nieźle radzi i nie ma jakichś problemów z nierozwiązanych pytań, na które nie zna odpowiedzi w kontekście swego funkcjonowania być może diagnoza nie jest potrzebna zresztą w kryteriach dynastycznych zawsze jest taki punkt, że diagnozujemy, jeżeli zadłużenie powoduje istotne trudności w funkcjonowaniu społecznym zawodowym i t d . i t d . i o tym, należy pamiętać, że diagnoza nie jest etykietką, którą ludzie ludziom dajemy po to, żeby ich zaklasyfikować włożyć takiej szufladki tylko po to, żeby im tak naprawdę pomóc, więc jeżeli ktoś czuje, że potrzebuje takiej pomocy, że chciałby się więcej na ten temat dowiedzieć, że być może tam spotkać inne osoby z zewnątrz z zespołem Aspergera Neo i pobyć trochę w środowisku osób podobnych do siebie co dla wielu osób z bardzo takim no nie budującym doświadczeniem myślę, że Zielona warto przełamać taki taki taki lęk który, który gdzieś tam zawsze jest i zgłosić rzeczywiście do dołu do specjalisty do psychiatry i poprosić właśnie o skierowanie na taką diagnozę tak cały czas mówimy o ogólnopolskim spisie autyzmu z kont koło wziąć to znaczy, skąd wziąć ten raport bo gdy mam ten komfort, że leżą przed nami tak pięknie wydrukowane raporty albo jest dostępny w sieci tak tak raporty dostępne nieodpłatnie przez naszą stronę internetową to jest w ww krokach spis autyzmu krok KUL i tam można ściągnąć pełną wersję pełna wersja raportu winę także zachęta wszystkim Paprzycki dyrektor ono obejmuje znacznie więcej niż w tym mieliśmy czas poruszyć obszar dotyczące ich pracy edukacji zdrowia i relacji z innymi i właśnie badania ankietowe przeprowadzone w całej Polsce i wywiady z osobami z autyzmem też wywiad z rodzicami także jest też dużo takiego ciekawego materiału właśnie na temat tych dorosłych i młodzieży z autyzmem w Polsce na torze wiedzieć, że psa od siebie bardzo polecam doznał bardzo ciekawa lektura, zwłaszcza wtedy, kiedy uświadomimy sobie, że każdy z nas zna przynajmniej kilka osób z jakimiś tam pensum z dysz umieszczonych w tym spektrum autyzmu i ten raport właśnie pokazuje z mężem bardzo otwiera oczy to znaczy pokazuje jak bardzo zróżnicowane, że to nie jest wcale ten Rain man i że to wcale nie jest tak, że to są jacyś dziwacy i być może Hajnówka sobie przyjrzeć się temu chociażby dlatego, żeby zrozumieć, dlaczego ją koleżanka z pracy jest taka, jaka jest albo dlaczego dziecko znajomych jest taki, jaki jesteś bardzo o takie otwierający, więc szczerze i serdecznie polecamy ogólnopolski spis autyzmu do ściągnięcia ze stron, a dzisiaj rozmawialiśmy z koordynatorem tego spisu z psychologiem Mateuszem patosem doktorantem na wydziale psychologii Uniwersytetu Warszawskiego dziękuję uprzejmie dziękujemy dobrej nocy Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: HOMO SCIENCE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam z 40% zniżką!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA