REKLAMA

Dlaczego wojna nigdy nie kończy się dobrze? O interwencjach Zachodu w konflikty na świecie

Wieczór Radia TOK FM
Data emisji:
2017-02-20 23:00
Prowadzący:
Czas trwania:
47:35 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
na naszego spotkania i dwoje gości dr Patrycja Grzebyk Instytut stosunków międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego dobry wieczór pani doktor dobry wieczór i dr Marek Madej Instytut stosunków międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego również na oboje państwo są współautorami książki wojny Zachodu, która dopiero co trafiła do księgarń i traktuje o tym, konfliktach zbrojnych, która na myśl zachodnim wywoływali śmiech to nie jest dobre słowo, bo byśmy reagowali na Rozwiń » to co się wydarzyło najpierw, a potem rzeczywiście mieliśmy swój udział także jako spiritus movens pełnych konfliktów w różnych rejonach świata my jesteśmy we tej publikacji po zimnej wojnie jest drogą 80 dziewiąty mecz kończy się zimna wojna no właśnie zaczyna się nowy okres państwo piszą o tej książce o nowych wojnach, które wówczas mało miejsca na oczy dr Marek na tej właśnie dobry wieczór państwu do góry czy pani Ela nowe wojny test 5 Supra dotyczące wielu konfliktów nie tylko z udziałem krajów Zachodu Alone rzeczywiście są o tyle inna, że przyzwyczailiśmy się do tego przynajmniej tradycyjnie kojarzyło się wojny ze starciami państwo kontra inne państwo zdarzeniami w miarę czytelnymi staje się mamy konkretną konkretne siły zbrojne, które atakują inne konkretne siły zbrojne, żeby osiągnąć cele polityczne wyznaczone przez rząd natomiast po okresie zimnowojennych zdecydowanie częściej mieliśmy do czynienia z użyciem siły w sytuacji znacznie mniej przejrzysty, który nas od rządu walczył ze swoją własną ludnością, która znowu wywalczyła n p . o niepodległość lub, a jakiś inna wcale lub też po prostu były to starcia między grupami etnicznymi religijnymi, a to wspólna z euro o dużą, jakby niejasności brak porządku, ale co do sposobów rozwiązywania takich wydarzeń często też oznaczało że, a żadna ze stron nie była w stanie wygrać nie było też arbitra, a na miejscu lokalnego, który mógłby to rozstrzygnąć, zwłaszcza że często rząd był stroną w konflikcie, więc on nie mógł tego już takiej roli to znowu stworzyło potrzebę czasem albo wrażeń potrzeby interwencji z zewnątrz i wówczas nierzadko o prywatnym znanych zakątkach najczęściej pojawiał się zachód, bo wydawało się, że był najbardziej do tego predestynowany do tego przygotowane i w sumie chyba też najbardziej chętny, żeby Toruń najsilniejszy w mieście pamiętajmy, że właśnie osiemdziesiąty dziewiąty rok właśnie to, że to jest właśnie po zimnej wojnie, bo gros budzą pewne nadzieje to znaczy myśmy wiedzieli, że przez wiele dekad tak naprawdę system prawny, który mieliśmy system narodów Zjednoczonych tak naprawdę nie funkcjonowałby myśmy klincz pomiędzy Wschodem, a Zachodem i nawzajem państwa się blokowały się mieć jakieś wojny to była wojna tak naprawdę za pośrednictwem innych podmiotów, a nie tych państw, które o, których bezpośrednio chcieć rozmawiać czy związku Radzieckiego i stany Zjednoczone a kiedy kończy się zimna wojna to taka szansa, że ten system rzeczywiście zacznie funkcjonować, że państwo mają szansę się dogadać, że ta rada bezpieczeństwa, którą tak często krytykujemy rzeczywiście zacznie dobrze sprawnie działać i pierwsza interwencja, której mówimy w naszej książce ta interwencja przeciwko Irakowi, która miała miejsce 1991 roku dawała taką nadzieję, bo rada bezpieczeństwa niemal błyskawicznie zareagowała na agresję Iraku po w ciągu 2448 godzin przyjęła szereg rezolucji potępiających to i dając upoważnienie do użycia siły dodawał taką naprawdę nadzieja, że ten system w końcu zacznie prawidłowo funkcjonować niestety z naszych badań wynika, że tak naprawdę zachód przyczynił się o do deregulacji do naprawdę wypaczenia tych norm, które mamy w karcie narodów Zjednoczonych w Rio ustanawiał dokładnie dokładne faz rozrządu pomaga wyegzekwować dług, bo z 1 strony była to nadzieja na AM większą zdolność współpracy i wykonywania norm porządku, jaki ustanowiliśmy, ale z drugiej strony trzeba było mieć też jednak zasoby, które pozwolą wdrożyć ich posiadaniu przede wszystkim zachód, więc dobrze zaczęliśmy stał się narzędziem powiedzmy w dobrej sprawie, a potem sam, bo przeszkadzał na, tyle że można te nadzieje ma znaczenie może mieć ekranem z Makowieckiego zupełnie punktu widzenia jest dość istotna, że teraz mówimy o tych nowych wojnach, które są poza granicami tzw. Zachodu one są gdzieś na peryferiach z perspektywy inny świat zachodnioeuropejskiego transatlantyckiego i może dlatego on wtedy te zasady którymi zachód chciał się bronić się nagle przestały być tak tak ważna pamiętajmy, że Bośnia Hercegowina 3 interwencja w Kosowie to środek Europy i dlatego tutaj też ta reakcja była taka mocna, bo nie chciano dopuścić, żeby znowu Europie drożały akcje rozlać do takich scen i też pamiętano, gdy się, że tu też pamiętam, żeby nie dopuścić znowu, żeby do Europy doszło w Europie, żeby doszło do takich zbrodniach mieści jak widzieliśmy w czasie drugiej wojny światowej, że skoro jesteśmy tak bardzo rozwinięci to nie dopuścimy, żeby akurat na tym terytorium do takich rzeczy dochodziło i stąd ta Wola być może interwencji humanitarnej, żeby właśnie inni biorąc pod uwagę to humanitarne argumenty, żeby chronić prawa człowieka właśnie na naszym swoim podwórku, tym bardziej interweniować z tego powodu, a resztę trzeba zwrócić uwagę może znacznie byśmy się zaczęli dywagować czy Bośnia Hercegowina to jeszcze nasze podwórko czy tylko powiedzmy tak tak różnych znak dla pana granica bliska zagranica niemniej, ale takich jak na euro chodzi mi o to żal, a fakt, że było to poza powodował też, że trochę inaczej podchodziło się do samego użycia siły to nie była konieczność to było wybór i tak właśnie też ciekawe, że zachód zdecydował się na działanie, choć nie był wprost zagrożony właśnie myśląc, że być może rozleje się to albo tak tradycyjnie i co się konflikt niedaleko może rozlać się na nasze terytorium to będzie zagrożenie August sam fakt, że konflikt się toczy narusza normy co, do których mam przekonanie żony są słuszne typu nie powinniśmy stosować siły do rozwiązywania konfliktów powinniśmy przestrzegać praw człowieka i w takim razie nie reagowanie na to, nawet jeżeli im wprost nie zagraża zaszkodzi w przyszłości Rona empatyczną trochę było w tym pewnego rodzaju mesjanizmu nas nadziei, że skoro nam te normy pomogły w serwisie potrafiliśmy rozwiązać sytuację w UE zaczynają stosować normy przestrzegać praw człowieka w sensie takim wewnętrznym, ale też jej w stosunkach Osiny wydał reszcie świata i zalać wodą pomoże uzyskać w podobny jak północnej formacja lista będzie częścią składową doktryny Georgea Busha już trochę później prawda my tutaj stany Zjednoczone zaprowadzimy w demokracji wszędzie, gdzie się da, a talentem do George Bush, który jest odpowiedzialne za rozpoczęcie interwencji, ale przeciwko Afganistanu i tu mówić docelowo aż do nieba tylko interwencja przeciwko Al Kaidzie, ale także przeciwko ówczesnemu rządowi Afganistanu od tej akurat ta interwencja to była odpowiedź na atak, który w serce w zgodnej z chęcią odwetu zresztą do tej pory stany Zjednoczone mówią, że tak naprawdę działał w samoobronie i wszystko co potem 2001 roku robią łącznie z działaniami podejmowanymi przeciwko państwu islamskiemu wpisuje się właśnie w to prawo do samoobrony, które rozpoczęło się w 2000 wieś rowerem czy ty taki efekt domina nie zadziałał, bo po 2001 roku, a zatem jeszcze coś innego patrząc na 27 lat tak całościowo czy rządzi tym wszystkim tymi konfliktami teoria chaosu czy w tym była jakaś myśl strategiczna ideologiczna dziwna jakaś próba budowania nowego porządku światowego pozycjonowania się na tej mapie i tak nie znaczy tak naprawdę zbadaliśmy tylko po interwencji zajmowaliśmy się głównie tymi, które były wielonarodowe to znaczy wiele państw mniej niż jedno interweniowała więcej byśmy jeszcze doliczyli to było kilkanaście interwencji łącznie zbrojnych państw o zachodnich, ale niektóre były jednostronne i jelit, a bilateralne z -li się na wkład w Liberii o interweniowanie Amerykanie wcielony interweniowali Brytyjczycy, więc siłą rzeczy częstych interwencji, bo po prostu reakcją na wydarzenia bez wielkiego planu na zasadzie czysto reaktywnej coś złego dzieje się chcemy być może środkiem, który nie wydaje się najlepszym do leczenia w ich siłą, ale no, ale zaleczyć problem lub go rozwiązać natomiast niektóre przyjeżdżały tu taki element większego planu nawet jeśli trudno powiedzieć, że wszystkie, bo to część tak to ująć pierwsza była w pewnym sensie próbą czy do ustanowienia czy obrony tworzącego się systemową starych burz, czyli o w Bush senior w na nazywał to o nowym porządkiem światowym, więc New Order in z innym chcieliśmy go ustanawia, w którym zachód zająłby taką pozycję w centralną, ale takie zawody stany Zjednoczone z mam żal do taśmy moim zdaniem gola, a później się dalej na początku raczej można mówić oczywiście stany Zjednoczone zawsze widział się w centrum Zachodu natomiast wydaje mi się, że nie było to tak do końca powiedziane, że mówimy wyłącznie w stanach Zjednoczonych stany Zjednoczone jako lider Zachodu, ciągnąc za sobą cały wolny świat jeszcze utworzony w czasie zimnej wojny czy też skupiony wokół nich jako wyrazicielem woli szerszej aniżeli tylko Amerykanów w, a tak to wtedy tak tak rozumiane centrum Zachodu oczywiście wiec w decydującym głosem Stanów zjednoczonych, ale my słuchany mniej z powodu strachu tylko z powodu akceptacji pana tego rodzaju postępowania i wydajność liczba ta dziewiątka dziewięćdziesiątych tak to jeszcze liczono, że to są normy, które są słuszne dobre i w warte propagowania porządek, w którym stany Zjednoczone razem z resztą Zachodu mogą je gwarantować jest słuszne dobre i prawdopodobnie najlepsze możliwe nawet jeśli nie najlepszy i stąd taka promocja w przynajmniej w przypadku interwencji w UE w Iraku pierwszy podczas wojny w Zatoce Perskiej właśnie, zwłaszcza że było ono wraz z dużą legitymacją w postaci rady bezpieczeństwa, która się na nią zgodziła, a wręcz apelowała o i podjęcie to wszystko dawało efekt tworzenia budowania porządku w pewnym sensie w Bośni Hercegowinie kontynuowano ten trend, nawet jeżeli dochodziły te czynniki takie czysto właśnie praktyki w postaci to jest blisko naszych granic trzeba też pomyśleć o takich następstwo czysto geopolityczne czy też np. fani migracji tym podobnych rzeczach w Kosowie jeszcze trend, by mnie bym widział gdzieś tam dochodzi kolejny element promocji konkretnych, jakby doszło do kolizji na ile możemy chronić siłą prawa człowieka naruszając porządek prawny stanie się, kto decyduje o użyciu siły, bo to zdecydowano się użyć siły w Kosowie mimo braku zgody rady bezpieczeństwa, jakby uznano wyższość potrzeby obrony praw jednostek czy grup ludności elblążanin zachód wiedział, że tak to prawda nie nagradza uzgodnić z nami nie grałem pamiętajmy też, że zaraz Bruno w tym przypadku interwencji w Kosowie czy interwencji w Iraku w 2003 roku w LM, nawet jeżeli państwa zachodnie obawiały się, że ewentualne decyzje w radzie bezpieczeństwa będzie zablokowana przez Rosję i Chinach to mogły spróbować innych przepchnąć rezolucję w zgromadzeniu ogólnym spra w w ramach specjalnej procedury Zjednoczeni dla pokoju, ale tego specjalnie nie zrobiły dla tego, że widziały, że nie ma poparcia wśród państ w świata dla ich celów i one nie były pewne wyników głosowania, by zgromadzeniu ogólnym i też pamiętamy i że my zaczynamy mówić od tej pierwszej interwencji 1001 . roku, gdy jest moment, kiedy Rosja słaby atak na Kazimierzu ze swoimi wewnętrznymi problemami i 4 i Chiny mają swoją politykę nie mieszania się nie wtrącania podkreślania tego, że szanują integralność terytorialną, ale jednocześnie za dużego nie angażowania się z takich zmian oświetlona wewnątrz, ale to właśnie moment, który za chwilę się skończy dokładnie Rosja będzie usiłowała obrócić się co widzimy, że do tej pory jako głównych graczy nędzarzy dość charakterystyczne, że przecież o awans jeśli chcieliby się trzymać Kahna w Zjednoczonych już przy pierwszej interwencji tak naprawdę to jak ta interwencja ma wyglądać powinno być konsultowane za to bezpieczeństwo czy tzw. pocztowym komitetem sztabowym, a zachód uznał, że nie oni prowadzą do wojny po swojemu ewentualnie jakiś ogólny raport radzie bezpieczeństwa i sekretarzowi generalnemu złożą stąd też od samego początku sekretarz generalny podkreśla to nie jest interwencją żydowska my za to nie odpowiadamy my daliśmy upoważnienie, ale w pełni odpowiedzialność to interwencje biorą państwo zachodnie przyrządy, a fasadowość instytucji międzynarodowych wydmuszki, ale chciałbym jeszcze zapytać ME i nie od razu może już pani doktor zostanę w domu usłyszeliśmy tutaj wiele razy w prawach człowieka w pani doktor mówiła o samoobronie dorzućmy do tego jeszcze argumentację dotyczącą bezpieczeństwa stabilizowania czy przywracania ładu inne Międzynarodowego czy lokalnego którym, gdyby był tam konflikt to mogłoby to powodować jakieś reperkusje Anny w naszym terytorium a, a tak naprawdę po prostu chodzi i wyłącznie o interesy te prawa człowieka ta ochrona, a ten humanitaryzm ochrona ludzi i życia zdrowia no jasne warstwa retoryczna tej narracji tak naprawdę tu wojna Europe tutaj rodzaj zemsty to wszystko zaraża interwencji mówimy, bo tak naprawdę dałam narracja zmieniała się z interwencji na interwencję, kiedy mówimy o pierwszej wojnie w Iraku to tutaj tak naprawdę, kto też była nazwana właśnie wolną Europę tak, ale z drugiej strony to była też tak jak je dr Madej podkreślił taka wojna o nowy porządek, że my ten nowy porządek będziemy ustanawiać, ale potem Bośnia Hercegowina to jest rzeczywiście interwencja z upoważnienia rady bezpieczeństwa, gdzie chodziło głównie o zabezpieczenie cywilów, dlaczego o nazwie strony pod względem wojskowym była udana, a z drugiej strony wiemy doszło do takich tragediach Srebrenica, ale z drugiej strony pytanie czy możemy o to obwiniać narodu, który miał wtedy związane ręce, ale bez Bośni Hercegowiny być może nie byłoby Kosowa Bośni Bośnia Hercegowina ośmieliła zachód, że te względy humanitarne mogą być pewne znaczenie ideowe i stąd też ta interwencja w Kosowie w Pszczynie akurat bardzo podkreślano kwestie humanitarne do żyły na Zatoce Perskiej Bośnia Hercegowina Kosowo tu jeszcze można obronić tezy on ochronie ludzi o brak ludzi o innych o obronie i żegna się z Jerzym na pewno nie no i potem i potem w Turznie w noc nijak nie popada śnieg nie w każdym przyp aut wydaje się, że też, aby na tych adwokatem diabła tu mówić też adwokatem Zachodu, ale dla nawet jeśli te interesy się pojawiały rzeczywiście w każdym też paradoksalnie np. jak też wyszło naszej koleżance zespołu pani dr Wroński, ale w badaniach czynnika surowcowego w Tychach to właśnie paradoksalnie to w pierwszej wojnie w Zatoce Perskiej miał tak naprawdę największe znaczenie równocześnie w sytuacji, kiedy była najlepsza sytuacja na rynku Europy np. w takim razie najmniej potrzeba było, jakby gwałtownych środków, a tak się nie zdecydowano to są pewne paradoksy, które nam, które warto zauważyć, ale nawet jeśli ten prestiż pojawiały takie twarde interesy bezpieczeństwa są niższe odpowiadamy na zagrożenie w postaci terrorystów, którzy zaatakowali stany Zjednoczone teraz czy słusznie, że w takiej skali czy słusznie, że w takiej formie, że atakujemy inny kraj i obalamy w nim wrzątek stało się w Afganistanie to inna sprawa dotyczy to jest kwestią dyskusji, ale tutaj były takie interesy czasem rzeczywiście w przypadku zatoki Perskiej do pewnego stopnia w Libii w mniejszym stopniu paradoksalnie w drugiej wojnie w Zatoce Perskiej, czyli 2 tysiące trzecim roku kwestie czysto surowcowe nowości czy Kosowie o surowcach niemoc mówiło się po prostu nie było tak to nie był temat tak to jednak te elementy w postaci takich powiedzmy altruistycznych kwestii jak prawa człowieka czy porządek światowy nigdy nie były całkowicie wydmuszkami to znaczy w niektórych przypadkach może najbardziej w przypadku jak w 2003 to rzeczywiście tam posługiwano się argumentami typu wyzwolimy Irakijczyków przyniesiemy im demokrację dusz sztucznie natomiast bardziej chodziło mu przekształceniem w powietrze bliskiego Wschodu na morze nie tyle na nasze podobieństwa na model, który nam będzie odpowiadał natomiast w przypadku pozostałych to jednak, zwłaszcza Kosowa, a nawet broniłby ligi pod tym względem naprawdę przynajmniej początkowo chodziło też o to, żeby pomóc potrzebującym czy narzędzie było tak, choć jak mawia Koum atakowała generalnie musimy zareagować natomiast czy rzeczywiście, jakby testował także czasem też w przypadku interesantów apetyt rośnie w miarę jedzenia to znaczy jak udało się jednak np. zatrzymać wojska Kaddafiego o przed wtargnięciem do Bengazi stoczni spróbować zrobić czegoś więcej Jan osób fizycznych, a do końca nawet nie byliśmy sami to powiedzmy konkluzji w nim w naszej książce co do tego czy czy można uznać, że w przypadku Maćka interwencji libijskiej od początku chodziło o obalenie Kaddafiego może nie może część interwentów tak może nie wszystkim o koniec końców jak udało się go powstrzymać budowy to dlaczego nie pójść krok dalej możliwe zerwane więzi łączą się właśnie tuż przed zajęciem przez wojska w Benghazi prawda to innym czy zastanawiała się potem w literaturze przedmiotu opis jak ten proces decyzyjny tam przebiegały tarcza w Waszyngtonie miał mieć rozwiązanie na pewno zostali w Petrochemii to jest jedyny taki przypadek w sumie wszystkich tych interwencjach wciągnięci w jakimś stopniu w Bośni też się długo opierali, ale ostatecznie to oni zadecydowali interwencji, a tutaj o 2 kraje europejskie Francja wielka Brytania rozpoczęły interwencję trochę Munster, a teraz nam pomóżcie, bo sami nie skończymy, a i Amerykanie, chcąc nie, chcąc weszli, chociaż sam proces cywilny akurat każdej interwencji wycieka do analizowania z tego właśnie chcę to dla poszczególnych ciosów niczym państwo analizowali jak i jak dochodziło do decyzji tak bierzemy wojsko idziemy na tyle na leśną nam udało mu też trzeba przyznać, że w tej analizowanie, zwłaszcza takich kwestiach moty w moty w prawdziwe ani deklarowane przy czym sam proces decyzyjny to jest trudna, zwłaszcza jak się robi tzw. deską serów, czyli głównie pracuje jednak w ponad nad papierem i i przed ekranem komputera, owszem, rozmowy i wywiady można wprowadzić, ale cóż jak ktoś podejmował decyzje, które się potem może np. wstydzić nie do końca opowie powiedz prawdę jak w Atenach doszło podobnie czytanie pamiętników nie jest pewne przejściową noclegi można tak kładzione są one są z reguły odpowiednio dostosowane do obrazu, jaki chcemy chcemy promować, więc to jest kłopot nie staraliśmy się to tu też ustalić zarówno, gdy chodzi o obiektywne, bo czasem wyraźnie widać było żadną oficjalną deklarację po prostu nie wystarczy dla zrozumienia po co to wszystko było przy przy nakładach, jakie zostały użyte w procesy decyzyjne zresztą czasem okazywało się stosunkowo proste w lesie w 11 września ktoś zaatakował 12 września już była decyzja bardzo mi się z tym zrobić w zasadzie widać było supermocarstwo mogło nie pozwoli znaleźć okazje, ale do dziś rada i tutaj widać było, że jakiejś rozmowy z innymi partnerami nie ma raczej ich już to o szczegółach typu czy chcecie się przyłączyć i koniec czasem nawet w minionym radnych, którzy twierdzą, że to był jedyny moment, w którym sprawdzało się na 1 ze wszystkich wszystkich wszyscy za 1 drze w, czyli główną zasadę NATO tylko, że ci wszyscy za 1 nie byli potrzebni prawda, bo i 1 doskonale poradzi sobie sam nieprzypadkowo zresztą sama operacja w Afganistanie nie zaczęła się operacja NATO -wska, bo po to, Amerykanie najzwyczajniej w świecie partnerów nie potrzebowali, a wręcz po doświadczeniu 2 lata wcześniej głosowali nie chcieli był wcześniej dość mocnych denerwowało to, że w zasadzie wykonują prawie wszystko, a muszą się dzielić procesem decyzyjnym z krajami czasem wręcz krytycznymi wobec samej misji, a jak było w przypadku Kosowa i Grecji, która miała wpły w na decyzję, a po operacji od początku krytykował i uważała, że na razie nie powinna być ona przeprowadzana natomiast ważne, że w niektórych przypadkach rzeczywiście czasem odgrywały kwestie w Broniszach osobowościowe dużą rolę na pewno w Libii mieliśmy innego prezydenta Francji czy inną sekretarz stanu w stanach Zjednoczonych i inną przedstawiciel Stanów zjednoczonych ONZ i niewykluczone, że mielibyśmy inne wyniki Dec procesu decyzyjnego i tutaj zresztą coś na to nas też staraliśmy się zwrócić uwagę tylko okazywał się, że ma o tym nie to nie jest czynnik ludzki czynnik wewnętrzny naczelną niestety czasem woźnego jedno Zielona Góra jak głoszą w wyborach dla wyborów do odwrócenia kryzys oczywiście wewnętrznej oceny w szkole jest dekoniunktura i można byłoby ją jakoś tak trochę podnieść na duchu inne, ale drażniła nas ta krótkowzroczność Zachodu godnych tak naprawdę gigant Zobacz wideo inne dane dokładnie one były przeważnie sukcesem iść pod kątem militarnym jeśli chodzi o takim czysto maleńką scenę de minimis unitarny charakter tu wszystko szło, a to było wiadomo i jak się dysponuje taką siłą w latach 2 do ognia, ale chyba pani dr Adam no oczywiście, by wojna w ogóle z procesem bardzo dynamicznym zjawiskiem bardzo widoczny znak rano takie rzeźby można mieć fantastyczną broń, ale trzeba czy Afganistanie zaś pozwoli Partyzant go tak drogie bomby to co się okazuje głos, bo nie pozwala też niepotrzebne w takim terenie do niczego i właściwie niespełniające swojej roli UE natomiast wówczas był jeszcze tak 1 wątek KOV poruszać się tym dotyczące inne tego naruszenia prawa Międzynarodowego o, o którym pani też sieć KFC wspomniałam mówiąc o tych interwencjach aż ciasto podpierała się tym, że naruszono prawo międzynarodowe my tutaj będziemy to prawo międzynarodowe przewracać jednocześnie łamano prawo międzynarodowe tak, jakbyśmy mogli to obserwować, że z 1 strony czasami po prostu naciągany pewne ramy tak jak w przypadku prawa do samoobrony, gdyż w przypadku interwencji w Iraku 2003 rok, która jest przez większość prawników określona obecnie jako agresja i takie oczywiste złamanie prawa Międzynarodowego jednak to prawo do samoobrony prewencyjnej, którą Amerykanie celowo nazwali prewencyjną, bo tutaj jest większe przyzwolenie prawników na tego typu obrony, kiedy ona jest tak naprawdę odpowiedzią na nieuchronny zbliżający się niebezpieczeństwo, ale takiego niebezpieczeństwa nie było i nic albo n p . fakt, że Samoobrona w przypadku Afganistanu państwa zaakceptowały, że bronimy się również przed różnego rodzaju organizacjami państwowymi tak jak mamy do czynienia z al-kaidą czy innymi LUG organizacjami terrorystycznymi, ale stany Zjednoczone ich sojusznicy poszły jeszcze dalej, bo one walczyły z rządem Afganistanu, którego trudno w sensie prawnym przypisać odpowiedzialność za działania Al Kaidy nazywano przecież, że do wydania przywódców Al Kaidy nie można tego jest jeśli będzie trzymać litery prawa, a no to niemożna zaatakować kolonizatorzy nie wykonał żądania w postaci tak dalej gościa czy też osoby, które mówi, o której udzieliliśmy, a udzielili Szmal schronienia, więc ze, a już na pewno nie uzasadnia to ataku zbrojnego można je obłożyć sankcjami ani nikt nic nie można już żyłę złota ta zaś tylko owo układano sankcjami poczyni czekano na ich zły jak na bramce Żewłakowa z Irakiem na początku wpierw jednak w przypadku no nałożono sankcje i w zasadzie równocześnie przygotowano się do rozwiązania na zbędne oko on jedno 1 gminy zwrócił uwagę, że w kilku przypadkach cieszyło się od początku przyzwoleniem mniejszym lub większym innych państ w i Raków w pierwszej wojnie w czasie zatoki Perskiej i trudno mówić, że spotkało się z Zachodu postępowanie i to nawet w mimo faktu, że widać było, że nakładamy sankcje bardziej, że wyłożenie nałożyliśmy de facto przygotowujemy się do działań zbrojnych w dziewięćdziesiątym dziewięćdziesiątym pierwszym roku nie spotykało się to ze jawną krytyką, a w przypadku Kosowa pamiętajmy, że przecież była zachęta ze strony sekretarza generalnego ONZ Kofiego Annana, który wręcz namawiał do tejże interwencji pochwalał tą decyzję o swych pamiętnikach mówi IR sen się pochwalają cen, że słusznie element Magdaleny Albright zareagowała na wątpliwości Brytyjczyków, że jeżeli mają też wątpliwości prawne to może powinni poszukać innych prawników i mówi to z aprobatą tak później Libia Libia tak naprawdę jest były pokłosiem tego co określamy całą dyskusję o odpowiedzialności za ochronę dóbr mówiono też pierwszy raz taka sytuacja, kiedy rzeczywiście tej doktryny używane używane w dobrym celu w polu w tym, że ona była tak zrealizowane, że tak naprawdę to był ostatni gwóźdź do trumny tego co nazywamy odpowiedzialnością za ochroną i dzisiaj tak naprawdę na korytarzach ONZ-etu mówi się odpowiedzialności za ochronę to tylko w kategoriach prewencji, ale już nie interwencji zbrojnej i też pamiętajmy, że tym ta krótkowzroczność ona nie tylko obejmuje to, że świetnie szło militarnie, ale potem politycznie wszystko się rozłazi, bo ich sytuacja w Iraku była niestabilna Afganistanie ciągnie się latami, ale też nie przewidziano, że te precedensy, które zachód ustanawiał mogą być wykorzystane przez inne państwa przypomnimy sobie ostatnie argumenty Rosji, kiedy wykonywała aneksji Krymu, kiedy ona punktowała zachód mówiła Kosowo robimy to samo odsłona odpowiedzialność za ochronę Libia my chcemy tak samo chronić na Krymie, ale szanujemy prawo do samostanowienia chronimy demokracje to są hasła wyjęte z ust Zachodu zachód nie przewidywał, że te same zasady będą stosowały inne państwo samo jak rozwijała się Generali w innej wieża albo działa też pani mit jest bardzo ważny wątek tych negatywnych konsekwencji oznacza, że militarnie szło bardzo dobrze politycznie niekoniecznie mówiliśmy też o tym, że wojna jest bardzo dynamicznym zjawiskiem jest trudno pewne rzeczy przewidzieć Munk mam wrażenie, że bobasy też w tej książce w pewnym momencie pojawia się takie zdanie, że rzecz, że nie przewidziano pewnych negatywnych konsekwencji swoich działań zastanawia się to one są w ogóle do przewidzenia czy kiedy była tam taka fascynacja Inner mówi wiosną ludów w GM nie w Afryce północnej, kiedy myślano, że tam postępuje teraz proces demokratyzacji, że on przez te ta demokracja przez to morze Śródziemne prawda i teraz będziemy mieli najwięcej tego świata demokratycznego zastanawia się czy my czy nie ulega ono pewnym potrzebą chwili EU czy był, gdzie można było przewidzieć negatywne konsekwencje swoich działań władz, gdyż ma przygotowanych ekspertów, którzy są w stanie zmierzyć się z danymi problemami pamiętajmy, że do 100 słynna inne dywagacje, kiedy do 2001 roku okazało się, że racja jest czynnych agencji Stanów zjednoczonych nie było osób post prawidłowo, posługując się językiem arabskim, gdyby nie da się prowadzić dobrze danej interwencji zbrojnych tak naprawdę nie wiadomo z kim walczymy jesteśmy w stanie rozróżnić z kim możemy się sprzymierzyć przeciwko komu w przypadku Iraku 2003 rok to ten tragiczny błąd w postaci zwolnienia ze służby wszystkich tych, którzy nawet należeli do partii bazy w nasz tak naprawdę osoby, które nie wiedział co ze sobą zrobić był chętny do przystąpienia do opozycji do wglądu do sił walczących z siłami koalicji razem umiały robić dokładnie liczby ludzi, którzy byli wykształceni nie mieliśmy dziwi ich zastąpić także, że jeśli chodzi o poziom ekspertyzę czy dajmy się, że to jest trochę tak oczywiście, że nie wszystkie były do przewidzenia, bo to jest naturalne też w niektóre rzeczy były o tyle do przewidzenia, że było oparte, zwłaszcza w późniejszym czasie zaczęliśmy coraz bardziej ambitne cele, bo coraz więcej chcieliśmy zrobić w przypadku po dziewięćdziesiątym pierwszym chodziło o to, żeby i tak wyszedł z Kuwejtu przede wszystkim przynajmniej w dziewięćdziesiątym piątym, żeby skończyła się wojna w Bośni dziesiąty dziewiątym, że przestanie deprecjonować Albańczyków w Kosowie, ale w 2000 pierwszym czy w 2000 trzecim, żeby zmienić cały kraj na zasadzie przejść obalić rząd i stworzyć jest zupełnie inny znacznie bardziej ambitny cel i tu akurat to było do przewidzenia, że z ośrodkiem wojskowym tylko i wyłącznie bez wcześniejszego przygotowania ludności do tego, by się nie udać się udało 2 × to znaczy z Japonią i Niemcami po, a od drugiej wojnie światowej ale jakim kosztem i po jakimś wydarzeniu ważne jest, że w ataku i Pa no i też nakładane były coraz większej przy pełnej kontroli przez dobry kilka lat w całkowitej dominacji ciała zewnętrznego przejęcia całkowicie odpowiedzialności również za społeczeństwo i funkcjonowanie i do tego warunkach w nim tworzącej się właśnie zimnej wojny kiedyś np. Stanom Zjednoczonym bardziej zależało, żeby np. Niemcy poszły we właściwym kierunku co też zmieniało kontekst to był wyjątkowy przypadek, który trochę jednak rzuca, jakby światło i a sposób patrzenia, że skoro udało się w Niemczech np. po po upadku trzeciej rzeszy czy Japonii po podziale czterdziesty piąty to powtórzmy to nie da się zrobić to w Iraku w 2000 trzecim albo w Afganistanie 2000 ktoś inny tylko indolencji no bo tak i to jest, ale częściowo wydaje mi się też, a i to jest chyba największy problem, że nie tyle nie przewidziano konsekwencje co zapomniano, że plan powinien być całościowy to znaczy, zwłaszcza rano jeszcze w Afganistanie jest o tyle zrozumiała, że powiedzmy wpisano go w biegu zaatakowano nas 11 września, więc szybko musimy zacząć działać i może dlatego skoncentrowano się jak obalić talibów i ich likwidować poszczególnych członków AlKaidy apotem jakoś to będzie poza tym na demokracja to w sumie taka fajna, ale dali się z regułami kupią i sami zaczną wprowadzać bez uwzględnienia, że może na miejscu niekoniecznie ten model najbardziej by pasowało od razu, bo nie mówią, że w przyszłości, dlaczego nie, ale dalej niż w demokracji trzeba mieć trochę przygotowanym tak powie chwycił Afganistan to był taki moment, który zaczął destabilizować sytuację osobiście uważam, że jak dowód był poważniejszy problem, bo Afganistan sam sobie o po pierwsze, Amerykanin reszta popierających i krajów mini wówczas jednak dużą legitymację moralną ów z znajdowali może nie tyle przyzwolenie na wszystko co robią i inna ale, ale zdecydowanie łatwiej było uzasadnić, dlaczego warto natomiast na Irak moim zdaniem był momentem, kiedy po pierwsze, okazało się, że nie dokończyliśmy pracy powiedzmy w 1 miejscu a, a zaczynamy drugi, a po drugie, tam cała wiarygodność argumentacji, że także działają broń gazową, a no byłam była słaba, a zarazem, jakby dewaluować są argument, że walczymy z terroryzmem albo chcemy poprawić los ludności na mistrza poza tym w Afganistanie toczy się konflikt zbrojny w Iraku nie było żadnego jak też stanowi bezpośrednie zagrożenia dla nikogo łącznie ze swoimi sąsiadami nie wydaje się, że dla mnie raczej tym takim momentem, kiedy naprawdę wiele złego się stało był on był, a przynajmniej, kiedy weszliśmy na na drogę, z której już odwrotu tak do końca nie było szansy się zniszczenia, jakie np. gładzie i prawną międzynarodowym poczyniła zachód, a zaczęły być nieodwracalna, bo po Afganistanie jeszcze można było trochę w Iranie opanować zrobić to, że to jest tzw . są w nim Jonasz minister poprzedni szef spraw zagranicznych Sikorski sui generis wzięciem to był wyjątkowy przypadek i dlatego zastosowaliśmy te środki potem zaczęliśmy robić tego reguła i dzisiaj już we wrześniu porządków Irak podzielił Europę pamiętajmy, że filmować już nie było takiego Sojuszu całej Europy zachodniej ze Stanami Zjednoczonymi tylko tutaj ten podział był bardzo widoczny też to teraz co widzimy także w tym raporcie tylko w wydanym we Wielkiej Brytanii, że wielka Brytania poczuła się też w pewnym momencie oszukana i tak co pewnie wpłynie też na dalsze relacje pomiędzy tymi 2 państwami ewentualną chęć się uczestnictwa we wspólnych koalicjach Irak też sporo kosztował stany Zjednoczone w testach, że mówimy o tych kosztach, które zostały poniesione przez ten kraj, w którym interwencja inne miała miejsce LM przez prawo międzynarodowe, które też zostało podważone przez inne instytucje międzynarodowe, których wiarygodność została podważona ciepły pokazano światu ich fasadowość inne, ale też stany Zjednoczone, które twierdziły 2003 roku, że interwencja w Iraku nie będzie kosztować więcej niż miliard dolarów przy czym można teraz oszacować, że ten koszt sięgnął 8 bilionów dolarów netto są koszty wszystkie militarne, ale też koszty, o których myślimy myśląc o interwencję np. koszt leczenia weteranów wojennych, którzy potem wracają inny, ale na razie, żeby do kraju krótko to niech będzie weteranów do leczenia jak się okazuje, że trwa ona 630 latach dlatego też zakładano no właśnie ale gdy w 2 pierwsza wolność zaczynała też wszyscy mówili, że przed Bożym Narodzeniem żołnierze będą w domu LM próbują państwo odpowiedzieć itd to jest chyba kluczowe w tej książce, dlaczego tyle razy nie wyszło Zachodowi z tymi interwencjami no dlaczego, dlaczego okazja okazaliśmy się nieudolnie, dlaczego nie wyciągaliśmy wniosków w Polsce porażek i z tego co się wydarzyło wcześniej, dlaczego popełnialiśmy te same błędy znakiem przewrotnie powiedział raczej, że wyciągnęliśmy złe wnioski z początkowych sukcesów znaczy, ponieważ początkowo jako tako wychodziło z równą jak choćby pierwszy 1010. pierwszym roku nie tylko od strony Polic militarny odeszli od politycznej był względnym sukcesem na 3 gole Tomasz Dymerski to ona jest oceniana przez państwo dość wysoko, jeżeli chodzi o zagadnieniach na czym wiadomo, że tam powiedzmy zalążki późniejszych kryzysu się zaczynały właśnie bo, chcąc nie, chcąc rada bezpieczeństwa została postawiona w takiej sytuacji ani innych czy ktoś pomoże przy zwolnić, ale potem już ma na koncie przyglądać jak to wygląda no ale z drugiej strony w Bośni Hercegowinie znowuż próbowano tą kontrolą utrzymać się ona okazywała się bardzo mało funkcjonalną stronę z dykty wojskowej niewykluczone że, gdyby Bośni Hercegowinie powiedzmy ONZ odpuścił wcześniej cugle przestał wpływać tak mocno decyzje stricte wojskowe wojna trwałaby znacznie krócej, więc okazuje się, że to nie są aż takie proste rzeczy typu Zaza za dużo np. trzymał w rękach zachód, niemniej początkowe sukcesy spowodowały moim zdaniem zaczęliśmy być znacznie bardziej pewni, iż ambitni pycha zgubiła pycha jak tych żywych ryb jest pani o w tym momencie zaczęliśmy sobie stawiać znacznie większe co, ale brać się za interwencję również wydana w sytuacji znacznie mniej oczywistych jak, zwłaszcza Irak 2003, kiedy on tutaj naprawdę trudno było uzasadnić w ciągu w sposób, który da się kupić auto było ono na na siłę przepchnięcie nawet i udało się przepchnąć kolanem przez przez radę bezpieczeństwa, a i tak zrobiono właśnie wierząc, że pójdzie szybko łatwo i wszystko się uda, a więc raczej bym widział złe wnioski wylano na starcie do zabicia zabita przez okres nie czy może nie byliśmy dość cyniczni, bo po pamiętam inni takiej narracji takie komentarze, które się pojawiały po eliminacji Echo Sajna czy Kaddafiego, że dopóki winni i trzymali ten region ciężką ręką i owszem, ale przynajmniej był spokój Święty spokój, a jakże się ich wyeliminowali no ktoś tak powiem chaos degrengolada i wszystko poszło nie w tym kierunku co trzeba, więc może trzeba było wspierać tych zamordyzm TUW, bo to byłoby z pożytkiem dla tego porządku światowego dla jego stabilizacji ale gdy wracamy do pani pytanie czy pani podważała też takie dobre intencje Zachodu bomb nie negujemy, że to dobre intencje rzeczywiście się pojawiały się złamać, bo nikt nie do zaakceptowania z punktu widzenia wartości, które zachód chciał promować także chciał promować demokrację, że chciał promować prawa człowieka, gdy nie mógł pozwolić sobie na 3 zobowiązania ustalono, że jeżeli jednak w kompromis taki, że MF, ponieważ zlekceważył tenor, który sam ustanowił porządek, który sam ustanowił, bo drugiej wojnie światowej doprowadził do tego, że później w kolejnych sytuacjach Syria już nie mógł odpowiednio zareagować już tego przyzwolenia nie mógł uzyskać i tu też pomysł skupili się na skalę tych aspektach prawnych jeśli chodzi o możliwość użycia siły, ale nasza koleżanka dr Agnieszka Bieńczyk Missala badała też jak to wyglądało z punktu widzenia prawa humanitarnego ze sposobu prowadzenia działań wojennych i rzeczywiście można zauważyć, że zachód starał się, żeby to było zgodne z prawem, nawet jeżeli istnieją pewne różnice pomiędzy Stanami Zjednoczonymi, a państwami europejskimi Dydek próbowano wypracować taki model, żeby te straty cywilne były jak najmniejsze problem jednak w tym, że zachód od początku chciał bardzo wyeliminować swoje straty w związku z tym był gotów na większe straty cywilów po stronie przeciwnika a, byleby jego żołnierze zginęli i tutaj mamy ten przykład Kosowa, kiedy zdecydowano się początkowo właśnie tylko NATO interwencja powietrzną, która wiadomo było z góry, że musi być nieprecyzyjna, bo kiedyś dużej wysokości wrzuca się bomby to w tym momencie nie ma możliwości, bo zawsze trafiły w punkcie, gdy nie operujemy prawidłowymi danymi prawidłowymi mapami i coś się starał, ale jednocześnie założenia, które przyjmował od samego początku, czyli przede wszystkim unikamy strat własnych wpływały na to, że te straty wśród ludności cywilnej musiały być atutem jest też to o tyle w mieście zaznacza, że właśnie to konsekwencja w wojnie z wyboru, bo w tym momencie, jeżeli rozpoczynamy interwencję, bo uważamy, że warto nie, dlatego że musimy to i nasze społeczeństwo jak my sami decydenci mają wbudowaną, jakby z ograniczeniem w postaci rano nie możemy o nich zbyt dużych strat, bo wtedy cały nasz wybór nie ma sensu nim stawiamy to jest zresztą płakał w ogóle interwencji humanitarnej czy użycia siły bowiem częstych interwencji była interwencjami humanitarnymi, czyli użycia siły w celu obrony praw innych grup ludności musimy uznać, że bliżej życie naszego żołnierza obywatela Niemiec Wielkiej Brytanii kraje, jeżeli chcemy wykonać interwencję dobrze jest w pewnym sensie mniej warte niż zwolnionego Albańczyka Kongijczyka czy kogoś takiego no bo musimy go wysłać zaryzykować jego życiem, chociaż wprost nie broni ojczyzny czegoś takiego mógłby nim jechać mówi moglibyśmy się nie angażować, owszem, oznaczałoby to np. masakra w Kongu albo represje w Albanii, ale żaden Brytyjczyk Polak Amerykanin, by nie zginą i wiele zależy na euro za nami pierwsza organizm jest zawsze tego rodzaju pułapka z 1 strony obywatele oczekują, że co zrobimy z drugiej strony mamy to zrobić w Elanie nie zginął w pytaniu w sensie i straty i czas na igrzyskach powinien wytrzymać tak dalej, więc ten kłopot zawsze pojawiał się wojna z wyboru, a nawet jeśli można powiedzieć, że technologia pozwala stawać coraz bardziej precyzyjne to, zwłaszcza przy takim maksymalnie statycznym podejściu do ochrony naszych własnych żołnierzy często tworzymy sytuacje np. rząd, który pasjonuje swoich własnych obywateli nie jest w stanie zrobić krzywdy samolotowi na wysokość 50  000 m, a afgańscy talibowie nie byli wstanie zestrzelić samolotu Serbowie też raczej nie tym się zajmowali natomiast co mogą zrobić na zwiększenie represji wobec tych, których ponoć chronimy, więc niestety jest też tego rodzaju problem, że rząd często wybór środka, a powodem, który pozwala zminimalizować nasze straty na noc zwiększał kłopot dla dla tych, których chcieliśmy chronić, bo o nim w swym byli w zasięgu z drugiej strony pamiętajmy, że na skos od momentu rozpoczęcia interwencji w Afganistanie amerykańscy się bardzo kontrowersyjną polityką nie, przyznając jakiekolwiek prawie niecki ich ani walczącym talibom ani członkom Al Kaidy oczywiście różnie Europy od Stanów zjednoczonych, ale jednocześnie sprawia, że zachód nie jest postrzegany jako ten z czystymi rękoma Jolie neguje pewne zasady prawa humanitarnego, jeżeli słyszymy od coraz częstszych incydentach ów toczący się także w walkach w Afganistanie ostrzelanie szpitala w Kunduz to w tym momencie wszyscy zaczynają wątpić to dobre intencje Zachodu czy rzeczywiście to jego interwencje mają naprawdę wymiar humanitarny, jaki jest wyjazd dwudziesty 7 utworzono wojennych lat to czy za wsze czasy jest postawić pytanie coby było takie myślenie, gdy siedzi faktyczne, gdyby było w materiale pewna, że tak trochę wiem, że to wydaje się trochę jak jakaś spekulacja, ale mogło być gorzej to też możemy przyjąć, że wcale nie żyjemy w świecie był najgorszym możliwym wyniku tych interwencji na niewątpliwie na tym co najbardziej chyba z traciliśmy to nie jest on nawet istnień ludzkich 33 kapitał wydany na interwencje, ale rzeczywiście bardzo mocno rozchwiany o porządek normatywny, który spowodował, że trochę cofnęliśmy się w rozwoju stosunków międzynarodowych i porządku ładu Międzynarodowego mimo naszych dobrych intencji chcieliśmy go umacniać w większości przypadków do do poziomu, w którym powoli z domu wszystko zaczną być dozwolone silniej formułować żadnych tajemnic uruchamiamy znamy i Tomasza określa w nim człowiek człowiekowi wilkiem co cały ład w postaci tworzenia czy to instytucji międzynarodowych prawami z Radomia temu zapobiegać, a otworzyliśmy puszkę Pandory czy też jak niektórzy wolą z Andorą i mamy teraz mamy teraz z tego na tego efekty żadną ona, że świat się jechać w 2 i znowu silniejsze będą mogli po prostu więcej co gorsza poród to jest interes pewien paradoks, że niektóre kraje zachodnie na tym stracą stosunkowo mało znaczną przy takich regułach gry stany Zjednoczone mogą dalej dalej grać dalej zwyciężać może nie zawsze może nie, ale poradzą sobie głowy natomiast duża część krajów zachodnich przyczyniła się w ten sposób do czego chcą co raczej im tworzenie warunki niezbyt niezbyt przyjazne no bo tak myśleli, że mało znaną pracuje w jak test punkt wyjścia do kolejnych dekad do poddania się, że teraz państwa zachodnie starają się być bardziej ostrożny już nie są takie ważne dowody, że interwencji uczy się do tych interwencji dochodzi bowiem, że jest wiele interwencji z upoważnienia narodów Zjednoczonych np. w Afryce, kiedy dochodzi do różnego rodzaju naruszeń praw człowieka, ale zwróćmy uwagę, że on już majątki charakteru Unii naturalnego znaczy, że zachód sam podejmuje decyzje i rozpoczną wojnę tylko rzeczywiście chętnych stara się powrócić do tych ram narodów Zjednoczonych w rolę w tym, że inni gracze takiej tacy jak Rosja, ale tacy jak Chiny PMI inni wcale nietrudno muszę stosować, bo i ulg próbują to właśnie Zobacz te precedensy, które zachód utworzył ranny z drugiej strony oczywiście za zastanawia się tylko pani doktor czy gdyby nie było tych precedensów wytworzonych przez świat zachodnioeuropejskie transatlantycki toczy gminę czy ci gracze, którzy teraz mówią nie będziemy się do tych norm stosować się zachowywali się inaczej, a nie mieliby takich argumentów prawnych tak kanapkę proszę zobaczyć, że dziś bardzo charakterystyczna przemówienie Putina po aneksji Krymu Ramones pełne prawa Międzynarodowego i niespełna mocnych argumentów prawnych, które co gorsza przekonuje wielu zachodnich polityków czy nawet zachodnich prawników, bo tak, jeżeli mamy prawo, które nie jest jasne, że każdy może argumentować za swą stronę tak naprawdę to prawo już nikogo nie chroni tak i stąd też, że być może ja nie wykluczam tego, że mogłoby dojść do agresji ze strony Rosji w stosunku do Ukrainy, ale przed nami to sytuacja byłaby jasna, że wszyscy byli przekonani tak to jest agresja, choć siłą w sytuacji, w której wiele państw wątki burzy z opłat było popatrzeć na rezolucji zgromadzenie ogólne w sprawie potępienia agresji na Ukrainę, gdzie głosuje za przyjęciem rezolucji zaledwie 100 proc, czyli niewiele ponad połowa pań, które z członkami organizacji narodów Zjednoczonych i mamy sytuacje, których nie mamy oczywistych przypadków, które chcemy, u których możemy potępić tak, bo sami daliśmy te argumenty za niemal tego czarnobiałego świata w Tytanie czerwony zły, ale możliwe czytelnych kryteriów oceny po to, doprowadziliśmy możesz je sami zamazać sama za litr znaczy też obawiam się wnuczką czasy może to wręcz wyglądać swego rodzaju schadenfreude niektórych krajów w sądzie tacy byliście dumni i tak wciśnie nam pokazywać jak powinniśmy funkcjonować przez wiele lat funkcjonowaliśmy zgodnie z naszymi regułami mniej lub bardziej, bo prawo narodów w ogóle jest jednak tworem w jakimś stopniu europejskim na kontynuatora mi powiedz, że zachód, a to powoduje, że w jak teraz jest okazja właśnie np. zagłosować, by pokazać, że nie zgadzam się na wasze interpretacje tego co wydarzyło się na Ukrainie to dlaczego nie taki prztyczek w nos akurat Ukraina czy prawo jest najmniej wtedy istotne więc, by szerzej tak czyni się pojawia, a poza tym, bo trawka mówiliśmy o tych dużych graczach typu Rosja Chiny to jest 1 problem, ale to niestety ukuł zwiększa też swobodę działania tych właśnie średnich takich dawni właśnie w stylizowanych tak Saddam Husajn powodował, że wszyscy chcieliśmy przeciwdziałać w dziewięćdziesiątym dziewięćdziesiątym pierwszym roku potem już mnie do 1000 trzecim, ale mimo wszystko też niewielu go wprost popierało, a teraz mamy Arabię Saudyjską bombardując swą pozycję mniemania i wręcz po cichu wszyscy mówią, że może dobrze albo ona może nie wszyscy, ale wielu popiera tego rodzaju działania 2006 . roku w Somalii nie, chcąc działać w ten sposób zachęcono Etiopię i co tak właśnie działacze w Iraku czy w Afganistanie, bo trzecia wojna z dna w innym obszarze równocześnie prowadzona byłaby dla Zachodu jeszcze mnie do wytłumaczenia, zwłaszcza po doświadczeniu i dziewięćdziesiątych lat z operacją pokojową są mali mocno nieudaną, zwłaszcza Amerykanie nie chcieli tam wracać wystarczy, że należy, że 18 zginęło Amerykanów stan 902 roku już już wycofywali wojska, więc rano to zachęcono Coty chłopie do interwencji, więc jesteście tego rodzaju problem, że już nawet nie tylko na poziomie najwyższych graczy, bo dla pani pytanie czy czy Rosja albo Chiny nie zachowywał się tak samo byłoby im trudniej, ale nie wykluczam, że wraz ze wzrostem siły zaczęliby coraz mocniej w ten sposób zachować natomiast problem, że średni imali uznali, że skoro reguły nie są tak łatwe do, a za dobę na 3 tak tak sztywne, a zachód się powiedzmy wykrwawił na dializy i w jakim stopniu zdewaluował jako jakoś arbiter znowu zaczynamy wiało, a może tak już na poziomie dna tych wielkich graczy myślę np. w stanach Zjednoczonych będzie tak odchylenie wahadła od interwencji do izolacji do tego oczywiście to takie sugestie, iż chodzi o politykę w zakresie obecnego prezydenta oczywiście podają, ale pamiętajmy, że podobne deklaracje padały również stronę Georgea Busha juniora sytuacja go zmusiła do zupełnie innej polityki hydrant dokładnie ile i dużego zaangażowania w polityce zagranicznej natomiast tutaj też ta dyskusja przypomina mi, ponieważ oboje z dr Marek Madej być zaangażowani w projekty dotyczące dronów bojowych było bardzo charakterystyczne ze strony Stanów zjednoczonych kto, gdzie był moment, że drony bojowe nad nimi dysponował tylko Izrael stany Zjednoczone i używali ich na potęgę, bo nie wierzą, że ta technologia może trafić do innych państ w dzisiaj dronami bojowymi posługują się nie tylko duże państwa, ale także kupują je i tym mniejsze i te średnie, a on, by tego typu technologia daje o wiele większą łatwość eliminacji celów, a także łatwość złamania suwerenności integralności terytorialnej innych państw, gdzie też zresztą krótkowzroczność, że jesteśmy duzi i nikt inny tego nie wykorzystał zapominając, że z tych doświadczeń z tych technologii chodzą brudne nie znam dokładnie bardzo państwu dziękuję za te rozmowy dr Patrycja Grzebyk dr Marek Madej oboje państwo z Instytutu stosunków międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego współautorzy książki wojny Zachodu, którą oczywiście państwo przed północą gorąco polecamy bardzo dziękuję dziękuję bardzo, a państwu życzę spokojnej nocy dobrych snów obrońcy Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR - KAROLINA LEWICKA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj wszystkich audycji Radia TOK FM kiedy chcesz i jak chcesz - na stronie internetowej i w aplikacji mobilnej!!

Dostęp Premium

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA