REKLAMA

Czy tłumacze to współpisarze? Książka o sztuce przekładu: "O nich tutaj"

Wieczór Radia TOK FM
Data emisji:
2017-03-02 23:00
Prowadzący:
W studio:
Czas trwania:
49:44 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
to jest wieczorze Radia TOK FM już po dwudziestej drugiej drodzy państwo jak często czytając literaturę światową w języku polskim zdarzyło się państwo zapomnieć o udziale tłumacza czy tłumaczki pewnie niejednemu niejednej z nas chce tak się właśnie przytrafiło dlatego teraz w TOK FM o roli tłumaczy roli, którą ośmielę się nazwać określić jest nie do przecenienia w studio Piotr Sommer dobry wieczór dobry wieczór w USC jest garaż i poeta redaktor naczelny pisma Rozwiń » literatura na świecie tłumaczy czy także przykłady znawca no to kto to jest twoje to jest jest taka dziedzina wiedzy oczywiście znam takiego znawstwem dziedzina czy akurat, a więc wydawałoby się, że jeżeli się, że jeżeli się czyta coś w ruinę i potem nawet od czasu do czasu się coś z tego co się czyta przewleka do innego języka to to pewnie masz jakąś znajomą życzymy, bo trudno sobie wyobrazić żeby, żeby człowiek uprawia od czynności kompletnie pozbawiony koszt kompletnie bezwiednie dźwięcznie no pewnie pewnie da pewnie trochę jak przekłada na wsadu do pewnych rozsądnych granic przykłady znawca praktyk tak nie można skreślać tych praktyk, bo w przeciwieństwie do dołu teorii przekładu, która teraz sporo miejsca zajmuje na uniwersytetach na wydziałach humanistycznych i i no i chwała Bogu, że zajmuje go może to jest taki, jaki zbliżenie się do przykładu od innej strony, ale ja ja ja się zbliżam do przykładu i oddalamy od strony praktycznej w studiu Radia TOK FM jest książka antologia o nich tutaj nie złożona cytuje zderzy wszy szkiców o przykładzie języku drukowanych w literaturze na świecie pisze pan we wstępie do tej książki, że transplantologia nawet nie próbuje powiedzieć czym jest dobry przekład i to mnie bardzo zaskoczyło czy to znaczy, że nie ma dobrych i złych przykładów na nie wręcz przeciwnie przekrój przekrój na przykłady przekładni i dzielą na mięsie zasadnicza zmiana zasadniczo na nas na dobre i złe przykłady pewnie z pewnego punktu widzenia właśnie takiego takiego, oceniając czy jego, a trudno nie ocenia przykładów trudno nie oceniać czegokolwiek co się czyta trudniej oceniać czy cokolwiek czegokolwiek się dotyka żonę smakuje więc, więc więcej, a trasa jest transplantologia ma to do siebie maile ja rozumiem trasa trylogię tak ogólnie nie wiem czy ziemię ogólnie, ale szczegółowo opowiedział tylko, tyle że transplantologia za punkt honoru siebie siebie stawia żeby, żeby mnie oceniać, żeby badać, żeby opisać badawczą, żeby jej i żeby ich przebadać, żeby przepłukać czy teoria goni praktyka wydawałoby mi się, że tak jest zazwyczaj może się zdarzyć od czasu do czasu że, że jakiś jakich podejście teoretyczne jest, inspirując się i można przebadać teorię, że tak powiem w praktyczny myśli, ale chyba jest odwrotnie nauk słyszą państwo jak szeroki to jest świat tę książkę, którą podzieliły panna ogółem szczegóły i brokuły no i po wjechaniu do Sejmu czy proboszcz po podzielimy państwo słusznie i pięknie wydobyła przed chwilą jej byli, odczytując śródtytuły ta książka się składa, że te rzeczywiście tak mi się zdaje tak się pewnie zdaje na naszemu całemu zespołowi zespołowi pisma literatura na świecie, który któryś z jakim upodobaniem mi i takim do dużą intensywnością nie działa na tej niwie od wielu wielu lat przywiązujemy do tych działań krytyczną literackich i zasad logicznych lub tych tych tekstów krytycznych opisujących przekład i bardzo taką dużą wagę no bo wydawałoby się, że sporo, że stawka jest w razie sporu od tego zależy nam sporo od języka zależy nam sporo zależy od tego jak mu się będziemy w języku lubić albo nie lubić albo komunikować albo nie komunikować albo anty komunikować, więc więc, więc tak, więc to znaczenie, jakie i czy przykładamy do tejże działki wzdłuż auta po drugie, chcę powiedzieć że, ponieważ tak długo istniejemy jako czasopismach miesięcznik literacki tak długo powiedziałbym wcina mi się żywą tkankę języka polskiego żywą tkankę polskich języków literackich, że z pewnym jest pewną taką już pewne przekonaniem, że to co robimy robimy mniej więcej przyzwoicie, że pismo cieszy się wystarczającą przyzwoitą reputacją uznaje się, ale mówię to nie, dlatego że tak uważam to, dlatego że takie głosy do mnie dobiegają no to no to część tych wysiłków części wysiłków to są wysiłki właśnie takie klasy ekologiczną krytycznoliterackie i ich tylko korzystaliśmy korzystamy z tego przywileju ciągłości z jakim jest istnienie na tzw. rynku czasy piśmiennictwa polskiego przez ZUS od roku 70 tego pierwszego jest jak szefowie pismo od 0904 . roku i ruszyć blisko 25 lat widać ciągłość chcę powiedzieć, iż jest ciągłość, która która, która ma znaczenie, która zbudowała właściwie taki taki zespół Itaki przeświadczeniu na temat literacko ścina temat przekładu na temat tego czym jest dobry wiersz jest dobra proza co to jest przykład jak należy go robić jak należy zredagować tekst, żeby mu pomóc raczej nie zaszkodzić i t d . to wszystko ma znaczenie tej ciągłości i zaczął się z takim istotnym składnikiem to jest przywilej naturalnej ale, ale wydaje mi się, że nie popadamy w tej chemii może się w końcu zdecydowali się zrobić taką taką antologię po ich drogo ogarniać 30 lat pismami więcej 1443 szkiców i esejów i są ogólne, bo to są teksty nie nie odwołujących się do żadnych konkretnych książek w, więc to są teksty troszkę ogólniejszej ich, w których dominuje tematyka przykładu jako takiego, chociaż czasami, odwołując się odwołujemy się tutaj w tych tekstach tyczki 3 również do szczegółowo do różnych tekstów to jednak nie ma tutaj szczegółowej biografii książkowej szczegóły tu jest rozdział największej toczą też najciekawsze pewnie najwyższy w recenzji takie szkice decyzyjnych, które zamawiały wszyscy przez to ostatnie 300 lat z układem i nogi i Chinach pani sama, że mierzy się w czasie można było wreszcie zaborów sięga przecież dostać wybrać tekst jakiś przyzwoity, który by żyły własnym życiem siły wegetacji w wymiarze wyliczenie stażu, a język krytyki literackiej Jerzego PiSu literatury starzeje się szybko, bo jerzyki są podatne na na mody na nasz żargon różnego rodzaju nie wchodzi mu zginął, przechodząc dalej, tak więc jest, więc ostre pióra bywają później interpretowane jako takie tandetne głównie Knieja myślę, że my tutaj tandety nie uprawiamy wok w tym innym mówi o tym, że zmienia się ten język, więc tutaj wybraliście państwo te szkice, które się zupełnie nie zestarzały było z czego wybrać tak musi go wygrać, owszem, da, chociaż rzeczywiście to znaczy 13 lat jestem, że pani zatruty tron siła stronę tej ostrości bo, bo tu też jest niemało tekstów, które są krytyczne w stosunku do dołka do do do takich przykładów do tłumaczy był do zabiegów przykładowych 100 nazwisk niektórych i niektóre może nawet balony czy niektóre duże reputację my bez wahania przykuwa, czyli krytyka przykładów jest krytyką literacką noc całą pewnością też część krytyki literackiej no bo przekład jest częścią literatury nawet niektórzy uważają, że w specjalny gatunek literatury głębszej kładki i areale ale, ale tu się z zbyt ogólne pytanie żeby, żeby pewnie kwestia zbyt ogólna, żeby je, żeby zrobić żeby, żeby naprawdę orzekać o tym czy to jest w tym czy to jest szczególny rodzaj gatunek literatury tak jak w dramat poezja proza i t d . czy przekład tutaj też należałoby zakwalifikować można tak pisał potem jakich przesłanki może nie, bo lekarz zawsze może powiedzieć przecież, że ich, że tutaj istnieje oryginał czy istnieje podstawa otyli tłumaczy odbije i i i ja jak Katyń, jaki jest, czego naprawdę budzi u teścia musi uważać też mechaniczna roboty w teście poprosi słowo obrót Kułach, które kończą się o nich to jest taki 1 tekst autora i Chin, aby otrzymać fiskus świeckim nazwisku Persom martwić się nazywa nazywa się nasi polscy poeci Szwecji ale gdyby pisał o o tych od ich przekładach portów szwedzkich Opolszczyzny z punktu widzenia polszczyzny najwyraźniej, więc nie wiem czy to jest prawdziwe nazwisko szczerze mówiąc Andersia martwisz omawia całą mocą produkcje jak to mówią przekładów poetyckich z języka szwedzkiego do polszczyzny i myślę, że że, że ten też Warbud wart pokazania w tej antologii jako takie pars pro toto jeśli chodzi o mały literatury jak to wygląda jak wygląda przed jak może wyglądać przekład od właściwie nieodległego języka duńskiego języka bliskiego kraju ile tam jest rzeczy był, o których można utyskiwać na temat, których można utyskiwać przez 3 wierzby to jest tak dość krytyczny w stosunku do tych do tych przykładów powstałych na przestrzeni Pięta 40 lat po wojnie czy tłumaczy, gdy tłumaczy, że jest pisarzem współautorem współ poetą aż pan pokręcił głową kręcił głową, bo też podaż takich jednostek pytanie niech pani wybaczy też prosić ojca ogólnikowych które, których któryś zatem ów ustawiają delikwenta pod taką ścianą każą mu wybierać sposób śmierć w okręgu mogli żyć tak jak pan się czuje w takim razie bardziej osobiście naj naj krótszej rzecz ujmując to chyba to było także, jaki jak ja byłem jeszcze młodszy niż jestem bogatszy klient zaczął pisać wierszy jakoś tak w 5 piętnastym roku życia i potępić ten pierwszy szesnastym rok życia i osiemnastym roku życie i koty psy wierszy pisałem wiersze w tym momencie doszedłem ciekaw co tam słychać u jakiś obywateli tuczy tam jakąś większą lub mniejszą wodą, bo akurat czułem się angielskiego i czy zacząć czytać wiersze obcy, żeby za przeproszeniem zaznacza, iż jakiś nauki interesują, czyli chciałem potem zobaczyć jak tu w jakiej umiem sprawdzić te tt tt wierszyk ja czytam w językach obcych w polszczyźnie w moim Jerzy Kulej i 3 czy w moim sposobie odczuwania jerzyka i myślę że, że tak że, choć to musi być naturalny sposób dochodzenia do przykładu, kiedy czujki z kie WICZ kiedyś jest krótko mówiąc im się z pisarzem i i i ich własna tradycja też przy krótko, aby się wydaje, że zachód w uszach jadłem anglistą Noto no to no to za mało widziałem polskich tradycji literackiej jak był polonistą to pewnie bym pewnie bym znajdował się jakieś punkty interesujące te 3 własne tradycje, więc w języku polskim łatwiej, a ponieważ będzie do niewykształconych szukałem ich jest szukałem ich w obcości i znajdowałem tam fantastyczne, że czyni ten nadzwyczajny chuliganów poetyckich weźmie fascynowali próbowałem tych chuliganów poetyckich i nowo przepis tak przerw, lecz do do przez przestępców przez to dziurkę od klucza czy przez nawet igły ich węższą czasami dlatego, że to jednak są dość skomplikowane rzeczy trudne rzeczywiście ich powoli dochodzi do tego, jakie w trudnej naszych burzliwej i jak i jednocześnie jest przyjemne takie poszerzenie tej tradycji języka polskiego w tym sensie mi się wydaje, że tłumacz tłumaczyć jak tłumaczy jako tłumacz ja i pan Jakub Kryś taki jakiś znajomy wymyślić takie o obywatelach niż nazwa ma pan jak na wieś pan, jakoby powiedział pewnie no tak, bo najważniejsze jest powszechna, jeżeli się do starszych uboższych, w jakich nowych interesujących impulsów, dzięki którym ona ożyła ich i nagle dokonała nad Przemienienia dotychczasowe koszty dotychczasowej hierarchii n p . jaka jest nadzwyczajna historia jeśli hierarchia 1 ustępuje drugi hierarchy dodatku, jeżeli ta nowa hierarchia, niemniej ciekawa niż poprzednia ile i to mnie się wydaje, że to jest akcja Warta gry taka takiej działalności to to się wydaje część akcji tłumaczy te przykładowe ich przynajmniej jeśli chodzi o lub tłumaczenie wierszy, ale też taki interesujących eksperymentujących cokolwiek by złożyć także, czyli jest pan współ płacą na pewno z perspektywy czytelnika, bo najpierw przychodzi to przez pana głowę pana wrażliwość pana interpretacji dopiero stara się pan nam to opowiedzieć w domu uruchomiono to nie jest zarzut po wielu z nich nie jest w Balicach dodadzą autu kwalifikacja tego rodzaju jest wilgotna na człowieka pisze wiersze całe życie no jakiś książki wydał na to no to to pewnie tak się to nazywa w Tatrach tak to się nazwa niezależnie od tego czy to się toczą własne rzeczy czy nie własne dzieci jest taki jest taki poeta, który jak bardzo lubię, który z dobrym przykładem ci kilkoro jest takich poetów w Polskiej tradycji literackiej ostatniego powiedzmy półwiecza przynajmniej było albo nawet można, by to wydłużyć wszyscy dziś bardziej i n p . Adam Ważyk, który był fantastycznym poetą z własnych przestał być poetą użytkowym, a i niezwykłym tłumaczy nie sądzę, żeby dało się rozerwać te jego 2 dyscypliny w tym przypadku podobnie było n p . Jerzy Ficowski poeta fantastycznymi tłumaczymy rzeczy jest niezwykły hity tylko przez góry do jeżyka wprowadzonych, więc jak ja myślę, że istnieje Bóg, że taka kategoria kategoria poetów tłumaczy, którzy któż może mają trochę więcej zmysłów językowego pod pewnym kontem, a i to pewnego i jakby akces mają do pewnego typu wiersza łatwiejszy słyszą to lepiej wiedzą na czym polega potrafił tu pisać na tym polega po części pewnie literaturoznawstwo ich przekładu znawstwem zarazem g Gołdyn opowiedzieć coś interesującego pokazać jak i jakie mechanizmy zostały tutaj spożytkowane użytej i t d. z no tak to to jest tutaj, żeby taka całościowa taki pakiet to jest trochę taka kapsuła, w której się mieści pisanie wiersza układanie wiersza 3 wydanie tego wiersza przeciąganie daty i 10 klinice do innego języka żeby, żeby efekt tego wiersza był równie piorunujący jak jak było inne w antologii, która jest pretekstem do naszego dzisiejszego spotkania o nich tutaj przypomnę to jest antologia tekstów szkiców o przykładzie języku drukowanych w literaturze na świecie jest tekst Andrzeja się MK w 1983 roku alienację Neo filologa pan pisze, że to jest tempo dla tej książki teksty założycielski czytamy w nim tak w czasie mówienia po francusku i dalej cytat ja w kręgu studentów czy kolegów po fachu muszą naśladować mogą potrwać prawie językową kulturowe nawyki odmienny od moich mówię nawet innym tonem z inną gestykulacją i innymi trikami mowy koniec cytatu czy tłumacze mają różne osobowości rozdwojenie na okres zwolnienia, bo rozgromienia wyraził się ku, który by wedle wedle tej diagnozie miał inną osobowość, kiedy mówił po Franciszku tak trochę brzmi z jego tekstu inną osobowość 1 po polsku, a wśród nich tak tak myślę no tak na tym na nas na ty, tyle że tutaj jest to kwestia nie tyle przekładu akurat Anny ale, ale znajomość mechanizmów językowych mówiąc naj naj naj naj najdziwniejsze jak potrafię no tak mechanizmy językowe sposobie mówienia sposoby w słowie nie da w języku obcym po Franciszku to są odmienne sposoby i wysłowić po polsku i niech wszystkie eksponaty są inne rzeczy partii kół i wzmocnienia ucieczki i innowacyjności na to, że to są wszystko się 3 odmienne i tak samo będzie podobnie będzie z Kazikiem nie wiem w każdym innym językiem świata prawdopodobnie, zwłaszcza jeśli chodzi o te języki większy tylko w obrębie, których jeszcze przecież mamy różnego rodzaju akcenty podgrupy dialekt itd Nowaka, ale wydawałoby się, że język jest po to, żebyśmy mogli wyrazić siebie tymczasem okazuje się, że to język narzuca nam inną osobowość no i ich imprez z pewnością jest tak jak u wydawałoby się jak pani się wydaje trudnością jest tak jak pani sugeruje na 3 języki język wyprzedza po pierwsze, język nawet nawet język nasz pierwszy polszczyzna w naszym przypadku jak rozumiem obojga to jest język, który ktoś nas wyprzedzić pani skończy zdanie jeśli będziemy bardzo szybko mówić, iż przekomarza się jakiś temat to pani skończy zdanie być może nie tak jak pani chciałaby panią Jerzyk wyprzedził na świat zna pani na pewno takie doświadczenie, dlaczego liście SLD jedynie żeglarzy oraz antenę zdarzało się raz, gdy on o nazwie przez REIT-y, a i alei, jaką nas wyprzedza to przecież nie znaczy, że my, że on nas kłamie, że u nas przekonuje jak miesiąc, żeby można było powiedzieć, ale że ten język nami rządzą dziś tak po i mnie no bo język to jest troszkę jak język to jest tamten taki delikatny mechanizm tak, gdy czuły mechanizm, którym nie wyrażamy, a czasem tak, jakie tak jak jaki jak ja chciałem mówić mówimy wykonujemy jakiś gest ręką wycofujemy teren gwałtownie byśmy za daleko są w rynku poszli albo wykonujemy uszy w twarz mam śmieje się wycofujemy uśmiech, bo widzimy jak jest jako reakcja tym uczmy się spotyka jest język jest równie 3 i równie równie sympatycznie możemy mu uciec z tego sposobu w jaki jest jak nas próbuje wyprzedzić oszukać i wyrazić, ale z kolei jeśli chodzi o jeśli chodzi o Jerzym literatury i jeśli chodzi o język wiersza w szczególności być może nie jestem pewien czy ten ogólnie jest i nie jest pochopnych jeśli chodzi o język literatury no to dzięki temu, że ten język nasz zysk przy co najmniej zapisujemy co musi i nie jesteśmy absolutnie pewni pewni do końca co co myśmy właściwie zapisali, ale to jest fantastyczne ktoś ktoś powiedział całkiem całkiem zacnie mi się wydaje i chyba wielokrotnie nawet powtórki powtarzane o tym, ten ten trend to powiedzonko później naród w różnych postaciach że, że wielkość liter wielkość wiersza po poznajemy poznajemy po tym, jak ja jako mamy przyjemność z tego coś przeczytali nic z tego coś zrozumieć to znaczy inaczej mówiąc przyjemność decyduje o tym, że to jest fantastyczne aż osiągniemy dopiero później, że wydaje mi się, że z językami i z szczególnymi zachowaniami języków, które nas wyprzedzają to też jest podobnie i to właściwie wcale nie znaczy, że u nas nie wyrażają co więcej te ty ty też dialekty to w szczególności w dotyczącej języka być może na etacie jak długo, że życie może może wręcz dramatycznie się, że cytuję ten moment, gdy ich gronie był no bo one jakoś tak jak Rejtan językowy jakimś bronił nowo dlatego, dlatego że one nasz rząd nas może nawet w wyrażaniu myśli pani pozwoli powtórzyć potrzebny ten czasownik, że nas wyrażają lepiej niż niż okrągłe zdania, które są przekładany z języka na język dosłownie i Newtonem, choć chodzi samo, choć może w językach i żywienia rzecz nigdy nie będzie językiem językiem poprawnym mam nadzieję, że nie poczyta pan tego pytania ze zbyt banalny, ale czy, aby na pewno znajomość języka wystarcza nawet najdoskonalsza, bo tłumacz przecież musi przefiltrować kody kulturowe z 1 świata językowego my jak rozumiem jakoś się przetłumaczyć na kody kulturowe tutejsze nazwijmy to trzymajmy się tego polskie czy język wystarcza no ale do pierwszych nie wystarcza wierzy w akcie zawrzeć to co rozumiemy pod pojęciem język oczywiście można powiedzieć, że język to jest ich dramaty hasło tak tak czy to jest tylko to co są co my widzimy w tekście, że tak powiem herbat Limited i dosłownie i co jest języki i im coś należy szkołę składa się Lenczyka 136 językach składnia, czyli to jak my układamy te zdania w całości większe i t d . tak tak różne, że elementy mechaniki i ryzyko i ME nie przyznaje, że jeśli chodzi o język literatury, choć jest po Jerzym znacznie większej Jerzyk ogarnia też te kody jakoś uznać, że trudno myśleć poważnie o tym, że nie przełożyła jakiś fajny wiersz jest jak z listy uczniów Ewy wyr w w oryginale a, a w polszczyźnie wypada blado kiedyś, kiedy czy nawet cząstka tych kodów, o których pani wspomina jest nie jest przeniesiona, gdy ten transfer jarzyn i mówi się transfer językowy nadwyżka zapisane w języku, ale w tym języku tkwią są naszpikowane są obecne w tym czasie odmienny sposób różne kody jak pani jak pani mówi i bez Besta bez wykonania tych kodów bez zrozumienia tych kodów no to my jesteśmy bezradni kompletnie nie wiemy, gdzie śmiecą, dlaczego ten jest właściwie zrobił taki sam miał taką taką taką czy uchwycił czemu tak, dlaczego taka zawierucha była w związku z takim zimnym wietrze 3 w związku z tym czynnym poetą dlatego ja bym uwzględnił w błąd cieszyłbym tę kodowania to sztuka to wie to wielopłaszczyznowo dość języka do języka większa dlatego ja bym raczej mówił tutaj o jerzyków Gierszał język literatury i ani o języku, że to są to są jednak odmienne nieco byty to język wiersza też troszkę tak jak ja, kto inny powiedział też troszkę jak język obcy też język do nauczenia się wyjść na parę rzeczy do wyczucia wyczucia do zrozumienia do do nauczenia się i t d . jak to jest to znaczy jak wierny powinno być tłumaczenie zdaje się jest 1 z częstszych dylematów tak bym się spodziewała to znaczy czy tłumaczyć właśnie dosłownie 3 ustawiać tłumaczenie tego wiersza właśnie w odniesieniu do przewidywanych kompetencji kulturowych polskiego czytelnika pan sobie wyobrazić takiego polskiego czytelnika i staram się w żadnym jemu to u nich żyć jak naczynie, a 3 jamy ja myślę, że ja zakładam to nas cieszyć się, że pani cały czas teraz kieruje to pytanie do mnie do tego do tego tych, których się po drugiej z wiadra wymiata nas ciemniejsze zdaje, że że, że wyobrażenie takiego ogólnego czytelnika wyobrażenie sobie takiego ogólnego czytelnika, do którego my kierujemy jakiś jakich Messi w jakiś jakiś komunikat jest sens i który ma będzie miał coś dopowiedzenia, a to to byłby on po nie ma ogólnego czytelnika nie ma ogólnego wiersza jest frank o Hare autor takich a takich wierszy jest wciąż rzeźników i autor takich takich wierszy jest ciągle mam autor takich taki wiersz jest Danił Harnaś autor takich zajęć w każdym przypadku w każdym języku, którego wytłumaczymy to są te są odmienne kody to też czytelnik jest przygotowany do do zrozumienia tego pełniejszego powiedzmy też inny czytelnik to on się czasem muszę czasem może czasem składa jakąś taką grupę czytelniczą, która lubi i Harnasia i Bermana, ale i ja nie sądzę żeby, żeby w przypadku czegoś bardziej ambitnego czy bardziej trudnego skomplikowanego niż dziś książka, którą przewożono, dlatego że wydawca wierzy ona odniosła sukces w obcym języku, za jaką tam granicom i dlatego tym, kiedy inna ma nadzieję na nich zarobić parę złotych nic zdrożnego w znacznej pomysł też przecież nie sądzę żeby, żeby ten zaś, żeby to w takim przypadku być może być może można mówić, jaki o jakimś takim adresaci ogólniejszym, kiedy ten język jest mniej wymagającym, kiedy on jest bardziej przekładany ten transfer nie nie jest nie domaga się Namysł czy w każdym zdaniu testu innego natomiast w przypadku rzeczy ambitniejszych idę w Zawadce taki w taki przykład tych ambitniejszych rzeczy jak ja nieodmiennie mamy wierszy tak mówi wiersz też jednak troszeczkę zbiorowością mając namyśli rzecz ogólnie ambitną no to ten trend ogólny język ten jest zneutralizowany i odkąd on, by musiał być zneutralizowany pod kątem jak po jakimś takim ogólnym kontem to byłby zły pomysł przekładu niesie wydaje, że fakt, że rzecz, że takie, że wierzy, że mnie sukces, ale osiągnięcie przykładowe to jest to jest Zbąszynek to jest właśnie te właśnie pobranie tej lekcji od pochylenie się na poczet to po co byśmy dorobili jak to było takie do zneutralizowania Hektor to to tata gra polega na tym, że my, że my w to wchodzimy emocjonalnie i umysłowo no bo język to jest też szalenie angażujących angażująca bestia w, więc się, więc tak i ale ale wchodzimy po to, żeby, żeby ewentualnie się czegoś dojść albo pokazać jak kwot, jakie to są fantastyczne rzeczy ci ci obywatele temat obywatelki robią albo robiły i inność chcemy to komuś sympatycznemu pokazać, żeby to potem budził radość niech pan nas wpuści na chwilę do takiego pokoju pełnego tłumaczy, jakie macie wątpliwości, o czym dyskutuje się co roztrząsać się na stronach pisma literatura na świecie co Czytelnicy mogą znaleźć w antologii, do której dzisiaj mówimy co tutaj co w tej materii jest dyskutowany Sową sprawia kłopoty może na to są różne rzeczy zależnie od tego kim my o kim my mówimy w jeśli pani pyta nasz zespół redakcyjny np. o czym my gadamy na jak przychodzimy na dyżur redakcyjny no to bym powiedział, że o o osoby w przykładzie nie aż tak często brakuje reagujemy tekstylnej my myślimy i potrafimy się przecież nagłos to też byśmy jest zasięgnąć języka u koleżanki czy kolegi zwyczajowe, że tak bym takie zawody zawodówka w mówi pan pyta MO der rym szczegóły oto właśnie co może stanowić dla was tłumaczy tłum Maciek kłopot, dlatego że pan to też się paręnaście minut temu powiedział, że może się wydawać, że tłumaczenie jest czynność mechaniczna co nie wierzy, ale może być takie wrażenie w związku z tym dlatego pytam co tutaj może stanowić kłopot co jest dyskutowane no i dyskutowany jest krótszy jest co mniej więcej znajduje się w moich czemu można nawet dać jakiś taki wspólny mianownik rozumienia, czyli powietrznej pompy powietrznej taki element elementarnym elementarną cząstką języka jest można powiedzieć w przypadku wiersza różne rzeczy może być kiedyś była linijka Wyraź Różewicza od Różewicza Włosi w Polskiej tradycji Prus dotyczy to ten wers ją w znacznym Lis i sposób łamaniem łamania wiersza jeśli mówimy o poezji wojennej prawda może to być również tym ten jednak słowo może to być zdanie wydaje mi się że, że zdanie co do uznania pewnie byśmy się, gdybyśmy się mogli umówić w jakimś szerszym gronie, że zdanie też taka podstawowa jednostka miary miary i rozumienia rozumienia tekstu literackiego jeśli zdanie jest fajne to my wiemy to my czasami czytamy, że rynek zobaczy, jaki fantastyczny zdanie jak to jest powiedziane, iż takie proste zdania jak też dobrze powiedziane, bo koleś albo, że nasz, jaki to jest gniot wydawałoby się, że to, że to zdanie akurat można powiedzieć tak albo tak można tutaj dokonać pewnie jakiś inwencji, bo w oryginale właściwie też jest taki zabieg inwestycyjny można, by rozważać dosłowność tego, ale to jest kompletnie niepoukładane no to też, że to my też na takim poziomie szczegółowości powietrzny no bo jeżeli to zdanie się nie wiąże ze swoich powinności, jeżeli ono nie będzie dostatecznie i burmistrzu jak to mówią wręcz jest, jeżeli ona nie będzie powiedziane jak trzeba, czyli nóg nie będzie miał dostatecznej dawki dziękuję i Francji Noto położonej wszystko wydaje mi się, że na zdaniu opiera się znaczna część taki, iż maki i mniej i bardziej ambitnej literatury dziś i mniej i bardziej ambitnej EPO po poezji więź jest tak, bo zdanie to jest ten element też ten dystans element serduszku składamy je na 3 nasze nasze języki poetyckie nasz język literacki, który w, którym i, dzięki któremu wypadamy albo interesując się, aby nigdy się cud, czyli jak ja Jan Kozioł także żądanie zdecyduje pewnie o tym, dzisiaj że, że ta poezja, które znają żyć trzeba właśnie dziś to już poezja może składników to zdanie też ceny podstawowych elementów składni zdań, jeżeli zostanie zrobione jak trzeba wydać składnia będzie będzie będzie będzie mocna będzie ciekawa będzie smaczna będzie ambitna będzie interesują coś będzie interesująco i co więcej, jeżeli zdaniem to zdaniem jest mówione zawsze z pewną melodią no to no to dotąd nota ta melodia Take tonacja ta muzyka zdania jest decydująca patrzymy trafiamy, jakim zdaniem do naszego słuchacza czytelnika 3 to jest wszystko się to inaczej cóż dziś, ale czy to ma być ta sama muzyka, jaką przeczytaliśmy w oryginale niekoniecznie, bo to potentat dłuższą taki uzależnienia każe etyczne prawne tego języka tamtego dnia, że chciałbym zapytać czy pojawia się pokusa, żeby poprawić autora, a jeśli się pojawia to czy zrobienie czegoś takiego jest grzechem czy pochwałą tu pan pokiwał głową chyba dobre pytanie bardzo to świetne pytanie oczywiście to efekt cieszy się, że ani zadawaniem dlatego żebym, żebym miał tak strasznie dużo do powiedzenia na ten temat, ale też dobre pytanie o to, bo to jest ta jest sytuacja, w której człowiek się często chyba znajduje wydaje mi się, że Jerzy wiele dobrych pomysłów np. to nie jest także, jakie są naprawdę fantastyczne patenty i inne, które nie są takie fantastyczne korzysta 1 poprawny zaś dla niego żadnym wypadku jest zgoda bardzo dużo i mnie nie mniejszy zdaje, że one się generalnie może potrafią dzielić na nad nasze szkoły w Falenicy szkół i Otwock mu to szkoła, ale nic się powiedzmy to byłaby ta szkoła, która mówiła, że za wolno poprawiać albo też po prostu jakoś dziwnie tak patrzy jak, więc uciekłem się brudzić niepoprawnie, ale nic już tłumacz może powiedzieć o poprawności niezgrabnie nie po raz drugi zaś bogów Odyna wdaje się, że to było niezłe niezgrabnie położone w oryginale jeśli ktoś się waży na taki na taki komentarz w stosunku do kogoś kim wiadomo, że fantastycznej w oryginale to moim zdaniem to akurat nie najlepiej świadczy tłumaczyć, bo potrzeby, bo w UE od każdej strony popatrzeć, dlaczego to jest tak dziwnie, bo niezgrabnie w cudzysłowie powiedziała może to specjalnie dla oka Shade, a raczej tak jakby atakiem tak nawet w po podsuwał uprzejmie proszę bardzo duże, że może tak być właśnie na NFI, ale zdarza się to to jest jest grupa, ale pewnie tłumaczy, którzy mieliby ochotę to poprawić poprawi zazwyczaj oznacza dziś neutralnie w sposób mniej nacechowany tymczasem się, gdy można zastanawiać nad tymi pewnie taki jest wybitnie przypadkiem, że też nacechowane właśnie autorowi zależało na tym, żeby w sposób nacechowany coś powiedzieć, bo te w sposób nacechowany to jest środek literacki jest no to poprawi poprawianie wyda my dziś wydaje wątpili w tym pomysłem niż nawet, nawet jeżeli nawet, jeżeli w no, chyba że wyższe i żaden wypadek przy praskich to się zdarza natomiast dosłowność Sulej no to oczywiście to to on na to czy jest taka intencja prawdopodobnie przy dosłowności, że no pobieramy pewną lekcję to my popatrzmy uważnie popatrzmy dosłownie co tam się dzieje możemy się od tego czegoś nauczymy ale, ponieważ języki działają tak samo nie ma 1 do 1 sytuacji nigdy jej w przekładzie jest także ktoś średnich w danym języku wypada Fanta o wiele lepiej wierzyło, w czym 1 na boku pani powiem, bo przecież nie wypada takich rzeczy opowiadasz przez radio prawda o k to kto wypada lepiej w jakim języku n p . ale ale takie, że żyje w, że to, że ktoś słabiej, ale ma dobrą reputację w sieci tłumaczy, że znają język z drugiej ręki przeważnie ranie wiesz, że to może być takie złe i poprawiają często się słyszy, że tłumacze i autorzy oryginalni mają ze sobą kontakty w czasie np. wytłumaczenia i muszę przyznać, że to mnie fascynuje, bo jak oni mają porozumieć skoro przecież te języki są co do zasady inne, więc jak tutaj się dogadać z 2, ale się odbywa jakiś sposób negocjacji no i ja ja jak ja dalej i idee i dalej opowiadano o doświadczeniu płyt takim poetycko przykład to ja bym powiedział, że rzecz, że to się zdarza ku ku ogólnemu dobru no bo na wodach no bo to nie ty wiesz negocjacje tylko, ponieważ właśnie tłumaczy przeważnie znają język z drugiej ręki wyszedł drugi język albo jej drugi język był trzeci język czasami co to to wątpliwości dotyczące jakiegoś detalu wyższą co naturalne i my im też nie mamy ochoty, jeżeli jesteśmy rzetelni i dopytać u u autora jeśli 3 ptaki ptaki jesteśmy życzliwej sytuacji, że autor, którego tłumaczymy żyje czy to nie jest kontrola autora on w 2 rzutach chcesz oszukać tak być konsultacja językowa albo kulturowe albo albo tak tego rodzaju są rzeczy, kiedy właśnie autor jest wstanie dopowiedzieć, a my nie chodziło tutaj o to i to po nie wiem czy portugalsku wypada szaleni ironicznie ten fragment więc, jakbyś był uprzejmy nie zgubić się ironicznie byłoby bardzo przyjemnie, a odpowiada mu wtedy ten trend się, że za zaciągany tłumaczy mówi już teraz będę wiedział nie zgubię, a czy są teksty nie przetłumaczono na nie przekładane kody kulturowe, których nie jesteśmy w stanie pojąć notatek wzdłuż i szef decyduje o dużym czy dużo tracimy jednak no dużo tracimy tyle różnych cech takich lepszych gorszych aforyzmów na temat na temat tego co też czytać dobrą do dobrych wierszy w przekładzie nawet dobrze przełożony no to tak, jakbyś całował się przecież przez taką jak ktoś mówi po polsku taki Annie książkę wina po angielsku będzie się wpisywał się przez przez taką zasłonę prysznice szans co prawda przezroczystą i t d . i t d. naturalnie strasznie strasznie dużo się się gubi tego Anny, ale wystarczająco wiele się zachowuje i 3 i wydaje mi się że, że nawet przekłamania i nawet gdy nawet przy przede wszystkim coś co dziennie w przekładzie co czasami klasa niektórych przekładów jest tak nadzwyczajnej taką mniejsze dawki tych energia ściekowej do wnosi do języka polskiego że, że to wszystko jest jakoś bez znaczenia poza sceną chcemy się poznawać komunikować się lubimy się dowiadywać na czym polega jak co, dlaczego ty jesteś taki dobry, kiedy ty w ogóle wypadasz byle jak w moim języku 3 agencje, że w Niemczech ten przykład jest taki do loftu no, dlaczego to są wszystko interesujące, że 3 proc na ten transfer i ich i teraz kulturowo ości różnego rodzaju, który faszerujemy to też jest czasami cholery jesteśmy w stanie się połapać, dlaczego to taki jest pani kulturowo takie modne dzisiaj toczy się mam tu a, a po ma wszystko znaczenie przenosimy to jakoś tak dzięki temu popychany to jakoś interesująco dalej zdarzało się panu tłumaczyć się książka czy też poezje kiepską wie pani nie jest niebo, bo chyba bym nie lubił tłumaczyć niczego co 33 kontraktowych ku czemu z mety widział, że smart po po kiego grzyba jak to jak to się mówi wśród grzybiarzy, a po pieniądze znam takich młodych tłumaczy, którzy zagryzają zęby widzą, że to jest marne, ale mają zlecenie no to robią no tak aktywnie będzie pójść myślę, że to w przypadku przypadku młodych tłumaczy którzy, którzy muszą zagrać zęby bo, bo ich do tego w życie zmusza jednak dociskają wciskają mu, że wydawcy, że niewiele płacą podają nieciekawe książki właśnie drugorzędne czy trzeciorzędnych książki, że tak delikatnych takie czytadła, które pełni ono może to ma jakiś Żyd ma jakiś taki czynsz jedno 105 dni 3, kiedy czas, kiedy człowiek tak, gdy patrzy jak jak to działa jak to się zrobić jak taki przykład jakiś kiepski prozie wydaje się łatwiej, więc jest ciasno to szybko może to taki jest jak czegoś takiego nigdy nie robiłem i 8 i tłumaczem w ogóle ktoś z wyjątkiem par wyższej albo kilku jakiś rzeczy dla dzieci małych, ale ich, ale my myślę, że ten ten typ sytuacji przykładów wylicza raczej życiowej to nie jest nie jest udziałem ludzi się zajmują wyłącznie w szachu skromną dział ku politycznemu, że to, że to musi dotyczyć kogoś, kto to się rozpędza, kto chce dużo tłumaczy zarabiać w ten sposób, a też chyba tak zrozumiał z pana wypowiedzi nie należy tego traktować jako czasu straconego to też poligon doświadczalny jałmużny myślę, że to tutaj można się nauczyć czegoś tak sobie tak Hitachi tak sobie wyobrażam mieszkańca sprzed wielu lat jak ja chybabym przymuszony nic do tego, żeby wsiąść do ręki po prostu z braku z braku mamony jakąś książkę tego jakiś taki istnieje już po naszym wydarzyła na początku lat dziewięćdziesiątych, gdy wszyscy rzucali się wydawać po poczytnych książki nikt nie chciał wydawać, że w razie czego innego aktu to ogólnik przesadna w każdym razie się będą rynki tak po 30 stronicach wypłukiwania chyba jeszcze wtedy w maszynę dopisania wyjąłem to w przetargu na nawet nie zwróciłem tej książki wydawcy, bo byłem taki na siebie zły, że chodziłem przed niech pan powie proszę na koniec czy czasami tłumaczyli tłumaczki czują, że oto my społeczeństwo za mało was doceniamy w końcu mówi zupełnie poważnie jesteście naszym okienkiem na świat przecież takimi łącznikami niteczki kami świetlisty NIK, która nam sprowadzają najlepszych czasem też najgorszych, ale trzymajmy się tej lepszej wersji autorów autorki opowiadają o całym świecie pozwalają sięgnąć do tych terenów, które są kompletnie niedostępne dla niewielu z nas no bo Okaj znamy języki 12 to już jest świetnie wtedy, ale 0304 . piąte 0610. jedenasty jesteście bezcenni, a czy ktoś do was czasami napisze list Ależ to był dobry przekład dziękuje toż to się czasami zdarza w redakcji, ale muszę pani powiedzieliśmy im bliskie jest to żart nie słyszał, że ta redakcja jest wyjątkowa mi się wejść choćby ten zespół myśmy mieli okazję tak długo ze sobą pracować ci i tak się nawzajem siebie sporo nauczyliśmy ich lubimy zacny żołnierze 3, ale bym powiedział kard na chwilę jeszcze, zawieszając się początek pani pytania czy też nie namyślając się tak okrężnie nad odpowiedzią, że w że, że pod potrzeby wsi to jest fajne, że jesteśmy niższa to jest po części fajnej Alchemii i fajne jest również to, że żyjemy niestety wbrew niestety mówię to, bo wolał, żeby było inaczej wbre w tytułowi wbre w naszemu nominałów literatura na świecie my nie jesteśmy w stanie przecież reprezentować świata, bo zespół ludzi, którzy tłumaczą dobrze, że jeżyków obcych jest ograniczony wbre w może w różnym znakom w w księgarniach jest ograniczony i tych języków wśród, których się tłumaczy jest interesująca konkurencja jest bardzo niewiele wie w związku z tym takie pismo jak my, tym bardziej musi musisz ograniczonych jerzyków, których możemy znaleźć tłumaczy mocnych ciekawych, ale w tym jesteś wielki pociesza mnie, że to są takie najbardziej mnie głośne nisze, jakie ma, jakie możemy wygnanych czy też najbardziej miłosne przykłady i propozycji pomysły, jakie możemy odnaleźć w obrębie pewnej grupy, że to, że my nie jesteśmy aż tak się ogólnie, żeby się cały świat przychylić się bunt tylko, żeby go o to, żebyśmy siedli do ucieczek wyszedł jakiś ktoś zna nasz z takiego takiego języka przecież granicę nawet nawet nie wiemy, o którego zasięg nawet z języka bym powiedział hiszpański test czy wiesz marzenie wielu dobrych tłumaczy, a co dopiero mówić o języku i mówią euro piesza i holenderskim o te Jerzy właściwi też zaledwie kilku bardzo dobrych tłumaczy znaczy to jest jest jest także zazwyczaj jest tak nawet dużych rzek wieś grupka bardzo dobry tłumacz apotem mistrzem i ci najlepsi tłumaczono, że żyją z tego też idą do wydawcy, czyli jak i musiał się spać książki, które ten wydawca już myśli książki nie zawsze ich najbardziej cieszą ale, żeby wrócić do tego początku pani pytania 33 i dopiero po 1 nie wiem nie umiałbym w imieniu wszystkich tłumaczy w Polsce MF tłumaczy tak powierzchnie w żadnym z remontem słyszalny, ale myślę że, ale myślę, że my można, by sobie zdawać w większym stopniu sprawę z tego, że bez tłumaczy też ludzi, którzy robią to naprawdę fani kochają to robić to literatura Polska byłaby o wiele bardziej uboga słabsza itp to równanie jest absolutnie tak jest to nie jest jakiś fałszywy syn logiczne tak było znaczna część tego co się w Polskiej literaturze dzień dzisiaj niższego co się dzieje dzięki temu, że ten fantastyczny język Polski dostaje takie zastrzyki mocne rzeczy o 3 i wie lepiej co robić sam ze sobą bardzo dziękuję ja też gościem Radia TOK FM był Piotr Sommer eseista poeta redaktor naczelny pisma literatura na świecie tłumacz poezji rozmawialiśmy zainspirowani książką antologią o nich tutaj złożono zacytuję ponownie z najlepszych szkiców o przekładzie języku drukowanych w literaturze na świecie właśnie drodzy państwo poranne informacje Radia TOK Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR - KAROLINA GŁOWACKA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium - Radio TOK FM bez reklam: czyli TOK + Muzyka, podcasty z audycji Radia TOK FM oraz podcastowe produkcje oryginalne TOK FM. Tylko teraz w cenie 15 zł za miesiąc. Na zawsze!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA