REKLAMA

Jak zginął Stanisław Pyjas?

Historie Polski
Data emisji:
2017-05-07 19:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
44:33 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Maciej Zakrocki dzień dobry to są historie Polski dzisiaj o smutnej przykry dramatyczny historia, ale to m. in . dlatego że 40 lat temu w 7 maja 1977 roku w bramie kamienicy przy ulicy szewskiej w Krakowie znalezione zostało ciało Stanisława Pyjasa studenta Uniwersytetu Jagiellońskiego i właściwie do dzisiaj można powiedzieć, że jest to nie do końca wyjaśniona sprawa uznawana za jedno z najbardziej tajemniczych historii najnowszej historii Polski w studiu za co dziękuję, że Rozwiń » państwo przyjęli zaproszenie, bo domyślam się, że to zawsze jest pewien rodzaj przykrych wspomnień pani Liliana Sonik w studiu w Krakowie dzień dobry dzień dobry państwu dzień dobry panu redaktorowi i pan Bogusław Sonik, który akurat dziś jest w Warszawie dzień do kin dobrym to może zaczniemy jak cokolwiek to właśnie tak mówią dla państwa jest może zawsze poruszająca od takich wspomnień osobistych pani Liliana jak pani pamięta ten siódmy mają 71007 . roku rzeczywiście nie był zwyczajny dzień w ja mieszkam na Grodzkiej, czyli w centrum Krakowa przyszli koledzy powiedzieli, że Staszek Pyjas nie żyje i już trwają przesłuchania milicja przesłuchuje jego kolegów w Żaczku i wszystko wskazuje na to, że zabiła go bezpieka miała 3 to oczywiście był ogromny wstrząs, ale byłam bardzo sceptyczna wobec tekście tak szybko, jakby sformułowanej tezy zaraz wprawdzie wtedy nie było ja w każdym razie nie miałam telefonu nie było Facebooka nie było mediów społecznościowych, ale jakimś cudem wiadomości rozchodziły się niezwykle szybko i oczywiście im u mnie pojawiło się od razu kilkoro osób przyjaciół studentów i zebrałyśmy się mnie nawet 33 dziewczyny tak trochę specjalnie dziewczyny do bramy przy ulicy szewskiej z drugiej strony rynku, gdzie znaleziono ciało Staszka tego działa tam już nie było oczywiście natomiast z tym ślady były jeszcze bardzo świeże krew jeszcze nie całkiem była z brązowa i ich różne inne ślady tam były po prostu wiadomo było, że nie mógł spaść z tych schodów, gdzie były wysokie balustrady miejsce to w NATO wskazywało, bo wyjaśnijmy słuchaczom no bo w minęło już właśnie 40 lat mamy nowe pokolenia, że właśnie od razu to oficjalnie lansowana wersja była taka, że nie gryzie Stańczuk Stanisław Pyjas był właśnie po alkoholu no to się właśnie spadł ze schodów i ich w wyniku odniesionych obrażeń po tym upadku zakrztusił się krwią i to było przyczyną śmierci tego samego początku upadku ze Wschodu zaczął mówić służba bezpieczeństwa natychmiast po po odkryciu ciała Staszka w warszawskiej 7 nie przyznał się, że 1 z pracowników służb bezpieczeństwa wiele lat później już, że to zza biurka wydał takie instrukcje natomiast trzeba pamiętać w kontekście jeszcze, skąd się wzięła, skąd się wziął do obrazu ten zarzut, że bezpieka w tym maczał palce myśmy byli zaangażowani w działalności we współpracy z komitetem obrony robotników od kilku miesięcy byliśmy non stop inwigilowani przeprowadzane były zatrzymania rewizje, a kolegom przyjaciołom Staszka Pyjasa rozrzucono podrzucona anonimy 1 z tych anonimów wzywał do rozprawienia się z nim wszelkimi sposobami postanowiliśmy napisać skargę do prokuratury w tej sprawie, zarzucając autorom anonimu w wzywają do śmierci Pyjasa i ta skarga została złożona na kilka dni przed śmiercią w prokuraturze milicja, która przesłuchuje kolegów Staszka zaraz po siódmego jeszcze odmawia protokołowania zeznań świadków wzywanych że, że bezpieka non stop inwigilowała ne w i to jakby rodzi też nasz od razu nas wszystkich wesprzeć nas to właśnie teraz wrócę do Szczepana tego osobistego wspomnienia jak do pana dociera ta wiadomość czy rzeczywiście automatyczne staje się to podejrzenie, że to nie byłoby wypadek ja akurat też jestem na sygnał z ulicy Grodzkiej mu Liliany wówczas dodatkowo we mnie dziś Sonik, kiedy ta informacja docierali idee natychmiast dzwonić pierwszy raz zresztą do Jacka Kuronia, informując go o w ocenę o tym zdarzeniu na później chcemy zamieścić dziewczyny naszej idą do redakcji zamieścić nekrolog po śmierci Staszka i karać redakcje krakowskich gazet odmawiają odmawiają osoby, które siedzą za biurkiem, przyjmując nekrologi z przerażeniem w ogóle podchodzą do samego nazwiska, kiedy mówimy, że chcemy zamówić nekrolog w sprawie śmierci Staszka Pyjasa inwigilacja się nasila jest emigracja na pogrzebie tak samo, więc to wszystko tworzy skłania nas do tego, aby w wezwać społeczeństwo Krakowa i studentów z Krakowa do protestu czytam wspomnienia pani Liliany Sonik byli akurat tak mi się skojarzyła pan powiedział, że zadzwoniłem od razu wuja Jacka Kuronia pani wspomnieniach pisze każdy z nas pamiętał numer telefonu 393964 Jacka Kuronia to rzeczywiście była tak dzisiaj dokładnie w ten właśnie to proszę jeszcze tylko powiedzieć ale szczególnie dla tych, którzy mnie znają tamten czas, ale czy właśnie przez fakt państwa działalności współpracy z kolorem i tego, o czym mówił pan Bogusław Sonik, a więc już tej inwigilacji czy trzecim działań ze strony bezpieki wobec naszego środowiska czy też właśnie wobec was od razu zaczęły być podejmowane działania gmin, abyście nie doczekali się nie dopytywali o jakieś formy nacisku przy czym próby zastraszania, żeby siedzieć cicho w tej sprawie pani Liliana i będą bardzo ewoluował, dlatego że my też przypomnijmy, że tydzień po śmierci Staszka powołaliśmy zawiązaliśmy studencki komitet Solidarności pod czarnym marszu, w którym wzięło udział kilkanaście tysięcy krakowian i kilka tysięcy studentów niezwykłej zupełnie atmosferze pod Wawelem 1 słowem ERM atmosfera zrobiła się taka, że nie wydawało się możliwe przynajmniej przez pierwsze tygodnie politycznie było niemożliwe zaatakowanie nas w sposób fizyczny i stało się także prokuratura, która decyzją centrali, czyli Warszawy, czyli my MSW podlegała decyzją podjętą już kilka godzin po śmierci Staszka o siódmej znaleziono jego zwłoki czternasty przyszłej skrawka, który się zachowała, że SB ma mieć kontrolę nad całością śledztwa wracając jednak do prokuratury prokuratura Mann nie, jakby pozorowała wiele działań były były przesłuchania, w których myśmy brali udział i odpowiadaliśmy na najlepszą wiedzą i wolą na wszystkie możliwe pytania, aby znaleźć autora anonimów przy bada no charakter pisma 40  000 studentów krakowskich, bo wtedy w Krakowie studiowało 40  000 młodych ludzi wiedząc doskonale nie łączy wiedziała to prokuraturach, ale oczywiście SB esbecy doskonale wiedzieli, że to oni pisali teraz na unijne także tutaj się miesza mataczenie Groteska z realnymi jakimiś próbami dociec cienia czegokolwiek chciałam tylko przypomnieć, że my zespół ekspertów powołanych przez prokuraturę wtedy w maju 77 wykluczył możliwość upadku ze schodów w tym w tej kamienicy Staszka Pyjasa, więc te nie by nasze dziewczyny niskie intuicje z siódmego zostały potwierdzone przez opinię biegłych, który jak pisał prokurator Sanoka udali się do realności przy szewskiej 7 i tam przeprowadzona jakieś tam badania w natomiast jeszcze chciał tylko dodać, że kiedy możemy inwigilacja to takie, jakie zagraniczne słowo natomiast to oznaczało kontrolę w zasadzie każdego gestu i słowa, o czym wiemy z notatek, które się zachowały esbeckich byliśmy śledzeni godzina po godzinie, by nie niemal minuta po minucie natomiast siódmego Staś był również tak obserwowany i wszystkiego zachowania były tak odnotowywane aż 1 to jakoś się urywa nie ma no właśnie jak w tego momentu rozpoczyna się cała batalia o prawdę w tej sprawie, która trwa w zasadzie do dzisiaj do tej batalii powiemy kolejnej części historii Polski Maciej Zakrocki i tam ponownie to są historie Polski w tych w Krakowie pani Liliana Sonik w Warszawie pan Bogusław Sonik przyjaciel Stanisława Pyjasa, który został znaleziony martwy 7 maja 4500 dziewięćdziesiątego siódmego widzi w 1977 roku w Krakowie mówiliśmy o okolicznościach o tamtym dniu, kiedy do państwa dotarła tam informacje zaczęliśmy mówić o tym jak zaczyna być wprowadzone śledztwo i jakie pojawiają się docierają również do państwa informacje, które nowości mogą wskazywać na to, jakie były rzeczywiste powody śmierci Stanisława Pyjasa owi i kto mógł to zrobić panie Bogusławie czy czyste dość szybko pojawiających się informacje o jakimś wypuszczonym z więzienia bokserzy, których robił jakieś zlecenia współpracował z SB czy to było coś co z czego wyście się też chwytali, żeby właśnie od razu nie dać sobie wmówić, że to był nieszczęśliwy wypadek nikt nie wie pan to akurat z drugą drużynę oczywiście nawet Jacka Kuronia docierały jakiś pracownik służb bezpieczeństwa kodową, jakiego nazwiska 1 z funkcjonariuszy SB, który mógłby, który miał być w to zamieszany historia z Więckiewiczem, który w tym bokserem, który potem też zresztą zginął, spadając ze schodów no właśnie co dodatkowo mogą potwierdzać, ale bywam tutaj do tego informacje, które są późniejszy autor to my nie mamy dostępu do tych wtedy do tych informacji my wynajmujemy znaczy prosimy mecenasa rozmarynu Wicia, żeby zajął się tą sprawą i Wałowym dzięki temu, że sąsiad zajął dzisiaj jest bardzo dużo materiału zgromadzonego dlatego rząd kierował pisma żądał wyjaśnień pod naciskiem naszym prokurator usługę, który prowadzi śledztwo zadaje pytanie o służbie bezpieczeństwa czy Stanisław Pyjas był przedmiotem waszego zainteresowania i 3 był poddany inwigilacji i służba bezpieczeństwa odpowiada na piśmie, że nie kłamiąc co staje się podstawą zresztą w dziewięćdziesiątym ósmym roku do skazania 2 funkcjonariuszy służb bezpieczeństwa z Krakowa zagmatwane śledztwo pragnę również dokonują wiele innych czynności m. in. kłamią na temat tych anonimów, które sami pisali, więc my nie mamy wtedy takich informacji jeszcze raz mówię, że te wszystkie działania, które doprowadziły do tego, że nasz błąd musiał znaleźć jakieś ujście to było wezwanie do bojkotu juwenaliów do utworzenia sugestią komitetu Solidarności, który 15 maja ogłoszony pod Wawelem wzywał zarówno do wyjaśnienia całkowitego w sprawie śmierci Pyjasa, jakim mówiłem mu powiedzieliśmy wówczas, że żądamy również utworzenia niezależnej organizacji studenckiej staliśmy się jej początki, więc wie pan panie redaktorze wiecie państwo jak kilka miesięcy temu przeczytałam rewelacyjną książkę Czarka Łazarewicza książkę, która zresztą została obsypana wszelkimi możliwymi nagrodami w tym roku ich w roku ubiegłym ta książka nazywa się, żeby nie było śladów to jest książka o zabójstwie Grzegorza Przemyka Otóż, gdyby nie łez Łazarewicz i jego no kompletnie, jakby współczesne współczesna dociekliwość i determinacja, gdybyśmy zupełnie nie wiedzieli jak wyglądała historia z drugiej strony znacznie od strony ofiary, czyli nieżyjącego Grzesiak, którego w, którego przecież pamiętam czy jego matki Basi Sadowskiej, ale ZS ze strony no tutaj trzeba jednak użyć bardzo mocnego słowa katów i to katów nie tylko tych, którzy go bili także go zatłukli za zamęt, czyli na śmierć, ale również katów politycznych ze znacznym udziałem gen. Kiszczaka jak gigantyczna ilość funkcjonariuszy jak całe państwo tamto państwo wtedy zostało, jakby w prze ciągnięte zostało stało się machiną do niszczenia ludzi i zacieranie śladów i 1 ze świadków po nie inwigilował obserwowało na wchodziło dręczyło 300 funkcjonariuszy 33 czy jesteście państwo dzisiaj jesteśmy sobie w stanie wyobrazić, że tak że, aby zmienić rzeczywistość, żeby ją zafałszować, ponieważ za zamek uczono młodego chłopaka 300 osób oddelegował je się do śledzenia 1 osoby, która może być niewygodnym świadkiem także Staszek Pyjas, o którym bardzo wiele się mówi wiele osób pamięta i my też się staramy, żeby o nim pamiętać nie znalazł jeszcze swojego bazary Wicia, a być może nigdy nie znajdzie ponieważ, ponieważ na dużo materiałów zostało zniszczonych, ale ktoś nie chce zmonopolizowania mikrofonu, ale chciałabym też, żeby Ostasz opędzić troszkę inaczej znaczy nie tylko w perspektywie tej tezy jest strasznej śmierci tragicznej bardzo, ale też, a może jeszcze kilka lat jak zginął, ale był szalenie utalentowanym młodym człowiekiem pisarzem poetą i zrobią esej notatkę z jego zapisków, bo to chyba jest najważniejsze żeby, żeby pokazać, że nic przeczytać notatkę i Staszek Pyjas mając 23 lata pisze tak ciągle mówią i piszą, że musimy gospodarczo doścignąć zachód musimy osiągnąć ten sam standard życia, jaki tam osiągnięto, aby tego dokonać musimy mieć odpowiednie kadry, ale jak twierdzą, że mamy niedobór humanistów dobrych humanistów takich co mają własny model życia i moc czynienia go atrakcyjnym dla innych no takie były marzenia Staszka i oczywiście, kiedy on w innym miejscu pisze, że widzisz siebie w różnych miastach świata co wówczas było nieosiągalne wcześniej mieliśmy paszportów to to marzenie się zrealizowało studenci dzisiaj mogą mogą jeździć sami mogą jeździć się na zmywak mogą jeździć, żeby zwiedzać przede wszystkim mogą jeździć wraz z musem 1 słowem ta ta wolność jest dzisiaj i to marzenie jest zrealizowany, ale czy to marzenie o tym, żeby Fed, żeby w ich, żeby u nas, żeby w Polsce było wielu znakomitych humanistów, którzy mają własny model życia i moc czynienia go atrakcyjnym dla innych to chyba jeszcze jest sporo do zrobienia to panu może się wykopano śledztwo i sygnały, jakie do nas docierały do trzeba powiedzieć, że 1 z głównych spraw, które do dziś nie zostałaby wyjaśniona to było coś się stało ze Staszkiem powieść rodem z mieszkania około szesnastej do znalezienia go w Mar twego w na ulicy szewskiej w dni od kei tak, by nikt nie odtworzenia udało się odtworzyć, gdzie on przebywał bliskim wtedy jedyną osobą, która zgłosiła się do prokuratury im mówiła, że około osiemnastej widziała Staszka, który za i jest ktoś, zanim się tu 3 tak jakby go prowadził Stanisław Pietraszko student kolega Staszka, który zgłosił się do prokuratury został opracowany portret pamięciowy i Piotr Kraśko 2 miesiące później zginął w dziwnych okolicznościach w zalewie solidnie właśnie dlatego jeszcze bardzo dziękuję, że przy przypomina też pani, bo to jest dobry moment z PiS Stanisława Pyjasa również właśnie jako człowieka waszego waszego kolegę jego i jego marzenia, ale też więcej niż właśnie pewnie, dlatego że był tym kim był gdzieś do dzisiaj szczególnie jak rozumiem właśnie w państwa w środowisku znajdziesz gdzieś ciągle jestem takie poczucie to takie poczucie znane na niesprawiedliwości dziejowej jak to czasami nazywamy, że tych spraw niewyjaśnionych jest jest wiele, choć po no no tych śledztw też już było wiele i i ciągle na wiele pytań nie ma odpowiedzi także może rzeczywiście to wróćmy do tamtego czasu jeszcze tam od tamtego państwa no gdzie to śledztwo z oczywistych powodów musiał być przeprowadzone, gdzie dokonano również pewnego rodzaju no ekspertyz naukowych przecież była sekcja zwłok w zakładzie medycyny sądowej Akademii medycznej w Krakowie czy to państwa zdaniem ewidentnie co wtedy było robione co zostało stwierdzone niezależnie od celowego pomijania pewnych wątków żaden sposób nie przekonywało władz do tej do tej wersji oficjalnej panie redaktorze oficjalna wersja zakończyła się wraz z umorzeniem śledztwa we wrześniu po siedemdziesiątego siódmy siódmego roku, czyli kilka miesięcy po śmierci Pyjasa i prokuratura uznała że, że nie mógł spadł z pań ze schodów, że poza tym, jakby nic nie wiadomo natomiast nie nie wykryli żaden sposób sprawców tego po ewentualnych sprawców tej daty śmierci i poza tym, że wiemy i że wolnej Polsce sąd uznał, że SB mataczył było i calową zacierał ślady na niewiele więcej wiemy to jest coraz bardziej tajemnicze coś powiedzieć czy trzeba dodać że, że oficjalna wersja klubu wężyk wzrost państwa szykują się przewrócił i i odniósł obrażenia, które są ciężkimi obrażeniami, jeżeli patrzy na wynik sekcji pobicia wyraźnie wskazywał również mogły powstać w wskutek pobicia, czego nie wyklucza zresztą ówczesny prof. Marek prowadzący śledztwo też opcję to sekcje, którzy oficjalnie zapisano, że wywrze to on od uderzenia, ale nie wiadomo czy samoczynnego czy ktoś, kto pobił Pyjasa w także tutaj pan jeszcze 1 min, po czym z pań była wówczas liczyć na 1 rzecz, że państwo polskie wolne państwo polskie też nie zdało egzaminu w tej sprawie, dlatego że tak naprawdę dochodzenie rozpoczęto dopiero w połowie lat dziewięćdziesiątych myśmy odbijali się z naszymi listami prośbami o uruchomienie śledztwo i odtajnienie tajnych współpracowników i umożliwienie panu, żeby prokuratura wszczęła śledztwo i to było blokowane do połowy lat dziewięćdziesiątych, kto wtedy był moment na początku lat dziewięćdziesiątych, kiedy w dno ta służba bezpieczeństwa była w rozsypce wtedy prawo daje wtedy trzeba było po prostu wznowić śledztwo i przeprowadzić z Energi przeprowadzi energicznie czy ci dopuszczali się państ w, bo on taką możliwość jeśli chodzi o to zdarzenie rzeczywiście przez działalność, którą prowadził Stanisław Pyjas całe to zdarzenie jak to niektórzy mówią wymknęło się spod kontroli, że on miał być po prostu ewentualnie dniem zastraszony 333 czy pobity, ale no, ale właśnie stało się tak jak przystało tak to było również rozważaliśmy taką sytuację również mecenas rozmarynu łowić w 2 sugerował, że ponieważ myśmy myśmy złożyli skargę do prokuratury, ale złożyliśmy Coco Chanel nim ów oryginały były schowane była 1 z takich tez, które mówią, że mógł być przyciskany, żeby oddać z danymi to oryginał programu żony poprowadziły wiadomo, że autor miejscy mogą mogły prowadzić do postanowienia oraz piętro zbiegł z kasy czy były jakieś inne przypadki związane z waszym środowiskiem właśnie takich prób bezpośredniego nacisku czy właśnie próby zastraszania, abyście od swojej opozycyjnej działalności odstąpili w dobrych go były nieustanne były nieustanne wobec znalazłam w rodzinie córka miała godne, by pobić się dręczenie rodziców tak było w bardzo przykre jest straszenie szantażowanie utratą pracy wyrzuceniem nas ze studiów i rentowe to wyłączyć, gdy o tym, nawet nie mówię, żeby to było tak powszechne, że o VAT trzeba dzisiaj oddamy też mówić, dlatego że tak jak powiedziałem na początku w państwach w umysłach sercach to ciągle jest ciągle żywe, ale minęło 42 między nimi też po to, są takie wytyka zachował się takim materiałów nawet Uniwersytet Jagielloński się w Łowiczu po prostu nękanie nas, bo Zachoszcz taki materiał, gdzie w kilkunastu głównych działaczy z Rosją komitet Solidarności rozrysowane wszystkie zajęcia ćwiczenia oraz jaki mieliśmy na uczelni egzaminy, jakie nas czekają w nos z taką sugestią, żeby spowodować usunięcie nas ze studiów pod jakimkolwiek formalnym pretekstem śledzono ukarze nas krok na również na uczelni no przecież to w w wielu przypadkach to się udało Ziemowit powitano dzisiaj od oddała w Bychawie dawno już po doktoracie został wyrzucony z piątego roku Akademii rolniczej po jakimś absolutnie bzdurnymi pretekstem niezaliczenia oznakami lektora języka angielskiego tak się Jan Szczepański wy Włosi z odjechać chłopcy na AGH też mieli niezwykle trudno także mnie do tego była cała masa, ale mam w Alejach czy wręcz, by do wątku ów na tych innych elementów krzyczy pojawiających się z powodów, dla którego doszło do tej tragedii, ale wrócimy po informacji Maciej Zakrocki to są w historii Polski przed nami trzecia część studiów w Krakowie pani Liliana Sonik w Warszawie Bogusław Sonik wspominamy wszystkie wydarzenia okoliczności na nie wszystkie, ale przynajmniej część, które w, które wiązały się z tragiczną śmiercią Stanisława Pyjasa 40 lat temu państwa przyjaciela pojawi się też wątek który w tych wszystkich nowym przypuszczenia dywagacjach, ponieważ jak już państwo to powiedzieli bardzo dużo materiałów związanych z próbą wyjaśnienia tych tego dramatu albo było niszczone albo ludzie, którzy mogli mieć coś dopowiedzenia wręcz też ginęli w dziwnych okolicznościach po 8 pojawił się też wątek w tych różnych rozważaniach 1, a wtedy z waszych kolegów mówi o sławie malarz chce pan Bronisław Wildstein m. in . w swoich wspomnieniach mówią o tym, że, że być może Stanisław Pyjas zaczął się domyślać, że Lesław Maleszka działający razem zwami tak naprawdę jest przeciwko wam i współpracownikiem SB i że to domyślali się mogło zmierzać do 8 do konspiracji tego cennego dla służb bezpieczeństwa współpracownika że, żeby do tej konspiracji nie doprowadzić NATO w to trzeba było po prostu uciszyć Stanisława Pyjasa jak państwo odnoszą się po tych pod tez bardzo trudne pytanie, ale FR wszelkie tego rodzaju wie pan test niezwykle trudno tak gdybać, bo oczywiście nie wykluczam takiego takiej takiego rozwoju z sprawdź niewykluczone, ale niema NATO w żadnych dowodów, więc wole wolę zachować powściągliwość się jestem jestem przekonana że, że Pyjas zginął przypadkowo i że bezpieka w takiej czy winny sposób maczała w tym palce i taki czy inny sposób jej odpowiada za za za to, że duch do dziś nie wiemy co się wówczas wydarzyło się Maleszka robi trzeba pamiętać, że Maleszka był na początku z swojej kariery donosiciel ski dopiero wtedy prawda on pracował dla bezpieki od bodajże wtedy od od kilku miesięcy w roku 2 do mniej więcej jest oczywiście faktem jest, że w anonimach, które podrzucono i kto wzywał do rozprawienia się z jasnym było podane wiele szczegółów życia prywatnego i Staszka i kolegów, a które notorycznie można było się domyślić ewentualnie palec, ale tutaj to już jednak nie podejmuje się w MON mógł to być 1 z motywowany czy rzeczywiście morska już wtedy był tak cennym agentem, żeby nie wszystko jest możliwe, ale to piszemy scenariusze do filmu fabularnego dokumentalnego ja po prostu też pytam się o to no bo w takie wątki się pojawiają gdzieś w medialnej przestrzeni, ale bez problemu można znaleźć i stąd jak za swoje pytania też przecież w smak to nie jest lewicy o niczym przesądzać, że Maleszka Maleszki 3 ginie 1 jego najbliższy przyjaciel para w rejon dalej kontynuuje współpracę z wyspy nawet dogonię to, że może mało powiedziane w no i teraz jeszcze chciałbym, żebyśmy mimo wszystko no bo państwo z oczywistych względów w większym stopniu pewnie w śledzić ten trend ten cały proces, który się toczy tych śledzt w właśnie jego kolejnych było przecież kilka ekshumacji zwłok 11 jedno w każdym razie, by Instytut Pamięci Narodowej krakowski jak rozumiem cały czas też analizuje te materiały potem próbuje szukać czy czyta jest rzeczywiście taka beznadziejna sprawa, że już po tylu latach tej prawdy nie poznamy pani Liliana chodziarzy potrzebny jest czarek Łazarewicz non może państwo może ktoś ich Łazarewicz, by opisać gotowanie śledztwa natomiast Jachowicz dowiedziałem się ekshumacji jednak od razu w pierwszym komentarzu powiedział, że tajemnica śmierci Pyjasa tkwi w dawnym innych pracowników w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych z ówczesnym prawda jego i jego pracownikach, jeżeli w nie przystąpiono tak jak powiedziałem z energią do przysługiwania jej w dziewięćdziesiątym roku, bo w tej chwili trudno sądzić że, że coś więcej się będzie można dowiedzieć, tym bardziej Porsche 1 rzeczy pan, że ta klatka schodowa nie istnieje w obecne analizy, które są prowadzone przez specjalistów są prowadzone tylko Włosi na podstawie zdjęć w chciałam powiedzieć jeszcze inną rzecz mianowicie Staś był bardzo, gdy po Bartos z sympatycznym młodym człowiekiem drobniutki im c z falą z burzą ciemnych włosów jak już mówiłam zdolnym i w bardzo i dobrze wykształconym i Elanę BL wiele mu zawdzięczamy i przez cały czas trwania studenckiego komitetu Solidarności, by o tym, nic nie mówiliśmy, a to dzisiaj nie mówiliśmy w tej chwili anulowania już czas poświęcimy teraz, chociaż natomiast w tym to jednak było w Elblągu była erupcja tak ogromnej kreatywności pomysłów działanie wszelkiego rodzaju, że mnie jak Jacek Kuroń pisał gwiezdny czas rzeczywiście ich i wiele z tego zawdzięczamy Staszkowi on też trochę był był naszą tarczą to znaczy w Krakowie biorąc pod uwagę reakcje społeczne wówczas bardzo trudno było sobie wyobrazić, że tak bym równie radykalne represji czy trudno trudno byłoby bez pie CSM rozprawiać się z nami w podobny sposób i śmierć Staszka trochę zdjęła z nas paradoksalnie zdjęła z nas trochę lęku, a równocześnie, uświadamiając nam, że to nie przelewki, że to jest rzeczywiście gra o elementarne wartości życia włącznie, ale świetnie to porozmawiamy właśnie szczyt Roszko studenckim studenckim komitecie swojej daczy studenckich komitetach w zasadzie tak, bo one zaczęły potem przecież powstawać też w innych gminnych miasta czy to była po prostu taka młodzieżowa studencka wersja komitetu obrony robotników czy już wtedy państwo mieli trochę nie wiem na inny pomysł na nas swoje działanie, jaki był cel w ogóle organizacji pan Maciej czat to pamiętać o tym, że komitet obrony robotników, a to było stosunkowo mała grupa ludzi ci wspierana przez intelektualistów, którzy bohatersko nieśli pomoc robotnikom Radomia Ursusa tworzyli własne pismo własne pisma wydawali mu informacje innym poza cenzurą natomiast tutaj się pojawia nowa jakość znaczy to jest bunt studentów, których Rosnieft rozwieszone są Polskę plan, by to jest wyjście na ulicy wyjście na zewnątrz i jakby zelektryzowała mnie młodego społeczeństwa, które mówi dość temu kłamstwu dość silny tej dyktaturze partii prawda komunistycznej my chcemy prawdziwej wiedzy prawdziwej nauki prawdziwych organizacji pluralizmu i bierzemy sprawy swoje ręce w naszym będziemy na wzór oczywiście i komitetu obrony robotników ruchu obrony praw człowieka również, bo wtedy już powstał będziemy wydawać własne pisma będziemy własne wykłady o prawdziwą historię się uczyć, więc to jest nowy jakościowy skok następuje w opozycji polskiej czy ja trochę troszeczkę inaczej bym to opisała Otóż w komplet na rewolucja zmiana jakościowa, jaką wprowadził Kor czy przez sam fakt swego istnienia to jest występowanie jawne z nazwiskami z adresami z otwartą przyłbicą, jednakże Kor jak i jak było powiedziane na początku to jest kilkadziesiąt osób oczywiście wspomaganych przez was znacznie więcej ludzi z Warszawy, niemniej jednak skierowani ich działanie na początku, czyli wtedy, kiedy powstają SKS jeszcze było skierowane głównie na obronę robotników więzionych maltretowanych wyrzucanych z pracy z Ursusa Radomia i kilku jeszcze innych miast, którzy demonstrowali przeciwko podwyżce cen rok wcześniej przypomnijmy to Bonham 71006 . roku w czerwcu 81006 . roku i ten model ten wzór skoro z kim oni zresztą było zaczerpnięty ze z Rosji Sowietów, gdzie Natasza Urbańska i GI i inni dysydenci też występowali jawnie, ale co różniło Polskę od Moskwy to twarze w Moskwie nie było nie było społecznego odzewu albo było to absolutnie znikomy i tak grupa pozostała izolowana Kor w Polsce to już jest ogromna zmiana natomiast 15 maja w Krakowie wydarzyło się wydarzył się taki przeskok znowu wchodzimy w zna znowu tworzymy nową jakość przez fakt masowego poparcia na oczy krakowian, którzy byli na szewskiej, a potem poszli z nami przez Wawel było myśleć no kilkanaście tysięcy z całą pewnością 1 słowem następuje zmiana i następuje też SKS przez fakt działania tylko w środowisku akademickim trochę inaczej formułowały formułowały swoje cele oczywiście Kor był dla nas to byli i przyjaciele i bardzo często ludzie, którzy na, których się wzorowaliśmy 3 czy mieli znakomite pomysły, które potem realizowaliśmy PRL nie chciałbym, żeby zabrzmiało jako jakakolwiek jakiekolwiek dystansowanie się od nich, ale my przez przez fakt tej świeżości młodości też jakieś niepamięci o o latach stalinowskich występowaliśmy SKS działały w sferze wolności głównie ich to od dziś jest nie myślę, że to, żebyśmy nie prawdopodobnie jednak kreatywni wszystkie te z KSM, bo przecież za Krakowem poszedł Wrocław Poznań Szczecin Warszawa Gdańsk to by to była wolność słowa to w towarze czy absolutnie elementarna tworzyliśmy własne biblioteki wraz z nielegalnymi wydawnictwami walczyliśmy ze scenami, czyli faktem obecności w bibliotekach zbiorów zastrzeżonych to był wolności badani sami doradzali nie tylko zgłaszaliśmy hasło postulat wolności badań naukowych, ale jakoś to realizowaliśmy organizujący seminaria wykłady, na które przychodziło po kilkaset osób wolności osobiste to trudno sobie wyobrazić nasze dzieci albo albo w ogóle ludzie młodzi do wody do głowy nie przychodzi, że paszport mógł być własnością państwa wtedy w ogóle człowiek był przedmiotem państwa myśmy chcieli, żeby człowiek był podmiotem i każe, żeby każdy miał w domu paszport ludzie otwierali oczy ze zdumienia, kiedy się mówiło słuchaj ty masz prawo mieć paszport paszport jest twoim dokumenty, a nie tyle jakimś upragnionym SA tyszan, o których trzeba zabiegać mając zgody bezpieki dziekana rektora organizacji studenckiej i nie wiadomo kogo jeszcze i w końcu go jeszcze nie dostajesz jeśli nie podpisujesz jakiś lojalny mnie organizowaliśmy obozy w górach takie obozy dyskusyjny chcieliśmy wolności debaty to realizowaliśmy przecież na tych obozach dyskusyjnych zresztą byliśmy podzieleni na różne specjalności to Gosia Gątkiewicz dzisiaj Kotar PL jakąś tam ogromną ilość tych obozów robiła dla licealistów studentów młodszy plan nie Wojtek Modelski k Krzysztofiak Klich to są jej wychowankowie pani też wspomina w 1 z tekstów opisujących środowisko i państwo działania również o takim wsparciu środowiska szeroko rozumianego kościelnego mówił o Dominikana, o których czy pani pisze, ale też duchowo wspierał was Karolek kardynał TLK itp, ale strasznie śmieszne naiwne kark, ale może nie takie naiwne WTA tak tak absurdalne, że aż ten, ponieważ oczywiście wiedzieliśmy, że wszystko jest na podsłuchu na to nasze mieszkania są na podsłuchu to mówiliśmy o Karol ku je chodziło naturalnie o Karola Scheiblera Wojtyły, który jeszcze wtedy był był kardynałem jeszcze nie był papieżem, a Stanisław Dziwisz Raba wisiała pauza za rękaw na ręce i pytał głosem przyciszonym głosem nie biją one stratę w tak, ale to nie było tylko duchowe wsparcie to było coś się co jest znacznie ważniejszego bo był sam takie procesje Bożego ciała rekonesans zawsze w czerwcu w Krakowie to jest niezwykle ważny dzień, bo idą z Wawelu na rynek wtedy wtedy, gdy nie mnie nie nie było wolno wejść na rynek, ale prezes jak żyć Bożego ciała jest teraz wkrótce po święcie Świętego Stanisława, więc tak Wawel Święty Stanisław, czyli ten wielki mit przeciwstawia władzy kościelnej i władzy władzy Państwowej i przeciwstawienie się dla wartości biskupa królowi w Libii to wszystko jest szalenie świeże wtedy i takie żywe w umysłach to są matryce kulturowe, które funkcjonują w umysłach krakowian nie tylko krakowian i wtedy w obecności o ogromnej rzeszy ludzi kardynał Wojtyła ale jakby on dał studencki komitet Solidarności w opiekę Cracovia myślę, że to i tak fascynujące rzeczy, że już dzisiaj chciałbym się z państwem jakąś kolejną rozmowę będzie się musiał podziękować bardzo dziękuję Liliana Sonik i Bogusław Sonik w historii Polski Czech oraz Tychy, a za chwilę informacje w radiu TOK FM Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: HISTORIE POLSKI

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz radio TOK+Muzyka bez reklam - teraz 40% taniej w zimowej promocji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA