REKLAMA

O książce "Sarajewo. Rany są nadal zbyt głębokie" rozmawiają Marta Szpala i Paweł Sulik (powtórka)

Wieczór Radia TOK FM
Data emisji:
2017-07-12 21:00
Prowadzący:
W studio:
Czas trwania:
53:44 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Radia TOK FM słuchamy Radia TOK FM o naszym gościem jest Marta Szpala ośrodek studiów wschodnich dobry wieczór dobry wieczór, a na stole w studiu Radia TOK FM książka książka francuskiego autora Air węgierskie Sarajewo rany są nadal zbyt głębokie tez wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego i ta książka przeczytaliśmy jest to kolejna pozycja, która dotyczy wojny w na Bałkanach na początku lat dziewięćdziesiątych ubiegłego wieku dokładnie wojny w Bośni Hercegowinie i Rozwiń » reprezentuje taki model literacki, a mianowicie autor będący reporterem, który pracował w trakcie konfliktu powraca po latach, żeby sprawdzić co stało się z krajem, który widział i opisywał relacjonował w trakcie konfliktu zbrojnego mówił też kolejny model, dlatego że w Polsce w ubiegłym roku mieliśmy okazję czytać książkę, którą też w radiu TOK FM mogliśmy kilkakrotnie książkę dla wojennego p t. wojna umarła niech żyje wojna bośniackie rozrachunki i on teraz w zasadzie mamy do czynienia z podobną pozycją, czyli powrotu do Bośni Hercegowiny takie pierwsze wrażenia po lekturze książki wiedziała, że tytuł oryginału Sarajewo życie po wojnie możesz bardziej adekwatnej bardziej taki otwierający pole różnym interpretacjom tutaj w tłumaczeniu, bo wydawnictwo zdecydowało się na takie tytuły, które sugeruje interpretację, że dane są jednak zbyt głębokie i myślę, że to jest bardzo dobra książka, jeżeli ktoś zaczyna swoją przygodę z Bośnią Hercegowiną albo z góry albo z Bałkanami w ogóle, bo ona faktycznie dotyka tych wszystkich problemów gminy, które w Bośni są najważniejsze przecież po wojnie w ogóle na Bałkanach wciąż są bardzo ważne, bo myślę, że mimo, że ta książka jest w Bośni to ona pokazuje mechanizmy, które są obecne we wszystkich państwach bałkańskich podpowiedział moc Chorwacja Kosowo bardzo dobrze i jest to zwięzły dobry opis właśnie tych najważniejszych problemów czy dotyczących systemu politycznego czy takiego systemu takie takiego zjawiska jak nazywa autor to zinstytucjonalizowany klientelizm, czyli właśnie w jaki sposób nie funkcjonują gospodarki system polityczny na na Bałkanach jest tym takiego pojednania na pokaz, który jak piramida, do której która jest na Bałkanach praktykowane powiedziałabym, więc jeśli chcemy znaleźć taką pozycję lana pokazuje to czym jest Bośnia Hercegowina to tor to właśnie można zacząć od tej książki, chociaż auto jest bardzo pesymistyczny jeśli chodzi o przyszłości tego kraju i tego co to zastał w nim on po 2 0 latach od wad tego ogromnego konfliktu, jakim była właśnie wojna w Bośni i dla mnie takim atakom pierś pierwszą rzeczą, która też bardzo mnie uderzyła tutaj myślę, że to to pokazuje jak sprawnie się porusza jednak autor tej w tej tematyce bośniackie było podpisanie kwestie Srebrenicy i tego właśnie, dlaczego ten problem jest problem, dlaczego ta kwestia jest problematyczna dla wszystkich stron konfliktu myślę, że to pokazuje do tej bardzo bardzo dobre rozeznanie autora w w kwestiach bałkańskich w przypomnijmy jeszcze podstawowy fakt mianowicie tłumaczka i też książki do pani Justyna Nowakowska, bo to nie widziałem dla słuchaczy mamy te książki zresztą dzieciom łopatą kropkę FM proszę pisać wieczoru małpa to kupka Fn, a ta kwestia Srebrenicy proponuje do niej jeszcze wrócić, bo chciałem zapytać co to oznacza z punktu widzenia autora, że panuje klientelizm albo taka korupcja, która kilkakrotnie autor opisuje jak gra tak albo używa takich określeń bardzo barwny, że to jest taka zgnilizny, która toczy właśnie Norwegia to dlaczego te zjawiska są tak kluczowe dla popisu dla zrozumienia mrocznych stron czynności powiedział, że właśnie książce autor jednak dotyka albo takich kwestii, które są charakterystyczne dla samej Bośni Hercegowiny, czyli właśnie wojny, która pochłonęła 100  00 0 ofiar systemu politycznego wydaje tam jest bardzo skomplikowane i to są takie rzeczy są szansą u unikatowej to jest w byśmy coś z bośniacką specjalnością nic, o czym pewnie, że zapewne poznamy później, ale też właśnie takim systemie klienteli stycznym, które jest charakterystyczne dla wszystkich państw i to przed czy może Chorwat najmniej, ale czy ZARY czy pojedziemy do Kosowa czy będziemy do Serbii czy wejdziemy do Macedonii to wszędzie mamy ten sam w systemie nie jest wynikała przede wszystkim z tego, że gospodarki po pas bałkańskie są słabe i wraz z bardzo dużą rolę odgrywa w nich e-państwa to znaczy najczęściej mamy bardzo duże przedsiębiorstwa państwowe, które są utrzymywane głównie dzięki dotacjom na bardzo często nie są rentowne, więc ona jest taki będzie chaos tak zakamuflowany sposób pomocy społecznej to znaczy nie zwalniamy ludzi ani nie szorowanie ani FDS pracują, ale pracują społeczeńst w w przedsiębiorstwach, które mają bardzo wielkie przerosty zatrudnienia i i ich istnienie zależy tylko włącznie od tego czy czy to będzie będzie dotacja Państwowa ja nie wiem jak nas pamiętam dokładnie, ale spotkam taką udaną, że w kolejach bośniackich pracuje 3 00 0 osób w liście jest ich tylko, że po szkoleniach serbskich znaczy kolejach serbskiej Bośni Hercegowinie brzmi to tak naprawdę to są chyba 2 pociągi dziennie znacznie by to są ogromne ogromne przerosty we wszystkich we wszystkich przedsiębiorstwach w całym regionie jak sobie porównamy ile na takiej presji na kosztach pracy osób na Zachodzie, a w Bośni tak to jak to jest też ogromna liczba, więc teraz to jest właśnie torze i te miejsca pracy są zagwarantowane tylko włącznie popleczników politycznym to znaczy bez poparcia politycznego my nie dostaniemy pracy, ale nie wiem sekretarki sprzątaczki itp wciąż się mówi głównie o łapówkach, ale to przecież to bardzo nas cieszy to jest tak tak mówi też na Bałkanach, że to jest to strata za głosy tak się przyjęło mówić, że jedno miejsce pracy 1 etap to 5 głosów, bo to jest cała rodzina, która jest utrzymywana jest jej z tej pensji tak to właśnie wygląda druga kwestia to jest taka to jest kwestia brak robienia biznesu to znaczy także tutaj jest to jednak uwarunkowane poparciem politycznym znaczy, że żal, że nie ma także, że można tworzyć przedsiębiorstwa szczególnie jakieś lukratywne, bo to odbywać w równych albo to bal to nie jest tak, że każdy czy bez smyczy czy są oczywiście branże, które są poza kontrolą, ale też bardzo niewiele takich nowoczesnych nowoczesnych przedsiębiorstw mniejsze, choć właśnie czy handel ciało dostęp do rynku to jednak tutaj potrzebna jest ta ten tak nasza polityczna aż ten tort tort prezenty to poparcie i to powoduje to powoduje że, że to, że gospodarki są pod kontrolą NIK prócz partii rządzących, ale też to powoduje, że jeżeli partia przegrywa wybory to tak naprawdę momentalnie odcięta znaczy, że właśnie kluczem do zrozumiała Cannes jest to, że partia razem jest u władzy rozdaje przywileje czy w postaci właśnie dostępu do rynku czy w postaci etatu w momencie, kiedy przegrywa najczęściej rozsypuje taki przekaz myślę, że w Serbii, gdzie partia demokratyczna po przegranych wyborach w 20 12 roku w ogromnej masowej partii wczoraj wyrządziła na wiele lat była wiele lat obecna akcja politycznym po prostu teraz nie istnieje właściwie mamy 4 i 6 1 na jej zgliszczach pozostało jakiś drobne partie kanapowe, które nie dość dostają się przed minimalną liczbę głosów wprowadzacie posłów wprowadzają do parlamentu lekarzem ten system działa w ten sposób, że osoby zatrudnione 3 w administracji publicznej czy firmach, które są państwowe ich rodzin oni muszą głosować akurat na partie, która teraz jest u władzy dlatego życzę straci władzę to oni stracą pracę, o czym już 30, a taka ekipa w Szaflarach i nie da się nigdy tego w pytam o to, dlatego że w część słuchaczy pani słyszała o protestach, które miały miejsce swego czasu w Bośni, które ewidentnie wiązał się z tym, że państwo staje się dysfunkcyjne i ktoś może powiedzieć no, więc w przypadku takich napięć społecznych powinien być jakiś ruch następny, czyli zmiany zmiana władzy w Mszanie dopuszczenie opozycji do władz na czele stał nim tak się nie stało stąd wynika z 1 strony właśnie z tego, że tego zjawiska, które mówimy były takie badania robione przez amerykańskich badaczy, że bodajże 800  00 0 osób w Bośni zawdzięcza swoje miejsca pracy właśnie poparciu politycznemu 1 w drugiej partii, więc i to powoduje że, że właśnie ludzie głosują wciąż na na tę partię zresztą władze, że zmiana władzy wszędzie na Bałkanach jest bardzo trudna, a zarazem te partie bardzo się bronią przed oddaniem tej władzy bo, tracąc władzę to nie jest tak, że zachodnie z demokracją przejdą do opozycji mogą funkcjonować, ale automatycznie ich baza baza poparcia ląduje ciąża zagraża właściwie czasami egzystencję tej partii taki to jest kwestia czy dzisiejsza Macedonii, gdzie władza może przegrała wybory właściwie w grudniu zeszłego roku nie chce oddać władzy jak pewnym Cable różnych różne kruczki wykorzystuje zdobytej władzy się utrzymać w Bośni Hercegowinie jest to o tyle trudniejsze w związku z tym, że mamy ten taki wielo stopniowy system polityczny, że mamy Gminny poszerzamy kantony mają bardzo dużo dużo kompetencji później mamy to państwo jest podzielony jeszcze na Republikę serbską federację chorwacką federację Beach, czyli czyn, czyli częścią zamieszkają Chorwaci muzułmanie to powoduje, że każda partia właściwie gdzieś jest u władzy to znaczy, że nawet, jeżeli przegrywasz kantonach na trzeciej władzy mózgu w gminach i że to nigdy nie jest tak, że ktoś po prostu traci władzę tylko dlatego też ten system się, tym bardziej utrzymuje cały czas, że te partie, nawet jeżeli wyborcy stwierdzają w danej gminie, że partia rząd co mają od władzy i tańsza jest w stanie się zmobilizować elektorat na tym poziomie to partia pozostaje do władzy w Kantonie w Kantonie i MO i przerzuca po prostu swoich zatrudnionych do kantonu tak powiem z referatu w gminach do etatów Cantona innych, ale co więcej pozwala też politykom to by żonglować odpowiedzialnością to znaczy, że zawsze mogą powiedzieć, że to nie oni są winni badanie władze Cantona one są winne, ale władze Samuel Central park niesamowicie skomplikowany system, który uniemożliwia praktycznie takie w skuteczne reformy o wielkiej skali to rozproszenie odpowiedzialności to trzeba powiedzieć teraz wyraźnie w kwocie skonta siedział czy system ten system polityczny zostało zostało ukartowane konstytucją właśnie nadaną przez zachód opisana przez amerykańskich prawników po wojnie 10 05 . roku jest jakby integralną częścią porozumienia pokojowego z 10 05 . roku podpisanego w tej tam jakieś ciasto mówi w Bośni Hercegowinie to były te to była dobra konstytucja ana zakończenie wojny nie jest dobra konstytucja na pokój to znaczy tutaj wprowadzona bardzo wiele takich zabezpieczeń, które miały służyć temu, że narody właśnie brak w tej powojennej atmosferze będą się nawzajem kontrolowała też ich nie przejmie właśnie władzy wszędzie i zawsze nie będzie przegłosowane liczebnie nad głównie chodziło o to, że z tym, że mamy, jakby dominujący nad Nysą Bośniacy, bo nie mamy Serbów, których jest około 30 40 % i Chorwatów około 12 % to, że właśnie to by taki system parytet to, że wszędzie będzie 1 Bośniak 1 0 w 1 Chorwat został powtórzony na na różnych różnych szczeblach zarządu co więcej będą będą takie takie metody jak weto w obronie narodowych interesów czytamy żywotnych interesów danego narodu, że właśnie dany naród może zakwestionować daną regulację, powołując się na to żona właśnie Godzisz narodowe interesy i powiedziała, że właśnie tych zabezpieczeń IT każdy z tych rozwiązań ona funkcjonuje w różnych miejscach, gdzie mamy dość duża mniejszość natomiast itp w Bośni stosowano je wszystkie to znaczy i to nagromadzenie tych właśnie bezpieczników powoduje że, że każdy naród może szantażować pozostałe 2 w tym że, że właśnie dana regulacja gdzieś tam godzić interesy jak to czasami mówią Bośniacy, że bardzo często także, że w 1 kraju wystarczy 1 człowiek, żeby zreformować państwo czy 1 partia polityczna, a że w Bośni Hercegowinie potrzeba 3 to znaczy, że to nie jest także, że trafi się po prostu 1 mąż stanu, który zreformuje państwa leży po każdej stronie Bośniaków Chorwatów Serbów jest potrzebny ktoś teraz będzie rozumie że, że w interesie kraju, żeby się rozwijał potrzebne są rozsądne reformy się nie zdarza i to też jest bardzo ciekawa Inter też ta obserwacja z tej książki, że MR uczy, że to właśnie straszenie pozostałymi narodami i też utrzymywanie Białasa też tak uważam, że to trochę po Bałkanach w ogóle, że właśnie paradoksalnie ta zła sytuacja gospodarcza pozwala tym partiom politycznym utrzymywać się utrzymywać się władzy, że jeżeli byśmy dobrze wykształcone społeczeństwo w dobrą pracą w sektorze prywatnym to te państwa to te partie zostałoby automatycznie odsunięta od władzy podobnie jest z członkostwem w unii Europejskiej, jeżeli to członkostwo i czy dążenie do członkostwa byłoby dla nas serii reformy były wprowadzane i wymiar sprawiedliwości byłby reformowany wprowadzono regulacje właśnie walczono, by z korupcją też tak naprawdę te partie, które są władzy strzelałby sobie stopę i tego przykładem jest Chorwacja, gdzie i myślę, że takie ostrzeżenie dla elit politycznych, gdzie właśnie Ivo Sanader taki premier Chorwacji tych, które rządziło 20 03 20 08 roku, który właśnie wprowadzał Chorwacji do Unii Europejskiej prowadzi w przeprowadzonym w przykładzie najwięcej reform i tam wtedy tempo przygotowań do członkostwa najbardziej przyspieszyła dziękuję volkswagenowi jest obecnie w więzieniach, a ponieważ równocześnie czy na samym początku gra też łapówki zapewne za szarżę sad daje różnego rodzaju właśnie ustępstwa czy dopuszczania do rynku czy przejęcie koncernu naftowego właśnie chorwackiego listonosze więzień i to jest takie ostrzeżenie ma to grozi każdemu politykowi na Bałkanach w momencie, kiedy był naprawdę wymiar sprawiedliwości zostało zreformowane, ale recenzja książki mówimy o książce Sarajewo rany są nadal zbyt głębokie francuskiego autora EFG skierował wraca z książki w nie jest taka idea, która mówi o tym, że ta dysfunkcyjnych szczere czy czy taki niedowład państwa on po części wynika ze struktury w, a po części z tego, że ta struktura też porozumieć się pojawia taka taktyka idea, a mianowicie ta struktura właśnie miała uniemożliwić konflikt albo albo przynajmniej zamrozić te konflikty, a nie była w ogóle przewidziana na nas coś takiego jak reformowanie kraju, który z takiej swoistej zamrażarce, ale z drugiej strony jak to możliwe chcę zapytać skoro wciąż pojawiają się takie momenty ingerencji czynnika zewnętrznego w razie funkcjonowanie Bośni Hercegowiny jest wysoki komisarz z tych momentów ingerencji w Jasieniu obraz kraju emeryci kraj, który trochę nie chce też mocne słowo Kolonia, ale jest pod bardzo taki tłum nadzorem są takie sfery funkcjonowania państwa nie zamierza z obronnością albo z jakimiś skrajnie nieodpowiedzialnymi ruchami, gdzie pojawia się taki komisarz ciągu i mówi że nie da się nie zgadzamy na to czy to jest obraz sprzed lat kilku lat czy teraz też tak to działa co wy czy faktycznie w konstytucji jeszcze w oprócz właśnie tych różnych bezpieczników konstytucję wprowadza takiego atakiem konstytucję jak i wysokiego komisarza który brzmiał bardzo szerokie kompetencje właściwie prawie bogaci się mówi na Bałkanach czy mógł odwoływać się każdego polityka podważać każdą decyzję, która została podjęta przez ciała ustawodawcze czy organy wykonawcze w Bośni Hercegowinie natomiast jest to faktycznie obraz sprzed dekad to znaczy, że od 3 kilku lat właściwie w 20 0 8 roku odnotowała, iż Turcja wysokiego komisarza z UE bez bardzo straciła naznaczeniu inie ma też poparcia politycznego znaczy syn na taką filozofią reformowania nauki i w oczy czy właśnie tego nadzorowania tych tradycji właśnie tego winie, że na początku właśnie interweniowaliśmy zawsze, ale w związku z tym, że lokalni politycy skupieni zmaga się skupiali na kłótniach i właśnie licytowanie się nacjonalistyczne hasła, aby zawsze wiedzieli, że dana decyzja, jeżeli jest niepopularna ona zostanie obrosło podjęta przez wysokiego komisarza i faktycznie tak było to znaczy z 1 strony Szmyd paszę spory polityczne, a tak naprawdę wszystkie najważniejsze decyzje po Kiełb nadawał, czyli część wysoki komisarz później odebrałem zaczęto obchodzić tej filozofii na gwarancji, jakie hasła lokale one wyższe, czyli tego, żeby to właśnie lokalni politycy wzięli odpowiedzialność za swoje państwo, żeby to właśnie zwrócić się z tymi z tymi kompetencjami do parlamentu ran i powiedział, że troszeczkę podjęto decyzję za późno to znaczy, że żal stąd ten eksperyment nie było nie było to nie miało pozytywny pozytywnego efektu, że ci politycy byli tak bardzo przyzwyczajeni do tego, że nie muszą podejmować decyzji, że faktycznie od 20 0 8 roku na nie podjęto nie będzie podejmowana nie nie podejmuje się tak decyzję, że będzie, a może państwo jest takie trochę tak jest takie takim dreszcze znaczy, że spojrzymy ile tam decyzje podejmuje w parlamencie, czyli ustaw przyjmują utrzymuje parlament na różnych szczeblach od tych decyzji jest coraz mniej, bo nie był głównym paliwem paliwem dla życia politycznego są właśnie konflikt zmianę koalicji tworzenie rządów, które w pościg jest zbędna właśnie te te rozliczne interesy trwa trwa bardzo długo toczyło się o zmianie właściwie od zeszłego roku, kiedy przyjęta jak mamy kolejne podejście do Bośni Hercegowiny znaczy właśnie członkostwo w unii Europejskiej jak brat przyjęto ten model w Bośni Hercegowiny dość niespodziewanie w zeszłym roku złożyła wniosek o członkostwo w unii Europejskiej i to jest taki też takie kolejne podejście do Bośni, który zakłada, że może nie będziemy zmuszać się wszystkich tych 3 narodów do tego, żeby przyjęły euro uzgodniły jakiś wspólny ustawy, ale że każdy naród czytam każdy każdy jak każdy poziom Administracyjny będzie musiał dostosować swoje regulacje do członkostwa w unii Europejskiej czy będzie de facto musiał po prostu podjąć te same decyzje i ta spowoduje, że większość rzeczy na poziomie państwa zostanie zharmonizowana to znaczy, że jeśli nie uzyskamy tych polityków żeby, żeby uzgodnili 1 ustawy na poziomie centralnym, ale każdy dzień każdy podział Administracyjny musi przyjąć taką redukcja regulacji żona, bo właśnie taka zgodna z z unijnym prawodawstwem co spowoduje, że wasze to państwo, by te zharmonizowane z ciepłem oddolnie znaczy, że z 1 strony, że właśnie po prostu będzie przyjmowało standardy unijne w w swoim systemie, a na razie nie rozmawiamy o reformie systemu politycznego czy właśnie jak to Bośniak ma ma funkcjonować już ma szansę, bo książkę do kończy się troszeczkę wcześniej no zobaczymy zobaczymy jak to wyjdzie na razie na ob proces proces trwa i tutaj będziemy czekać ma wyznaczać będą efekty w najbliższym czasie wciąż 7 7 % społeczeństwa uważa, że członkostwo w unii Europejskiej to jest coś do czego Bośnia Hercegowina powinna dążyć żale zezwalamy tylko mieszkańców Republiki serbskiej w kwestii podziału, nawet jeżeli zmiana oznacza oczywiście, że jest to zdecydowanie niższa niż to poparcie jest w Republice serbskiej natomiast gdy nafciarze mieszkańcy Republiki serbskiej też uważają, że Unia Europejska w nas jest nie jest jest, że tak Pm dać takim obiektem, w którym zazdrości, a może morze morze może w ten sposób natomiast mam tutaj Serbowie mając taki stosunek ambiwalentny córek często wynikają z tego że, że argumenty ekonomiczne obszaru są za tym, żeby do nich wstąpić do miast jest to też dużo takiego anty unijnego resentymentu uczy się wiąże z tym, że Żyto Unia Europejska naciskała, żeby właśnie zbrodnie wojenne rozliczać, a Serbowie wciąż część się dzieje swoich polityków przywódców z 2 90 uważają, że za bohaterów i tutaj stąd negatywne stosunek do Unii Europejskiej to jest także jeśli zastanowimy się nad tymi jak wojna, która miała na początku lat dziewięćdziesiątych tak straszliwe skutki dla Bośni Hercegowiny, jaką jest obecna w pamięci to po lekturze książki, a Nowak skierował to wygląda na to, że różne skutki różnych pamięciach, bo jest symboliczna scena obchodów w Srebrenicy, gdzie serbskim premier przyjeżdża niech politycy z beczkowozu z Serbii przyjeżdża i żeby beczkami jakoś odnieść się do tego nie nie wiemy, bo to z nie zostaje przerwana ta uroczystość, dlatego że dochodzi dobra do rozruchów ataków na tego premiera jest bardzo słabo symboliczny obraz, bo nam pokazuje, że w zasadzie ich ta droga do pojednania to może za dużo powiedziane, ale droga do stworzenia w miarę wspólnego obrazu tego co się wydarzyło w bardzo daleka, że im dalej od wojny tym więcej jest manipulacja oczywiście wszystkie 3 strony konfliktu pokazują różne różne historie i ma pani wrażenie, że w czasach, które dziś mówimy to nie jest trochę tak, że patrzymy nimi się zaś wpływa na OC należy patrzymy głównie od strony rannych muzułmańskich mieszkańców Bośni Hercegowiny w 2 3 tys to jest to problem z wojną z baśni czy wojną nawet nie może Bośnia, ale nabór na bokach i z rozliczaniem się tym razem pojednania, że tam wszyscy czują się ofiarami i faktycznie jak spojrzymy NATO na najbliższe przebieg tego konfliktu to to mają prawo, że tak powiem i każdy każdy naród odnosi się do tego 1 momentu młodszy z kilku momentów, kiedy właśnie faktycznie byli ofiarami warczy, jeżeli mówimy o Serbach to Serbowie zawsze wspominają akcję burza i wypędzeni ich z Chorwacji faktycznie taki moment, który dla tej społeczności serbskiej w Chorwacji nabył tragicznej spowodował inny właściwie trwający exodusu ludności Serbów reżyserskiej z w perspektywie paru lat serów Chorwacji po prostu nie ma gdzie po niemal kurs powrotu tamto do domu należy nie oni bardzo nie bardzo powolny zdarzy w Janowie taki problem i który jest obecny i ten etap wiedziałem aż mnie oficjalna strategia wszystkich państ w bałkańskich, że docelowo chce państwa będą Mono etnicznym to znaczy w rejonach, gdzie mieszka mniejszość nie inwestuje te gminy mniejszościowe bardzo często są mniejsze wnętrze finansowane w sposób niewystarczający tych pieniędzy tam mało to są inne rejony właściwie nie ma dużych inwestycji ta ma spowodować nie jest tak, by aktywna polityka państwa przeciwko mniejszościom, ale to jest takie, że to powiedziałabym, że to będzie naturalny proces w związku z tym, że te rejony będą słabo rozwiązań rozwijają rozwinięte gospodarczo, gdzie będziesz się kursu będzie żyło trudno ci ludzie po prostu będą wyjeżdżać i najczęściej nie będą wjeżdżać do swoich krajów, że tak powiem będzie dzielić naród jest dominujący, czyli właśnie Serbowie będą zmierzać do Belgradu czy dostosowana czy to czy to właśnie Chorwacji z kolei Albańczycy n p . z Doliny Dreszera w Serbii będą wyjeżdżali do Kosowa czy Garbarni ten proces trwa, a oni też presji obliczone na lata ale, żeby docelowo do państwa po prostu czy też te mniejszości niż siłą rzeczy po prostu będą nawet nie wracał, bo to najczęściej to są to są mniejszości tam, które tam to są ludzie, którzy tam żyli przez stulecia, ale ale, że żyją tą sytuacją gospodarczą zostaną zmuszone do dopuszczania AAII naj to jest tak, ale wśród tej książki akurat w początek to mu podróż między chyba miejscowościami w Polsce właśnie między brezentem albo z bostońskiej g gorzkiej chyba dobre wędkarza tam droga wiedzie przez takie tereny, które co zupełnie bezludne i witamin przed wojną mieszkali jak rozumiem Chorwaci, ale też dbamy o zwołanie, a teraz mieszka pomnik i Lotos zastanawia, dlaczego już nie wracają i kiedy rozmawia z kilkoma osobami ze swoimi bohaterami, że pojawiają się jeszcze 2 rodzaje odpowiedzi na znaki dała związana z mojego niechaj nasz, żeby z powodu tej traumy wojennej mieszkać wśród albo w ogóle w kraju, bo niektórzy tak to reklamy swoich wrogów, ale też dowiemy się bardzo z PKP, bo to niema pracy w faktach imprez w regule może w przypadku, bo szpital to jest mniej strategia, bo te rejony, o których mówi Mercik szczególnie zachodniej Bośni i wschodniej Bośni, ale po prostu są słabo rozwiniętej tam żyje trudno wszystkim nie tylko nie ten nie tylko, że mniejszością, ale też, ale też farbą, ale tak, ale to właśnie ten jest ona elementem kosztowym, a nie ma miejsc pracy wszyscy wyjadą, jakby te tereny będą nasze już całkowicie jak to wygląda z punktu widzenia edukacji, że tak jak dziecko idzie do szkoły w Bośni to czym się różni to żona idzie w tej części serbskiej ulicy serbskiej części żołnierzy idzie w tej federacji Bośni Hercegowiny zam. przez muzułmanów Chorwatów ze wszystkim w Lechu znaczy, że faktycznie jest tak, że wśród kompetencje edukacyjne w przypadku federacji są na poziomie Cantona innym przypadkiem w przypadku Republiki serbskiej poproś na poziomie Republiki serbskiej czy każde dziecko uczy się czegoś innego inne historie mamy tam przedmioty te 5 przedmiotów narodowych czy rzeczywiście te przedmioty najważniejsze, jaki jest właśnie czysty historia geografia inne, gdzie uczą się zupełnie czegoś innego znaczek z zupełnie innym było ofiarą zupełnie ME ale kto inny był agresorem, więc faktycznie edukacja, a jest tym co najbardziej dzieli w tym momencie ludności Bośni Hercegowinie też zagrać bardziej problematyczny jeśli chodzi o przyszłość tego kraju po bo może powiedzieć, że przeciwko jedność Bośni Hercegowiny w latach dziewięćdziesiątych się wypowiedziało już w społeczeństwie jest społeczeństwo, które właśnie było redukowane wspólnie i daty jej do tej wspólnoty było przyzwyczajone do mieszkania w muldzie etnicznym w społeczeństwie w tym momencie jednak mamy także, że mamy każdy narzeka piłkarz tak każda et nos i każdy naród wychowuje swoje swoją młodzież w zwykłym w ten sposób, że ma nie ma nic wspólnego z pozostałymi najbardziej największym paradoksem jest coś czym się walczy to znaczy takie właśnie taki fenomen 2 szkoły pod 1 dachem, która funkcjonuje w swym właśnie w tej części i muzułmańską Chorwację tak może powiedzieć, gdzie schować muzułmanie wprawdzie chodzą do 1 szkoła to się 2 odrębne ciepłym administracyjnie organy naczelne inicjały instytucje i te dzieci i chorwackie czy czy bośniackie wchodzą ogromne Miedź SA osobnymi wejściami czasami po prostu chodzą na Alejach 1 chodzą na radio na popołudnie i oczywiście, że mamy te 5 lotów narodowych szczurem, który można je kupić osobno, ale przecież ten brak będzie on nie uczy się na wkład wspólnie mają, więc lekcje wuefu nasze lekcje WF -u są też osobne lekcje muzyki, jakby interes właściwie nie spotykają, a nawet je, nawet jeżeli wchodzą właśnie do dolara do 1 budynku szkolnego i to to jest być jak najbardziej niepokojące jeśli chodzi o przyszłości no bo po prostu tarty tam młodzież na nie widzi wspólnoty oprócz taką ma jednak wspólnoty językowe NATO jednak statut tej branży, bo przynajmniej w jakimś fragmencie powinni powoływać się na tych samych autorów klasycznej myśli był dajmy na to jugosłowiańskiej noblista to co z nim zrobić Wejdź na ja w, że 1 właśnie tej w przywołanej wandali jest taką innych podziały nie wygadał dla wszystkich wszystkich postacią, ponieważ właśnie na szlak dla jednych jest za mało serbskie dla niektórych jest za mało chorwacki więcej mówić, że żadna postać temat nie jest są problematyczne dla wszystkich dalej to jest faktycznie po to jest faktycznie wyzwanie, że tutaj nie ma są oczywiście takie inicjatywy PiS jak wspólny podręcznik natomiast na to na pewno jest niezbyt odległa przyszłość, tym bardziej że właśnie zapowiedziałam, że politykom nie zależy na pojednanie to na czym powiedział tak, że i tutaj tego przykładem jest właśnie ta ta wizyta premiera Serbii Aleksandra wrócić w Srebrenicy to znaczy politycy bałkański angażują się w politykę pojednania tyle, o ile mogą coś się uzyskać w zamian od Unii Europejskiej i właśnie tutaj ta wizyta była dość symptomatyczne znaczy Aleksander do dziś faktycznie pojechał do Srebrenicy i gdzie co miało być takim gestem właśnie dla społeczności muzułmańskiej, że oto serbski premier przyjeżdżam, żeby uczcić ofiary natomiast jego przemówienie w Srebrenicy na nią tt nie było przemówienie sterować przepraszamy i prosimy o przebaczenie czy popełniliśmy zbrodnie, ale trochę tak jakby nasze znajdował w przypadkowym miejscu, gdzie zginęli przypadkowi ludzie właściwie nie wiadomo dlaczego to znaczy, że tak nie było powiedziane, że to armia, którą my wspieraliśmy zamordowała 8 00 0 osób tylko, że zdarzyło się coś bardzo trudnego wosk i powiedziałbym tak to tak ten proces badania trochę trochę wygląda to znaczy, że czasami właśnie bardzo takie symptomatyczne gaz na bardzo wysokim szczeblu UE są ważne, bo to po to na pewno to na pewno to co ważne gesty, jakby bez tego nie można wyobrazić polityki i pojednania, ale w momencie kiedy, gdy dany polityk wraca do swojego kraju UE albo na użytek wewnętrzny na 1 używana nacjonalistycznej retoryki i jednak żaden żaden serbski polityk na niej nie użyje słowa ludobójstwo w przypadku tego co się co się wydarzyło w Srebrenicy jednak mówi się o tym, najczęściej mówi się od tych ofiarach i o tym, też auto bardzo dobrze pisze baner tak, by dotykał ich 3 3 zjawi się dzieje mąż, tak więc politykom pojednania czy z polityką pamięci im ich, ale oczywiście przeto na przykładzie tych relacji z setką bośniackich, ale to się dzieje w relacjach i nie poszła w chorwackiej serbską Kosowskiej na wszystkich płaszczyznach przede wszystkim relatywizacji to znaczy, że nawet, jeżeli zarabialiśmy i to oni też zabija i tutaj ma się mamy przykład obchodów bratu na co, gdzie to właśnie serbskie ofiary zostaną zostają wyciągnięci na pierwszy plan niszczy się właśnie serbski ob wiary przypomina się o zbrodniach, które popełnia na naszym narodzie co ma pokazać ludziom być tak pewnym usprawiedliwieniem czy właśnie Zuma Press media tak także, że my na zabijali modlić, ale i też zabijali jak nie ma o czym mówić jak to właśnie mówił Aleksander włączyć się w Srebrenicy patrzmy w przyszłość zapomnimy o przyszłości sympatyczny patrzmy w przyszłość mamy wspólne wyzwania na drugi takie zjawisko, które ta jest psem na przykładzie muzeum Ford czy kontestują rodzaju manipulacja to znaczy jednak wybijanie taki właśnie faktów dla nas ciężarem przedstawiających nasz w nas w dobrym świetle tak pokazujących naszych bohaterów naszą wersję historii i tutaj jak spojrzymy na podręczniki czy chorwackie serbskie to widzimy wszędzie, że po prostu nie jest Chorwaci pomijają pewne pewne momenty w swojej historii, że tutaj ciągle są problemy z ekspozycją w muzeum jest nowa cudzie zabijano Serbów w czasie drugiej wojny światowej, że jakby wbija się te elementy które, które są, jakby na jej dla nas najbardziej korzystne pomija się całkowicie to właśnie jak nasza armia 3 3 3 czy my sami nasze przy nasi dziadkowie, jakie zbrodnie prosi popełniali patrzy na trzecie taka wersja też książka na bazie całkowicie zanegowanie tego co się dzieje co trzeba coś się dzieje Tajster wywiad właśnie 1 ze zbrodniarzy wojennych, które po prostu mówi nic nie wydarzyło w marcu euro wręcz po prostu ujawnienie zaprzeczają Kocyła Kraśnik Targ, które jest niesamowita więź z niesamowitych ten fragment książki muszę przyznać, że zrobił na mnie tak samo duże wrażenie kiedyś ten w Polsce się ukazać książka z maleńkim Brockovich ba tak tak oni nie skrzywdzi, bo nawet Muchy, kiedy autorka próbuje rozgryźć tych tych kluczowych RPO polityków odpowiedzialnych za za to co się działo w Bośni to na początku lat dziewięćdziesiątych tak samo tutaj autor, pokazując tę postać coś co nie DMG pokazuje też na jego przykładzie właśnie taki jak to powiedzieć, jaki mechanizm, który jakoś mu może dotyczyć każdej ze stron pewnie gdzieś tam dotyczy każdy ze stron, ale jest taka nudna unaocznia, że uświadamia nam absolutny zastój w jakim stopniu rozwoju tej sytuacji, bo co coś co się może wydarzyć tak no cóż tak się nie zmieni swojego zdania, a część społeczeństwa nic nie przestanie traktować jako bohatera po prostu to już tak będzie albo będzie gorzej w katastrofie przez następne kwestii, która jest wyłania się z tej książki, a mianowicie co może co można w ogóle zrobić skoro mówimy od początku, że był też wysoki komisarz ją pełniła taką dość intryg i Chin i interwencyjną rolę w zarządzaniu Mości, ale się wycofał po to, żeby oddawać tym ludziom rządzenie własnym krajem NATO zaczęli rządzić w nacjonalizm stał się tak na inne pędzące, że już wiadomo jak to zatrzymać to co można, by zrobić jak rozumiem perspektywa Unii Europejskiej taka włączenia się do grosza, ale też zależą dom, bo kopalnie mówi z kolei, że żadnemu z politowaniem nie zależy na tym, żeby naprawdę wyjść z Unii Europejskiej wtedy skończą tak jak Ivo Sanader w Chorwacji, który po prostu wprowadził kraj do Unii, a w Sundance skończył przez to więzienia, więc to jest jakaś taka niesamowicie beznadziejnych sytuacjach czy cokolwiek na czym możemy cokolwiek robić sam autor jest każdy w kilkakrotnie wciąż są dramatycznie w PiS-ie Bośnia Hercegowina dochodzi do siebie 20 lat i nadal liże wojenne rany dzień po dniu kraj niszczeje trawiony przez chorobę zwaną nacjonalizmem staje się czarną dziurą pośrodku naszego kontynentu jedyną deską ratunku jest Europa w UE miały być aż takie pytania o nagrodę Nobla w 2 co zrobić żeby, żeby Bałkany były nacjonaliści mylne prostsze rozwiązanie działa bo, bo to jest nienaturalne bogacą się teraz dzieje to wynika z tego owego spisku Międzynarodowego, a trzeba zrobić tak jak powinno być zrobione od początku tak jak chcieli ojcowie założyciele takich cech biometrycznych Lacicia i po prostu trzeba podzielić Bośnię pomiędzy Serbię Chorwację i kawałeczek zostawić muzułmanom no to nacjonaliści mówią tak i wtedy się tarcze skończą znaczy faktycznie MBR widziałem kiedyś wierzyła w tę trasę teraz może to jest też kwestia odległej przyszłości znaczy, że Unia Europejska jak i w ten sposób UE była rozwiązaniem tego co się dzieje to znaczy, że taka właśnie taki taki optymizm jeszcze lat dwutysięcznych przed kryzysem gospodarczym rzeź oczywiście, że te państwa po prostu wstępną wstąpił do Unii Europejskiej granice przestaną mieć znaczenie inne i te mniejszości będą właściwie wspólnie żyła i będziemy wspólnie Zjednoczeni w ziemię problem właśnie tego wina, ale też był w Macedonii jak duże dużo mniejsza część wyborców sam rozwiąże, bo po prostu te państwa będą funkcjonowały w ramach pobytu 1 dużego organizmu, które spowoduje, że dzisiejsze barierę czy przez przestaną się przed przynosili też tak nie będzie granic administracyjnych i będzie różnić, więc będzie można robić się interesy we w jaki sposób teraz to rozwinie rezydenta rozwiąże pewne problemy oczywiście wszyscy mówią, że nadzieją jest nowe pokolenie natomiast tutaj jest to jest także kwestia, że schody pokolenie, gdyż w ustawie z Bałkanów i taniec facet o Bośni Hercegowiny, ale kwestia wszystkich rejonów plaży jest moneta Maneta właśnie tą mamy ludzi, którzy są na emeryturze starszych jest na pokolenie, które sama przeżyła wojny i pranie wierzy politykom i jakby nie wierzy już nic tak naprawdę bolało, bo dobrze wie że, że wojna nie jest rozwiązaniem, ale też nie ma w sobie siłę, żeby jakieś nowe rozwiązanie zaproponować 3 strony my mamy młodzież, która po prostu wyjeżdża i to wyjeżdżam masowo i IT to nie jest tylko wśród to nie jest kwestia Bośnia, ale też z Chorwacji powstał pieniędzy z Unii Europejskiej, gdzie w bursie zjechało 40  00 0 osób, nawet jeżeli odliczymy straty wojenne to to ten to ten to ta ilość ludzi, która wyjechała z Bośni SP jest ogromna także i też jak spojrzymy właśnie no to jak wygląda jak diaspora wraca na wakacje to jest taki test taki styl na Bałkany to widzimy, jakie to są te są ogromne ilości ludzi, którzy właściwie to się, mówi że nie z Macedonii wyjechała 1 4 populacji także to nie zwami teraz 1,5 1 000 000 BOŚ tak naprawdę nie wiemy ile to jest tak jak tutaj też jest wspomniana właśnie w Srebrenicy tego, że ich tam był tam, ale burmistrz muzułmanin dzięki głosom diaspory niż w Tychach tam nie mieszka, ale oni wszyscy się mobilizują na wybory przyjeżdżają głosują i że jeżdżą mieszkają wszędzie od Ameryki Szwajcaria krajów skandynawskich czy Czech Francji, gdzie indziej diaspora i tutaj właśnie to są też takie są takie dość sople dowcip bałkański żar naukę bałkańskie Car czy Bośniacy, ale właśnie rok Chińczycy nie czekają już na Unię Europejską Rosjanie przenoszą nas to powoduje, że faktycznie te perspektywy dla tych krajów pozbawionych tych najbardziej dynamicznej części oraz w swej części Nord jest dość pesymistyczna, bo tutaj praktycznie przestaje zależeć Unii Europejskiej i ja też tutaj jest dużo oskarżania co było do Unii Europejskiej, że Unia Europejska zajęta swoimi problemami tak naprawdę nie interesuje się Bałkanami interes się z Bośnią ważne jest, żeby było stabilnie zakładał, że związane to jest błędne koło Bochni i właśnie ta płyta chęci nie nie ingerowania w sposób taki radykalny spowodowała, że wcale się stabilnie i nie zrobiło nam, że pojawiają się rysy właśnie na tym obrazie stabilność, gdy wydarza na Unię Europejską, by taką politykę w długo prowadziła politykę ręcznego stare sterowania w momencie, kiedy doszła do wniosku, że Ziobro to nie działa się wycofała, a teraz w UE, ale też takie złe nawyki był już tak mocno zakorzenione że, że trudno oczekiwać od polityków tamtych, żeby tamte tam tam lokalne, żeby zrobić, żeby cokolwiek się jakoś nie zmieni teraz w związku z tym, że szaleje w taki medialnej narracji Rosja jest bardzo zainteresowana i wpływami na Bałkanach 4 nie będzie także o czasie teraz jednak zmieniają w Europie na nie zmienia się myślenie na ten temat jednak trzeba, aby przynajmniej Jeślinie finansową przy peronie militarnie, a to żadna przodkiem jakoś informacyjnie mocno bycie obecnym nie ma takich głosów z Maciejem też świadomość zmieniaj faktycznie to Rosja jest takim nasze zaangażowanie Rosji coraz większej i jest takim dzwonkiem alarmowym dla małych widzimy co się dzieje w unii Europejskiej na nie jest jednak wspólnota, która jest w stanie wygenerować po to, po prostu na Bałkanach trzeba by powiedział zaangażować raz na porządny znak, że faktycznie problem z wieloma interwencjami na przestrzenie w przestrzeni ostatnich DK ostatnia dekada mamy duży 15 lat jest to żołnierz tak trochę zaangażowała w ale tutaj mieliśmy taki ostatni taki tekst i trwały rozmowy w Bośni w Bud w bazie but Mir i tutaj Amerykanie tak powiedzieć, że przyjedziemy pogadamy i musimy wszystkich do tego, żeby oni wreszcie coś uzgodnili jako były tam ani politycznie ani merytorycznie nie było dobrze przygotowane rozmowę to waga ryzyka wiara w taką siła Ameryki Unii Europejskiej, że jak Amerykanie sprzedali też powiedzą to lokalni politycy podpiszą i Amerykanie wchodzą znanego z podziemi nie wyjdziemy stąd nic dopóki jej nie zmusimy właśnie Bośniaków do podpisania jakieś nowe nowej konstytucji dlatego, że to są Police zaprawieni w bojach i ich już niebojących się Amelia aż tak bardzo trochę właśnie grającym też tym i tym razem tym rosyjskim peleton rosyjskie argumenty nie wiedzieli dobrze to będziemy siedzieć i byli gotowi faktycznie siedzieli długo Amerykanie okazali się, że nie są przygotowani na cztero pięcio sześciodniowe negocjacje i wiesz jak po rozmowie skończyły chyba po podobnie w i CIT jest problem, że to się tak trochę wierzy w to, że rzeź właśnie, że zachód jest na tyle teraz już remont dachu po prostu nie jest już na tyle silne a jakby rosyjskim zagrożeniem też się bardzo ładnie grali to też jest, toteż jest, toteż sprawa, że tylko gra naprawdę nie na takie niebezpieczeństwa, że takie normy, tworząc określenia utwory utwory państwowe jak Republika serbska Bośni Hercegowinie, że to będzie w pewnym momencie na świetny przyczółek dla federacji rosyjskiej daczy długofalowa na pewno, jeżeli nie spotkali się żadną unijną kontrolą to tak natomiast no man to też taka kwestia, że Rosjanie mają dużo takich przyczółków w różnych miejscach Iza, a za takim poparciem politycznym to, żeby jednak zbudować mocną pozycję powinnaś iść wsparcie finansowe, a w przypadku państw bałkańskich ona jest niewielkie nasze mamy szczęście, że ceny ropy wciąż są dość niskiej Rosja nie ma tylu pieniędzy, żeby obdarować każdego lokalnego watażka też finansowo to finansowe wsparcie wciąż jest na Zachodzie macie, więc zachód ma instrumenty, żeby jednak naciskać na polityków lokalnych natomiast nie chce tych narzędzi użyć, ponieważ nawet Millera Dody chcieli przywódca Serbów doskonale zdaje sprawę, że nawet, jeżeli ogłosił niepodległość to 5 za tym ogromne rosyjskie nie pójdą, więc po powiedział, że Rosja nie ma w tym momencie jeszcze z takim zastrzeżeniem, że to mówimy o swojej obecnej, jaki potencjał, żeby faktycznie nie jakieś jakiś konflikt wywołać to znaczy lokalni politycy to wciąż to oni nas prawa Czarnogórą, który rozmawia się 6 na antenie Radia TOK FM jakiś czas temu czym duża część Czytelników prasy w Polsce kino otworzyła gazetę i pomyślała, żeby ją właśnie było o krok od wywołania konfliktu sprawą już na 3 Czarnogóra zostanie tak w perspektywie miesiąca, a członkiem Unii euro członkiem NATO więc, że to pokazuje jak nas jak skuteczne są one są działania rosyjskie znaczy, że teraz tego czy rzeczywiście była, bo nie było zamach i na czyje zlecenie wszystko co się wydarzyło to właśnie pokazuje, że to jednak lokalni politycy widziałem rozegrali Rosję, ponieważ gór i Czarnogóra wstąpiła do NATO oskarżenia o współpracę z Rosjanami pozwoliło przywódcom Czarnogóry rozliczyć się z opozycją, a właściwie została zmiażdżona, a więc powiedziałem cele rosyjskiej nie zaznały nie zostało osiągnięte jak wojennych, jakie one być niby jaki, aby nie było wręcz powiedział mi w Czarnogórze pozycja Rosji jest teraz zdecydowanie słabsza niższy niż przed tymi wydarzeniami co więcej będziemy Rosjanie dość mocno zdenerwowali cały zachód, jakby powtórzeniem to jest sytuacja będzie bardzo trudne ponieważ, ponieważ właśnie to on wykorzystuje się jako argument za coraz większym zaangażowaniem na Bałkanach, gdzie wdrażała zmobilizowała Landing w sieci przeciwników, więc zaś to pokazuje, że Rosjanie Rosjanie podobnie jak zachód taniej mają tendencję do obecnie szczególnie do przecenienia swoich sił czy możliwości wpływu nasz powiedziałabym, że właśnie też zwierząt, ale także przyjadą machają rosyjską flagą szczególnie wśród tych narodów, które są mają dość duży sentyment do Rosji, czyli Serbów już na Bałkanach, jakby wszyscy inni Maria negatywnego obrazu Rosji czy to pozwoli im jest osiągnąć ich celem na 3 lokalni politycy mają swoje interesy i podobnie aż uginają przed Unią Europejską, a nie zmienia się także do urn przed Rosją, grając w tym poparciem, jakby na nie, odrzucając go oczywiście natomiast, jakby te też sporo sprawnie manewrując powiedziałbym nawet tych taka tradycja nawet zwoje z baśni i tutaj jest często się mówi o rosyjskim zaangażowaniem bądź nie była czy wsparcie dla dla serbskiej strony wojnie pościel często była tak jakby tak ważny, bo takie historie, że Rosjanie przyjeżdżali w imieniu i jakby zachodniej w z Zachodu negocjowali razem właśnie z Serbami w Bośni Hercegowinie Bośnia Serbia Serbowie Włosi poszli mówi tak tak oczywiście w tym, zanim samolot z Wisły wylądował w Moskwie z negocjatorami to już ten to porozumienie, bo sama idea, by też lokalni politycy głównie patrzy na własne interesy w tym był wsparciem właśnie rosyjskim, grając o odpowiedź odpowiednio też często Rosjan, wyprowadzając polarnego w końcu naszą rozmowę czy ktoś, kto nie jest winny sięgnie do literatury związanej z Bośnią Hercegowiną szczególnie z konfliktem na początku lat dziewięćdziesiątych i tym jak Bośnia wygląda teraz, a czy może mieć taką nadzieję, że wszystko potoczy się może między, tak więc jak Polaka między Polakami Niemcami albo Francuzami Niemcami ileś tam lat wcześniej, że to jest kwestia w miarę stabilnego funkcjonowania przez odpowiednio długo, żeby nie dało się takim prostym nacjonalizmem mobilizować ludzi w jakiś dzień działania agresywnych czy przy tym mieć czas tak jak, w którą stronę czas działa zakładają, że nikt z ważnych aktorów więcej sytuacji niż zrobić to na ich pełne żywych powiedział, że to jest trudne pytanie jak Prospero datują się dzieje w Europie też mowa będzie, że wydawałoby się, że leży w Europie trudno jest odwoływać do hasła nacjonalistyczne, a 1 2, a jednak łatwo jednak wciąż po po tak po mieliśmy tak długą wojnę światową mieliśmy właśnie Bałkany rozmowom takim jak Sarajewo przestrzega takim bardzo jasnym przykładem dobitnym przykładem tego do czego prowadzą po prowadzi odwoła się do haseł nacjonalistycznych, a jednak okazuje się, że wciąż te hasła mają bardzo taką łatkę właśnie łatwości do wyrównania mobilizacji społecznej, toteż powoduje, że trudno teraz wyrokować co się co się wydarzy na Bałkanach powiedziałabym, że właśnie z 1 strony czas działa on na korzyść pomoc bo jakby już nie pamiętamy czy brak benzyny Twente to to pokolenie, którego doświadczyło wojny odchodzi, więc to piękny przykład polsko-niemiecki pokazuje, że po jakimś czasie ład jest rozliczać czy łatwiej łatwiej jest naszą politykę pojednania natomiast drugiej strony właśnie odchodzi też jednocześnie to sport to pokolenie, które jak pamięta tę Jugosławię pamięta to, że jakby kraj może być wielo etnicznej i można wspólnie żyć z rur z różnymi nacjami Ts 400 wizja Sarajewa, którą też krzywo krzywo JR w książce na mnie czeka bardzo bardzo się do Final Eight, czyli ciekawe podejście, że ze strony mamy tak turecką kawę z drugiej strony austriackie torty z kremami, które w debacie w szwedzkim będzie co takim ciekawym pomysłem ta jest gorąco Jemenem karty, ale właśnie teściami wszystko podlane takim krytyką komunistyczną wizją tymi osiedlami nowego Sarajewa i ty taka to jest taki właśnie miszmasz jest na stronach gazet jest sytuacja trzecie właśnie taka nam też bliska nie od morza, gdzie tradycja komunistyczna czy tego jak dużo funkcjonują takie takie takie państwa, ale i odchodzi to znaczy, że mamy jednak coraz bardziej te narody, które nie mają czy krzyczy to młode pokolenie żyło jedno niestety dzień konfrontowane nigdy nie powie, że jednak to nieprawda, bo nie mają znajomych po prostu po drugiej stronie barykady na trwałe słyszą to co słyszą, bo tam rozłożyliśmy rękaw musimy kończyć naszą rozmowę o książce, kto zaczął się, że mamy książki rezerw teledyski oraz Sarajewo rany są nadal zbyt głęboki to jest książka wydana przez wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego w serii fenomeny tłumaczona przez Justynę Nowakowską, a naszym gościem była Marta Szpala z ośrodka studiów wschodnich dziękuję bardzo dziękuję bardzo długo Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR - PAWEŁ SULIK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz radio TOK+Muzyka bez reklam - teraz 40% taniej w zimowej promocji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA