REKLAMA

Architektura protestu (cz. 1): Cezary Łasiczka rozmawia z Natalią Szcześniak i Radosławem Gajdą

Studio Plac
Data emisji:
2017-08-09 09:50
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
18:27 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Cezary łasiczka dla studio plac państwa moi goście co pani Natalia Szcześniak i pan Radosław Gajda autorzy bloga o architekturze Architecture zagrody, a Lidia dzień dobry witam serdecznie dzień dobry dzień dobry przez wiele dni w Warszawie pod Pałacem Prezydenckim pod gmachem Sądu Najwyższego i pod Sejmem odbywały się demonstracje przeciwko reformie sądownictwa autorstwa prawa i sprawiedliwości w niektórych przypadkach z wymianą przed przeze mnie budynki czy też kompleksy Rozwiń » budynków były otoczone barierkami także nie można było zbliżać się do tych budynków, ale myślę, że NATO budynki warto też spojrzeć inaczej od strony architektonicznej Anny było one są wyjątkowymi budynkami pałac prezydencki Sąd Najwyższy w metrze też, że Sejm i jest także w ich konstrukcji ich położeniu mówi zdobienia ach, mieści się bardzo dużo różnych treści symboliki my dzisiaj w pierwszej części rozpoczynamy od Sejmu Sejm, który właściwie został na przestrzeni lat pomiędzy latami dwudziestym mi ubiegłego wieku, a dniem dzisiejszym zaprojektowany może czy też stworzony przez 4 różnych lobby projektantów to był pierwszy i Jakub został zespół budynków jak powstał ktoś, kto go wymyślił, jakim były początki Sejmu trwały porządki są typowe dla polskiej czy to miał być tymczasowa siedziba Sejmu ona miała służyć przez 1 0 lat 1 5 lat nie została ta siedziba urządzona w Aleksandrii z amerykańskim Instytucie wychowania panien to dziewiętnastowieczny budynek taka szkoła dla grzecznych dziewcząt, które miały być chowane na dobre poddane cara tu, kiedy odzyskała Polska niepodległość to okazało się, że potrzebny jest jakiś duży budynek, który by pomieścił funkcje takie ustawodawstwo centralne to było dobre miejsce, ponieważ tam były duże sale noszą jakieś tam kaplica jakaś jadalnia i były dobre miejsca, w których można było jakoś tam grupę kilkuset osób, które były w parlamencie wtedy parlamentarzystami jakoś tam zmieścić no oczywiście było jasne, że to nie jest tak, że ten rynek będzie służył docelowo w tej funkcji najpier w planowano, że rozbuduje, czego hotel dla posłów oraz sale posiedzeń re i to właśnie ta rozbudowa miał służyć za 10 lat potem to miał zostać przekazane Uniwersytetowi, a nowy monumentalny gmach parlamentu miał powstać 3 trojga na północ tegoż pamiętam, jakby na to miały stratę dopiero docelowy budynek, więc kiedy oddawano hołd dla posłów to w prasie pokaz pojawiały się takie recenzje, że to forum film porządnie porządnie, ale na ścianach to tylko tam też labradory tynki, bo nowe domy tymczasowe, że było takie rozczarowanie, że nie jest to bardzo lekkie takie wystawne monumentalne Ależ to, że jeżeli chodzi o hotel to faktycznie tam były pewne oszczędności wnętrzach, ale sala posiedzeń, którą zaprojektował Kazimierz skóra Which, a zespołem to jest wnętrze, które od razu się udało bardzo dobrze nie ma także miał być tymczasowa to wiele takich właśnie nośnych symbolicznych znaczenie tam zostało ukrytych nie tylko w ozdobach, ale samej w ogóle kształcie tego budynku właśnie bossem to także kształt to także kolor netto plemienne rytmy Anny i zdobienia, które z dymem starają się ner przekazywać różne treści związane przecież z budynkiem, który ma służyć jego też symbol dawnego ustroju politycznego pewnych wartości myślę, że tak najbardziej znane jedno z najbardziej znamiennych dekoracji jest dekoracje mównicy sejmowej czy w samym środku z sali posiedzeń i ona ma na sobie płaskorzeźbę alegorią historii no ita alegorią historii to jest właśnie to co ma przestrzegać posłów, którzy zawsze jak temu ktoś występuje na tej mównicy, że oni patrzą w tym kierunku i widzę, że ta historia ma uniesioną rękę i że oni będą Wybrzeże, że zarządzanie państwem to jest odpowiedzialność właśnie przed tą historią tego lata ma otwartą księgę i to ich w w swoim kształcie przedwojennym powojennym wtedy te posłużyły różne legły w przyrządy w symbolicznym, by miały to to samo w sobie otwartą pustą księgę byty uniesionej ręce pióro znalezione gotowa spisać te czyny te słowa, które padają te mają miejsce w sali posiedzeń na testach w Rzymie, na które wszyscy posłowie nie patrzą, kiedy siedzą w swoich ławach i to jest taki żołnierz był pozew, gdyż uważajcie, bo odpowiadacie za swoje czyny swojego stylu swoje słowa przed historią nie tylko posłowie dopatrzono były też we wszystkich transmisja w telewizyjnych, jeżeli mamy jakąś wypowiedź posła to bardzo często jest to w takim szerszym kadrze również domów co im też tory też cenami nie odpowiadają ataki i przed tą historią w, a jakie, by państwo porównali budynek polskiego parlamentu do parlamentów innych państ w w rozmiarze także budynkiem chcemy przekazać pewne rzeczy jakoś się wagę niektóre budynki są przytłaczające zimne wielkie monumentalne, a ten Polski wydaje się taki płaczemy po pozytywnym dla kina jasno energetyczne było nas, że jest bardzo teoretyczne architekturę też powstała w demokratycznych czasach, bo teraz muszę przejść właśnie do czasów powojennych po wojnie do Warszawy nie odbudowano hotele posłów odbudowywano pomalowano sale posiedzeń, ale to dawne Aleksandry z Komorowskim są ludzie nas tego wieku nie został zbudowany na jego miejscu przyszły nowe budynki projektu Bohdana Pniewskiego Mann i to jest to co zwykle kojarzymy z klubami sejmowymi tez korytarz Marszałkowski czy 1 taki z kolumnami i często dziennikarza i polityków to jest ten wielki hol jest takim podwójnymi schodami bez zmian na boki, gdzie jest to miejsce, gdzie Soły taki krótki konferencje prasowe z polityków na tyle właśnie tego na holu sensu gabinety marszałków Sejmu prezydenta i premiera no właśnie stworzył sobie na architekturę i porównamy to z budynkami innych parlamentów notowane są zwykle monumentalne kolumnady schody jakich wielka skala to są wielkie budynki często kopuły się pojawiają właśnie takie symbole, które od niepamiętnych czasów najdawniejszych czasów architektury są czymś co na własne może też na kolana pokazywać siłę i taką potęgę gazet władzy tak to sól symbol władzy monumentalizm zaśmiał niż śmierć to osoby, która podchodzi, jakie monumentalnego budynku to ma czuć ten respekt przed tym co się w nim znajduje czy to król czy do sądu czy najwyższa władza Anny w Warszawie jest to czy inaczej, bo podchodzimy do Sejmu i on jest kameralny listom przyjemnie nawet w na w regulaminie zatwierdzonym barierka idzie na niewyobrażalne nagle w założeniu miał być ogrodzony i Diabły na niskiego była niesamowicie niedemokratyczna i niesamowicie, jakby do człowieka szczególnie jeśli będziemy pamiętali też, że na przełomie lat czterdziestych pięćdziesiątych czynów najgorszych takim stalinowskim okresie historii powojennej bezpośrednią pieczę nad budową Sejmu wielokrotnie, by włączać się sam Bolesław Bierut, którego bazarki, które zainteresowane i przed wojną po wojnie, bo też duża w tym, która ma wiele nośników znaczeń mimo tego ten rynek nie jest w ogóle monumentalny to wszystko jest utrzymane w skali łazienek niedaleko są łazienki królewskie siły się zespół parkowy typ najważniejsze budynki właśnie z gabinetami najważniejszych ludzi w państwie mjr w tym czasie piętrowy budynek też parter piętro one są rozbite tak, że na parterze to właśnie one schodzą tylko kilkoma takimi stopami do do ziemi, a pomiędzy tymi tymi PPL pawilonami takim ludzkimi to kilkanaście kilkanaście metrów są rozpięte takie różne łączniki jakieś takie właśnie po pawilony na słupkach postawione właściwie ta architektura jest bardziej ażurowa niższy jakaś taka bryłą ziemi wchodząc pomiędzy tymi, których poszczególni pawilonami, które też na taki kształt takiego rozstawionego jakiegoś takiego w taki Prostak żony kształtna to co chwilę widzimy park, który jest dookoła widzimy inne budynki tak, że chodzi o to, żeby to była impreza zapraszająca, a nie zastraszające aż do zguby architektura, która ma pokazać, że to człowiek jest najważniejszy w moim naszym zdaniem jak robić filmy o Sejmie to jakby to to jest taka architektoniczna metafora demokracji, by ktoś zobaczy, że główny korytarz, na którym można spotkać różne najczęściej posłów w czasie obrad parlamentu to wcale nie jest tam, gdzie są te gabinety marszałków i premiera prezydenta, ale to jest taki taki czerwony podjazd, z którego są dostępne wszystkie wejścia także główne wejście do Sejmu, że dookoła tego zielonego podjazdu, który jest na zewnątrz do niedawna tam każdy mógł wejść swobodnie powiedzieć, że jest się dzieje to życie parlamentarne czasu salę posiedzeń komisji tak dalej, a ta pojazd mógł wejść każdy taki był założeniem właśnie Bohdana Pniewskiego to będzie miejsce, gdzie będzie mógł paść każdy na nabycie kas jest główny korytarz dosta w do wszystkich nie tylko dla posłów to właśnie, że najważniejszym człowiekiem wcale nie jestem posłów w sali posiedzeń tylko tęczowych ta może swobodnie przejść do BGK idealnie niesamowicie nowoczesne niesamowicie ważnym postępowa mego syna dowodów, że Bohdan Pniewski był 1 z najwybitniejszych architektów jacy w Polsce żyli my też jak robić naszym losem i to widzieliśmy, że ludzie korzystają z tego przejścia faktycznie, że tam przechodzą z psami n p . że desek ścieżka spacerowa również był była pierwotnie było ich także trasy z tego podjazd jest takim poglądem także są 2 wjazdy od strony ulicy wiejskiej i ta główna oś właśnie tym ten czerwony podjazd jest niewidoczna strony miejskiej pierwotnie było także z Liege to też zarośnie jest różnie ułożyły się, że Dworak Rzeszów główny wjazd było wiejskie tak, by było widać to wejście główne do Sejmu z ulicy chodnika i jakie materiały królują w sejmie i co mają oznaczać Wajdy Symfonia na kamień i Czastary, która właśnie Bohdana Pniewskiego jest uległy opisywana tak bardzo malowniczy sposób, że on utykał całą tę opowieść z różnych z różnych wątków kamiennych to uczony, który uwielbiał rozwiązania kamienne bardzo inspirował się dużo Witalijowi też niektórzy widzą w w zespole sejmowym jakieś Echo dalekie plac Świętego Marka w Wenecji, więc na zewnątrz system ten w 2 5 taki cel było w biały taki jest lekko złocista ze złotego potoku w kamieniołomach skłonią mu, aby wnętrzach jest gustów feeria marmurów ułożonych na bardzo ciekawe sposoby to co tam jest interesujące ty jesteś także waga pomieszczeń jest zaznaczona w posadzce w sensie, że najważniejszy nieważne mentalne pomieszczenia często mają najbardziej UAM wydział tych elegancko i uproszczono posadzkę, a takie, jakby mniej istotne tak jak teraz w holu Senatu, który kiedyś miał być piekieł hol biblioteki sejmowej czyjego jest powieszenie go obsługującej główne funkcje ta z kolei z bardzo taka wzorzyste tak jakby wesoła podłoga tak, żeby za pomocą bardzo skomplikowanych wątków kamiennych on też dzielił w wagę taką symboliczną symbolicznym ciężar poszczególnych przestrzeni nad bytem nawiązanie do Włoch są może nieprzypadkowe, bo wiadomo, że Bohdan Pniewski lubił Wenecję lubił wojsko architektury i też jest to widoczne Szkot w sali Kolumnowej dziś sam jak widzimy w transmisjach i jest są takie lampy ze szkła Murano bardzo mnie tak bardzo bardzo go raczej tak, zanim jej dekoracyjny idealna na granicy warto sobie również uwagę na to by to takie właśnie typowe typowe czeskie szkło wspomnieliśmy nazwisko Kazimierza skóry widziałam Bohdana Pniewskiego, ale czy warto były 2 nazwiska my jako związanego z kontynuacją z rozbudową tego kompleksu sejmowego 3 Małgorzata Pawlewicz Włocławek i Bolesław Stelmach no właśnie miastem to jest nie tylko ten budynek, w którym przebywają posiedzenia, gdzie są gabinety marszałków, ale także to, że są budynki, które obsługują to jestem stary dom poselski, który też teraz głównie gmachem biurowym jest nowy dom poselski, który powstał w latach osiemdziesiątych jego właśnie na autorką jest Małgorzata Tylewicz Wacławek procesem ciekawe jest to, że on powstawał etapami każdy ten etap jest charakterystyczne dla tych lat, kiedy powstawał żonę są także taką misją do bardzo dobre przykłady architektury właśnie z tamtych lat, że w sejmie science udało nam się Sejm po prostu architektonicznie, że każda część jest przykładem architektury wysokiej klasy charakterystycznej dla swoich czasów i jednocześnie świetnie ze sobą współgrają tak jak pan zauważył to jest taka sztafeta pokoleń Kazimierz Hulewicz przyjaźnił się z Bogdanem Zdrojewskim Bohdan Pniewski był tak można powiedzieć, że normą chcemy estetycznym artystycznym Małgorzaty Andre Villas, która wiele lat z nim pracowała i potem dopiero projektowała samodzielnie też świetne realizacje na zabieg, a ten nowy dom poselski w takim jak późno modernistycznym sznytem, gdzie jest maszynowo powtarzalności tam na specjalnie do Bumaru bała Duo sprowadzona aż maszyna taka wykraczająca metalowe formy, bo właśnie on jest całkowicie pokryte takimi metalowymi schodkami, które jednak mają podobny wzór jak n p. płaskorzeźby nad wejściem głównym do Sejmu projektu Bohdana Pniewskiego tacie wymysłem jest bardzo nowa technologia taka właśnie maszynowa przemysłowa, ale tam łamania innych linii, które da się pojawiają są takie same włamania linii łodyg na taki stylizowanych artystycznie płaskorzeźbach w tej starej części ta stara część jest ta z lat czterdziestych pięćdziesiątych jest jasno tak biało biało ciepło jasna ta nowa część, jakby dla kontrastu, żeby pokazać coś jest ważniejsza co wszystko w tym Dmytro słynącym z bardzo ciemna, ale to też jest właśnie, by ten ten metalowy element jest takim jak pokazuje też pewna Castard, który też jakaś ważna tam najczęściej kompleksu moim Bolesław Stelmach czy ten nowy wydział Podawczy tech Bolesław Stelmach to my też jest bity, który ma bardzo charakterystyczne swój własny styl takiego surowego no modernizmu zużywa dużo szkła betonu no tak też jest w biurze podawczym, chociaż jest mało oto biurokraci z mało widoczne z zewnątrz to co się tam dzieje cała kubatura właściwy jest na zewnątrz w z zewnątrz jest właścicielką, choć lekkie kiosku i potem znikały tajnych niektórzy porównywali ten rynek z AZS Łódź podwodna architektonicznego pomieszczenia na zewnątrz wychodzi tylko taki kiosk jak jak w Łodzi podwodnej, a potem szukali tam sporo jeszcze kilka kondygnacji magazynów parkingu i biur i żeby te biura miały światło to tam obok jest taki w głębi jony dziedzin czy w takiej takie atrium właściwie bardzo już tak i tak nic ująć je teraz maksymalne - 1 - 1 też w pewnym sensie Bolesław Stelmach nawiązał takich wzorców architektury włoskiej oddają w pewnym sensie hołd Bogdanowi Wiśniewskiemu temu wielkiemu założeniu, który jest znacznie powyżej ekspertyz spod tego biura Podawczego jest piękny widok na na tą część Pniewskiego one zawsze tak postawiona przez Stelmacha na piedestale w bardzo piękny czas romantyczne, ale Bolesław Stelmach zaprojektował też nowy budynek Sejmu, który właśnie teraz powstaje po drugiej stronie ulicy wiejskiej budynek, który będzie mieścił komisje sejmowe gabinety do pracy dla posłów Anny połączony podziemnym przejściem ze Starym domem poselskim Sejm, który możemy podziwiać od zewnątrz to są także kolumny czy pół kolumny i płaskorzeźby to na tej części przedwojennej tak mamy takiego ma kształt takiego teatru trochę tak jak w ułamku pół walca i tam są bardzo zmodernizowane rozwiązania antyczne greckie czy rzymskie i tam są płaskorzeźby, które mają tematykę właściwie tak jak spokojnie mogą się pojawić na budynku parlamentarny dziewiętnastego wieku w USA jest tam rolnictwo przemysłu handel tak jest, ale go liczne przedstawienia może opóźnieniem lotnictwa tak to się wszystko ograniczyć arsenały takich nawiązań do, który jest poza spotykane w wielu gmachach parlamentarnych, ale jest też nawiązanie do antyku, ale tez nawiązanie do antyków w formalny tak przecież mamy kolumny typu kolumny pomiędzy którymi jest on nie jest to my są te tematy, ale to co tam najważniejsze to nie do końca to co jest przedstawione na tych na tych kolumnach, ale jak to jest bardzo wtedy jego aktualna taka nowoczesna rzeźba badano wszystko jest na takich jak ona oparta takich jak skośnych to jest tak skup zalane właściwie aż 4 polskie, więc może być także, że to płaskorzeźba nie tylko mówią, że ta Polska będzie stała na rolnictwie na marynarce i na handlu na przemyśle Ależ to będzie nowoczesny wszystko, że to, owszem jest kraj, który tam nawiązuje do tradycji parlamentarnej starożytnej Grecji starożytnego Rzymu republikańskiego, ale w nowoczesny sposób, ale modernizuje tę tradycję, czyli w zespół budynków kompleksu budynków Sejmu można powiedzieć, że to jest i tradycja nowoczesność i ojczyzna i demokrację, a że niepodległość lub region można użyć wielu wielkich słów i NATO będą pasować faktycznie, ale też kameralność to jest to to nie jest słowo, ale ten zespół jest też kameralny, więc naprawdę to jest świetna architektura też 1 z najbardziej udanych naszym zdaniem zespołów architektonicznych w Polsce jakiś udało ukształtować dzięki temu właśnie, że ci architekci, którzy otworzyli, jakbym czuli wagę tego co robią liczyli też doniosłość tego co zrobili poprzednicy to był pierwszy odcinek naszego cyklu, ale jego tak ad hoc teraz wpadł do głowy architektura protestu w 2 protestów, które miały miejsce na pod Sejmem Mel niedaleko Osiek oprócz kompleksu budynków Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej oczywiście te protesty w różnych momentach unosił się pod pałac prezydencki pod Sąd Najwyższy, ale kolejne odcinki już wkrótce bardzo państwu dziękuję Natalia Szcześniak Radosław Gajda autorzy bloga o architekturze Architecture Zagraj diabli państwa mają gościem dziękuje Cezarym Cezary łasiczka dla studio plac Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: STUDIO PLAC

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz radio TOK+Muzyka bez reklam - teraz 40% taniej w zimowej promocji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA