REKLAMA

Jak Ministerstwo (Dewastacji) Środowiska dba o Puszczę Białowieską? Roman Kurkiewicz rozmawia z Pawłem Winiarskim

Studio Plac
Data emisji:
2017-08-17 10:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
27:44 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dzień dobry Roman Kurkiewicz co jest studio plac Itaki pod program NIK, który się nazywa defiladą myśli moim rozmówcą jest teraz Paweł Winiarski socjolog mieszkaniec Puszczy Białowieskiej przewodnik po Puszczy Białowieskiej trenujący w dzień dobry praktykujący taktykę praktykującym jest taka praca staje się trzecim i tak od drugiej tak chcieli po drugiej od rzeczy jestem gdzieś w krzakach, a trzeci jest w krzakach i od czwartej martwi się 3 będą czy przyjdą z całą noc Rozwiń » się martwi co 2 schemat 3 przy dużo rzeczy nie przyjdą czy są jeszcze 1 5 0 letnie drzewa czy już niema tak jak na razie są czuje się dużo bezpieczniej jak żarty na bok będziemy rozmawiać z częścią Puszczy Białowieskiej trochę o protestach związanych z tym, że wciąż trwa wycinka drze w wprowadzona przez węże z rozkazu czy nadania ziemi tak po królewsku powiedzieć nadania ministra środowiska Bośni i ochrony środowiska Grecy Rzymianie nazwa ministerstwa nie wprowadza w błąd prawda tak, aczkolwiek niektórzy dodają dewastacji teraz Misesa dewastacji środowiska pra w ministerstwo opłacalny dewastacji środowiska będziemy też, że rozmawiali trochę o tym, że ma dziś to częste protesty trwają tak, że się również dzisiaj tak dzisiaj nawet oglądałem zdjęcia i nie należy z tego co się działo o świcie trwała akcja protestacyjna w protesty, które się odbywają teraz w Puszczy Białowieskiej generalnie polegają na tym, że grupa aktywistów jak tych stawek zresztą z bardzo różnych środowisk bardzo różnym wieku z różnych miejsc Polski i Europy i za chwilę świata też próbuje z 1 strony monitorować te działania wycinkowo gospodarcza, a z drugiej strony próbują często im przeszkodzić, blokując możliwość pracy maszyn, które w sposób taśmowo przemysłowym właściwie już dzisiaj wycinają Puszczę co nie działo się po prostu nigdy w takim Puszcza była bardzo cienka w swojej historii natomiast rzeczywiście w tej chwili mamy maszyny jakich nigdy wcześniej nie mieliśmy jakieś z tego co wiemy jak wcześniej na tak my my jemy jako ludzie tak potężny nalot powiedzmy my 2 akurat się temu sprzeciwiamy, ale jakoś test dorobek naszego państwa to co się dzieje niechlubny no rzeczywiście takimi maszynami przy takich normach ochronnych, jakie w tej chwili goście z UE są objęte wilki objęte spuszcza nie prowadzono takich działań do tej pory no to co jest wstrząsające w w tej całej historii, która ma swoją dynamikę to jednak to, że najpier w byłem kompletnie został zlekceważony zlekceważono z tą opinią June, skąd przypominam Puszcza Białowieska jest na takim liście zabytków przyrody June wskoczyli na światowym dziedzictwem staw z oświatą światowe dziedzictwo przy przyrodnicze, a także to jest jedyne 1 z ostatniej śnie ostatni tak tego typu lasów w Europie i falujący rynek wnętrze dobry i jako istnienie jest skarbach rygorystycznej formie, która właśnie została zaburzona tę takiego, gdzie jego istnienie jest skarbem na bardzo wielu płaszczyznach jest rzeczywiście ostatnim takim obiektem przyrodniczym w Europie, w których we fragmentach mamy ciągłość procesów przyrodniczych, które trwa od 12  000 zlote z czasów ostatniego zlodowacenia oczywiście przez ostatnie 10 2 lata człowiek wyrządził tam bardzo dużo z punktu widzenia tych procesów szkód tak, ale one są do odrobienia miasto cały czas bardzo żywy ekosystem najbardziej żywy ekosystem leśny w tej sferze klimatycznej strefy klimatycznej w Europie, więc to ta Puszcza ma siłę, żeby się odbudować na, ale to jest też skarg na wielu innych płaszczyznach nowym można powiedzieć, że literatura Polska jest jakoś pełna Puszczy Białowieskiej co prawda często się, mówi że oczywiście co pewnie ten Niemczyk akurat jest prawda, ale często się, mówi że ten fragment mateczniku Mickiewicz czas jest jak i to to jest właśnie Puszcza Białowieska no może to nie jest rzeczy fizyczne potrzeby Skalite z tego typu las za czasów Mickiewicza może było jeszcze tego troszeczkę więcej w koalicję mogłoby być takie jak last FM jest wzorem dla ludzi mieszkańców Puszczy też to stać tnt tego rodzaju oskarżani naprawdę stać dzięki tej Puszczy żyją w pionie żyją wzięli w niej od dawna bardzo różne sposoby prze był też taki moment, kiedy żyli dzięki gospodarce leśnej, czyli dzięki temu, że to Puszcza była cięta żyła sadzone, ale ostatnio przez ostatnie 2 0 lat mieszkańcy przejmie mieszkańcy gminy Białowieża żyją dzięki ochronie tej Puszczy, dlatego że gmina Białowieża z miejscowością czy gminą turystyczną i można tak dziś sprzedaje tą symboliczną wartość Puszczę Białowieską kij, a nie po prostu drewna co akurat jest spójne z ochroną przyrody przypomina RAŚ i muzeach, ale mamy tutaj kompletnie inny punkt widzenia, który prezentuje z 1 strony minister środowiska czy minister dewastacji środowiska, jaki dyrekcja lasów państwowych to jest właściwie ten spór jest fundamentalny czyje, gdyby o to jak należy rozumieć, jaka jest definicja, którą narzucamy definicja lasu czy Puszczy tak jakby co jest ważne, ale i ten spór jest on on nie ma on nie ma kompromisu tak, bo z 1 strony mamy wizję przejętego fragmentu lasu tak czy fragmentu, w którym jest Puszcza Białowieska przypomnijmy, że Polska ma na gigantyczne zasoby leśne tam blisko 1 3 powierzchni Polski to są wciąż lasy te, a tylko niewielki fragment z czystej powierzchni dachu są las ściśle chroniony poniżej z 1 % Puszcza bydgoska Pesa mniej niż 1 % Polska część Puszczy Mariańskiej testu nie mniej niż 1 % powierzchni leśnej w Polsce i oczywiście takich fragmentów lasów na tej niemal 1 3 powierzchni Polski w klasówce, na które powinniśmy chronić jest więcej, ale postulaty, które są ustawiane w przy okazji obrony Puszczy bielskiej czasem czasem my takie odezwy informujące o argumenty są stawiane że to środowisko, które postulują ochrony przyrody chciałoby, aby wszystkie lasy w Polsce było objęte ochroną bierną tonie soczyście prawda mamy szereg ogromna powierzchnia lasów, które są typowymi plantacjami leśnymi nikt nie mówi, żeby zamienić się w Puszczę Białowieską uprawiajmy drzewa takie uprawiamy ziemniaki zresztą tu jest akurat ta analogia między tym co nazywamy lasem gospodarczym to jest raczej powiedziałbym pole, na którym uprawiane drzewa natomiast mamy jakąś powierzchnię lasów cennych ważnych z punktu widzenia bioróżnorodności procesów przez tych przy tych problemach, które zaczynamy mieć z planetarium ekosystemem ochrona tych obszarów nie jest tylko o zaścianku pani czeków i panienek, ale coraz bardziej staje się bardzo twardym ekonomicznym również ich bardzo twardym życiowym wyzwaniem jak chwilami niech się zastanawia mnie to znaczącą kwestią też jak miałem przyjemność w dłuższym być tyleż razy zresztą również przez ciebie prowadzonym przez nią pozwalającym zobaczyć rzeczy, których normalnie pewnie nie zobaczą się na pewno to takie poczucie, że to złości taki spór niemal na poziomie filozoficznym wszystkich innych tam wymiarów i to jest taki spór co to jest życie co to jest śmierć w tym sensie opowieść o Puszczy jest jakimś sensie paradoksalnym tego życiem Puszczy jest śmierć tak to znaczy śmierć pozornym śmieszna tym topole wierzby z pozoru na śmierć dla młodzieży martwe drzewo martwe z pkt Le śnika jest po prostu jakąś wylęgarnią dziesiątków setek nowych rzeczy zarówno organizmów jakich grzybów jakich roślin w tym też, że w jest taki paradoks, że nie ma nic bardziej żywego niż martwe drewno i ta śmierć jest oczywista, bo to jest śmierć konkretnych istot one naprawdę umierają, ale jest niesamowitym to może Puszcza Białowieska to, że siłą tego życia właśnie śmiercią bierze swoją siłę ze śmierci, kiedy pozbawiamy ten las śmierci kiedy, kiedy my decydujemy o tym kiedy ona następuje, bo my wycinamy drzewa, bo wywozimy to drewno, bo rzekę sprzątamy lasy eliminujemy ten element chaosu porządkujemy go śnieg uprawiamy mam nadajemy mu w ogóle cel cel, jakim jest produkcja drewna, że w każdy taki ruch osłabia osłabia to życie, które tam tętni, który potrzebuje tego, żeby się samo tam ułożyć samo odnaleźć te kompletnie nieprzewidywalnym niepoliczalne możliwości zaistnienia przenieśmy nie znamy tak tak problem roszczeń z taką takie taką wiarę, że my jesteśmy w stanie to wszystko poznać ja akurat w myśl, że ten horyzont Poznania nasz jest przesuwa się rejon jest nieprzekraczalny no ale ale właśnie tak to jest to oni są 3 wynikała znika przedmiot Poznania, gdzie chcesz poznać Puszczy w i kształci w pierwotnym w tym charakterze, który w tym ona sama się kształtuje sama decyduje o tym co marzyć co ma przed Maciejem, który z gatunków drzewa przetrwają te, których konkretny osobnik przetrwała w system taki to powiedzmy wsi ku z tym takim pogrobowców metod przemysłowych, który robi teraz ta ten las, bo on zareagował na zmiany klimatyczne to wszystko co się dzieje ten słynny Drog Olejnik drukarz Trends, który z wrogiem publicznym numer jedno może teraz już mniej, ale nie mogę siebie koszulkę z wilkami kina wykażą, że to wszystko nagle się okazuje, że tu obserwujemy pewne zmiany zasięgu występowania tych gatunków widzimy pewne zmiany dynamiki ich życia i nagle się okazało, że proces, który myśleliśmy, że jesteśmy w stanie sobie zakup kontrolować przewidzieć zebrać plony i t d. nagle się okazuje, że to wszystko nam uciekają oczywiście z punktu widzenia takie firmy, jaką są lasy państwowe to jest dramat, dlatego że świerki z 1 z podstawowych gatunków drzewa, które uprawiamy u nas, bo jest bardzo dobrym drewna daje nam bardzo dobre drewno, a tymczasem ten gatunek tak w cudzysłowie ucieka ucieka na północ ze swojej ojczyzny, bo on zrobić, żeby było chłodno mokro, a tymczasem jestem Suchoj ciepła i co się też się będzie interesy i będzie, a takie projekty jak i jak to w piosence jest tam będzie gorzej będzie cieplej i będzie bardziej działo się ostatnio też czytałem o tym, że kwestia tego, że przyjdą do nas huragany generacji, które tutaj nigdy, a czy przynajmniej w windy dającej się historycznie określić w przeszłości nie prostych tu nie było to będą tak, by to wszystko wszystko się dzieje, ale zostawmy to chłop chciał o tym, porozmawiać o tym czy są dobre scenariusze dla tej przyszłości Puszczy, bo widzimy że, że rodzaj władzy politycznej, która dzisiaj, by zarządza tą całą historią, że ona jest tak zdeterminowana, że właściwie nie ma już niema narzędzi użył słowa pokojowych, które są stanieją powstrzymać kradzieże, skąd opór tych małych grupach, jakby nie patrzeć taki duży zdali protestujących Puszczy są niezwykle wymierny i efektywne z drugiej strony nie zatrzymują tej całości ingerencji, choć słyszałem też że, ponieważ pojawia się ten argument, który chyba minister dewastacji środowiska Jan Szyszko sformułował w odpowiedzi na stanowisko Trybunału karnego Europejskiego, że to wszystko jest dla bezpieczeństwa publicznego tak, dlatego że tam był on sam Unia wystąpiła do Polski z z takim wezwaniem, żeby zaprzestać przeliczyć 9 i zostawiła mu tylko taką lukę, że mogą uciąć wtedy, kiedy co wymaga tego bezpieczeństwa przy czym my jak to jak to od razu policzyli mieszkańcy obozu najwyższe świerki białowieskie przekraczają czasami 50 m do tego trzeba dodać 10 % takie są jest to BHP leśne to można sobie powiedzieć, że 60 m drogi mamy prawo ciąć drzewa po obu stronach nie w takim czasie mamy ciąć prawo cień drzewa, które zagrażają upadkiem mogłyby komuś zrobić krzywdę samochodom terrorem wycięte są dalej dzieje było jasne, ale oni się wycofali z tych głębokich partiach z zeszli właśnie w pobliżu szos i dróg leśnych, chociaż przekraczają tę barierę tych tam czytał ten czas 60 m, ale coś tam podziałało, bo jeszcze trzeba podzielić 1 rzeczą jest to co robią dzieci i niezwykle dzielnie i inne dziewczyny i dzielne chłopaki, którzy naprawdę rzucał się te herby stare, żeby przyciągnąć uwagę na wszystkich do tego problemu, bo to przecież tak naprawdę nie są to ludzie naiwni, którzy wierzą w to, że im, że te maszyny przestaną pracować oni chcą po prostu, żeby ten temat był gorący temat byśmy nie zapomnieli o tym co się dzieje, ale są dużo jest druga grupa ludzi, która pracuje, zupełnie jakby niewidoczna to są prawnicy z organizacji Quentin już to jest to są ludzie z Greenpeace, którzy zbierają bardzo pieczołowicie wszelkie dane dotyczące tej wycinki i którzy bardzo w współpracy z organizacjami międzynarodowymi właśnie między nimi drugi UNESCO z Unią Europejską i którzy toczą batalię prawną te wszystkie dokumenty, które są wymieniane tworzone tak dalej oni dostarczają do tego ogromny materiał to, że w tej chwili nadleśniczy o wiele Puszczy Białowieskiej dowiedzieli się, że wobec postanowień komisji Europejskiej Trybunału i ponoszone są przez osobistą odpowiedzialność nie mogą kiedyś w przyszłości nie będą mogli powiedzieć, że ktoś kazał od tej chwili ponoszą osobistą odpowiedzialność myślę, że oni się znaleźć trasę między niezłym młotkiem, a kowadłem, bo albo kiedyś będą stawy w Stali przed jakimiś trybunałami albo teraz ich minister po dziękuję za współpracę no to jest wybór taki nadleśniczy zarabiam około 16  000 zł żywności za darmo ta ma różne inne rzeczy do tego co prawda, więc jedno jest się nad tym zastanawiać techno z listem też obserwujemy od paru miesięcy dachu intensyfikacja takich działań w głosie para przemocowych przemocowych ze strony straży leśnej ten w mieście są delegowani strażnicy leśni z całej Polski ten zjeżdżają się na jakiś taki turnus interwencyjne tak jak u nas rozdrażnienie lub z żywnością straszy już dziś muszą rozładować, mówi że często to złość przejawia się budowa agresji wobec osób poza tym czerwony ze, że n p. policjanci przechodzą szereg szkoleń test ponieść wiadomo, że nic się akurat takimi sytuacjami interwencji bezpośrednich takich działań muszą mierzyć, więc przechodzą szereg szkoleń strażnicy leśni nie są nie mają kwalifikacji do prowadzenia tego typu typu hard rock w działaniu są zdziwieni sfrustrowani, że muszą tam siedzieć rzecz, że muszą coś zrobić, żeby tej maszyny nie zatrzymali na innym niż inni nie mają żadnych psy psychicznych u podsta w do tego, żeby zachować Gorzów Reflex właściwie to co oni robią jest rodzajem przestępstwa tego, że używanie przemocy jest w Polsce obwarowane różnymi przepisami mają prawo do używania środków przymusu bezpośredniego kilka różnych formacji jeszcze ani wtedy się tego uczą też nadużywają też inną nowość, ale się uczą tego jak zgodnie z prawem użycia przemocy natomiast tutaj to jest improwizacją blokada czasem kompetencja dotąd policjanci zachowują bardzo różnie na tych lokatach ale, ale czasami zachowują się kompetentni to naprawdę wtedy ma znaczenia, że oni właśnie są przy szkole tak, dlatego że tam czasami może nawet nie najgorsze to, że ci strażnicy kogoś zatrzymują, że nie zakładają mu kajdanki, ale niezwykle groźny jest, kiedy n p. pracownik zakładu usług leśnych rozkręca zaczyna skręcać konstrukcję jednak wiele metrów nad ziemią wisi dziewczyna jadła pucharowe Star i ten tak konstrukcja z otoczone kordonem strażników leśnych podchodzi facet zaczyna rozkręcać śruby te dziewczyny zaraz spadnie w i nie wiadomo co jak będą konsekwencje upadku ci faceci nie reagują czy tam jest szereg takich momentów, kiedy nie wiem jak przyjmuje, że zieloni nie są jakimiś strasznymi potworami żonie po prostu nie wiedzą jak się zachować nie wiedzą co mają robić w domu zrodzi coś robić młoda, ale i to grozi właśnie to, że nie wiedzą to grozić dopiero niebezpieczeństwami tuż przed operatora Harvest w ramach UE jedzie albo formą lidera małych aut tuż nad głowami ludzi opuszcza tułów z całej pary walnie w ziemię tuż przy człowieku ty to jest moment, kiedy nie powinni zareagować mu kazać zatrzymać falę oni są kompletnie w bezradni to się może niestety źle skończyć 3, bo tutaj jest jeszcze jest bardzo wiele różnych zarzutów, ponieważ w tym dotychczas tą główną takową ciekną wyjaśnieniem tej tejże jeździli my drzew dłuższy był ten nieszczęsny kornik drukarz, po czym się okazuje, że kiedy taka maszyna się Harvest pracuje to ona chora z tym kornikiem zostawia oczywiście ta w lesie czy Kornel zostaje w najlepsze w miejscu, w którym będzie mógł atakować kolejne, że to jest 1 rzecz druga jest taka, że w Polsce znajduje się 20 % w Puszczy Białowieskiej 80 % zwolnienie więcej na Wall Street, by niecała połowa nieco schowana jest duża olbrzymia część tak jakby tu park Narodowy tak dalej, a druga część znajduje się na biało na Białoruś dziś widzimy tego typu prac takimi tak żałośnie darli uważali się nie rozumiemy, skąd tak, więc strajk to są takie kolejne rzeczy zostały tutaj badania prof. Gutowskiego z Instytutu badawczego leśnictwa wiele lat temu mało opublikowany pokazały, że właśnie ten pełen ten chroniony las, w którym nikt nie walczy z kornikiem, że on jest bardziej odporne na Górnika niż ten las tym się walczy skarbnik kornik jest związany z około 1 5 0 gatunkami innych i innych organizmów żywych Nate tam są oczywiście tacy, którzy też mają ochotę go zjeść nazwijmy to tak w skrócie jak tego kornika jest dużo to one po prostu mają dobrze z po prostu to jest to co nazywamy równowagą w taki ekosystem jest wstanie odnaleźć ten ten moment, nawet jeżeli to będzie, nawet jeżeli pewne rzeczy tak jak cofanie się w zasięgu zmianę zasięg gatunku się zmienia ale, ale było widać, że właśnie te rzeczy zmienią one skład gatunkowy w tej gminie gospodarczej części, gdzie mamy fragmenty monokultury świerkowych, gdzie właśnie mamy obniżoną bioróżnorodność tym kornik się tam stanie rozmnażać po prostu na potęgę i to raczej te obszary, gdzie się walczy z kornikiem infekuje te obszary chronione niż na odwrót no tak uczyniłem mamy szansę, na który dziś na to, żeby cała Puszcza była parkiem Narodowym im się, że mamy to dość, że to będzie reakcja na to co się teraz dzieje, gdyby nie nie chcemy, żeby była taka prosta reakcja taka mechaniczna, bo to nie będzie dobra Puszcza Białowieska jest bardzo ważnym miejscem i też trzeba dać tam żyją ludzie, którzy są często bardzo ich obraz zmanipulowany i wykorzystywany do to w tej strategii w przekonywania innych Puszcza Białowieska wymyka się polskie prawodawstwo zależy zarówno w ustawie o lasach dzięki ustawie o parkach potrzebujemy rozsądnego żadnej takiej koncepcji tego jak objąć całą tą złożoną sytuację przyrodniczą społeczną ekonomiczną tego tego miejsca kulturową i ja myślę, że wyczerpał się, że ten to co się teraz dzieje widzę jak wyczerpała się wyczerpała się siła gospodarki leśnej do odpowiadania ludziom jak napytanie jak żart naprawdę daje już ani dobili do ściany od, a tam po ludzie samorządowcy cały czas się z tym borykają gmina Białowieża nie jest gminą zamożną n p. gmina Hajnówka cały czas szuka swojej gry swojego, jakie straty strategicznej wizji przyszłości i myślę, że z każdym dniem być może teraz masz szansę otwierać się przestrzeń, w którym taka rozmowa o tym jak będzie dobra rozmowa prawdziwa rozmowa prawdziwe negocjacje będą możliwe, że to co teraz się dzieje w Puszczy stoczyć taką walką doraźne tu i teraz po prostu musimy zatrzymać dewastację tego lasu ale, ale w dalszej perspektywie dzieją się ciekawej ważne rzeczy w Puszczy, które otwierają szanse na to, że będziemy mogli usiąść pogadać o tym jak to zrobić, żeby pogodzić różne różne potrzeby różne interesy różne cele myślę, że Puszcza będzie parking też jest także rzeczywiście historia z puszczą przebiła się zarówno do świadomości Polaków tego sporu, jaki do świadomości Europejczyków Europa na tych manifestacjach lipcowych w Warszawie, który był kompletnie innej sprawie wątek ochrony i obrony Puszczy powracał i hasła Chin i w niektórych wystąpieniach, więc tym sensie mam nadzieję, że to będzie wciąż ważny pomysł duża część warszawiaków zresztą nie jeździła jeździ tam aktywnie wspomagać protestujących czy po prostu biorąca udział w tych protestach jakiś czas temu w Warszawie odbył się też Benefit na na rzecz protestujących Puszczy atutem jest obóz, w którym jest na stałe kilkadziesiąt osób, które się stale mutują zmieniają się przyjeżdżają nowi wyjeżdżają ci, którzy już bubli jakiś czas są też tacy, którzy są tam niemal bez przerwę ja sam spotkałem tam w UE człowieka, którego znamy jako pisarza w niego poznają parę lat temu jako pisarza Atu go spotkam okazało się, że on jeszcze na dodatek jest przyrodnikiem ornitologiem do dziś jest 1 z kluczowych to on z obrońców Puszczy, a to też dla niego parę miesięcy temu właściwa perspektywa niewyobrażalna to znaczy on uosobieniem myślał, że będzie musiał aktywnie wskakiwać na halowe stary dyskutować się z leśnikami wśród, których spotyka zresztą swoich kolegów ze studiów liczba musiał porzucić bardzo dobrą pracę, bo ten plan on pracował w takim zespole badającym dzięcioły k, który wzięto te projekty badawcze są opłacane przez lasy państwowe rząd Pakistanu wobec takiego wyboru wartości, więc to jest to pokazuje, bo teraz są wakacje problemu mógł też mogę powiedzieć off Janusa do obozów fajne wakacje no niektórzy niektórzy aktor, który tam oto Puszczy teraz walczą pod podjęli dość chce jakichś wielkich słów używać, ale duże wybory życiowe duże różnice miejmy nadzieję, że na im szybciej tym lepiej zakończą się cięcia w Puszczy potem zacznie się rozmową, o którym mówił zresztą komu jest pewnego typu optymizmem nadzieją, na który chyba nie jest czymś bardzo oczywistym, a potem, że te uregulowania pozwolą cieszyć się tym lasem takim jak on sam chce nim być i chce sam rządzić się tymi jest, żebym po prostu, żebyśmy potrafili to uznać i z tym żyć na ból los tysięcy ludzi, którzy mieszkają w Białowieży tak naprawdę to jest przyszłość po wycięciu tych drzew i życie się zmieni już zmieniło, że zmieniło niektóre miejsca grzybowe zaczyna się sezon grzybowy niektóre miejsca grzybowe nie istnieją i w bardzo zwykli ludzie, którym ktoś bardzo lubią chodzić na grzyby, którzy te sprzedają je do skupu muszą szukać nowych miejsc tak twierdzą, że zakończymy hasłem cała Puszcza parkiem Narodowym Paweł ALT Paweł Winiarski socjolog mieszkaniec Puszczy Białowieskiej przewodnik przewodnik po Puszczy był moim rozmówcą tu jest studio plac defilada myśli Roman Kurkiewicz się wszystko tu też do wysłuchania dla słuchaczy i słuchaczy Radia TOK FM dziękuję za dziękuję bardzo do widzenia Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: STUDIO PLAC

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium teraz 40% taniej. Wybierz pakiet z aplikacją mobilną - podcasty, audycje i radio bez reklam zawsze pod ręką.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA