REKLAMA

Opowieść o renesansowej Polsce, Wawelu i jagiellońskich księżniczkach

Wieczór Radia TOK FM
Data emisji:
2017-09-22 22:00
Prowadzący:
Czas trwania:
43:11 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
rozpoczynamy magazyn kobiecy eter przy mikrofonie Hanna Zielińska, a dzisiaj z nami w studiu jest Anna Brzezińska pisarka Magic listka dobry wieczór dobry wieczór witam państwa serdecznie autorka wielu wielu książek wielu nagradzanych książek kojarzona być może przez państwa przede wszystkim Ines Fantazy my, ale dzisiaj będziemy rozmawiać o książce, która jest na pograniczu nauki historii ciemne i powiedziałabym z Denver Stal bis może aż tak, ale też i literaturę mam Rozwiń » przed sobą książkę zatytułowaną córki Wawelu opowieść o Jagiellońskich Królewna ach, co to jest książka autorstwa Anny Brzezińskiej, który dzisiaj będziemy rozmawiać i przyznam że, gdyby nie zajrzała od razu do pani biogramów i dorobku wielu mnie skojarzyła pani nazwiska z pewnymi kwestiami feministyczny miks tobym pomyślała sobie od tzw. literatura kobieca balet rysowana na historię, którą dobrze znamy królewnie na Jagiellońskiej ich gdzieś tam tyle pewnie ta figura teściowej złej królowej bony matki w, a potem teściowej Anny i myślałam sobie, żeby nie znajdę tam nic specjalnie nowego albo czegoś się, czego nie można, by znaleźć powszechnie dostępnych w środę o źródłach tymczasem drodzy państwo to co tam się dzieje to co tam kipi i to jak ta lektura wciąga jest absolutnym zaskoczeniem myślę, że nie tylko dla kobiet, ale także dla mężczyzn i rozumiem też, że z takim zamiarem zasiadła pani ido tego tematu do tej dziedziny, żeby okrasić historię, którą jednak taki sposób podręcznikowy lekturą w dosyć dobrze znamy ze szkół w tym, o czym w ogóle nas nie uczono o tym co tak naprawdę chyba jest znacznie ważniejsze tak okaleczyli znowu bite w koronacji i rozlicznych strasznych wydarzeń dworskich tak to jest książka o historii społecznej pisana z takiej perspektywy, która zwykle nam umyka, a która ma bezpośredni związek z tym kim dzisiaj jesteśmy nikim się czujemy, ale dlatego, że data bitwy pod Orszą, która jest bezlitośnie namawiana do głów nie ma większego znaczenia już teraz natomiast to, że kiedyś uważano, że kobieta powinna mieć pracowite ręce i niemy język to akurat przekłada się na życie nas wszystkich praw ta wciąż odczuwamy tego konsekwencje tak, ale nie są to tylko stereotypy, które do tej pory jakoś hulają w w naszym społeczeństwie, ale to też jest, ale bardzo mocno próba pokazania, że pewne rzeczy, które wydają nam się całkowicie naturalne i słyszymy, że one są naturalne, ale w rzeczywistości mają też swoją historię, że n p. poród, który wydaje się takim faktem czysto biologicznym, bo cóż tutaj może być historycznego jest również wydarzeniem społecznym jako taki również posiada swoją historię, że to jak się myślimy o rodzinie o jak postrzegamy miłość rodzicielską, ale to też nie jest coś, z czym nasi odlegli przodkowie zaś z drze w, kiedy przestali się kołysać na ogonach tylko to również jest, ale jakiś konstrukt społeczny podlega zmianom jest przedmiotem ideologii to już jest ważny dla nas obecnie w no i teraz bardzo ciekawa kwestia, bo w tej książce bardzo wiele miejsca inne zajmuje opis inne obyczajowości związanej z rolami płciowymi warstwach niższych warstwach wyższych nawet takie kwestie, o których pisze Wojciech Orliński ner dziennikarz Radia TOK FM GazetyWyborczej, które są dostępne tylko kobiety w perspektywie, czyli te kuluary tego co widzą kobiety widziały w tamtych czasach w kuchni sypialni w skarbcu w stajni, skąd u źródła niż 1 na szczęście trochę tych źródeł jest pewny, ale znowu źródła pisane w tamtej epoce były pisane głównie przez mężczyzn w anegdotę co gorsza pisane głównie przez mężczyzn z elit po ludzie z plebsu spisaniem radzili sobie znacznie gorzej, więc zawsze jest taka pokusa, żebyśmy ulegli wizji tej historii normatywnej, która mówi nam trochę bardziej o tym jak być powinno wg ludzi tamtej epoki niż jak było naprawdę, więc trzeba łapać takie strzępy wiedzy historycznej poukrywane w różnych miejscach, ale cały początek książki czy taka poniekąd smutna historia młodej dziewczyny wieśniaczki, która przyszła do Krakowa po liczyła, że na służbie zbierze dla siebie posag inie nauczy się pewnie czegoś nowego prowadzeniu gospodarstwa służącego służąca mieszczańskim domu zresztą postać autentyczna nie po ma matka postaci autentycznych w każdym tańcu markowe stacje autentycznej, ale ona jest o tyle postacią autentyczną zielenią zbiegły się prawdziwe losy bardzo wielu krakowskich służących, których niespotykane na kartach ówczesnych pamiętników tomy pamiętników nie zostawiły, ale pojawia się w aktach sądowych w, czyli nadużycia wykorzystywanie seksualne gwałty po prostu tak, bo to, by to spotyka właśnie Beatę bohaterkę, o których pani mówi bardzo duże poczucie zależności takie zupełnie niewyobrażalne dla współczesnego czytelnika, chyba że spróbujemy to porównać właśnie sytuacją kobiet sprowadzanych aut nieświadomych kobiet, które są zabijane do wyjazdu do innego kraju pod pretekstem, że będą właśnie szukały lepszego życia i kończą jako niewolnice seksualne jako służące i takie historie działy się też w naszym Krakowie pod bogom wojny wzgórzem wawelskim, tyle że w szesnastym wieku zdaje się, że za powszechnym przyzwoleniem tam właściwie nie da prawdopodobnie nie wzbudziłaby niczyjego zdziwienia czy politowania politowania to, że pracodawca, który takiej wiśnia co daje pracę jednocześnie rości sobie prawa do jej ciała trochę to jednak spłacało oporu i pretensji inni, że kościół bardzo ostro występował przeciwko tak ona też pociągi się, że kościół, bo występował w obronie słabszych, a więc też kobiet dzieci tak do tego stopnia, że odmawiana ostatniego rozgrzeszenia mieszczanom jeśli nieuregulowanie zaległych pensji, ale znowu to, że pojawiają się takie wezwania ze strony kościoła na nie świadczą o tym, że była to incydentalna sytuacja prawda, czyli era było to na pewno dosyć powszechna no tutaj mam też, że taki fragment, który odnosi się do tej obyczajowości związanej z rolą kobiet w ówczesnym społeczeństwie właśnie w tej warstwie, od której zaczynamy naszą rozmowę, czyli powiedzmy w tej warstwy mieszczańskiej net pisze Anita k ludzie renesansu nie mieli wobec bicia rząd postawi mocno ambiwalentne co w dużym stopniu odzwierciedla niejednoznaczną pozycję kobiety w małżeństwie była jak dziecko poddana władzy męża, ale zarazem zarządzała domostwami musiała się cieszyć autorytetem, żeby nadzorować służbę stąd też w uczonych traktatach odradzano nadmierna bicie żon nie tylko ze względów, jakbyśmy to współcześni nazwali humanitarnych, ale również, ukazując społeczną szkodliwość tego procederu, gdyż maltretowana żona nie zdoła sprawnie wypełnić funkcji gospodyni nieprawdopodobny zupełnie nie przypominam sobie, żebym w trakcie swojej kilkunastoletniej edukacji kiedykolwiek wzmiankę na taki temat przeczytałam w jakimkolwiek podręczników myślę, że jednak łatwiej jest zagubić się w takim razie przedziwnym lesie z rozmaitych wydarzeń historycznych, a nie, próbując odkrywać nie, próbując odkrywać kolejnych warstw obcości u nas od tamtego świata dzieli naprawdę bardzo dużo niektóre poglądy niektóre stereotypy przetrwały natomiast myślę, że nasze słuchaczki byłyby niezmiernie zaskoczona, gdyby usłyszał, że mąż Możejek, a także moczyć kija mleka w kinie był grubszy powiedzmy od 2 palców i Belona dalej mogła wykonywać swoje obowiązki domowe i to jest granica tak tak tak, by jednocześnie, ale to też nie było także te kobiety były maltretowane cały czas, bo z drugiej strony ludzie żyli wówczas bliżej ze sobą pije, ale człowiek rodził się należąc do jakiegoś rodu urodził się należąc do jakiejś grupy społecznej i ten tancerze norm społecznych on był jednak dosyć ścisłe, więc też, w którym z rozdziałów opisuje taką historię rzemieślnika, który swoją żonę nadmiernie okrutnie karcił on i rzeczywiście tam u sąsiadki jego i panie dworskie to jego okrucieństwo potrafią ukrócić takie rzeczy też siedziałem po pierwsze, wkraczał kościół po drugie, wkraczali elektrowni po trzecie nawet sąsiadki potrafiły zgłaszać takie rzeczy do sądów, ale i znowu nie występowano przeciwko okrutnemu mężowi, kierując jakąś straszliwą humanitarną postawą, ale mówiono o społecznej szkodliwości tego czynu o tym, że warsztat rzemieślniczy nie potrafi funkcjonować należycie włączały się n p. cechy takie sytuacje, że jest źródłem zgorszenia jest trochę inne myślenie, ale nie takie, że to kobiety były wbite do nieprzytomności umierały na ulicach, bo to jednak były sytuacje krańcowe im ciekawą ma taką cechą obyczajowości czy bez rozpatrywania tych kobiet silnych możliwie samodzielnych możliwie samo stanowiących była figura czarownice czy dziedzinę, którą się pod stawiało ne w tym momencie, kiedy brakowało wyjaśnienia czy kiedy przerażało mężczyzn czy społeczeństwo to jak bardzo kobieta zaczyna na właśnie być decyzyjne w temacie na swojego życia i czytamy z kolei tutaj tak magia nie da naukowa będąca przedmiotem dociekań filozofów i przyrodników uważana przez wielu humanistów za sztukę i wiedzy zarazem, lecz pokątny babskie czary stanowiła ukryte potężnej złowróżbny źródło mocy i podobnie jak rodzicielstwo tradycyjnie łączono je z kobietami i teraz nieomal każdą renesansową królową, która sama na zbyt śmiało sięgała po władzę lub zdobyła zaskakujący wpły w na męża oskarżano o stosowanie magii lub trucizny w i tutaj dalej w oko wymienione kolejne królowe nie tylko w Polsce, ale także w Europie nerek, które były właśnie posądzana o czary w związku z zasięgiem swojej władzy i to jest temat zaraz przejdziemy na Dwór królewski Jagiellońskiej, ale który zdaje się dotyczy wszystkich warstw w momencie, kiedy jakakolwiek kobieta zaczynała się emancypacji wołać na wszelki wypadek Annę oskarżono ją o to, że posiłkuje się czarami i myślę, że raczej to funkcjonowało także jeśli kobieta złamała dramatycznie, jaki stereotyp jeśli pojawia się sytuacja konfliktowa to wtedy, owszem, pojawiały się różne oskarżenia one nie zawsze była oskarżeniami o czary, bo to nie był jedynym młotek, którym można było kobieta sponiewierać, ale uderzano też poprzez seksualność jeśli tylko była taka szansa, bo to jest takie oskarżenie, które jest nie do sprawdzenia, ale jest bardzo skuteczna, czyli n p . te wszystkie żony Władysława Jagiełły, który miał 4 żony i 3 z nich była oskarżana o, a pokątny romansem to nie jest przypadek, bo to były te 3 królowe, które rodziły dzieci, czyli jest to potężne uderzenie w dynastię raczej, pomijając el kwestię niewierności świętej Jadwigi andegaweńskiej, bo nie nie rozstrzygniemy tego teraz natomiast jest wyraźny wzorzec w UE natomiast z tymi czarami trochę było tak, że sytuacja jest bardzo skomplikowana, dlatego że kobiety w tamtych czasach zasadniczo się nie amant cytowały to jest trochę taki współczesny wyraz, którym próbujemy tłumaczyć pewne procesy natomiast były kobiety, które robiły różne rzeczy, których robić nie była owalna i to nie zawsze były rzeczy, które my byśmy teraz nazwali emancypacją Semi n p . n p. czarownicami zostawały kobiety, które pożyczały pieniądze na ich SA albo czarownicami przedsiębiorczy nie w Tychach Arek byśmy mogli je nazwać, ale zostawały też biedne, ale starał winy, które żyły łaskawym chlebie, bo wypadły z tej siatki powiązań rodzinnych sąsiedzkich, a bardzo ciężko było samotnej i słabej kobiecie utrzymać się w tamtych czasach, więc musiały chodzić na Żebry i kiedy nie dostawały tej jałmużny, ale potrafiły złorzeczyć, bo to są czasy, kiedy ludzie straszliwie przeklinają proszenie wieść, że tak jak teraz i myśl zachowujemy to nigdy nie było wyłożył na nią bardzo blisko 2 do klątwy oraz wgląd do czarów czarownic, a prędzej czy później jakieś dziecko zachoruje prawda, więc Elle wówczas pojawiało się do oskarżenia oczary podczas kiedy ta Babina mogła być pobożna i biedna i zachód Kana jest amant pan Konic nie miał wspólnego po prostu w jaki sposób łamała stereotyp dobrej żony gospodyni i myślę, że tak to działało w, aby co z tą ówczesną renesansową fascynacja odmiennościami ne do tego też pani nawiązuje by, opisując córka bohaterki, który powiedział byśmy nauczyli narratorka, opisując narratorka historii postać autentyczna, ale Karnice i to był taki czas, kiedy deklaruje Karnice mieli specjalną funkcję Byczyna dworach Królewskich czy w ogóle w społeczeństwie inne, kiedy właśnie w ci ludzie jako osoby inne jako osoby przekraczające pewne normy z 1 strony fascynowała z drugiej strony obłożone były pewnymi ograniczeniami takimi wewnętrznymi regulacjami nie wszystko było wolno i znowu test taki moment, kiedy ta przeszła się od nas straszliwie oddala potem nie tylko to, że to karny był uchodziły za osoby szczególne w ogóle trwa, choć dyskusja i to taka poważnie naukowa czy karły są ludźmi, a linii Air one były gromadzone na dworach Królewskich dworach książęcych oraz w ludzkich menażeria ach, w skład tych ludzkich menażerii z wchodzili też Indianie n p. przywiezieni z nowego świata albo jakiś Muszynianka, które były bardzo popularne, a na dworach renesansowych, a ludzie zdeformowane ani chorzy psychicznie, ale i ta ludzka menażeria prawdopodobnie mamy wciąż zastanawiamy nad sensem pewnych zachowań i nie mamy jednoznacznych odpowiedzi, ale prawdopodobnie miała uzmysławiać ludziom, że król panuje nad całą mnogością Bożego stworzenia to był taki widomy obraz jego wspaniałości, a zarazem poprzez kontrast z karłem król stawał się wspaniale się bardziej ludzki to pamiętajmy, że niektórzy władcy z rodu Habsburgów nie byli szczególnie Habsburgowie bardzo udanie w, a więc na tych LO w portretach obecne Walaska SA, kiedy pojawiają się karły przez skądinąd paskudnych infanta ach, ponadto prawdopodobnie takie znaczenie też Noto spróbujmy teraz podążyć za kaplicą udało się, która opowiada nam historię, która jest w stanie właśnie z tych miejsc jak kuchnia sypialnia Skarbiec stajnia ne, czyli kuluary dworskie z tych miejsc jest w stanie nam opowiedzieć poprowadzić nas przez VC MR House można po ma odpowiedzieć Renner właściwie, w którym momencie zdecydowała pani zacząć tam historie intymne i które elementy, które by fragmenty historii 4 córek i syna Królewskiego oby zdecydowała się pani zaakcentować, bo książka jest znany niezwykle bogata i obfita w różnego rodzaju realia historyczne obyczajowe społeczne, ale coś tutaj trzeba było wybrać jako najważniejsze co tutaj było dla pani jako pisarki autorki w tej historii poniekąd częściowo dobrze znanej najważniejsze już jeśli chodzi o ten aspekt dworski historyczne chciałam pokazać jak bardzo krótki kruchy jest ten okres, który nam się kojarzy ze świetności Wawelu na nasze królewny dorastały na plac budowy Wawel dopiero powstawał co więcej, kiedy król Zygmunt stary zdołał cenne renesansowe piękny pałac wawelski wybudować to muszę brutalnie spali i trzeba było zacząć od nowa, a także książka zaczyna się w roku 1 500 20 06. kiedy rodzi się najmłodsza Królewna Katarzyna najmłodsza córka Bones dworce i króla Zygmunta starego, a kończy się w roku 1 50 0 czterdziestym ósmy, kiedy właściwie ta słodka wspaniałość Wawelu wygasa po oczywiście później dzieją się jeszcze różne opowiedziane w książce historia, ale i śledzimy dalsze losy tych króla więc, ale to jest moment, kiedy królowa Bona obrażona na swego syna Zygmunta Augusta i skłócone z nim o małżeństwo z Barbarą Radziwiłłówną wyjeżdża z awarią i zabiera ze sobą córki no i był też inne pojawiają się tam różnego rodzaju był dalszy historii właściwie Rzeczpospolita trzęsie się w posadach, bo oba królowa Bona wywozi ze sobą 2 4 wozy ze srebrem złotem kosztownościami okazuje się nie tylko złą teściową trudną matką, ale też wyrodną matką, bo w tym momencie jesteś matką ale zanim w do tego przejdziemy na Top przyjrzyjmy się życiu samych królewny królowa Bona w literaturze historycznej opisywana jest jako chłodna matka dla swoich córek brzmi momentami nawet okrutna dla córek ani dla syna nie jestem tego naznaczona była okrutna, ale znowu my przenosimy na 1 6 wiek naszą współczesną ideologię macierzyństwa jako bliskości, ale królowa monarchini ona nie miała Grucha nad kołyską ta nie była jej zadanie ona nawet nie miała karmić swoich dzieci piersią, chociaż moraliści lekarze bardzo zalecali, żeby kobiety tak czynił już szesnastym wieku, ale królowa miała przede wszystkim wypełniać swoje obowiązki ceremonialne, ale zachować dla swoich dzieci nie uszczuplane dzieci swoje dobre imię i to ona robiła i torze zostawiała swoje 3 młodsze córki na Wawelu, kiedy jechałam na 2 na długie lata i NATO moim zdaniem akurat świadczy jej rozsądku, bo to niebyła taka podróż jak teraz to było mozolne przedzieranie się przez błotnisty trakt rozpadające się mostek spanie jakieś zwierzę mdłych paskudnych rezydencjach i kiedy król podróżował na wozach wiózł ze sobą na sprzęty to nie jest tak, że było 1 5 0 zamków czekając aż Annie odwiedzili, więc to, że te dziewczynki zostały na Wawelu pod naprawdę dobrą opieką niekoniecznie świadczą o tym, że Banaś nie pojechała do tak robiło bardzo wiele wpłat w każdym razie ta forma historycznego, bo tak się Bono bardzo często w literaturze popularnej historycznej opisuje też z tego powodu, że nie wydała ich należycie za mąż i testem błąd, który obrona popełniła po torze zachowywały się z dala od matki nie jest aż takim występkiem natomiast to, że w końcówce, ale panowania Zygmunta starego, kiedy już król był sędziwy zmęczony chory matka nie w dobrym nie wydała i dobrze w Zamościu naprawdę jest, ale no i wykroczenie przeciwko macierzyńskim obowiązkom Opowiedz mebel, zanim doszło do tego samobójstwa osób spróbujmy opisać się o pomnik status kobiety na ówczesnym dworze Królewskim, a konkretnie status królem win, który tylko z perspektywy kilkulatki może wydawać się wymarzone tak naprawdę o to prawda wszystko tylko nie być królewną i człowiek starszy, tym bardziej zdecydowane, że to bardzo duża ograniczeniem jest taki ni el traktat powstałe na początku szesnastego wieku w kręgu dworu Jagiellońskiego i tam pada takie wstrząsające zdanie dla mnie, że królewskie dzieci muszą, a w bardzo młodym wieku być pobożne, ponieważ w oczy wszystkich i nie zaniedbywać żadnych obowiązków religijnych, ponieważ oczy wszystkich nieustannie są na niej skierowane i to było właśnie takie dzieciństwo w getcie szczególnie na królewicza trwalszego asfaltu osamotnienie wyizolowanie to chyba nawet mniej, dlatego że one miały bite są autentyczne fakt EU łóżeczko swojej ulubionej kaplicy w pokoju pewnie zamieszkane, więc otaczali ludzie, którzy po dbali o ich potrzeby i nie było jeszcze nam prywatność w naszym rozumieniu tego słowa, więc one cały czas był w tłumie ludzi i natomiast cały czas wzięły te wzorowane były też w tym Nikolę z nami tak były tymi, które należało można było obserwować, chociaż faktycznie Belka ulica Wosia pełniła pewnego rodzaju funkcje opiekunki ona wchodziła w relacji z królem z nami i z królewiczem prowadziła w parlamencie w jedenastce na szachy w szachy w grała z nimi właściwie z momentami wygląda to zupełnie sielankowo, ale ido pewnego stopnia myślę, że miał te dziewczyny dobre dzieciństwo, bo na Wawelu dużo się działo, a po to w ogóle była szczęśliwa rodzina rodzice się kochali co też jest nie bez znaczenia król był dobrym ojcem dbano o ich potrzeby natomiast on one były wychowywane do władzy i były wychowywane do obowiązku to też bardzo wyraźnie widać ich późniejszych losach, że są niezmiernie dumna z tego, że są Jagiellonka ami mają poczucie takich chwały narodowej, ale no i nie pieszczą się ze sobą nasi królowie wychowywali dzieci surowo surowe wychowanie w no rzeczywiście nie kojarzy się dzisiaj dobrze w dobie coraz popularniejszego rodzicielstwa bliskości co możemy powiedzieć o osobowości charakterze związanej z doświadczeniami dzieciństwa lub nie królem wiem, bo tutaj znowu mam wrażenie, że u królowej bonie wiemy lub mamy trochę potocznych skojarzeń czy domysłów więcej niż samych Królewna, a one też były różne na obronę królowej bony powiem, że nie pozwalała mu omotać kijem Zygmunta Augusta w, a w poprzednim pokoleniu nic się tak nawet nie zasiada Zygmunt trzecia waza trzeci także innym mieście małego Zygmunta Augusta, a jej mąż król Zygmunt stary bywał wbijane przez Jana Długosza najwybitniejszego historyka polskiego średniowiecza, bo jego ojciec cenił tak właśnie wzorowe zachowanie, więc jadąc trochę tę Bonner habilitowała w, a królewny nadzieje były w dzieciństwie miał już bardzo wyraziste osobowości ani Stasia staje Trójeczka młodszych klas wręczyli Zofia i one od początku była nazywana mądrą Sofię, a i dworskie otoczenie wiedziało, że spośród wszystkich Królewskich dzieci jest najbardziej podobna do ojca w to była taka poważna sumienna bogobojny dziewczyna, a która też trochę matkowała swoim 2 młodszym siostrom środkową królewną była Anna Jagiellonka, którą zwykle poznajemy jako taką kosmetyczną starszą panią niekochana żona Stefana Batorego, ale w czasach, kiedy ona była dziewczynką po była najlepszą mówcie nią spośród swoich sióstr i kiedy siostry chciały przemówić publicznie to wybuchała właśnie tę plastyczną Anne ona była dosyć uparta z tego co można zauważyć w późniejszych czasach w korespondencji staje się jęk Viva i taka jest nieustannie chorująca natomiast, ale i jako dziecko na pewno bardzo przykładała się do robótek ręcznych, bo była niezmiernie utalentowaną hafciarką i nawet jakiś jej wytwory jeszcze wciąż są przechowywane w skarbcu wawelskim, więc stopniu także były bardzo leniwa w nasze królewny, a najmłodsza Katarzyna była najpiękniejsza z sióstr jak Jelonek, a pogodnego usposobienia lubiła tańczyć inni, a chyba też budziła powszechną sympatię, a co najważniejsze wszystkie te 3 królewny i tutaj już one mówią własnym głosem w korespondencji alarmów wspominały po latach to swoje dzieciństwo Pekao takie, a taką wielką przestrzeń siostrzanej bliskości, ale i wspominały, że zawsze wszystko robiły razem zawsze wszędzie chodziły razem myślę, że była szczęśliwa jak wyglądał ich dzień dopóki Beda podlegały opiece rodzicielskiej dopóki inne podlegały edukacji dworskiej ENA dworze Jagiellonów, ale na Wawelu nie było tak bardzo ścisłych regulacji nie było ceremoniału dworskiego, który regulowałby dokładnie co godzina po godzinie dzieci oklaski powinny robić na nich pobawimy się teraz hipotezy, więc po wiadomo, że zaraz po obudzeniu, a przelewały pewnie buźki wiadomo, że czasami zdarzało się w późniejszych czasach, że woda w miskach i zamazała, więc tutaj hartowane były dosyć mocno, a potem szły prosto do kościoła, bo dzień królewskiej rodziny i zaczynał się od nabożeństwa, ale i to też było ważne, że ich kościołem parafialnym była katedra wawelska, więc sporo ludzi wiedziało o rodzinę królewską wykonującą religijne obowiązki potem następowało śniadanie i ona nie było bardzo wystawne jeśli wierzyć traktatową pedagogiczne raczej tych dzieci nie wpojono winem im pieczonymi gołąbkami nieustannie tylko spokojne trzeźwa wychowanie wtedy jadano 2 posiłki zasadnicza myślę, że dzieci dostawały trochę więcej, ale Jagiellonowie byli bardzo pracowitym władcami, więc zaraz po śniadaniu dzieci nękania nas do lekcji do uczenia się do czytania ksiąg dziewczynki do haftowania ona oprócz ksiąg i takiej edukacji, którą my byśmy nazwali edukację dostawały też bardzo solidną edukację językową nie było wiadomo w jakim kraju i ten sam mąż, więc tym podstawowym językiem, ale takim 16 wiecznym angielskim naszej części świata była łacina, a więc pewnie uczyły się łaciny, a na pewno zdały włoski język swojej matki uczyły się również ceremoniału dworskiego, czyli jak się w określonych okolicznościach należy zachować uczyły się pewnie tańca, bo potem potrafił tańczyć, ale co wzruszające chyba interesowały się też gospodarstwem domowym po, kiedy były już Anny król owymi rozsianymi na 1 z nich była księżną w UE, ale pomiędzy Szwecją Siedmiogrodem i rzeszą niemiecką Jagiellonki wysyłały sobie przepisy kulinarne co mnie zawsze jakoś tak bardzo wzrusza, że ta ich więź siostrzana realizowała się też taki bardzo codzienny sposób a kiedy młody królewnę ME dorastające już mogły zacząć brać się czynny udział w ne w tym powiedział w obiegu drugiego nurtu życia dworskiego denne, czyli w wy właściwie w takich my nie oficjalnych regulacjach tego życia były przecież i intrygi i jakie siły, by Stronnictwa mniej lub bardziej otwarte 3 oficjalne tajne romanse odmawianie nowy Dwór nie no Boże uchowaj w razie dachowania pan Lecha, ale i one mogły mieć świadomość tego czym kipi tam Dwór one musiały o tym i groźna, bo przecież nie była ślepa podejrzewam, że chroniony przed niektórymi rzeczami, ale w razem ze Jagiellonka mi wychowywała się 1 z nich 2 nieślubnych córek ich ojca, więc Elano tutaj musiały mieć świadomość, że pewne rzeczy się zdarzają zresztą nasi królowie naprawdę byli bogobojny Tyniec, który z renesansowych włoskich wyborów Zygmunt stary po prostu, zanim zawarł pierwsze małżeństwo miało taką wieloletnią konkubiny, która mu on mieszka prawdopodobnie śląską urodziłam troje dzieci syn z tego związku został biskupem, bo często Bękarty przeznaczoną do kariery kościelnej, a córki dobrze wydana za mąż też to sama ta dama również została wydana za po skarb jego, ale także na pewno Jagiellonki wiedziały, że pan szczęście małżeńskie oznacza zapewne coś trochę innego niż my byśmy dla siebie oczekiwały dzisiaj w 20 01 . wieku natomiast jeśli chodzi o InterRegio to myślę, że prowadzono je na krótkiej smyczy, dlatego że dobrze urodzona panna z tamtych czasach nie mogą sobie zepsucie reputacji posag posagiem koligacje koligacje ami, ale takim podstawowym dobrem każdej kobiety czy ona była służącą, o czym była królową była w tamtych czasach reputacja MiLoG, czyli trzeba było pilnować się swoich tajemnic po prostu, a niekoniecznie swojego życia obyczajowości, ale obyczajowości niestety też co było bardzo pilnować, dlatego że i dlatego królowa atakowana przez seksualność, dlatego że jeśli królowa i jej moralność były niepewne to niepewne stawało się też pochodzenie następcy tronu i dodam że, chociaż Bones dworce naprawdę nielubiana jak zarazem to właściwie poza takimi efemeryczny mi pan latami z kręgu habsburskiego nikt nie zarzucał jej nie obyczajności to był bardzo skromne Dwór porozmawiajmy teraz o bohaterkach zbiorowej wyobraźni ówczesnej jeśli można tak powiedzieć o nerwy w kobietach bohaterkach, które mogły być wzorem dla ówczesnych dorastających dziewcząt i ten wątek chciałbym rozpocząć się od takiego fragmentu pani książki, ale Królewna Zofia najchętniej słuchała o patronce najmłodszej z Królewskich córek świętej Katarzynie z Aleksandrii 1 z SKT dziewic wczesnego chrześcijaństwa, które dzięki wszechstronnemu wykształceniu nader elokwentny dyskutował z pogańskimi władcami i nawet w obliczu śmierci nieugięcie odrzucały propozycje matrymonialne w naturalnie od prawdziwych dziewic Królewskiego rodu nieoczekiwane niezależności ani uporu z jakimi święta Katarzyna stawiła czoło pogańskim cesarzowi, a jednak Katarzyna Małgorzata należał do najpopularniejszych i najbardziej czczonych świętych epoki co dowodzi jak niezwykle atrakcyjny model życia przekazywały innym kobietom co możemy powiedzieć o tych właśnie wzorach ówczesnych ne, które mogły wywoływać takie reakcje jak dzisiaj w Niemczech kręgi fanek różnego rodzaju kobiet, a w domyśle żar leje to w znowu trochę bardziej skomplikowane ten fenomen świętej Katarzyny Munio tyle zastanowił, że jako wzorce osobowe to ona była naprawdę trudnym wzorcem osobowym nie tylko, dlatego że z tymi pogańskimi władcami, którzy garną się do ścinania było już krucho, ale właśnie dlatego, że to wzorzec takiej, a nie umiejętności w obronie wiary chrześcijańskiej i myślę, że ludzie tamtej epoki nie myśleli o tym, że ona się sprzeciwiała życiu w małżeństwie myśleli nad żoną jest nieugięta w obronie swojej wiary chrześcijańskiej i w ten sposób interpretowano tę postać co nie zmieniamy uczennice tak, że to jest najpopularniejsza kobieta z mieczem średniowiecza renesansu tyle i właśnie święta Katarzyna nie Joanna Targ Milan Lazio świętą Katarzynę mieczem ścięta, ale i to znowu pokazuje, że my w pewnym sensie idąc w przeszłość szukamy sytuacji, które były absolutnie wyjątkowa codzienność to była właśnie święta Katarzyna pani Anna Targ ITS 1 z tych modeli, ale chyba jeszcze bardziej przerażającym dla współczesnej dwudziesta pierwsza wiecznej czytelniczki, a jest UE cierpliwa Genowefa Krafta na przerażające tak, bo tutaj, by rzeczywiście trudno sobie dzisiaj wyobrazić, że tego typu cechy mogą być jakimkolwiek wzorcem dla dzisiejszej samo stanowiącego dotyczy też uważający się za silną po szesnastym wieku taką podstawową cnotą kobiet powoli staje się posłuszeństwo w średniowieczu i to widać wciąż w postaci świętej Katarzyny, która nie jest posłuszna one nie ulegał autorytetom, a państwowym, ale to jest niezależna Królewna, która broni swojej wiary, a tak naprawdę odpowiedzialny męski sposób, ale wpływa na wiedzy tak ludzki tak się Wiśle dogadany, ale wszystko w tym wieku to podstawa mocno to nie jest już pobożność staje się posłuszeństwo tyle uległość Tang bawili to jest takie niesamowite, że zmienia się ten stereotyp prawdopodobnie pod wpływem protestantyzmu w dużym stopniu albo protestantyzm w tej pierwszej fali dali daje ogromny impuls emancypacyjne kobietom poprzez, ale takie wezwanie do powszechnego apostolstwa, a i rzeczywiście są tak kobiety pierwszego pokolenia protestantyzmu, które wspierają bardzo mocno, ale kaznodziejów, które same piszą rozmaite pisma religijne, ale potem furtka się zamyka i ME kobiet są następuje Flesz tak tak tak właśnie tak niesamowite i myślę, że wśród tych wzorców osobowych, z którymi zdarzały się nasze bohaterki było sporo el postaci, które miały je nauczyć tego, że mają być bierne posłuszne i poddać się swojemu losowi no bo też powiedzmy że, aby ówczesna obyczajowość czy wręcz, że prawo w sensie dosłownym to posłuszeństwo regulowały mer kobieta miała być posłuszna mężowi wcześniej posłuszna ojcu nie miała prawa n p. decydować się, gdy o przebiegu kariery edukacji życia własnych dzieci tak oczywiście to znów, ale to, by czasami oczywiście decydowała, bo my rozmawiamy teraz pewnej normie społecznej natomiast oczywiście ludzie w rodzinach, ale układali sobie różne rzeczy inaczej zdarzały się matki, które terroryzowały i swoich mężów i terroryzowali potem swoich synów i rządziły twardą ręką, a linii, ale akurat w Rzeczpospolitej, która powstaje pod koniec panowania Zygmunta Augusta, ale kobiety dosyć mocno samo stanowiły osobie, więc nasze Prządki nie wpły w lepszej sytuacji niż obecne mieszczki protestanckie w niemieckich miastach natomiast ogólnie tamte czasy nie sprzyjają temu, żebyśmy same decydowały, jakie wybieramy sobie życia życie wybierana urodzeniem, bo rodzimy się do określonej warstwy społecznej rodzimy się do określonej profesji i rodzimy się do tego, żeby mężczyźni decydowali o naszym związku małżeńskim, żeby oni wyznaczali nam tak naprawdę przyszłe życie w to byle czego również dzisiaj nie wiemy z takimi szczegółami z jakimi panią pisarką w swojej książce to nie tylko inne to właśnie życie kobiet czy różne regulacje obyczajowe, ale całe tło powiedziałbym scenografia historyczna bo o ile rezydencja na Wawelu, która jest obecnie muzeum jest nam dosyć dobrze znana, bo ona stosunkowo, by przypomina z dużymi w dużej mierze to jak mecz mógł oglądać się Wawel SA był szesnastym wieku o tyle w te miejsca jak Przedmieścia dziedzińce karczmy Stalinie kręte uliczki ne czy nawet katedry no tutaj już, przechadzając się po Krakowie, by gdzieś ta atmosfera przez to parę wieków nieco się zmieniła nieco uleciała to jest też ciekawe, bo tam pani też zapuszcza się z fabułą swojej książki takie miejsca, do których dzisiaj absolutnie nie ma szans, żeby zajrzeć w Timesie, że tutaj akurat powraca dziedzictwo fantastyki tych wszystkich książek, które pisałam, starając się wyobrażać sobie świadek, bo umówmy się, że zupełnie czymś innym jest twierdzenie, że w początkach szesnastego wieku zaledwie 0 , 4 % budowli w koronie były to budowle kamienne, a zupełnie czym innym opisanie takiego niesamowitego oszołomienia wiejskiej dziewczyny, która wchodzi do Krakowa zjawiam takie marzenie, że spróbuje pokazać, ale oczywiście umowne zrekonstruowany świat szesnastego wieku, ale i Królewskiego miasta Krakowa, ale także byśmy mogli, chociaż odrobinkę przejście tymi uliczkami, których już nie ma, bo nie ma już ulicy kociej, gdzie gnieździły się Krakowska biedota znikły te wszystkie spalone i zaułki przy murach miejskich bardzo dużo rzeczy się zmieniło nie ma pięknych ogrodów, w których kiedyś przechadzali się mieszczanie, ale możemy spróbować sobie wyobrażać i to jest niezmiernie ważne tak samo ważne jest, że Wawel, w które odwiedzamy jest już teraz takim sztucznym preferowanym miejscem nie ma tam ukochanej poduszki królowej bony, a była taka poduszka, kiedy jest nie Natan e-usług w niej ani Koszul, które małe i Jagiellońskiej królewny szyły dla swojego brata to prawdziwe życie wyparowało, więc właśnie myślę, że warto próbować je przywoływać wspomniała pani o artefakty ach, należących do królowej bony to może już w tej części rozmowy możemy przenieść się jednak do tego etapu życia królowej, kiedy ona ku zgorszeniu magnatów ówczesnej Rzeczpospolitej wywiozła te 2 4 wozów ze srebrem złotem i kosztowna wojna gaśnie wyliczali wyliczali wyliczali, ale jak się potem okazało słusznie, bo mieli podejrzenie, że one zostaną po prostu roztrwonione były rozkradzione te dobra nie tyle mieli pretensje o to, że on na tyle, iż ma też wywozić wywozi i że ta nie zostanie w rękach rodziny królewskiej czy też w ogóle polskiej inne magnaterii wydaje się, że schyłek życia królowej bony znowu podkreśla, aby jakieś takie okrucieństwo losu kobiet niezależnie od pozycji, jaką taka kobieta mogła bardzo wysoki w przypadku królowej bony do to nie tylko chodzi zatem tytularnym pozycja, ale faktyczne zakres władzy zasięg tej władzy właściwie ten koniec z życia zupełnie nieproporcjonalne do potęgi tego złotego okresu jej, by władania do tych 40 lat psy na Wawelu, ale trzeba pamiętać, że w tamtych czasach źródła władcy królowej Anny były natury osobistej nie było umocowania prawnego, które dawało jej pewne kompetencje kulawe czerpała władze z 2 źródeł z macierzyństwa i bliskości z władcą, a królowa Bona zainwestowała ogromnie dużo emocjonalnie ze swojego jedynego syna Zygmunta Augusta i kiedy się zakochał w Barbarze, lecz już nie ta więź między matką i snem, która była niezmiernie mocno wzrośnie o 0 postawiono na próbę tak jak już nigdy się nie pogodzili, ale ich właściwie tyle ile było miłości tyle potem była nienawiść ze strony Zygmunta Augusta nie czyta się przyjemnie jego listów jak on mówi na razie ach, spotkali się z matką, ale nie zdołano rękawiczek sugerując, że mogła go od różnych PE i królowa Bona myśl umierała w ogromnym rozgoryczeniem, ponieważ ona myślała miałam poczucie takiego totalnego zawodu jest właśnie ze, że została wywiedziona przez syna ani, że ona sama zawiodła nie myślę, że z tym bywa krucho i szesnastym 20 01 . w wieku od 2 z rachunkiem sumienia, ale też, by to, że w w taki niski sposób zginęła zabita przez swojego sekretarza o trojga proc ruch, ale tak też jest jakieś takie bardziej Fantazy czyny kryminalne niż należna tego typu persony, ale przyznam, że na mnie chyba jeszcze bardziej wstrząsające wrażenie wywarła ta katastrofa, która dotknęła najstarszą córkę króla Zygmunta starego Jadwiga, która została naprawdę nieźle wydana za mąż za księcia Brandenburgii i oni na polowaniu zatrzymali się w pałacyku myśliwskim i tam pod nią zarwała się po prostu podłoga i test taki niesamowita rzecz wydawałoby się, że to już są ludzie no i księżnej książę Brandenburg i że oni powinni być otoczeni taką troską o taką opieką, że pewne rzeczy nie powinno się dziać, a tymczasem u nas padła kondygnacjach Tołpy złamała się potężnie, ale i podobno z wrodzonej wstydliwa ości nie dała się obejrzeć lekarzom i gości źle się zrosły do końca życia chodziło o kulach, ale mąż się od niego odsunął ich właściwie, ponieważ pozostała katoliczką protestanckim kraju żyła na obrzeżu dworu myślę, że to musiało być strasznie smutna tego rodzaju wyobcowanie taka kara emocjonalna w samotności moc no tak, bo ono pozostała wierna jak większość Jagiellońskich króla, więc o koncesji ziemskiej ich ojciec bardzo na to nalegał i bardzo je wspierał w oporze przeciwko zakusom protestanckiego księcia a, ale zapłacił ogromnie wysoką cenę, niemniej dla mnie właśnie ta sytuacja, że wchodzimy do pałacyku i ten pałacyk rozpada się tam pod stopami jest jakoś tak zawiesza się wyobraźnia w coś tam było jakieś BHP pewnych królewskiej, gdzie był BOR w ówczesnej, kto do tego dopuścił komu poleca pani lekturę książki córki Wawelu Nest podtytułem opowieść Jagiellońskich Królewna książka ma z moim wydaniu około 70 0 stron, ale też z wydaniem jak również skondensowane fizycznie, bo beta Rd edycja stateczna elegancka Dylana Czytelników GL 8 40 8 40 także, aby drodzy państwo idealna lektura na tę dzisiejszą jesienne długie wieczory dla kogo myślę, że dla każdego, kto wyszedł ze szkoły z takim poczuciem, że historia jest nudna a, a chciałam, żebyśmy się wszyscy razem przekonali się jest fascynująca i pełne niezwykłych opowieści w drodzy państwo mamy, więc dla państwa egzemplarze książki córki Wawelu ufundowane przez wydawnictwo literackie autorstwa Anny Brzezińskiej prosimy o maile na adres wieczór małpa, a to kropkę FM wieczór małpa TOK kropkę FM już bardzo dziękuję za rozmowę w tej części wieczoru naszym gościem była Anna Brzezińska pisarka mediewista autorka książki córki Wawelu dziękuję bardzo dziękuję zapraszamy państwa na informację Radia TOK FM zaraz po informacjach magazyn dorosłe dzieci dziś będziemy rozmawiać o tym jak przeciwdziałać przemocy w szkole wobec uczniów o innej niż inne hetero normatywne tożsamości seksualnej o tym wszystkim będziemy rozmawiać po informacjach, na które teraz zapraszamy Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR - HANNA ZIELIŃSKA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium teraz 40% taniej. Wybierz pakiet z aplikacją mobilną - podcasty, audycje i radio bez reklam zawsze pod ręką.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA