REKLAMA

200 lat i dwa dni temu po śmierci Tadeusza Kościuszki

Światopodgląd
Data emisji:
2017-10-17 16:20
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
14:00 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
lont do 2 Agnieszka Lichnerowicz 200 lat temu dokładnie 20 0 lat i 2 dni, bo w niedziele była rocznica afery w Szwajcarii w Solurze zmarł Tadeusz Kościuszko i też w roku Kościuszki teraz trochę jeszcze o w myśl bardziej nawet może o pamięci historycznej o nim porozmawiamy and Piotr Kuligowski historyk doktorant w Instytucie historii Uniwersytetu Adama Mickiewicza jest teraz państwo goszczą w naszym studiu w Poznaniu dzień dobry dzień dobry państwu, a więc właśnie jak w CKS Rozwiń » Kościuszko jest to pisze w błąd pisał o tym, Edwin Bendyk, że on był przez te 20 0 ostatnich lat czczony na wszelkie możliwe sposoby jak Szarm el Band jak pisał Bendyk jakiś czas temu stał się postacią tak pomnikową tak zakrzepów w spiżu, a wszystko być postrzegany jako interesujący człowiek, który może nam jeszcze coś niebanalnego powiedzieć, gdy czytałam wypowiedzi szczególnie marszałka Senatu Stanisława Karczewskiego, który był w Szwajcarii w Solurze w rocznicę śmierci Kościuszki to oczywiście on podkreślał to, że to był niekwestionowany bohater bohater Narodowy, ale co ciekawe on też człowiek PiS-u mówił o tym, żeby to człowiek wolności, który walczył o wolność naszą i waszą, a więc chciałbym pana nie jako specjalista od historii polityki historycznej spytać o panu Kościuszkę w kim był pana Zbyszka FF, a właśnie ku Kościuszko jest postacią, którą próbuje się wpisać takie prawo do łatwych jednolity dyskurs właśnie narodowowyzwoleńczych czy też taki, że to my Polacy jakby wnieśliśmy ten tę tezę tę wolność tak innym już od wielu wielu lat, aby szczególnie ciekawe są pewne gesty które, która Kościuszko czyni pewne właśnie ukryte pozwała, a polami bitewnym poza tym co jakby w tym Kościuszko jest najczęściej kojarzony tak czy insurekcja i wody i ewentualnie wojna o niepodległość Stanów zjednoczonych, jakby te gesty, które on czynił, gdy schodził z tych z tych pól bitewnych tak gesty które, jakby dążyły do tego, aby podważyć pewne kwestie, które dotąd wydawały się politycznie nie negocjowane tak różnej długości rzeki ideolodzy Kościuszko rewolucję lista, a tak tutaj w nowo, jakby wolałbym unikać takich, a w prostych etykiet, ale jeśli już miałbym jakoś przyporządkować to taki pełny oświecenie owiec w pełnym tego słowa znaczeniu właśnie tak to znaczy nie taki, który zakładał możliwość zaistnienia jakiejś takich wyspowo i modernizacji tak może n p. możemy prawda do pewnego stopnia wyemancypowana miasto, ale jednocześnie jednocześnie niekoniecznie musimy tak bardzo zwracać uwagę na masę chłopstwa n p . tak Kościuszko jakby, a na wielu poziomach udowodnił, że rynek modernizacji pojmował jako duże całościowy projekt, który właśnie może się udać wyłącznie w takich sytuacjach, których zostanie ona jakby poszerzona tak, jeżeli obejmiemy osób w ramach tej modernizacji całe spektrum rozmaitych rozmaitych problemów społecznych to jest moim zdaniem Kościuszko, którego też szczególnie warto byłoby przywracać dzisiaj tak w dobie w dobie takiej, że tak to jak rewolty anty naukowej tak w dobie popularności rozmaitych ruchów właśnie negujących naukę n p. ruchy antyszczepionkowe go wydaje mi się, że Kościuszko jeśli można użyć takiej ryzykownej ne takiego ryzykownego odniesienia myślę, że byłby dzisiaj zwolennikiem właśnie na podążania za nauką w bardzo różnych obszarach życia w UE to chyba tutaj rozumiem zgadza się pan pełnił też w tym czy ze sposobem w jaki opowiadała o oczy wspomina Kościuszko Edwin Bendyk i jego cytuję, bo on bardzo stara się jak przypomina godzi w dzisiejszych właśnie też w tym kontekście politycznym PiS są m. in. tak wychowany w kulturze sarmackiej Kościuszko wybrał coś jest przeciwnego idee republikańskie i wiarę w najwyższą istotę, która nie ingeruje w losy ludzi dla władzy monarszej kościelnej sentymentu nie miał, choć jako polityczny pragmatyk zachował w tych sprawach wstrzemięźliwość w wystąpieniach publicznych pamięta się mów przypomina, że jednak to on zwrócił uwagę na to czy 3 rzeczy pamiętał o Chłopach i pamiętał o kobietach jest w tym sensie można być takim wolnością w całym oświecenia w całym co pan na to tak tak całkowicie się z tym zgadzam tutaj można, by jeszcze dodać kilka dodatkowych wymiarów do tego, o czym, o czym pisał Edwin Bendyk tak, czyli Kościuszko rzeczywiście, jakby nabył produktem pewnej epoki pewnej koniunktury istniejących w epoce o, tyle że n p . jako człowiek wykształcony do tego, aby nam, aby po prostu pracować jako wojskowy, a trafił na ten moment, w którym Polska armia, jakby była zredukowana zaledwie 10  000 żołnierzy siłą rzeczy, jakby nie mógł realizować się w tym, dlaczego do tego był przygotowany tak to zmusiło go do wyjazdu do Francji i akurat wylądował we Francji w momencie jakby, gdy apogeum osiągały te tendencje, które ostatecznie zobiektywizowaną się jak w ramach w ramach rewolucji francuskiej tak on we Francji taki oświeceniowej spędził 5 lat i tam też chłoną, jakby te najrozmaitsze najrozmaitsze ideały ideały oświecenia tak jak wspomniałem te PTE w efekcie będą kary są, żebym jeszcze kilka jeszcze kilka innych wymiarów tak n p . w czasie swojego pobytu właśnie w stanach Zjednoczonych, a Kościuszko, a miał możliwość spotkania się w wodę czy liderem pewnej indiański społeczności temu liderowi podarował kilka pistoletów jednocześnie, udzielając mu jak gdyby instrukcji tego jak tych pistoletów używać jednocześnie, informując go o tym, że powinien tych pistoletów użyć w sytuacji, w której jego własny lud byłby zagrożony tak na inne i innych takich wymian to jest pewien takim może abolicja o nim naczep taki, jakby na nastawienie do dróg do kwestii niewolnice, które na niektóre byłe Kościuszko kościerskiego pokazał, czyniąc taki gest, jakby wykupienia, a grupy niewolników i darowania wolności po tym, gdy otrzymał znaczną sumę pieniędzy właśnie tu też 2 swój udział w wojnie, a o niepodległość Stanów zjednoczonych, więc to są takie rozmaite wymiary tej postaci które, która ją mieć na uwadze pozwalam sobie zacytować pana, który w kopalni i rozumem idzie do jeszcze w i dalszego wniosku takiego oto, że cytuje polską rewolucję francuską, że Insert jest reakcja Kościuszko Skoda była wszak nade wszystko lokalnym epizodem rewolucji francuskiej, która swym płomienie ogarnęły niemal całą Europę w dalej innymi słowy w 1 70 0 dziewięćdziesiątym czwartym roku na ziemiach polskich doszło do prawdziwej rewolucji społecznej osób tak tutaj znowu właśnie, jeżeli zamkniemy na to co działo się, jakby poza tymi efektownymi takimi możliwymi do uchwycenia w ramach tradycyjnej opowieści historycznej wydarzeniami to możemy dostrzec właśnie całe spektrum rozmaitych takich chyba erupcji takiego plebejski jego społecznego społecznego radykalizmu, który Kościuszko też jakoś tam na umorzenie inicjowała, ale pewnie to dawało mu też duże, jakby jakąś taką moralną 3 3 3 taką właśnie pewność co do co do podejmowanych kroków takich to znowu możemy to rozpatrywać w bar w bardzo różnych aspektach tak n p . a w kilku manufaktur dach doszło do buntu tak jakby na wydawałoby się, że naród zjednoczony przeciwko przeciwko znana jest to nic bardziej mylnego tak, by Manufaktura Franciszka Lecha na na warszawskiej Pradze, w której na przymusową umieszczono tzw. ludzi różnych czy rozmaitych żebraków czy ludzie i skazanych za lekkie przestępstwa to miał być, by miasto miała to być forma resocjalizacji tych ludzi poprzez prace o niego podnieśli bunt właśnie przeciwko swoim przeciwko swoim warunkom życiowym tak rozmaite aktywności Warszawskiego plebsu z Janem pińskim na czele kolejna znana postać tak jakby rozmaite działania podejmowane przez krakowskich mieszczan też, że w ogarniętych w pewnym momencie bardzo takimi rewolucyjnymi nastrojami tak czy wreszcie reakcję władz, które w pewnych w pewnych miejscach publicznych, a wydawały oficjalne zakazy politykowania Francuza w domyśle prawda takich aut kumpli byłych rozmów na temat tego co dzieje się we Francji jak te francuskie doświadczenia można, by wprowadzać właśnie w Polsce ogarniętej infekcją tak jakby to też pokazuje to też pokazuje, że jakby zbyt często na na bazie takich prostych opowieści historycznych zapominamy o szerokim międzynarodowym kontekście tak łatwo jest wpadać w narracji w myśl, której Polska i historia była jak Dawson czymś absolutnie wyjątkowym, ale w sytuacji, gdy odniesiemy owe rzekome wyjątkowości do szerszego kontekstu to okazuje się, że to były rozmaite sporo interesujących okoliczności interesujących przepływów przepływów wewnętrznych i konserwacji polichromii ściennych spuśćmy na to okoliczności jak bardzo mu Kościuszko był awangardą czy jak bardzo był rok dzięki temu swojemu doświadczeniu francuskiemu i amerykańskiemu wyjątkowy to znaczy jak bardzo to jego idee nazwijmy je w oświeceniowe wolnościowe emancypacyjne w jaki sposób chyba mogę użyć tego słowa MMA byłem nim podzielane przez część rodaków dawał pan przykłady dla robotników czy naturalnie mówimy też odnosimy się do do domku chłopów i do jego pomysłów wujek do walki z mężczyzną czy zniesienia pańszczyzny jak to było też w wśród szlachty jak bardzo to jego poglądy były podzielane oczywiście rozwój trudno trudno to pewnie uchwycić na kimś takim modelu, który byłby jak był chwalony empiryczne i na taki co, do którego mogliby się mieniem nie nie mieć wątpliwości, ale łatwiej pewnie byłoby to podzieliła się takie grupy społeczne tak jakby duże miasta tak, a Wilno Warszawa Kraków tam rzeczywiście te idee bardzo silnie bardzo silnie ewoluował i to nie w takich grupach społecznych, których może nie może nie byłyby naszym pierwszym skojarzeniem z tym radykalizmem tak n p. w LO w reż Florian jelski w Warszawie ksiądz który, jakby w swoich kazaniach wielokrotnie podróżować takim bardzo radykalne wątki bardzo radykalne, a bardzo radykalne wątki społeczne, więc na pewno na pewno w dużych miastach te idee rezygnowały ze szlachtą już bywało bywało bardzo bywało bardzo duży nie elekt nie może rozwinąć co znaczy bywało bardzo różnie, a lot w częściach oczywiście miała takie bardziej pro w oświeceniowe pro modernizacyjne na nastawienie, a inaczej, zwłaszcza w, zwłaszcza magnateria tutaj upatrywała raczej możliwości zachowania no bo to oczywiście toczyło się w tle dyskusji o tym, czym jest dawna wolność szlachecka czy powinniśmy zachować czy powinniśmy reformować tak IT dyskusje polityczne z tamtego okresu Sejmu wielkiego i troszeczkę później miały tę interesującą cechę, że jakby obie 2 strony sporu spierały się ale, używając podobnych pojęć i podobnych kategorii tak jakby jedni zawłaszczyli kategorii n p. wolności szlacheckiej do tego, aby występować przeciwko reformom przeciwko konstytucji 3 maja, a druga część właśnie taka bardziej owładnięta gdzieś tam ideami francuskiego oświecenia używa tych samych kategorii do tego, aby jednak sugerować, że daleko idące reformy, że emancypacja mieszczan, że myślenie o pewnej emancypacji chłopów, że troszeczkę inne myślenie o ojczyźnie, która nie jest już tylko takim Szlacheckim dziedzictwem, ale jednak jest dziedzictwem obywatelskim, czyli wszystkich Stanów, a zatem, aby te stany czuły się z ojczyzną połączone trzeba też z tymi Stanami, jakby podzielić się pewną władzą polityczną to te grupy szlachty również tak, by tutaj obstawał za 2 za tego typu programem politycznym już na koniec nie rozmawialiśmy już kilkukrotnie na antenie o polityce historycznej i do domu, gdzie liczba tych swoich dylematem jak bardzo potrzeba nam bohaterów, a jak bardzo mamy mówić o o masach grupach, które się mający po wałach walczyły o sprawiedliwość społeczną wolnością na prawo do dołu samo spełnienia w ale jednak zapytam pana czy rzeczy wydaje się panu, że w tym poszukiwaniu numeracji, które trwa tzw. narracji, które nie byłaby tak wąsko narodowa ksenofobiczna martyrologiczna mitologii trująca był Tadeusz Kościuszko nadaje się do bohatera, bo ja jak chciałaby mieć się wydaje, że można, by go nawet mitologii Zawad człowiek o mandat do oświecenia w dzień był człowiek z obu stron z Polesia, który był bohaterem Stanów zjednoczonych syn mówi ze swego uważają go też Białorusini oczywiście, a więc czy nadaje się na bohatera, a ja, gdybym miał mówić jako zawodowy historyk, który miastem to jednak oczywiście był zmuszony byłby on wypowiedzieć się przeciwko jakimkolwiek próbom mitologię walki kogokolwiek natomiast gdyby miał już w kup skłonić ku tej kategorii bohaterstwa i przenieść dyskusję na takie tory bardziej politycznym komisarzem rządu, że pewnie także był to jednak jakiś taki symbol taki żołnierz wolności, który rzeczywiście mógłby budzić pociąga czegoś uwodzić właśnie uwodzić właśnie tymi swoimi postawami tak jak mówię jednak ja mimo wszystko uważam, że najciekawsze w kościół to jest to co działo się połowa polami bitewnym poza tym armatnim kurzem poza zgiełkiem to jego gesty polityczne, które właśnie pokazują, że to co czasem mogłoby się wydawać niekwestionowane tak jak idea monarchii, która w osiemnastym wieku czy nawet początku dziewiętnastego już po Kościuszce niektórym jeszcze trudno było wyobrazić sobie możliwość istnienia na społeczeństwo poza systemem anarchiczna, a jednak myślę, że w 2 spektrum wyobraźni politycznej Kościuszki takie społeczeństwo byłoby możliwe, więc nie dla mnie właśnie ciekawe jako ktoś, kto kontestuje ramy, które innym mogłyby się wydawać kompletnie nie podważam Piotr Kuligowski historyk doktorant w Instytucie historii Uniwersytetu Adama Mickiewicza, bo państwa goszczą w naszym studiu w Poznaniu bardzo dziękujemy i tyle co z Anną Jakubowską na państwa dziś przygotowałyśmy program realizował Adam Szura informacja o nich jeszcze więcej sportu i zaprasza Krzysztof Sendecki act, a świerk lub podgląd itp Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam z 40% zniżką! Dobrego słuchania w 2023!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA