REKLAMA

Kościuszko - prekursor praw równościowych i społecznik. Opowiada dr Sebastian Adamkiewicz

Pierwsze Śniadanie w TOK-u
Data emisji:
2017-10-19 05:40
Prowadzący:
Czas trwania:
15:18 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
przed śniadaniem w duchu piąte 4 4 Polska tonie Norwegia niestety i u nas przynajmniej na tę chwilę jawność płac jest dla mnie niewyobrażalne tak panujących na naszych Facebooku komentuje nasze pytanie dotyczące tego czy chcemy wiedzieć ile zarabia sąsiad ile zarabia nasze współpracownik współpracowniczka dziś przez cały dzień na antenie Radia TOK FM pytany o powszechną jawność płac leczymy to nam wszystkim pomogło zapraszamy do skorzystania z naszych obligacji mikrofon Rozwiń » Radia TOK FM oraz pisanie na adres zarobki małpa to krótka FM można także nieustannie komentować na naszym profilu na Facebooku, a teraz tematy historycznej jest z nami dr Sebastian Adamkiewicz z portalu historia org adiunkt w dziale historycznym muzeum tradycji niepodległościowych w Łodzi łączymy się przez Skype na dzień dobry dzień dobry pani redaktor witam państwa na rok 20 17 jest rokiem Tadeusza Kościuszki dokładnie 200 lat temu 19 października na 4 dni po śmierci Szwajcarii odbył się pogrzeb Tadeusza Kościuszki test ten pierwszy, bo państwo mogą być zdziwieni tą informacją, bo szczątki Tadeusza Kościuszki są na Wawelu został tam przeniesione w roku 1 800 osiemnastym pomyśleliśmy, że można o Kościuszce rozmawiać można zawsze, a preteksty udało się znaleźć mnie panie dr. Tadeusz Kościuszko znany przede wszystkim jako człowiek, który mną żołnierz, ale my będziemy rozmawiali głównie o jego poglądach, jaki to był jego poglądy na sprawy społeczne jeśli mógł bowiem esej o poglądach Tadeusza Kościuszki, które on miał przez całe swoje życie oczywiście one się kształtowały one się też zradykalizował ją pod koniec swojego życia zdobył już człowiekiem o dość silnie lewicowych poglądach tak moglibyśmy dzisiaj dzisiaj powiedzieć, ale i wówczas za takiego człowieka był właśnie uważane, aczkolwiek całego życia to jest pewne postępowanie w tych poglądach 1 radykalizacja również jego postawa pod wpływem różnego rodzaju doświadczeń życiowych, więc z pewnością po pierwsze, Tadeusz Kościuszko jest republikaninem człowiekiem, który jest bardzo mocno przywiązany do takiej idei państwa demokratycznego, ale też republikańskiego nie można powiedzieć takim klasycznym antymon szachistów chodziarz n p. cesarza Napoleona na nie będzie lubił głównie ze względu na to, że jego zdaniem to właśnie Napoleon przyczynił się do upadku tej Republiki czy pewnej idei Republikańskiej no i po drugie jest również człowiekiem, który przez dużą część swojego życia będzie walczyło równość społeczną przede wszystkim, ale też, by były różne społeczne jeśli weźmiemy ten kontekst 1 8 dziewiętnastowieczne będzie tutaj chodziło o to, żeby zlikwidować te resztki feudalizmu, które w Europie pozostały ich przypadku Polski to będzie walka o wolność chłopu, ale też o uwłaszczenie chłopów, bo jego ostatnie listy i ostatnie dokumenty, które wydaje bardzo wyraźnie wskazują, że on również będzie postulował uwłaszczenie chłopów, czyli nadanie im się opuszczałem padną też zapytać poprosić na początek, żebyśmy tę opowieść ustawili w kontekście, bo zdarza się myśleć nam wszystkim my nie profesjonalnym historykom, jakby to powiedzieć dokonywać pewnych historycznych ocenił używać pewnych historycznych sformułowań co znaczy Kościuszko był lewicowe Lakers rozumiem na tamte czasy jak 1 swój je inny status społeczny tak oczywiście mówimy obłudnie lewicowości, która pasuje do tamtego okresu jak ostatnio w internecie spotkałem się z takimi memami z informacjami by, cytując mniej Kościuszkę w takim kontekście żony bardzo Dante klerykalne poglądy i oczywiście ten cytat z prawdziwym natomiast, gdybyśmy spojrzeli na całość działalności Tadeusza Kościuszki na całą jego publicystyka to to był człowiek, który mimo wszystko stosunkowo pobożny co wynikało też z pewnych kanonów ówczesnej epoki i oczywiście miał krytyczny stosunek do kościoła, ale ten krytyczny stosunek do kościoła wynikał przede wszystkim z tego, że doświadczenie francuskie klubu u niego bardzo silne, że kościół był postrzegany jest jako beneficjent tego systemu feudalnego Ion przeciwko temu przede wszystkim występował, ale tak jego lewicowość, której wspominałem ona właśnie bardzo pasowała do kanonu z tej epoki to była ta lewicowość bardzo romantyczna nastawiona przede wszystkim na taką ideę też rewolucji rewolucji nie tylko militarnej, ale i społecznej, która z rugby wraca jakiś ład społeczny zastany ład społeczny i to w jego publicystyce i w jego listach jest bardzo wyraźnie widoczne, że on nakłania ludzi, których zna, a znał się z ludźmi nie tylko zniżył społecznego, ale jego przyjacielem był n p . Adam Jerzy Czartoryski, więc z kolei lider 1 formacji konserwatywnej wśród wśród Polaków w Londynie, bo w listach bardzo wyraźnie pisze właśnie o potrzebie rewolucji społecznej ta rewolucja społeczna miała doprowadzić również do odzyskania przez Polskę niepodległości, więc nie jest to taki socjaldemokrata w dzisiejszym rozumieniu tego słowa, ale jak na tamte czasy to jego poglądy były radykalne i Polacy, którzy żyli po upadku Rzeczpospolitej na emigracji również to dostrzegali, dlatego że Kościuszko będąc już na emigracji wydał taką broszurę i inne przybory ska wybije się nie podległości w tej broszurze zawarł pełen program społeczny, który właśnie domagał się uwolnienia chłopów i uwłaszczenia i ta broszura została przez emigrację przyjęta na tyle krytycznie, że Kościuszko w zasadzie z taką rolą ojca narodu pewnego lidera politycznego muszą się pożegnać, bo ona była nie akceptowana przez większość tej emigracji szlacheckiej, która po upadku Rzeczpospolitej na zachód Europy się udało to, skąd w nim taka postępowa powiedzielibyśmy prospołeczna postawa to wynika z kilku czynników, które by pierwszy czynnik to jest miejsce urodzenia on urodził się na Polesiu i Polesie w ówczesnej Rzeczpospolitej to były peryferia tego kraju społeczności śmiano Szlachta w Polsce śmiała się z Polesia, że to jest taki bar ognisty kraj, że to jest kraj bardzo ubogi, bo faktycznie ta kraina była uboga była pełna jakichś małych rzeczek jezioro ona wiosną zamieniała się jedno wielkie jezioro i faktycznie był to kraj słabo zaludniony kraj na słabo zaludniona i toteż powodowało, że Szlachta tam będąca to była Szlachta stosunkowo uboga zresztą Kościuszko też z takiej rodziny pochodzi ta nie była wcale jakaś bardzo bogata rodzina i by w jego listach również widzimy, że topole się bardzo wpływa na ogląd rzeczywistości rząd widzi tych chłopów, którzy nie mają absolutnie żadnej tożsamości mają to tożsamość najbardziej lokalną oni są stąd zresztą i to po pierwszej wojnie światowej, kiedy zrobiono badania, kiedy zrobiono spis ludności to właśnie ta Polewska ludność Chłopska najczęściej wskazywała, że oni są tutejsi tak Kościuszko, który zauważał pod koniec osiemnastego wieku często jest to pierwsze doświadczenie ubogiego bardzo ubogiego Polesie i tego losu też chłopskiego, który tam był drugie doświadczenie to jest Francja i te idee rewolucyjne, które on spotkał studiując we Francji również idea wizja kraty z dość konserwatywnego nurtu filozofii, ale jednak zwracającego uwagę, że ziemia jest tak istotna, że uprawa ziemi posiadanie ziemi jest bardzo istotne i to również wpłynęło na tę jego poglądy chłopskiej no i wreszcie stany Zjednoczone stany Zjednoczone to doświadczenie tego republikanizmu w stanach Zjednoczonych, ale też doświadczenie ludności niewolniczej czarnoskórej ludności niewolniczej, która jak pisze w swojej korespondencji bardzo przypominała mu los polskiego chłopa i on być silnie związał te 2 te 2 problemy problem niewolnictwa w stanach Zjednoczonych i problem chłopstwa, które oczywiście się trochę różniły, ale jemu bardzo ten problem wydawał się być tożsamy to są te 3 doświadczenia, które ukształtowały Kościuszko jako republikanina jako osobę o takich lewicowych jak na tamte czasy poglądach jeśli chodzi o konteksty chłopskiej no to z Kościuszką wszyscy koło kojarzymy Uniwersał połaniecki jak to z nim była u nas właśnie ten Uniwersał połaniecki filmów w tym wszystkim co ja powiedziałem przed kilkoma z nich jest troszeczkę takim ciekawym ciekawym dokumentem, bo nie mówię tutaj o Kościuszce jako dość radykalnie społecznie nastawionym człowieku natomiast wszystkie oficjalne dokumenty, którą wydaje ci dokumenty, które już mają taki charakter prawny on wbre w pozorom są dość zachowawcze z resztą Kościuszko, kiedy wybuchła insurekcja kościuszkowska ma bardzo duże wsparcie takiego ruchu jakobinów polskich to jest taki ruch właśnie silnie republikański też silnie, naciskając na pewno reformy społeczną natomiast on w trakcie insurekcji kościuszkowskiej tego działania, które one on podejmuje one są dość koncyliacyjne, dlatego że Kościuszko w postaci, o których mówimy o Tadeuszu Kościuszce jest jeszcze 1 element to jest ten element ukształtowany, by w tej rzeczywistości szlacheckiej, której on żył, czyli pewna skłonność do kompromisu i Uniwersał połaniecki jest pewnym kompromisem on co prawda ogranicza n p. pańszczyzna, ale jedynie ograniczanie znosi całkowicie daje wolność chłopu tworzy jakiś urząd nadzoru dozorców, ale już po to jest jedynie ograniczenie pańszczyzny też chłop, jeżeli chcą opuścić ziemię to musi informować określone w określone urzędy musi dokonać spłaty wszelkiego rodzaju długów, więc ten dokument mimo wszystko on nie jest tak postępowy jak moglibyśmy moglibyśmy oczekiwać to też był zawód sałatek i całego tego ruchu jakobinów polskich Kościuszko jednak, jeżeli już mógł podejmować decyzje podejmował je bardzo bardzo ostrożnie, ale ta ostrożność mogła wynikać też jego doświadczenia życiowego dlatego rząd przez bardzo krótki czas przejął dobra swojego ojca właśnie na Polesiu i mógł gospodarzyć i kiedy gospodarzem obniżył pańszczyzny chłopom bardzo konsekwentnie bardzo konsekwentny to pół poglądach obniżył pompa jeszcze znane i okazało się, że niestety majątek zaczął popadać w bardzo szybko w długi, więc on też zdawał sobie sprawę, że te reformy są potrzebne, ale z drugiej strony rzekł wiedział, że gospodarka Rzeczypospolitej tak silnie oparta na pracy chłopów, że one nie mogą być od razu tak radykalne oczyszczą pod koniec życia bardzo radykalizują swoje poglądy na kilka dni przed śmiercią wydał swój testament, gdzie nakazał w swoich dobrach uwolnić uwłaszczyć chłopów przed czym nie miał już do tych dóbr żadnego prawa, więc ten dokument już ma czysto taki ideologiczny charakter, ale jest też czekał powieść żon w swoim testamencie poprosił prezydenta Stanów zjednoczonych Thomasa Jeffersona, w którym był w przyjaźni, żeby uwolnić WI lidze jego Tadeusza Kościuszki niewolników w 1 przytaczam te przyznam opowieść z internetu, więc jeśli coś tutaj pomyliłem to proszę mnie korygować to znaczy są 2 testamenty Kościuszki ten testament, w którym pani mówi to jest jego testament amerykański testament amerykańskich, które one wydały mu ono jeszcze długo przed swoją śmiercią, bo to jest początek dziewiętnastego wieku on wydaje taki testament w stanach Zjednoczonych, ponieważ podejrzewa, że już tam nie powróci i on w tym testamencie nakazuje, że cały rząd, który otrzymał od Stanów zjednoczonych wypłatę za służby wojsk amerykańskich kin Thomas Jefferson ma przeznaczyć nie tyle na uwolnienie niewolników Tadeusza Kościuszki tyle, tyle że na uwolnienie czarnoskórej ludności, która byłaby albo posiadanie to masa Jeffersona ci byliby to niewolnicy Thomasa Jeffersona albo byliby ci ludzie, którzy mieszkali razem z Kościuszką, czyli na uwolnienie czarnoskórej ludności Thomas Jefferson miał te pieniądze jego przeznaczyć on miał przeznaczyć nie tylko na uwolnienie, ale też na edukację czarnoskórej ludności na NATO, żeby ta czarnoskóra ludność mogła samodzielnie funkcjonować tylko trzeba powiedzieć, że Jefferson tego testamentu nie wykonał ten testament nigdy nie był wykonany w połowie dziewiętnastego wieku te pieniądze wróciły do Europy zostały rozdane potomkom Tadeusza Kościuszki grać, kiedy w najbliższej rodzinie, bo osądzić nie miał jego najbliższej rodzinie Thomas testament nie został wykonany oczywiście historycy zastanawiają się dlaczego, bo podejrzewają też jednak Jefferson przy całej swojej postępową ości to jednak pół człowiek, który w stosunku do ludności czarnoskórego dość zdystansowany w tym co prawda z kobietą czarnoskórą dziecko, ale jedno nie był zwolennikiem szybkiej emancypacji tej grupy społecznej uważa, że to może być jak i zagrożenie dla stabilności tego młodego państwa dlatego m. in. ten testament Kościuszki nie został wykonany, chociaż polecam go odszukać, bo tekst jest naprawdę piękne i myślę, że mógłby zdobić dzisiaj niejeden wolnościowy dokument na świecie, bo naprawdę tutaj Tadeusz Kościuszko jest 1 z najpiękniejszych jego dokument panie doktorze poranku czas leci szybko została na mieście minuta bardzo proszę o inne wspomnienie co szykujecie w muzeum tradycji niepodległościowych tak 2 6 października, więc już za tydzień serdecznie państwa zapraszamy na godzinę szesnastą, ponieważ inaugurujemy wystawę Tadeusz Kościuszko obywatele świata kuratorem tej wystawy jest pan starszy kustosz Konrad Czerniak Leski temu asystowałem przy tworzeniu tej wystawy, więc serdecznie zapraszamy pokażemy tam Tadeusza Kościuszkę takiej perspektywy właśnie człowieka, który nie był jedynie Polakiem nie był jedynie bohaterem polskim bohaterem Narodowym, ale jest pewnym bohaterem totalnym, który jest także bohaterem dla Stanów zjednoczonych jest bohaterem również we Francji jest pewnym obywatelem świata, ale też zastanowimy się nad tym pojęciem co to oznacza obywatel świata bardzo ciekawe dokumenty osobiste notatki Tadeusza Kościuszki będą pojawią się na naszej wystawie będzie można je będzie można je zobaczyć także serdecznie zapraszamy państwa NATO wystawy to wystawa będzie można oglądać przez pół roku, więc jeżeli ktoś nie będzie mógł się pojawić nas za tydzień 20 06 . o szesnastej to serdecznie zapraszamy w muzeum tradycji niepodległościowych w Łodzi przy ulicy gdańskiej 13 będzie można tą wystawę obejrzeć bardzo dziękujemy za tę poranną opowieść dr Sebastian Adamkiewicz z portalu pismak Orka adiunkt w dziale historycznym muzeum tradycji niepodległościowych w Łodzi łączyliśmy się przez Skypea jest piąta 5 9 za minutę informacje Radia TOK FM w nich m. in. najnowsze wieści dotyczące protestu lekarzy rezydentów Marta Perchuć Burzyńska Filipka kurz już Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: PIERWSZE ŚNIADANIE W TOK-U

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Teraz wszystkie pakiety TOK FM Premium 51% taniej!

KUP TERAZ 51% taniej

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA