REKLAMA

1918: Polska wraca na mapę Europy

Magazyn Radia TOK FM
Data emisji:
2017-11-11 11:20
Prowadzący:
Czas trwania:
15:27 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
11 listopada święto niepodległości Maciej Zakrocki witam dzisiaj w dniu 90 9 rocznicy niepodległości wracamy oczywiście również do wątków historycznych związanych z tamtym okresem teraz w studiu pan prof. Marek Korniak zakład dziejów dwudziestego wieku Instytutu historii Polskiej Akademii Nauk oraz Uniwersytet kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie witam panie profesorze i chciał pana zapytać jak dobry z racji właśnie pana zainteresowań kwestiami międzynarodowymi czy Rozwiń » dyplomatycznymi tamtego okresu no bo zwykle tak jest 3 Polaków dobrze pamięta, bo lubimy to przywoływać Polska nasza była pierwszym krajem, który uznał niepodległość Ukrainy oba i że to jest też takie ważne zarówno później w relacjach między państwami, ale jednocześnie przypomina to o takim elemencie prawa jak rozumiem Międzynarodowego jak uznanie istnienia jakiegoś państwa i teraz są w Polsce i 11 listopada w mam mamy Polskę czy ktoś zauważył 3 czy są właśnie mieliśmy coś w rodzaju uznania Międzynarodowego to fakt, że oto Polska bractwa mieliśmy, ale później dlatego też data jedenasty 11 listopada jest bardzo umowna jako dzień od uzyskania naszej wolności jednak, że inna sprawa jest niezwykle niezwykle skomplikowana to znaczy jak wiadomo marszałek Piłsudski naczelnik państwa tymczasowy naczelnik państwa Józef Piłsudski notyfikuje odbudowanie państwa polskiego ratyfikuje, czyli co to jest wiele dokumentów jest to nota po prostu, którą się przekłada ruch głową państw obcych pisze głowa państwa do innej głowy państwa i powiadamia o rozpoczęciu istnienia funkcjonowania nowego państwa ta nota była ignorowana jak wiemy skierowana do naraz kilka dni po 11 listopada została zignorowana, dlatego że mocarstwa sprzymierzone z bankiem na czele orientował się wówczas znakomite Narodowy Polski, który uznał, iż zarząd de facto, a więc we Francji była koncepcja stworzenia przyszłego rządu dla Polski w oparciu o być może jakoś poszerzony zrekonstruowanej komitet Narodowy Polski Romana Dmowskiego także do wynikały z tego faktu, iż z tego okresu nowości z czasu pierwszej wojny, że Józefa Piłsudskiego i jego obóz kojarzone z tymi, którzy opowiedzieli się czy stan Stali po stronie państw centralnych, które wojnę przegrały ale, a Roman Dmowski opowiadał się po stronie państwa banki, które wygrały, więc onegdaj z partnerem tak jest i taki pogląd funkcjonował dominował było wypowiadane pręt publicznie, ale przede wszystkim we francuskim Ministerstwie Spraw Zagranicznych jak dorosnę w Paryżu, ale w warunkach ówczesnych ze względu na takie nie inne stanowisko rządu francuskiego podejście w 2 pozostałych mocarst w sprzymierzonych najważniejszych, czyli Stanów zjednoczonych i Wielkiej Brytanii 4 GP Danii i Tarnowie nauczonych nie mogą być drastycznie inne także z punktu widzenia świata Polska utrzymuje rząd nie wtedy, gdy Józef Piłsudski otrzymuje jedenastego listopada osiemnastego roku od rady regencyjnej ustępującej rady regencyjnej komendę nad wojskiem i następnie przyjmuje urząd tymczasowego naczelnika państwa tylko kiedy dochodzi do kompromisu między nim, a komitetem Narodowym polskim i powstaje koalicyjny rząd Ignacego Paderewskiego w armii koalicyjnej i autorski, bo premier miał tutaj kluczową rolę w obsadzie stanowisk ministerialnych wg swojego uznania Otóż ten dopiero rząd niejako uczynił zadość temu wymaganiu celnym z zagranicy, że jest reprezentatywnej dla odradzającej się Polski i że ten rząd powinien przeprowadzić pierwsze wolne wybory do konstytuanty, a konstytuanta miałaby zakończyć swoją misję zdaniem Polsce zdaniem nowemu państwu ustawy zasadniczej to jest to rozumowanie, a więc ujmując krótko i prostując kropkę nad i uznanie Polski nastąpił dopiero po ukonstytuowaniu się rządu Paderewskiego, a nawet więcej nie następuje natychmiast po zaprzysiężeniu gabinetu Paderewskiego ile po dotarciu do stolicy zagranicznych wiadomości o przeprowadzeniu głosowania powszechnego 2 6 stycznia dziewiętnastego roku tak dokładnie patrząc na daty to 1 6 stycznia o Piłsudskim powołuje rząd pod przewodnictwem Paderewski jego, a uznanie Polski przez Francję następuje 2 4 lutego wielka Brytania 2 0 lat jest 5 lutego i właśnie 20 07 . niepodległość Polski uznała stolica wyspy 7 marca stolica Apostolska to dość ciekawy wątek, bo tak początkowo stolica Apostolska mówi początkowo pierwszej wojnie światowej nie była może wielkim orędownikiem stworzenia państwa polskiego w jedno dlaczego, dlaczego miałaby być, dlaczego stolica Apostolska miał być przeciw koło istnieniu Polski nie po prostu papież kierował się tzw. realizmem politycznym ktokolwiek to nie znaczy i kiedy nie było widoków na niepodległą Polskę nie stawiał tego postulatu natomiast do roku 19 16 EU przynajmniej Watykan zaopatrywał się na przyszłość kwestii polskiej, jaką związaną z losem Austrii teoria to jak Lis włączyli podłączenia czy przyłączenia Królestwa polskiego do Austro-Węgier jako trzeciego członu, by wytworzyć realistyczną monarchię wydawała się on czas realistycznym pomysłem, który był poważnie rozważanym rozmaitych gabinetach dyplomację Europejską sfilmowany z niechęcią Berlina tak i również niechęcią przez większość elit węgierskich obawiających się utraty opracowanej już to dużo mówić i uprzywilejowanej pozycji dualistyczny model Arki była rada stolica Apostolska w jak pojawiłam się tylko, dlatego że że po prostu wśród tych państ w, które uznawały niepodległość Polski pojawia się taki podmiot prawa Międzynarodowego i myślałem, że tak ciekawa jest, żeby o tym, wspomnieć, ale czy moglibyśmy jeszcze powiedzieć 2 słowa o wydarzeniu z 15 grudnia osiemnastego roku, bo taką znalazłem informację, że właśnie tego dnia na pierwsze państwo, które uznała niepodległość Polski są Niemcy ale, że to Polska zaraz potem zerwała kwaśną stosunki dyplomaty a o co chodzi to znaczy cały czas cały czas musimy się trzymać tego środka Lucasa niczego stanu rzeczy zasadniczego faktu mianowicie faktu tu władcy rząd de facto w Paryżu, którym jest komitet Dybowskiego i tworzący się rząd marszałka Piłsudskiego z premierem i Jędrzeja Moraczewskiego jest Niemcy uznają gabinet Moraczewskiego i przede wszystkim Józefa Piłsudskiego i Jakub głowę wysyłają tutejsza, że grafen swojego, który przybył do Warszawy i prowadził rokowania z gabinetem Moraczewskiego z ministrem spra w zagranicznych Wasilewskim w rządzie Moraczewskiego i jego zastępcą Filipowicza Tytusa Filipowicza te rozmowy zakończyły się w ten oto sposób, że nastąpiło ultimatum francuskiemu i przedstawiciel niemieckiej został wydalony z Warszawy Kessler dołożył w ten sposób po zerwania de facto z Niemcami co było konieczne z punktu widzenia przy przybliżające się konferencji pokojowej w Paryżu i po prostu mało jest niemożliwością inaczej to wytłumaczyć jak konieczność jak koniecznością po prostu spełnienia życzeń mocarst w zwycięskich w czasie wojny, że rozmowy z Niemcami miały dodatkowy aspekt chodziło o to, aby wynegocjować możliwość korzystnej w sposób przejścia powracającej ze Wschodu tzw . oba o stół armii gen armii niemieckiej ona przecież mogła tutaj właśnie zalać te terytoria w centralnej Polski, które stanowiły skrawek właściwie nowego odradzającego się państwa i głównie z tych racji przyjęcia niemieckiego emisariusza wysłanego tutaj do Polski i wydawało się koniecznością w każdym razie możemy się zastanawiać czy była wówczas szansa jakieś normy awizacji stosunków polsko-niemieckich, aby uniknąć tego antagonizmu, który potem podzielił oba nasze narody na odpowiedź jest chyba jednoznacznie negatywna, dlatego że z Niemcami była szansa, pomijając już zagadnienie zagadnienie nastawienia, bo tam zachodnich z Niemcami byłaby szansa zapewne dojścia do ugody jakich należałaby się pogodzić z granicami po prostu Królestwa kongresowego o tym, kształcie w tym kształcie byłyby to byłby, więc granice Polski ludowej czy aby się po prostu pogodzić przynależność do Poznania nie miał do Górnym Śląsku nawet Poznania czy po podaniu walczyliśmy w powstaniu w powstaniu Wielkopolskim i możemy sobie na łatwo wyobrazić dziś już pójdziemy w kierunku modnej dzisiaj, ale moim zdaniem bezsensowne i tzw. historii alternatywnej uprawianej przez niektórych publicystów możemy sobie wyobrazić, że w grudniu nie dochodzi do zerwania z kontaktu z dyplomacją niemiecką następuje jakiś rodzaj umowy politycznej NATO przecież jest oczywiste, że kiedy ostatni w Wielkopolsce na widok Paderewskiego chwytają za broń ta umowa stały się tylko wilkiem papieru historyk nie jest tania inaczej inaczej tego tego swoje pomyślą dzisiaj z perspektywy czasu, toteż na koniec powiemy po jest o tym, słynnym liście, bo jak rozumiem to wszystko się wtenczas wpisuje, bo to jest też jeszcze grudzień osiemnastego roku Piłsudski ma świadomość tego, o czym pan prezes opowiada, więc uznawania przez państwa Jan Kanty w większym stopniu komitetu Narodowego polskiego w Paryżu zalet zalążek polskiego rządu, który można rozmawiać w i wysyła do Paryża Michała Sokolnickiego Bolesława Wieniawy Długoszowskiego z misją na rozum do Romana Dmowskiego na styl i z tym listem, który zaczyna się od tych słynnych słów drogi szalenie szanowany Szanowny panie Romanie tartak stanął właśnie ich czy to jest tym też taki element tylko gałęzie Piłsudski nie chce wrzasków, że właśnie z tą sytuacją być pomijany w momencie, kiedy do tworzy się właśnie to państwo polskiej i i on ma tutaj zrozumiałe aspiracje, aby być głównym graczem, bo czy Józef Piłsudski niema innego wyjścia tylko próbuje szukać kompromisu nie sposób na sobie w ogóle wyobrazić jak wielką tragedią byłoby doprowadzenie do sytuacji, że istniałyby de facto 2 rządy polskie zwalczające się 1 na uchodźstwie pretendujący do roli rządu drugi realnie rezydujący w Warszawie kontrolującej jakąś część terytorium przyszłego państwa polskiego, gdyby ta sytuacja dotrwała do momentu zwołania konferencji pokojowej w Paryżu, a to nastąpiło przypomnimy 18 stycznia dziewiętnastego roku jako kompromis był absolutnie wymogiem tak oczywistym poszanowania naszej racji stanu interesu Narodowego patriotyzmu, że nie sposób się nad tym dłużej rozwodzić i trzeba przyznać, że Józef Piłsudski Roman Dmowski na ten kompromis się zdobyli, kto wygrał, kto przegrał w domyśle myślę, że więcej więcej chyba jednak wygrał na tym Józef Piłsudski toby toby wyglądało w moim przekonaniu na bezsporne zachował stanowisko głowy państwa osiągnął jedyną jedyny gość z reprezentacji polskiej na konferencję pokojową zneutralizował komitet Narodowy Polski, zostając boskiemu stanowisko pierwszego delegata na tę konferencję, które było ważne dodam tylko tyle i to zabrzmi pesymistycznie mianowicie na tak próbuje przebiegać w tej chwili myślami przez naszą historię antagonizmy tych 2 to dużo mówić wybitnych postaci rozciąga się na wiele wiele lat trwała w jakiejś mierze jeszcze i po jego śmierci i powiem tak, że 1 jedyny moment, kiedy idą na kompromis to jest właśnie styczeń dziewiętnastego roku oni nigdy już nawet nie przybliżyli się do kompromisu podążają do Polski Polski, którą na swój sposób kochają i próbują urządzać całkowicie odmiennymi drogami, ale dobrze, chociaż w tej najważniejszej armaty w momencie potrafili rzeczywiście uzna, że najważniejsza jest racja stanu ani osobiste animozje piękny dzięki pana prof. Marek karna był naszym gościem dziękuję bardzo dziękuję Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: MAGAZYN RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Teraz wszystkie roczne pakiety TOK FM Premium 50% taniej!

KUP TERAZ do 50% taniej

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
NULL
Array