REKLAMA

Niebezpieczne fantazje

Kwadrans Filozofa
Data emisji:
2017-11-14 14:40
Audycja:
Kwadrans Filozofa
Prowadzący:
Czas trwania:
15:27 min.
Udostępnij:

Nie tylko interesy polityczne i ekonomiczne stoją za zjawiskami społecznymi. Czynnikiem, który w ogromnym stopniu kształtuje nasza działania, jest wyobraźnia. Jednak kiedy przejmuje ona nad nami kontrolę - robi się niebezpiecznie.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
ten kwadrans i filozofem to zostawić ciężki dzień dobry widzieli państwo coś się w sobotę działo na ulicach Warszawy i kilku innych polskich miast te czerwone race zwarty krąg no w Warszawie to było w ponad jak twierdzą źródła 60  00 0 ludzi ponoć biało-czerwone opaski na rynkach hasła o narodowej Dumie konsolidacji wspólnotowych Szeregów wyraźnym odróżnieniu się od innych i obcych, a wreszcie hasła ewidentnie rasistowskie mówiące o czystej krwi Białej rasy Białej Rozwiń » Europie być może jak stwierdza jak twierdzi strona rządowa to tylko incydentalne wybryki, a być może zastanawiający jest ten wzorzec, który jednak co roku przy tej samej okazji no właśnie z zastanawiającą wytrwałością powraca rzecznik prasowy młodzieży Wszechpolskiej stracił nawet stanowisko po swojej no i orwellowski ducha wypowiedzi, że organizacja tam cytuję nie uważa się za rasistowską, a jedynie za, wyznając są separatyzm rasowy niektórzy skądinąd uważają, że on po prostu wyraził głośno to co w gruncie rzeczy wielu tam myślimy tylko nie mówi tego ze względu na pragmatyzm głośno, a właśnie to odwołanie jest podyktowane owym pragmatyzmem swoistym nie twierdzę oczywiście, że wszyscy uczestnicy tego marszu niepodległości identyfikują się z czymś takim, ale tak czy inaczej twierdzę, że tylko od pewnego czasu Polska z sera publiczna niebezpiecznie osuwać się w mit zaczynają nie urządzić jakieś archaiczne symbole i mitologiczne wyobrażenie jak choćby ta wizja homogeniczne go plemienia jednolitym kolorze skóry, które stawia wyraźną granicę pomiędzy swoim cudzym terytorium pomiędzy swoją i cudzą kulturą to znaczy zestawem zaklęć i duchów przypisanych do określonego to temu tak te kultury należy rozumieć no cóż to wszystko nie zaś racjonalna dyskusja o dobru wspólnym instytucjach państwowych oraz sposobach skutecznego nimi zarządzania steruje polską rzeczywistość publiczną mam wrażenie pewnego czasu, a w sobotę z pewnością sterował w sposób widoczny i silne warto jednak pamiętać, że na tym poziomie na poziomie mitu na poziomie tych mitycznych wyobrażeń na poziomie Nieposkromionych wyobraźni i irracjonalnych przeczuć nie kryje się wcale jakaś dobra piękna i nieskażona w głowę cywilizacyjna, która niegdyś tak myślano, ale ciasto iluzje boleśnie zweryfikował niegdyś wyobrażano sobie, że właśnie tam gdzieś w odległych czasach czasach, o których opowiadają metaforyczny sposób mity i mitologiczną historię wszystko wyglądało pięknie człowiek był dobry i ich, że w zgodzie w zgodzie z naturą i dopiero to, że kultura zaczęła się rozwijać, a historia w i ta perspektywa historyczna wprowadziła pewne zmiany w tym doskonałym układzie spowodowało upadek człowieka i to, że dziś cierpi on niewypowiedziane wiele trudności i że sami już stał się postacią no w coś nie tak szlachetną i dobrą jak niegdyś czas w jak powiadam te iluzje boleśnie zweryfikował ten kwadrans i filozofem istnieje wiele rozmaitych antropologii to znaczy wiele rozmaitych koncepcji czy wizji człowieka istnieje także wiele rozmaitych wynikających z nich albo implikujących jest sposobów rozumienia zjawisk społecznych czy zbiorowych różnią się one od siebie mniej lub bardziej na poziomie metody zdolności wyjaśniania zdolności przewidywania i t d. niektóre jak socjologia n p. choć jest to dziedzina wysoce zróżnicowana pod względem perspekty w i metod opierają się tak czy inaczej statystyka socjolog przygląda się kulturze pod względem ilościowym bada zjawiska policzalne identyfikowalne, ale może rozmaicie rozkładać akcenty niekiedy większą wagę przywiązując do tzw. obiektywnych parametrów powiedzmy ekonomicznych niekiedy zaś przyglądać się narracją, którą ludzie tworzą, żeby zrozumieć siebie i rzeczywistość dookoła filozof z kolei ma tu w jakimś sensie pełną dowolność, bo w ramach swej przebogatej dyscypliny może tworzyć najróżniejsze diagnozy i analizy, sięgając do przepastnego arsenału filozoficznych środków nie obowiązuje go też jakoś szczególnie ta zależność od empirii może się zajmować tym co wcale empiryczne nie jest, ale co w jego przekonaniu ta Empik jakoś kształtuje i psycholog z kolei jeśli jest psychologiem empirycznym korzysta z rozstrzygnięć swojej dziedziny pod warunkiem, że spełniają one pewne metodyczne rygory n p. da się jej jak to się powiada w nauce z operacji analizować to znaczy przekształcić hipotezy podlegające jasnym regułom weryfikacji gdzieś pomiędzy tymi dyscyplinami wymieniłem te 3, bo one się interesują zarówno jednostkom, jaki społeczeństwa zarówno człowiekiem pojedynczy, jaki grupą ludzką taką czy inną Otóż gdzieś pomiędzy tymi dyscyplinami lokuje się refleksja, która nie będąc ani socjologią ani filozofią ani psychologią poszukuje źródeł rozumienia ludzkiej kultury i zjawisk społecznych także wy tworach zbiorowej indywidualnej wyobraźni to znaczy w mitach i obrazach, które nas nawiedzają nie do końca wiadomo, skąd nie tworzymy ich w sposób świadomy nie wymyślamy ich, a zarazem krążą one między nami i zasiedlają nasze umysły skłaniający nas niekiedy do działań, których byśmy się po sobie nigdy nie spodziewaliśmy to on ten kwadrans i filozofa elity on Nikola zgody Leigh Clark przedwcześnie zmarły znakomity filozof historyk z uniwersytetu w Oksfordzie pisze zaraz na początku swojej klasycznej już pracy okultystyczne źródła nazizmu to jest książka, która się po polsku ukazała i to dwukrotnie się po polsku ukazała Otóż pisze jej autor tak jej to znaczy tej książki tematem właściwym nie są partie polityka ani organizacje, przez które ludzie racjonalnie wyrażają swoje interesy w kontekście społecznym jest to raczej historia tajemna nieoficjalna, która zajmuje się mitami symbolami i wyobrażeniami odnoszącymi się do rozwoju i reakcyjne autorytarnych i nazistowskich stylów myślenia jest to także historia marginalna, jako że jej głównymi aktorami są mistycy i jasno widzę i ludzie sekt, którzy niewiele mają wspólnego z realiami zewnętrznego świata jego polityki i administracji, ale ci właśnie ludzie mieli wyobraźnię i możliwości pozwalające im opisać świat marzeń, który często stanowi niewidzialną warstwę uczuć i działań innych ludzi sprawujących władzę i ponoszących odpowiedzialność w gruncie rzeczy te zawiłe koncepcje i dziwaczne rytuały antycypował doktrynę polityczną trzeciej rzeszy tych dla historyków wyszkolonych tylko w ocenie konkretnych wydarzeń ich przyczyn irracjonalnych skutków ten ulotny świat fantazji może się wydać nieco złudne obstawała liczby przy tym, że przyczyny historyczne i polityczne są kierowane wyłącznie przez realne materialne interesy, jednakże fantazje mogą uzyskać status przyczyny jeśli zostaną z instytucji analizowane w formie wierzeń wartości grup społecznych fantazje są również ważną oznaką zbliżającego się zmian kulturowych i działań politycznych i koniec cytatu z zwróciłbym państwa uwagę na ten fragment z cytatu, który przed chwilą przytoczyłem, w którym mowa o tym, że w odruchowo i taki jest przyjęty sposób myślenia i interpretowania rzeczywistości sądzimy, że to co polityk coś się wiąże z polityką to co wiąże się z rzeczywistością z Łęczną odzwierciedla się w realnych działaniach dyktowane interesami ekonomicznymi, a w każdym razie materialnymi określonych grup ludzi, że pewne decyzje polityków zasiadających w instytucjach władzy, którzy kierują się jakimiś swoimi interesami właśnie i przekonaniami dotyczącymi tego w jaki sposób rzeczywistość powinna wyglądać, że to właśnie stanowi główną materię budulec i siłę kształtującą rzeczywistość polityczną, w której wszyscy żyjemy, czyli po prostu historia tymczasem Nikolas Kudlik Clark stawia tutaj tezę, że nic podobnego, a w każdym razie, że nie jest to całość obrazu, którym dysponujemy, bo poza tymi wszystkimi materialnymi ekonomicznymi i różnorakimi innymi, ale właśnie w identyfikowane mi przy pomocy n p. kategorii statystycznych przyczynami istnieje jeszcze pewien świat, który przywykliśmy marginalizować, na które nie zwracamy uwagi, które jakoś kwituje mec takim wzruszeniem ramion albo pobłażliwym uśmiechem świat świat różnych dziwnych koncepcji różnych dziwnych teorii spiskowych nie świat pseudo nauki jakichś wierzeń alternatywnych wobec tego co dostępne w głównym obiegu i że to właśnie ten świat to właśnie ta sfera tego co pozornie nieznaczące absurdalne nieco ponad armii marginalne, bo funkcjonująca na marginesie głównych narracji opowieści zainteresowani ludzkich czy społecznych Otóż, że to właśnie okazuje się być siłą, która przy odpowiednich warunkach oczywiście może dokonywać niebywale daleko idących zmian społecznych taką siłą jest dla ogrodnika Clarka właśnie wyobraźnia właśnie fantazja w jego książce to tło wyobrażenia owe czy fantazyjne tło, które później wydaje już gotową i jak najbardziej realizującą się przez konkretne polityczne instytucje ideologię nazistowską, bo jest czymś na co nikt właściwie wówczas poznałam niewielką grupą ludzi nie zwracał uwagi jednak pewne metafory pewne przekonania stamtąd właśnie zasiedliły potem zbiorową wyobraźnię, a w każdym razie kilka osób, które były architektami całego tego faszystowskiego nazistowskiego modelu Otóż kilka osób było niezwykle silnie przeniknięta tych tego rodzaju fascynacjami tego rodzaju fantazjami, o których Goodrich Clark w swojej książce pisze ten kwadrans i filozofem przypomnijmy ostatnie zdanie cytatu, który wcześniej przytaczała fantazje są ważną oznaką zbliżającej się zmian kulturowych i działań politycznych no, a media internetowe i w ogóle rzeczywistość informacyjna, w której żyjemy wszystko to sprzyja fantazji no bo się posługuje w ogromnym stopniu przekazem wizualnym symbolicznym odwołujące się raczej do wyobraźni emocji niż do racjonalnej analizy po Budryk Clarkiem powiedziała pokazuje w swojej książce nie tylko historyczną w wyobrażenia owe tło narodzin ideologii nazistowskiej pokazuje także swoistą dynamikę, z jaką fantazję na nas oddziałują to znaczy ZAK nie zdają się w naszych umysłach i de facto przejmują nad nami panowanie im silniej taka zależność zachodzi im silniej skutecznie oddziałują na głębinowe nieświadoma warstwy naszej psychiki, tym bardziej przemożny wpływ wywierają na nasze działania w wariantach skrajnych zastępują nam rzeczywistość i nakazują działania w zgodzie z logiką iluzji ani realności to zaś prawie nigdy nie kończy się dobrze tę kwotę jest filozofem i fantazje o jednorodności, zwłaszcza jednorodności rasowej czy etnicznej, ale także o jednorodności kulturowej także nigdy dotąd dobrze się nie kończyły, zwłaszcza jeśli towarzyszył im kult siły grupowej konsolidacji patriotyzmu czynności czystości sprawności ognia zdrowia i też jest tężyzny fizycznej oraz poczucie wyższości rasowej i każdej innej, a wszystko to zbudowane wokół grupowych totemów dawniejszych lub nowszych symboli narodowych flag oraz elegancko ozdobionych tymi wszystkimi emblematami doskonale uplasowanych mundurów tego rodzaju perspektywa po pierwsze nie bierze pod uwagę ta perspektywa, która wokół tych symboli wszystkich się organizuje po pierwsze nie bierze pod uwagę różnorodność ludzkiego świata i ludzkiej kultury po drugie, zaś właśnie, dlatego że jej nie bierze pod uwagę musi ją z przemocą sposób zanegować jeśli chce zachować własną spójność i właśnie dlatego rzecz jasna m. in. powodów jest bowiem bezmiar tego typu ideologii mają przemoc w drukowaną samą swoją istotę i nie ma tu żadnych błędów i wypaczeń destrukcja stoi u samych źródeł takiego poglądu na świat czy raczej takiego stanu emocjonalnego, w którym racjonalna analiza rzeczywistości dookoła ulega po rażeniu zachowaniem człowieka zamiast intelektu zawiadują irracjonalne impulsy i odruchy wbudowany weń przez ślepy procesy ewolucyjne ta przemoc bierze się jak powiedziałem z tego, że w jakimś sensie chcesz się tutaj siłą doprowadzić do tego, żeby rzeczywistość była inna niż jest stwarza się pewien projekt, który czyni się ideałem i celem do osiągnięcia, które gruntownie istotowo aż tu różni się od tego jak świat wygląda jak zbudowany jest w cudzysłowie człowiek, a dochodzi do głosu ślepy proces rewolucyjny jak sądzę, bo jest to proces czy sposób myślenia oparty w gruncie rzeczy o mentalność członka pierwotnej hordy już samo to egzekwowanie tego rodzaju światopoglądu gdzieś coś z pierwotnej tej kondycji pierwotnej właśnie ma ostatecznie ewolucja nie przewidziała globalizacji nie przewidziała oświecenia wychodzenie ze stanu natury jest zadaniem, które nieustannie przed nami stoi, który jest wciąż niedokończone ewolucyjnie biologicznie naturalnie przystosowani jesteśmy do działania właśnie warunkach hordy pierwotnej, kiedy do jednostki ludzkiej funkcjonowały w niewielkich za antagonizowanie wobec siebie grupach, ale zadajmy sobie pytanie czy chcemy tego świata znowu dzisiaj po całej tej kulturowej pracy, którą wykonaliśmy jeśli nie powściągliwości to fantastycznie bardzo dziękuje Tomasz Sobieszczański do usług Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: KWADRANS FILOZOFA

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

40% rabatu w zimowej promocji TOK FM. Nie czekaj - zdobądź swój pakiet "Aplikacja i WWW" z solidną zniżką, aby słuchać wygodniej!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!