REKLAMA

O separatyzmach, czyli kto i gdzie ma ochotę na samostanowienie

Wieczór Radia TOK FM
Data emisji:
2017-12-04 23:00
Prowadzący:
Czas trwania:
45:46 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
wina naszego spotkania nasz kolejny gość prof. Grzegorz Kołodko Akademia Leona Koźmińskiego centrum badawcze Tigera, ale także podróżnik, który zwiedził ponad 1 70 krajów dobry wieczór pani profesorze w dobrej wierze państwom będziemy rozmawiać o separatyzm ach, ale na początek bardzo miła informacja dla naszych słuchaczy ponieważ, gdy pojawia się w naszym studiu prof. Kołodko to zwykle ma dla państwa swoje publikacje tym razem są to 2 książki nowy pragmatyzm kontra Rozwiń » nowy nacjonalizm oraz droga do teraz ci, którzy mają ochotę są zainteresowani prosimy, by do nas napisali na adres wieczór małpa w TOK TOK FM, a profesor oczywiście te książki o patrzy też ze swoim autografem tak jest tak zrobię to teraz separatyzm czym jest separatyzm panie profesorze oczywiście punktem wyjścia będzie dla nas Katalonii, ale okazuje się, że to nie jest jakiś taki pojedynczy przypadek w historii świata tu i teraz takie rzeczy dzieją się wszędzie separatyzm rozumiem w kategoriach przede wszystkim politycznych, choć ma oczywiście swoje uwarunkowania konsekwencje ekonomiczne, ale sama nazwa sugeruje to jest chęć się na proces od dzielenia się usamodzielnienia się oddzielnie się od kogoś albo od czego więc jeśli mówimy w kategoriach gospodarek narodowych czy państ w narodowych osoba rasizm polega na tym, że ktoś gdzieś z jakichś powodów jest niezadowolony z rzeczywistości przynależność do pewnego większego organizmu i chce się oddzielić od 3 poprowadzić ustanowić coś własnego samodzielnego najczęściej z takim przekonaniem czasami słusznym przesłaniem wątpliwym niekiedy wręcz fałszywym, że może zarobić, ratując się także będzie lepiej w zależności od tego jak daleko sięgniemy w przeszłość historię różnego typu z tego w tego rodzaju procesy, a Noto mamy przykłady, kiedy było to uzasadnione zwieńczone sukcesem były i takie, które pociągały za sobą setki tysięcy jeśli nie miliony ofiar to w prozie i takie dotacje do pani tego nie pamięta, jaką można kobieta ja jako młody mężczyzna pamiętam jak gen w szkole podstawowej to była przecież wojna wbija się to była część Nigerii, która próbowała wejść na zasadzie takiego ruchu separatystycznego co miał pewny swojej uzasadnienie także odmienia się zróżnicowaniem plemiennym ogłosić niepodległość, ale za tym stała także gitarze wtedy coraz bardziej liczyła się na stare ropa naftowa, która tam była wysyp nakładał się czynniki związane z poczuciem odrębności plemiennej ktoś może powiedzieć patriotyzmu, ale jeśli to było coś się przekształcało w niechęć wrogość do innych to od patriotyzmu nacjonalizmu jeszcze Dawid szowinizmu droga czasami jest niestety krótka i ta wojna w trybie zawsze trwała bardzo długo w latach, a 6 4 nie doszło do ustanowienia niepodległości blach Nigeria jest cały czas zintegrowane, chociaż problemów ta występuje bardzo wiele, bo są 3 wielkie grupy etnicznej jeszcze kilkadziesiąt małych są 2 zasadnicze, a religia czasami dochodzi także na tym tle do konfliktów na północy jest to kraj, jednakże takimi, że mamy żywioł islamski, a w niektórych regionach my byśmy powiedzieli mi odpowiedzi na naszych województw nie jest nawet obowiązująca Siergieja z takiej bardzo rygorystyczne prawo o walce o jej islam natomiast na południu dominuje religia chrześcijańska katolicka, ale także ostatnio bardzo dynamiczne są one pewne ruchy protestanckie czasami niestety dochodzi do pewnych spięć najgłośniejsze jest to co się dzieje w północno-wschodnim krańcu tego kraju ze względu na pasku w swoim wykonaniu Boko Haram co oznacza ich lokalnym języku, że cywilizacja kultura zachodnia jest Wsteczna jest droga rzucają nam to same sobie cenimy jako liberalną demokrację, zachowując się czasem w sposób zupełnie nagannym wręcz, udzielając się do praktyk terrorystycznych miasto jest przykład pewnego ruchu separatystycznego, którego stało niestety pokolenie temu za pokolenia temu wiele istnień ludzkich, ale mamy i współcześnie różne ruchy i czasami takie, które kończą się sukcesem choćby maleńkiej Timor Leste Timor wschodni kiedyś Kolonia portugalska dlatego mówi się tam w języku portugalskim na wyspie Timor należy on do uzyskania niepodległości ten skrawek do Indonezji po zakończeniu kolonializmu można powiedzieć Indonezja zawłaszczyła terytorium, które wcześniej było zawłaszczony przez kolonię listów portugalskich ale kto ucieka eksperyment, bo trwała wojna domowa tylko, że wspólnota międzynarodowa auspicjami ONZ był już godziła się na referendum i referendum jednoznacznie przytłaczająca większość opowiedziała się za niepodległością, ale sam też był wątek ekonomiczny pamiętam, że grają akurat w Indonezji wtedy, kiedy zaczęli się działy to ani koleżanki koledzy po fachu nawet nie zobaczył zastanawiali się na 3 7 Kołodko zna tylko wszyscy pytali jako tz w wybitnego ekonomisty z zagranicy czy Timor Leste się utrzyma będąc takim maleństwem, ale chodziło o to, że tam jest ropa naftowa 1 czynnik także był wykorzystywany w grze o niepodległość to był separatyzm ale kto może akurat trzeba ocenić pozytywnie, a tak najbliżej nam o to ostatnie mamy przypadek Sudanem południowym, który jednak różnił się etnicznie kulturowo także religijnie oraz psy tej głównej części Sudanu, którą cały czas nazywam się dane w odróżnieniu od tej części, która jest już pan się niepodległym członkiem systemu ONZ Sudanu południowego uważano, że są represjonowani przez zdominowany przez kulturę arabską islamską pomógł większą północną część Sudanu to niejedyny ich problem mającą wesprzeć problem także z na Zachodzie z prowincją Darfur, ale też było referendum ma co przy zwalił ONZ i domyśla się różne niektórych innych referendów i przytłaczająca większość miejscowej ludności opowiedziało się za niepodległością teraz mają one niepodległości góry są dużo gorszej sytuacji, dlatego że mają wolne domową potrafi silnie kurczą są Duńczykami z Sudanu pomiędzy z urzędu tylko między sobą wyłącznie za ich o władzę o dostęp do tych niektórych szybów ropy naftowej, która akurat im przypadły nerek po pociągnięciu linii, która jest granicą, ale faktem nie pociągnięto, że sądom cały test części suwerenności nad którymi mu przypisuje sobie zarówno w stolicy Sudanu Chartumie, jaki Dziuba w stolicy Sudanu południowego niejedyny taki przypadek we współczesnym świecie, gdzie spuścizna kolonializmu powołuje na utworzenie nie są takie punkty, gdzie granica na nie jest do końca jednoznacznie uznana przez obie strony to nawet występują pomiędzy wielkimi krajami n p. pomiędzy Chinami czy Indiami jest taki skrawek, gdzie jedni drudzy i Chiny Indie w inne przypisują sobie suwerenność albo między Indiami, a Pakistanem, że jest jeszcze większym problemem no i czasomierz to problem także czy punktem zainteresowania troski międzynarodowej, bo to są czynniki konflikty geny to rzadko się takie rzeczy dokonują w białych rękawiczkach chyba jedyny przypadek współcześnie separatyzmu i rozwodu w białych rękawiczkach wśród dżentelmenów i Zostań najbliższy nas to jest podział Czechosłowacji na Słowacji na Czechy to zrobione w sposób spokojny kontrolowany można powiedzieć kulturalny politycznie czy słuszne ekonomicznie zasiadał także przyglądają wtedy z bliska nie mam żadnych wątpliwości, że niektórzy z moich czeskich kolegów uważali, że dzięki temu, zostawiając na Słowację za granicami ani szybciej wejdą do Unii Europejskiej, ale oczywiście zachód Europy z Niemcami Francją i sąsiednia maścią na cele inne zupełnie do tego inaczej podchodził i rzeczy poszły tak jak ważny równocześnie chodziliśmy do Unii Europejskiej Słowacja Czechy, a przy okazji jeszcze wiele innych państ w poczynając co dla nas najważniejsze w naszej polskiej, ale to też można powiedzieć był produkt separatyzmu był ruch separatystyczny Słowacji był w Czechach chcieli być osobno, a potem w razie maleje w innej postaci będąc niepodległym i basztami ze swoimi prezydentami rządami premierami parlamentami konstytucjami walutami wpier w własnymi karana jak heros jak wiemy Słowacji mamy już 20 0 9 roku euro my Czesi się do tego nie palą, ale sądzę, że kiedyś znowu będzie także nie będzie żadnej granicy praktyczniejsze i nie ma wojenne drugi kraj z Schengen pomiędzy Czechami Słowacją mi języki mają podobne kultury mają podobne rozwiązania mieli te same, ale jednak w jesteśmy u siebie nad Słowakami w Bratysławie jesteśmy u siebie będą szefami wprawdzie separatyzm w tym przypadku wypowie się jako proces dobrze, bo z tego mamy bardzo różne doświadczenia w czasie przestrzeni te procesy tętnią tu jeszcze wiele może w nich wskazać, a wyobraża sobie panie profesorze tak per analogiam do Czechosłowacji taki proces separatystyczne w Belgii, że Flamandowie i Walonowie się rozchodzą spaniela, który trzeba mieć wyobraźnię, bo to jest dobre pytanie czy zajęcia lekcyjne obrażać się jak dziś sobie też pewne jest sprawcy myślałem, jakbym z psem z Fidżi na spacerze i 7 w związku z tym będę państwowym, o czym ty pomyślałam co jest możliwe co jest możliwe jeśli możliwe okazało się podzielenie Czech Słowacji Czechach Słowacji to wyobrazić sobie tę można aleja w książce pani akurat zmieniła też wiek, które przyniosą dla naszych słuchaczy, ale w tej książce, dokąd zmierza świat ekonomia polityczna przyszłości traktuję przyszłość w kategoriach nieunikniona będziecie się nam to podoba czy nie n p. w co trudno będzie nas wpierw 8, a potem 9 miliardów mówi nasz ludzi na świecie, kiedy dokładnie nie wiem, ale powiedzmy sobie gdzieś w 2 za 30 lat będzie nas 9 miliardów to już nic nie można zrobić bardzo wiele trzeba wiedzieć o tym trzeba się przy wjeździe przede wszystkim ta ludność przerasta oczywiście wyobrazić jak ona będzie wędrował, a może także właśnie z powodu jakich separatyzmów się do tego dostosować się bowiem, iż ta druga część przyszłości przyszłość możliwa, ale nie nieunikniona i kuratorzy mogą się podzielić skutek separatystycznych tendencji pewnych grup ludności i ambicji pewnych polityków, którzy żerują na tych, a na sentymentach czy resentymenty ach, a może żerują jest mniej eleganckim niby polemizowali, że mają takie prawo przyp, bo mają pewne swoje odmienności językowe kulturowe zakorzenione w spuściźnie historycznej Gorlice korzyść oczywiście faktu to jest przyszłość możliwa, ale poziom żona jest bardzo mało prawdopodobna wizja w swoim mieszkaniu o przyszłości naszej zakładam, że do tego nie dojdzie, chociaż remont naczyń niż dawniej założenia jak też uważam jakiś czas temu, że wyjście Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej jest nie tak nieprawdopodobnie podział Belgii na Flandrii Walonii, ale mniej prawdopodobny niż bardziej okazało się, że w tych oczekiwaniach pomyliliśmy bo, choć niewielką większością głosów tych, którzy głosowali wielka Brytania, choć z problemami nieustannie słyszymy, by się dogadać nie możemy także dzisiaj nie doszło do porozumienia oczekiwanego tak pożądanego panie premierze panią premier Teresą May, a przywódcą Unii Europejskiej z Interem, więc problem jest cały czas otwarty, ale z kolei w wielkiej Brytanii, która ma już taka wielka nie jest tak silna władza jest, że kolarze mogą wejść z Wielkiej Brytanii jest z Irlandią północną trochę wygaszony trochę przytłumione, że do końca nierozwiązana ja akurat przynależność Wielkiej Brytanii do Unii Europejskiej przyczyniała się do rozwiązania tego problemu wtedy już nie było to tak ważne, że część w wyspę, na której jest Irlandia Północna to właśnie z Irlandią północną, która jest częścią Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii a gdzie jest także w Anglii aż, który jest Anglia Szkocja Walia Irlandia Północna i teraz ta wielka Brytania wewnątrz Unii Europejskiej powoduje to, że jest granica zewnętrzna będzie z Irlandią, a do tej pory będąc w unii i Irlandia Irlandia Północna już to nie robił żadnych różnic w Instytucie kiedyś było punktem, a za Chaplinem konflikt z ogromnym ta wygasła, ale było referendum przecież kilka lat temu w Szkocji i odwrotnie od wyniku referendum w sprawie brexitu, a niewielką ilością głosów Szkoci głosujący opowiedzieli się przeciwko wyjściu Wielkiej Brytanii, ale przywódcy szkoccy mówią, że nie mogą wrócić do w tej sprawie sądzę, że to sprawy wrócimy z nimi zarzuciła gości i dzisiaj również możemy zadać pytanie czy separatyzm Szkocki weźmie górę i czy może być taka figura, że oto wielka Brytania już nic taka wielka, bo okrojona Szkocja nie będzie członkiem Unii Europejskiej, a jakaś część byłej Wielkiej Brytanii na Szkocja będzie częścią Unii Europejskiej to jest mało prawdopodobne, ale co jest możliwe tego w Gnieźnie możemy i to, czego się można obawiać, bo ja nie jestem zwolennikiem takich podziałów ja jestem zdecydowanie zwolnić ją uciekania do przodu i brnięcia dalej w pogłębianie poszerzanie integracji przy poszanowaniu odrębności kulturowej ja nie widzi sprzeczności pomiędzy, by w zmaganiu im wspomaganiem procesu integracji tak to się wiąże z przekazywaniem pewnych prerogaty w do instytucji europejskich, a więc do Brukseli do Luksemburga do Strasburga do Frankfurtu tam albo do innych miast do Paryża do Amsterdamu, do którego przenoszą się, do których przenoszą się pewne organizacje unijne, które do tej pory są kasowane w Londynie w związku z tym, że wielka Brytania wychodzi z tejże Unii europejskie, ale to nie stoi w sprzeczności n p. żeby wzmacniać trzymałam się także naszą polską mamy w przyszłym roku samorządowe wybory w Polsce i uważam, że warto dyskutować o tym jakie jeszcze prerogatywy powinny przechodzić rządu centralnego tutaj naszego Warszawskiego do tych naszych kilkunastu w województwie około 2 i pół 1000 gmin, a więc osłabia rząd centralny na pewno powinny pójść akurat na szczebel regionalny do Unii Europejskiej, a jeszcze inne jeszcze wyżej, a więc do koordynacji globalnej czy to w światowej organizacji handlu czy światowej organizacji zdrowia czy wolno, że dzieci poprzez takie przedsięwzięcie jak n p. konferencja klimatyczna, która niedawno miała na miejsce w Bonn, a za rok będziemy gościć kolejny etap tego wielkiego procesu walki z ocieplaniem klimatu u nas w Polsce w Katowicach co będzie bardzo skądinąd ciekawie wobec tego te ruchy separatystyczne znaleźliśmy w Katowicach Ślązacy no wie pani to jest to jest prawdopodobieństwo bliskie zera, więc dziadowi grosza w swoim myśleniu i jak najbardziej jeśli ktoś się podpierać się na pewne formy kultury lokalnej, która różni się n p . od Kaszubskiej albo od podkarpackiej 3 ja akurat pochodzi z Kociewia taki region na Pomorzu mięso możemy mieć swoje stroje ludowe możemy mieć zamiłowanie do Krzewienia lokalnej kultury można nawet poczuć się czasami pewne odrębności językowej natomiast nonsensem byłoby do domagania się tego, czego słusznie domagali się bowiem portugalsku mówiący po portugalsku mieszka mu mieszkańcy Timoru czy n p. obecnie to jest jednak zupełnie inna sytuacja domagają się Katalończycy wróciłem w piątek to przedwczoraj po południu z Lizbony tam mieliśmy posiedzenie rady naukowej Europejskiej fundacji studiów postępowych czym członkiem tejże rady naukowej Towarzystwa międzynarodowy zastanawialiśmy się co dalej przy tych wszystkich odrębnościach kulturowych, ale jednak czy będzie w recydywie konieczności pogłębiania integracji, bo jest potężne wyzwanie wciąż amerykańskiej przy wszystkich problemach, jakie oni mają, zwłaszcza przy prezydencie Trumpie no i Chin z ich jak to nazywa po zjeździe w niedawnym partii akurat wtedy byłem w Chinach prezydenci socjalizm z chińską charakterystyką dla nowej ery jeśli Europa Unia Europejska pamiętajmy, że jeszcze z 1 5 państ w europejskich, które są na kontynencie europejskim, ale nie są w unii Europejskiej może konkurować z tamtymi potęgami gospodarczymi, czyli takie powiedzonko tego nie wymyślił może tak każdy siłę wiem, kto jest on, że nie wiemy też ceglana mądrość ludowa jedności siła Niemców trzeba być silny ma to być siła pozytywna niż ona ma się brać z tego, że będziemy korzystać z siecią osłabiać podkopywać niszczyć ogrywać się oszukiwać tylko, że będziemy pokazywać swoje muskuły laboratorium swoje szare komórki, a w ten sposób ziem postępuje integracja przy poszanowaniu pewnych odrębności i dlatego zawsze z niepokojem patrzę na wybryki różnych polityków, by nie powiedzieć politykierstwa także n p. w sąsiedniej Ukrainie, którzy zmierzali do tego, żeby po niektórych miejscach ograniczyć zakres języka rosyjskiego, a także nauczania w szkołach, pomimo że akurat lokalnie większość ludzi tam to rodowita ludność rosyjska noc niedawno w Charkowie na konferencji biznesowej tam było wielu lokalnych działaczy samorządowych polityków parlamentarzyści przede wszystkim biznesmeni z Ukrainy, a przede wszystkim, choć także do kilku polskich przedsiębiorców i 1 człowiek wystąpił w języku ukraińskim jest pańska nikt tego nie wiem amfetaminą w Rzeczypospolitej polskiej zgodnie z chwilą mówił po ukraińsku, ale mówiliśmy po rosyjsku albo mieliśmy po angielsku, bo było symultaniczne tłumaczenie, dlaczego o tym, mówi ludność lokalną przystępuje się przedsiębiorcami działaczami w administracji mówi w języku rosyjskim dla nich to jest właściwy język i z tego też punkty widzenia bliższa Lis jest kultura rosyjska w ogóle nie odróżniają akurat przewodniczącym rady naukowej, której wspomniałem na posiedzeniu, które grają teraz w Lizbonie jest prof. Hozer borrelia wybitny ekonomista na jaw to tej pory zawsze bowiem hiszpański, ale także kataloński Aron miał bardzo mocne wystąpienie 2 tygodnie temu jako unika to znaczy żona jednością za integralnością żadnych występów w wyskoku w rodzaju prawda w referendum ogłoszenia niepodległości i t d . wobec tego można zadać inne pytanie kiedy kto ma prawo do ogłaszania niepodległości albo kiedy taki separatyzm jest uzasadnione i kiedy należy się z tym zgodzić się popierać, kiedy należy temu przeciwstawiać go jednak ludzie mają narody mają prawo do samostanowienia inny n p. uznajemy wynik referendum gdzieś daleko stąd firma może wschodnim albo w południowym Sudanie Onoszko nie chcemy uznać wyników referendum też bardzo niedawno przecież w irackim Kurdystanie, który jest, jakby już częściowo no teraz mniej niestety, bo pewne represje spotykały tej części Iranu ze strony Bagdadu, bo nieuznawany przez Bagdad i międzynarodową wspólnotę referendum albo n p . w Katalonii, ale to jest fakt, że ich przypadku Sudanu południowego i wcześniej i Timothy ego w naszej Europie w przypadku Kosowa, którego nie wszystko, czego niepodległości nie wszyscy uznają to było podaż auspicjami albo po przed po uprzednim przyzwoleniu uznaniu wspólnoty międzynarodowej, a zwłaszcza systemu ONZ-owskiego, a przecież ani referendum Kurdów czy Katalończyków albo wcześniej na Krymie mieszkańców Krymu o odłączeniu się od Ukrainy i powrocie do Rosji, której integralną częścią kiedyś ten Krym był to nie było zawczasu uznany przez wspólnotę międzynarodową częstokroć potem ta wspólnota międzynarodowa drogowego nie uznaje stworzono już pewne fakty to jest faktem, ale to jest cały czas nieuznawany to może nie ma jasnych kryteriów panie profesorze, kiedy można walczyć o o jakąś swoją państwowość odrębność się, kiedy można się samo stanowi krzywdy, bo trudno stwierdzić co jest czasem chyba także jest taki sprzyjający moment musi być sprzyjający moment, bo moim zdaniem nie ma ostrego kryterium to pytanie mam oraz spojrzy jak cierpko Unia Europejska zareagowała na aspiracje Katalończyków nie przypuszczam że, gdyby n p. teraz pojawiła się znowu pojawi się moim zdaniem to jest chyba tylko kwestia czasu to jest na przyszłość możliwa, ale nieunikniona kwestia niepodległości Quebecu w mówiący po francusku zasadniczo małym i bogatej tu trzeba też podkreślić części Kanady no kiedyś jak wielki przywódca francuskim Charles de Gaulle był tam w Montrealu to on nawet krzyk nowe auta po francusku, żeby nie żyje wolny Quebec i Francja była skłonna do poprzeczki Kanada tak jak ona wygląda jest też spuścizną w historii w odróżnieniu od Stanów zjednoczonych, gdzie jest przewidziana, która kiedyś mówiłem głównie po francusku językiem jest język angielski, choć się po Stanach podróżuje to bardzo miejsc w wielu miejscach słychać hiszpański w wielu miejscach napisy oficjalnie w komunikacji publicznej w instytucjach są nie tylko po angielsku, ale po hiszpańsku są takie miejsce, gdzie się chodzi tu się słyszy język na Polski czasami w niektórych także teraz rosyjski, ale liczba franka to jest język angielski kanale jest w 2 jest liczna, a ja myślę, że będzie jeszcze jedno referendum już było referendum w dłuższym przegrane ledwie ledwie w sprawie niepodległości, czyli tak mało odseparowania się w Quebecu czy w tym przypadku toby było uzasadnione ja sądzę, że to mogłoby być uzasadnione, ale uważam, że muszą być bardzo rygorystyczne kryteria to musi być ustalony ex ante, że muszą się zatem opowiedzieć większościową, a co najmniej balet ponad połowa uprawnionych do głosowania, a nie biorących udział w głosowaniu i z tego też utrudnia to ostatnie referendum kataloński to on miał bardzo marnej wynik, bo ci, którzy opowiadali się zaś w stosunku do ludności uprawnionej do głosowania to było raptem 20 kilka procent, więc tutaj nie ma powiedziałbym uzasadnienia wynikającego z poczucia odrębności narodowej, która nie jest aż tak oczywista pomiędzy Katalonią, a Kastylią n p. ale jak są też kiedyś widziałem pamiętam nie przeżywam tego tak jak teraz jadę pierwszy raz w Barcelonie w roku 19 80, że tak pojechałam z Barceloną do tego Madrytu ja bym chciał czystych sami Hiszpanie to jednak figurować to samo jak trochę wcześniej byłem na Sardynii to do dziś pamiętam jak ptaki przy koszcie 8 Wisła 9 mówi są sale wymieniono Italiano sensor Chińczycy mniej tajemnic tego lata, gdy na urlopie na Korsyce hak jest język korsykański możesz dyskutować czy to jest związek czy to jest dialekt od tego są nimi Wiślanie ekonomiści, ale oni mają pewną autonomię mają pewną ważną strukturę samorządność mają pewne specjalny regulacje, ale akurat takie nie chce poecie ekscesy, ale takich wydarzeń jak ostatnio w Katalonii czy w Kurdystanie na razie tylko irackim, bo przeżywamy Kurdów także w Turcji i w i Iranie i wszyscy byli też problem bardzo mi, wzorując się i to nie jest tylko sprawa Andy wnętrz na Kurdów irackich, bo Turcja jest bardzo mocno przeciwko temu, dlatego że wierzy, gdyby tam oni uzyskali niepodległość Tybetu Wołosz dane, które natychmiast Kurdowie na wschodnich obszarach Turcji, by tego zażądali, ale ten efekt demonstracji on nie jest zastanawiający i trzeba uważać trzeba uważać, bo rowerem to byłoby zupełnej szans to byłoby zupełne szaleństwo, gdyby teraz jeszcze Serb Chińczycy Korsyka nie jest to Katalończycy krajach obozu żebrak walczy z normalną wie o warczy, a jeżeli weźmie w 2 Simon kraje federalne takie jak Niemcy mamy różne regiony różne popkultury różne zwyczaje obyczaje i to możliwe w sprzeczności z tym procesem szerszymi integracji w warunkach nieodwracalnej globalizacji co podkreślam także swojej pracy mniej książka może to jest reakcja na globalizację w jakim stopniu dla nowego, że niektórzy obwiniają za trudności, jakie nam nie brakuje, zwłaszcza ekonomicznie przychodzą różni obcy, a na obcych sami się nie lubi pamiętam jak byliśmy na Kaszubach 20 parę lat temu wtedy były wicepremier i ministrem finansów i wraz z prof. Duczkowska, która była wiceministrem rolnictwa i rozwialiśmy taki program wielofunkcyjnego rozwoju wsi i obszarów wiejskich w ramach naszej strategii dla Polski chodziła też bywa śnie aktywizować ludzi tam, że ani koniecznie w rolnictwie, zmniejszając zatrudnienie w rolnictwie ale, żeby unikać masowej migracji do miasta, żeby nie daj Boże nie powstały u nas bieda regiony slamsy czy coś takiego, a więc rozwój Agrobiznesu małej przedsiębiorczości agroturystyki ja akurat Kaszubi bardzo piękny dla regionu bliski także w sercu jako lokalnemu patriocie i bratem grupa z w każdy z Unii Europejskiej, który jeszcze członkiem nie byliśmy nim chwalić staraliśmy się na 1 spotkaniu wyjaśnić stan miejscowej ludności na czym polegać ta wielofunkcyjne pewnie wielofunkcyjne rozwijaniu obszarów wiejskich mówiliśmy po nich obszar można zainwestować zamiast się starać się z ciężką pracą chleb na roli można rozwijać Eko turystykę przyjadą goście, więc człowiek w sali pani premier, a jacy goście mają, więc nową ogłosi się z Holandii może z Włoch z Francji z obcych krajów on mówi mi do obcych nie lubimy w ten sposób Hertz monumenty dyskusje, ale też dowcipne zdanie się uśmiechamy się obcych nie lubią i to niekoniecznie jest w odległych kultur prawda, a to w muzułmanów jest Bangladesz, a to Hindusów jej z Indii tylko on nawet z tej naszej Unii Europejskiej albo nawet samych krajach jak się okazuje są pewne sytuacje konfliktogenne jest zawsze bardzo mocno różnią, gdyż państwo to czyńcie jak ktoś obserwuje się spraw ma liczyć do olbrzymich sytuacje konfliktogenne w konfliktowych sytuacjach konfliktogenne jest taka, że są pewne sprzeczności wartości interesów, które zagrażają pogodzenie się z przeczytaniem przełożeni się w konflikt, ale wyjście cały czas jest do załagodzenia do opanowania do rozładowania ma tutaj oznajmił, że może być wykorzystany, a potem się sytuacji konfliktowych jak trzeba już n p. było policja wyprowadzać na ulice trzeba było co telewizje pokazywały, żeby zabraniać ludziom głosować referendum to był wielki błąd Madrytu nie ja nie reaguje się błędem na błąd Marcelo mierzą oni w zwołali referendum pomimo braku przyzwolenia i kortezów parlament hiszpańskiego i ich Sądu Najwyższego, gdyż określono orzeczono, że to są działania niekonstytucyjnej konstytucji się przestrzega jednak nie odpowiada się podejmuje zmasowany długotrwałe legalne działania na rzecz zmiany na taką, która nabędzie odpowiada wobec tego separatyzm tak, ale tak jak to się mieści w ramach konstytucji, ale często zresztą właśnie rzecz polega na tym, że konstytucja w ogóle to blokuje bo gdyby Madryt w przypadku siwizną na chwilę do niego wrócimy kapelani powiedział nic takiego referendum jak wy chcecie zrobić mi nigdy nie uznamy i to od razu jest popierany stanowisko Madrytu i przez naszą Unię Europejską i przyznasz ONZ, czyli tzw. cały świat to można oddać im pytanie, a co wy byście uznali, zwłaszcza Madryt powiedział, że proszę bardzo róbcie referendum innych uznanych nasze prawo do niepodległości jeśli właśnie pytanie czy większość uprawnionych do głosowania co może 60 % uprawnionych do głosowania jest pewna kwalifikowana większość zatem odpowie jeśli tak to trzeba dać ludziom prawo do samostanowienia ruszyła rodzina tym lepiej wyszli prof. Violi wychodzi tylko o to, że Madryt obronił, ale integralności swego terytorium w całości swego państwa no tak, bo w bazach w lesie Baskowie odesłał więcej waszych problemów mieliśmy już nie tyle będziemy mieli za chwilę czy może Mieszko mieliśmy jakiś chwilę temu prawda Łoś niestety z terroryzmem, który w wykonaniu Ethan i czegoś co bardzo brutalny haniebnych zamachów ich skala była zupełnie inna w porównaniu z tym co czasami dzieją się to już idzie na choćby ostatni zamach na północy Synaju, kiedy zginęło w trzeciej przednim ponad 30 0 ludzi mówi o ulgi przecież o tym, wielkim dramacie, a czasami tak jest im bardziej przeżywamy to co zbliży nas różni wśród wszystkich i geograficznymi i kulturowym, ale były różne zamachy i był terroryzm udało się nad tym zapanować, ale ten duch do niezależności tej wypowiedział znowu ktoś zna się na etnografię na antropologii na historii powiedziałbym większe uzasadnienie do pełnej samodzielności może jeszcze większej autonomii nie wiem czy absolutnie oddzielenia się mają ludzie w kraju Basków niższy w Katalonii i więcej jednak jest to dzięki zrzeszeniu doga da, a z tym, kto mówi prawda kwestia Ano, czyli tym Królewskim hiszpańskim panującym w Madrycie, ale ty jesteś kraj nie tyle w federacyjnej ile złożonym z pewnych lekko odmiennych kultur wspomniałem o tej Portugalii właśnie chodzącej po Lizbonie w krótkiej wolnej chwili se pomyślałem to się ciekawie ta historia ułożyła, że takim Baszko nie dało się wybić na niepodległość ani takim Katalończykom ma Portugalia nie da się zdominować większemu sąsiadowi nie stała się 1 z prowincji kiedyś wielkiego Królestwa hiszpańskiego natury mierzy chodziło słońce, bo to powiedzonko imperium nad którymi zachodzi słońce to było właśnie o imperium Filipa drugiego do Piero potem Brytyjczycy sobie to przywłaszczyli jak kolejna dziś imperium nie zachodziło słońce, a na ten film drogi co miał niezłe imperium, bo w sejmowej spalaniem prawda w nowym świecie, czyli on aż do Peru nad oceanem spokojnym patrząc na zachód z tej strony do Filipin to właśnie Filipinek nazwał się w Libii nerwowo król hiszpański film drugi wydalonych chodziły z Manili przez Pacyfik, ale do pływały wtedy do Acapulco tam doładowana nowość, która mówi osły ciągnęły przez to co jest obecnie Meksykiem do Veracruz dziś znowu ładowany w nagrodzonej finały przez morze karaibskie Gorzelańczyk do relaksu nota aktywuje imperialistów imperializm w maju to w ogóle są jeszcze się trudno dzisiaj wyobraża, bo my tak działamy i ja wsiadam do internetu to odpowiadam kolegom, z którymi współpracuje z Japonii, gdzie jest + 8 godzin, aby w nowej Zelandii Jazz Club 1 0 godzin, ale chwilę potem już stają ci Kalifornijczycy, gdzie jest Nine 9 godzin w wierze wszystko dzieje w świecie w czasie rzeczywistym, a kiedyś, żeby obrócić tymi towarami rozliczenie pomiędzy tą daniną w tej chwili w Chinach, a tym Acapulco z Meksykiem Martynka indeksem w tej Hiszpanii to co wymagało pół roku i co działało, ale do czasu z tego imperium zostało to co zostało mu Hiszpania bez swojej kolonii Portugalia bez koloniści ciekawe po portugalsku mówi się w niektórych miejscach nie tylko w i może stać, w którym wspomnieliśmy, ale także w Angoli Mozambiku na Wyspach zielonego Przylądka no i przede wszystkim w Brazylii mały kraj tych Portugalczyków raptem tam jest jej niewielu, a w Angoli już ponad 200  000 00 0 ludzi mówił w języku portugalskim, ale to było wtedy lat teraz jest teraz, ale także na terenie Ameryki Łacińskiej choćby wspomniane w Brazylii też czasami mamy tego typu zapędy na szczęście nie w stanach Zjednoczonych, bo oni mają im też w wyobraźni nie brakuje, ale w stanach Zjednoczonych jest niemożliwe stanę drugi jest niemożliwe, żeby jakiś tekst zastrzegł Obama albo Kalifornia czy inny nowy Jork, a albo Floryda ogłosili sobie nie odległość nawet gdyby tak zagłosowało 9 9 , 9 % ludności to jest niemożliwe w ramach amerykańskiej konstytucji, a zło podchodzą do sprawy technicznie jest niemożliwa jest niemożliwe zmienienia amerykańskiej konstytucji jest dezintegracja Stanów zjednoczonych nowej zasadzie na jakim się nie wyobrażamy albo się dzieje w Europie powstały nowe państwa z Gosławic zrobiło się sierści państwa, licząc z Kosowem 7 z Czechosłowacji zrobiły się w 2 ze związku Radzieckiego byłego zrobiło się 15 MOS Turek, choć wszystkie, chyba że włączymy Azerbejdżan Armenia Rusi Gruzji tak to są państwa w Europejskiej, ale czy na pewno 1 5, a przecież jest sekcja Południowa, która była częścią strefy w związku Radzieckiego, a potem niepodległej Gruzji, a teraz ogłosiła niepodległość, której poza Rosją nikt nie uznaje Abchazję, która także była częścią Gruzji ogłosiła niepodległość uznaje to Rosja, ale nikt tego nie uznali jest kwestia wschodniego obszaru o inne Ukrainy na najciekawszy moment w Europie to jest jej Kosowo, dlatego że Kosowo zostało uznane po referendum referendum, a więc tak to był ruch separatystyczny, ale są Kosowa żyje oni mówią językiem albański, choć wcześniej była to część Serbia jeszcze wcześniej socjalistycznej Jugosławii, ale to jest kraj muzułmański islamski, ale nie znalazło uznanie niepodległości Kosowa Serbia, która uzurpuje sobie albo jak inni uważają ma prawo do suwerenności na tym terytorium i nie uznają niepodległości Kosowa z rozmaitych powodów Rosjanie Chińczycy, a to są członkowie rady bezpieczeństwa ONZ-u i tak długo jak oni uznają niepodległości nie ma mowy o tym, żeby Kosowo stało się pełnoprawnym członkiem wspólnoty międzynarodowej przystąpiło do ONZ w maju to są takie paradoksy to jest kraj, który ma raptem 1 000 000 mieszkańców to jest promil to jest maleńki mniejsze, bo dźwięków w sensie znaczenia gospodarczego, ale rzeczy czasem się wiążą w sposób bardzo dziwne także w tych separatyzm Mach czystych nacjonalizm ach, czy w tej w tych ruchach inne, o których mówimy to jest moja opinia pani do wiatru może się ze mną zgodzisz albo nie, ale ja uważam, że teraz Rosja nie, że Kosowo nie stanie się państwem zgodnie z prawem międzynarodowym w strukturach oenzetowskich dając dzisiaj wyobrazić przyszłości bardzo ciekawego powodu Otóż, żeby tak się stało musiałoby uznać niepodległość Kosowa musiałby uznać, że Rosja to ona tego nie uzna tak długo jak społeczność międzynarodowa nie uzna integralności Krymu i Rosji 2 nie uzna przez wiele wiele lat czy nie każda ze względu na tryb w jakim Rosja przywróciła sobie albo zaanektowała jak kto woli tenże Krym USA 8 będzie ciągnęło czy też może ciągnąć takie były też ruch w tym roku w takiej miejscowości, gdzie bardzo dobrze wie pan pani redaktor w Jovanović surfingu nie ach, piękny sport jak pani chciała warto się nauczyć się na Ukrainie za późno to polecam Dahla jest też sucha Sahara zachodnia takiej liczby kont w koronie hiszpańska jakiś jak brat kolonizacja Hiszpania także przyznawanie podległość zachodniej Saharze tamie szlachetną misję udało mi się sporą sumę spermy starszymi czerwonej po hiszpańsku tym co bardzo mocno wieje jak wycofała się Hiszpania 7 10 05. roku prozachodnią Saharę zawłaszczyła zaanektowała mówiąc po polsku i normalni Maroko i Maroko uważa, że to jest część integralną tego państwa nikt z tego nie ustąpi ani 1 kraj na świecie tylko, że to już minęło wiele lat 4 2, czyli Tamar lokalizacja tych ludzi z hal i Sacharewicz tam na części wschodniej działał front polisario na szczęście na razie jest drożej już wielu lat nie ma wojny, ale bardzo ciekawe skądinąd historia wielu ludzi tam nie mieszka wielu bogactwa nie ma, choć trochę boksytów, ale przede wszystkim u wybrzeży są ryby, a na ich wiek właśnie o sport w alei jest taki przypadek, kiedy co się stało faktem no niby cały czas jest rewolucja ONZ-owska wzywająca Maroko zobowiązujące wręcz do przeprowadzenia na tym terytorium referendum w sprawie czy chcecie być nie podlegli czy nie i ta rezolucja nie jest przestrzegana podobnie jak inne reż Lucjan Żeligowski nie są przestrzegane chociażby Izraela w MF odnośnie do jej o kupowanie ich terytoriów palestyńskich przez Izrael sytuacja się znowu może w tych dniach zaostrzyć, bo sugeruje prezydent g, że może uznać przeniesienie stolicy Izraela z Tel Awiwu do, a w Jerozolimie przeciwko czemuś praktycznie są wszyscy ich przestrzegają go, żeby on tego nie robił, bo to może jeszcze bardziej skomplikować i tak już bardzo skomplikowaną sytuację z wielu powodów na bliskim Wschodzie, gdzie separatyzm my mają także swoje duże istotne znaczenie włożyć już poleganie tylko na problemie palestyńskim czy kundelków, których o, których tu powiedzieliśmy jakże skomplikowane n p. jest sytuacja, a w Libanie także długo czasami trwa to, że coś stało się faktem materialnym można, by powiedzieć, że no tak to zachodnia Sahara jest się ekonomicznym politycznym systemowym mało ludzi w ogóle zauważa tę różnicę tam podróżuje to jeszcze ich Maroka, ale nie my uważamy, że to jest część z All 4 teoriom zaanektowane ma być przeprowadzone to referendum, żeby tę sprawę rozstrzygnąć być może akurat teraz w zależności od tego gdzie nie było to referendum potem przyszła wpłynęło bardzo dużo ludności arabskiej z Maroka jako takiego paliwa niż to ludność lokalną dominują jest także oglądana przed chińskim Tybecie tych Tybetańczyków rodowitych, które mają swoją specyficzną odrębną kulturę jest Louie jest lepszy niż bardzo sporo do napłynęło ludności Chińczyków Han, a on mniej i tam nikt nie będzie żadnego referendum nie nie o tym, mówię, ale ma jednak jest odrębność kulturowa tybetańska jest jakiś problem, który podkreśla częstokroć, dyskutując o Chinach jest również problem patrząc bardziej na zachód z tamtej strony prowincji Sinciang, która jest islamska z jej nadmiarem odmiennym językiem bliższym tureckiemu niższy niż chińskiemu niż mandaryński mu, więc tych problemów jest wiele na pewno Chińczycy i w ogóle można o tym, dyskutować nie należy mi się ludzi chińska integracja będzie utrzymana także jednoznacznie podkreślił ostatni 19 zjazd tzw. komunistycznej partii Chin też co, że partia komunistyczna, która akcentuje akceptuje prywatną własność maksymalizacji zysku masowe bezrobocie takie nierówności w dochodach jest po prostu Mono partia władzy w mamy problem niedaleko dalej papież się teraz w tej sprawie powiedział Franciszek był zmian ma w czasach kolonialnych nazwanym Birmą, skąd to praktycznie wypędzono w sposób brutalny haniebny ponad pół 1 000 000 mniejszościowych ludności etnicznie religijnie odmiennej z kraju buddyjskiego muzułmanów Rohingja do bardzo biednego kraju obok bardzo luźnego, więc jak dziś oni, choć w enklawach w obozach tam przez bywają też mogą przetrwać do Bangladeszu jest prawie 1 70  000 000 ludzi, ale ten Bangladesz też naprzeci w strasznie historię tak kiedyś była był tzw. Pakistan wschodni był ten czas, kiedy na początku lat siedemdziesiątych znało pani z montażem to pamiętać, ale jeszcze poleci można Spotify sobie puścić bank plany też próba śpiewał John Lennon po ma okropny wtedy jak Bangladesz walczyła z Pakistanem, który dziś nosi nazwę Pakistanem wtedy był Pakistanem zachodnim jednych drugich było częściami Indii, ale ci Ben gal la via Bangladesz są muzułmanami i tam bardzo niewielu pozostało Hindusów hitem była wyznawców hinduizmu tam także bardzo brutalna wojna z czystkami etnicznymi, że cały czas chodził wzdłuż linii cieniem tam i w większości przypadków separatyzm, a nie nie sprzyjały temu co byśmy dzisiaj nazwali harmonijnym zrównoważonym rozwojem społeczną gospodarczą, choć czasami oddzieleniem jednych drugich na dłuższą metę usunęło problemy, które wcześniej tworzyło jednostki czy terytoria czy państwa społeczeństwa my bardziej homogenicznych kulturowo etnicznie religijnie mają pewien problem z głowy prawda nie muszą się dogadywać układać i tolerować in z innymi, a nie wszyscy mają ten zdolny, że akceptują to odmienności zauważył też wartość, którą warto kultywować trzeba być otwartym trzeba być tolerancyjnym, ale trzeba zrozumieć też tych, którzy po 3 oddadzą meczu u siebie takich działań uważają, że mają prawo nie muszą być częścią czegoś, bo mają przesłanki dostatecznie, żeby być sobą u siebie na swoich własnych warunkach tylko ta nie może być kosztem wsi może być przeciwko innym na tym się tym się różni właśnie moim zdaniem ja im patriotyzm odpowiedzialność wobec Wenty rolnictwa i szowinizmu i separatyzm czasami bardziej szowinistyczne niż patriotyczny, ale tu także zależy od tego jak my to pojęcie będziemy definiować prof. Grzegorz Kołodko przed północą u nas o separatyzm Mach bardzo dziękuję panie profesorze za wizytę w naszym studiu Toya dziękuję pani, że na zaproszeniach książki naszym oczywiście panować działaczom z małym podpisuje dziękuję bardzo dziękuję bardzo państwu życzymy spokojnej nocnej dorósł Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR - KAROLINA LEWICKA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Skorzystaj z 40% rabatu w jesiennej promocji. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA