REKLAMA

Kiedy utwór staje się sierotą? Rozmowa z prof. Grzegorzem Tylcem

OFF Czarek
Data emisji:
2017-12-11 10:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
34:07 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dzień dobry witam serdecznie włączył się teraz ze studiem Radia TOK FM w Lublinie tam jest prof. Grzegorz tylec Instytut dziennikarstwa i komunikacji społecznej wydział nauk społecznych katolicki Uniwersytet lubelski Jana Pawła drugiego dzień dobry panie profesorze dzień dobry państwu, kiedy rozmawiamy o prawach autorskich zwykle nie rozmawiamy o tzw . w utworach osieroconych być może państwo spotkali się z takim terminem utwory czy utwór osierocony my, ale to nie jest to Rozwiń » czym zajmują się zwykle od osoby, które posługują się prawem autorskim i pewnie, zanim zaczniemy rozmawiać o tym, czym utwór osierocony jest warto poznać o tym, czym jest w ogóle utwór, który podlega ochronie prawnej tak oczywiście pojęcie utworu osieroconego to specyficzna kategoria utworu definicja normatywna sformułowane przez ustawodawcę jest sformułowana treść art. 1 z ustawą o prawie autorskim i prawach pokrewnych ustawy z 19 6 4 roku i to się, że to definicja jest dość w precyzyjnie sformułowana, aczkolwiek w praktyce od chyba wiele definicji ustawowych budzi wiele wątpliwości co do oceny konkretnych Stanów faktycznych utworem w świetle polskiej ustawy jest bowiem każdy przeja w działalności twórczej o indywidualnym charakterze ustalony w jakiejkolwiek postaci niezależnie od wartości przeznaczenia sposobu wyrażenia jest to utwór czyszczę ocena czy dany efekt ludzkiej działalności intelektualnej jest utworem czynie oczywiście należy do podmiotu, który stosuje prawo no w konsekwencji do sądu, który orzeka, w jakich sił w sporach, które na tym tle występują na bok pytanie czy twórczym jest utwór muzyczny składający się z 3 lub 4 dźwięków możemy sobie wyobrazić taką sytuację, żeby ludzie twórczy będzie miał indywidualny charakter natomiast w wielu przypadkach nie czy przeja w słowo twór stwarza może być w niektórych sytuacjach dziełem o charakterze indywidualnym przejawem kreacyjnej działalności ludzkiego rozumu z wielu przypadkach ocenimy go jako zwykłą działalność codzienną, która nie zasługuje na ochronę prawną, więc mamy definicję w przeciwieństwie do poprzednio obowiązujących polskich usta w, w których w ogóle takiej definicji nie było nawet definicje jak bicie mieć na uwadze, że w wielu przypadkach takich szczególnie skrajnych, ale może budzić wątpliwości tutaj musimy się mocno wspierać orzecznictwem sądowym, które wytycza precyzuje ramy mnie czy tutaj rozwijać ten temat, ale być może to jest ważne z praktycznego punktu widzenia też nauka prawa wypracowała takie 2 metody, które mają nam ułatwić interpretację tej regulacji tej definicji pojęcia utworu Otóż mówisz o takiej zasadzie statystycznej jednorazowości przeprowadza się takie rozumowanie jest zgodnie, z którym zastanawiam się czy istnieje duże prawdopodobieństwo, że jakaś inna osoba stworzy tak samo wyglądający tak samo brzmiący utwór jak ten, który oceniamy n p. weźmy do ręki powieść sensacyjną i zastanów się, jaki jest prawdopodobieństwo tego, że inna osoba stworzy idealnie taką samą książkę i solą równa zeru prawda natomiast, jeżeli weźmiemy jakąś zbitkę słowną n p . dzisiaj pada śnieg prawdopodobieństwo stworzenia takiej zbitki słownej przez inną osobę jest bardzo duże to świadczy o tym, że takie taka działalność intelektualna taka jest prosta zbitka słowna nie stanowi przedmiotu ochrony prawnej tych metod jest jeszcze kilka one inny rytm w niektórych sytuacjach zawodzą w niektórych pomagają im aby, abym się tutaj precyzyjnie się wypowiadać na ten temat warto przeanalizować orzecznictwo sądowe w ja tutaj nie chce może rozwijać zbytnio tego problemu tylko powiedzieć może o ogólnej konstrukcji prawno autorskiej wiemy wszyscy, że jeżeli stwierdzimy już, że mamy do czynienia z utworem zgodnie z tą definicją ustawową to taki byt podlega ochronie prawnoautorskiej jego twórcy przysługują określone prawa te prawa możemy posegregować na 2 kategorie możemy mówić o prawach majątkowych oraz sprawach osobistych prawa osobiste, czyli prawa do oznaczania utworu nazwiskiem pseudonimem do jego rzetelnego wykorzystania innych do kontroli nad sposobem użytku utworu, ale są nieograniczone w czasie twojej w zasadzie wiecznie można powiedzieć, że autor wiersza utworu muzycznego zawsze ma prawo do tego, aby przywoływać jego nazwisko w kontekście tego, że jest autorem nawet kiedy nie żyje to w jego imieniu mogą działać organizacje zbiorowego zarządzania, które mogą się domagać, aby ten utwór był o oznaczony imieniem nazwiskiem, aby był wykorzystywany w sposób rzetelny natomiast w sferze praw majątkowych mówimy o autorskich prawach majątkowych, które są w zasadzie zbudowane troszkę na wzór prawa własności możemy, więc powiedzieć, że twórca podobnie jak właściciel rzeczy ma pełnię praw do swego utworu, a więc zawsze co do zasady musimy zapytać czwórce czy możemy z jego utworu korzystać czy możemy taki utwór wykorzystać odtworzyć wyemitować czy piosenkę możemy wykorzystać na koncercie czy jakiś utwór możemy im cor pora aż do naszego dzieła jakiekolwiek akty eksploatacji dotyczący cudzego dzieła mogą się odbywać legalnie za zgodą twórcy zazwyczaj ta zgoda będzie związana z obowiązkiem zapłaty stosownego wynagrodzenia, jeżeli twórca sobie tego będzie życiu jest zasada ogólna twórcy przysługują autorskie prawa majątkowe od tej zasady jednak zasady ogólne jak często w prawie istnieje szereg wyjątków Otóż przepisy ustawy wyraźnie wskazują sytuacje, których będziemy mogli korzystać z cudzych utworów podlegających ochronie prawnoautorskiej bez pytania twórcy o zgodę bez obowiązku zapłaty stosownego wynagrodzenia z 1 zastrzeżeniem z poszanowaniem autorskich praw osobistych, które są niezbywalne nie zrzekł, ale im nieograniczone w czasie, gdy ZUS im część państwa pewnie sobie zdaje sprawę z tego, że istnieje tzw. dozwolony użytek osobisty, więc ustawodawca wprowadza to jest wyjątek autorem n p . w tutejszych byłbym ostrożny z takim jednoznacznym i kategorię zachowań, że to renty, a jeśli było też przesłanki ustawowe są nieco bardziej precyzyjne i ten dozwolony użytek osobisty dotyczy sytuacji, kiedy osoba korzysta z cudzego już opublikowanego utworu do własnych celów prywatnych niezwiązanych z działalnością gospodarczą niezwiązanych z działalnością zawodową oraz wykorzystuje te utwory jak mówił ustawodawca w kręgu osób pozostających w związku osobistym, więc ja mogę wymieniać się plikami muzycznymi plikami filmowymi czy plikami MP 3 i nawet za pomocą sieci internetu, ale tylko pomiędzy osobami pozostającymi w związku osobistym jak przeczytamy w komentarzach do tego przepisu osoby pozostające w związku osobistym to są osoby, które utrzymują kontakty towarzyskie, które się znają są oczywiście są członkowie rodziny są bliscy przyjaciele to nie są moi znajomi z Facebooka jest wymiana plikami Lu jakikolwiek utworów filmów dzieł muzycznych czy 3 czy innych form twórczości poza tym kręgiem osób pozostaje w związku osobistym nie mieścić w zakresie dozwolonego użytku osobistego, a więc może stanowić naruszenie takich przepisów, które stanowią wyjątek jest więcej są to artykuły od 2 3 do 3 5 i one dotyczą m. in. eksploatacji bibliotecznej, ale dotyczą eksploatacji utworów przez uczelnie szkoły z rzeczą oczywistą wskazaną, aby nauczyciel w ramach zajęć lekcyjnych mógł nieodpłatnie wykorzystywać fragmenty utworów podlegających ochronie prawnoautorskiej prawa w szkole muzycznej jest dobór dopuszczalne, aby uczniowie wykonali na koncercie fragment utworu Kilara bez obowiązku zapłaty stosownego wynagrodzenia pod warunkiem, że odbywa się to w celach naukowych i dydaktyczny jest związane z procesem dydaktycznym tak jak mówię tych wyjątków jest sporo od co n p. ceremonii religijnych dotyczą różnego rodzaju imprez szkolnych akademickich to jest m. in. znany wszystkim prawo cytatu, który umożliwia prowadzenie działalności naukowej i t d . się w kontekście tych wyjątków od ogólnej reguły ostrej podstawowe zasady to jest ochrona autorskich praw majątkowych powinniśmy postrzegać również koncepcje eksploatacji tzw. utworów osieroconych, ponieważ prowadzone do obecnie obowiązującej ustawy regulacje prawne oparte na dyrektywie parlamentu Europejskiego i rady wprowadzają kolejny wyjątek od ogólnej zasady ochrony praw autorskich oto wyjątków, czyli utworach osieroconych porozmawiamy po informacji Radia TOK FM profesor to prof. Grzegorz tylec z Instytutu dziennikarstwa i komunikacji społecznej wydział nauk społecznych katolickiego Uniwersytetu lubelskiego Jana Pawła II jest studio w Lublinie informacje o dziesiątej 20 już za kilka minut po informacjach wracamy do programu off czarek to studio w Lublinie jest prof. Grzegorz tylec Instytut dziennikarstwa i komunikacji społecznej wydział nauk społecznych katolicki Uniwersytet lubelski Jana Pawła II panie profesorze wspomnieliśmy już utworach osieroconych co to są utwory osierocone na czym polega ich sieroctwo sieroctwo warto wspomnieć o tym, że w ogóle to pojęcie ono pojawiło się po raz pierwszy w 20 06 roku i czysto no tak naprawdę dość świeża konstrukcja prawna to określenie pojawiło się po raz pierwszy w języku angielskim gdzieś w literaturze w piśmiennictwie prawniczym w stanach Zjednoczonych pewność określenie oraz Value x ono zostało dosłownie przetłumaczone jako dzieła osierocone widzimy co jakoś konotacje do kwestii rodzinnych jest jakaś taka cecha regulacji praw autorskich, bo mnie się w Niemczy właściwie czy niewłaściwie, ale porównuje się na kwestie twórczości do ojcostwa mówi się autorskich prawach osobistych jako prawie ojcostwa o dziełach osieroconych w sensie utworów, które funkcjonują jako dzieła podlegającą ochronie prawnej, ale są osierocone w takim sensie w cudzysłowie oczywiście rozumiem to słowo, że nie możemy albo ustalić twórcy, czyli podmiotu uprawnionego z tytułu autorskich praw majątkowych albo nie możemy ustalić wiem, że twórca nie żyje, a jego prawa odziedziczyło jakiś inny podmiot nie może mu ustalić tożsamości tego nabywcy autorskich praw majątkowych albo po prostu nie wiemy, kto jest twórcą, więc to jest taka sytuacja, kiedy mamy do czynienia z jakimś utworze tym wiemy mniej więcej, kiedy został stworzony istnieje bardzo wiele przesłanek, które przemawiają za tym, że on podlega ochronie prawnoautorskiej, a nie możemy z niego korzystać, dlatego że nie możemy zawrzeć umowy z twórcą z jego następcą prawnym lub nie wiemy kim jest twórcą, a więc de facto w boju my się eksploatować taki utwór chcielibyśmy to czynić, ale boimy się, że za jakiś czas pojawi się podmiot, który powie, ale to ja jestem twórcą, ale to ja jestem następcą prawnym i praw autorskich twórcy, a w pan pani instytucja wykorzystywała ten utwór bezprawnie, bo ja nie udzieliłem stosownego wynagrodzenia z utworu osierocone to taki, który podlega ochronie prawnoautorskiej, ale nie możemy z niego korzystać, ponieważ nie jesteśmy w stanie skontaktować z podmiotem uprawnionym po to, aby zawrzeć stosowną umowę nabyć stosowne uprawnienia no i okazało się że taka konstrukcja, która w, jaki sposób obchodzić te ogólne zasady prawa autorskiego innym konieczności na kontakt z twórcą i zawierania stosownej umowy jest potrzebna w systemie prawa Europejskiego w systemie prawa polskiego także w stanach Zjednoczonych, dlaczego Otóż z badań wynika, że istnieje całkiem spora ilość utworów, które znajdują się dziś w archiwach bibliotekach w archiwach organizacji radiowych telewizyjnych na uczelniach instytutach badawczych, które mogłyby być eksploatowane mogłyby być umieszczone zdigitalizowane umieszczony w sieci internet pod, aby służyły jego użytkownikom nie może się to odbyć, dlatego że istnieją problemy formalne problemy dotyczące zawarcia stosownej umowy nabycia stosownych praw kontaktu z podmiotami uprawnionymi tego przykładem US jest z nieznanych, które posiadam wynika, że stosunkowo mało takich dzieł osieroconych po utworów, które nie mogą być eksploatowane i z tych powodów braku kontaktu z Stwórcy lub podmiotom uprawnionym do jest też branża muzyczna tam mówi się o tym, że tam jest od 5 do 10 % zasobów w skali Europy to są to są utwory, które nie mogą być eksploatowane ze względu na tego typu problemy więcej dzieł osieroconych to jest połów utwory literackie tam mówi się od LO procenta od 1 0 do 30 % nawet to mogą być takie, gdzie się zalegające w archiwach, które nie mogą ujrzeć światła dziennego w trafił do internetu albo bycie kosi kopiowane rozpowszechniane z tego powodu przydziałach audiowizualnych największy problem dotyczy tych z lat trzydziestych lat dwudziestych trzydziestych z okresu przedwojennego z oczywistych względów tam nawet mówi się o tym, że liczba dzieł osieroconych sięga 30 % natomiast przy utworach audiowizualnych wytworzonych po 19 70 roku jest to około 20 % w literaturze wskazuje się, że największa ilość takich dzieł osieroconych dotyczy utworów fotograficznych niektórzy mówią, że nawet 90 % wszelkiego rodzaju fotografii zalegających w różnego rodzaju archiwach to działa osieroconym co, do których jesteśmy w stanie ustalić, kto jest podmiotem uprawnionym z tytułu praw autorskich czy może realizować dziś ustalić możemy próbować do tego zmierza regulacja prawna dodam jeszcze tylko, że przy tych fotografiach mówi się o 17  000 000 fotografii, które dziś zalegają i nie mogą być eksploatowane Otóż w ogóle konstrukcja prawna jest więcej taka wskazaną w ustawie pewne podmioty są to podmioty o charakterze instytucji publicznych bez instytucji prywatnych tylko instytucje publiczne tak jak uczelnie instytuty badawcze biblioteki muzea instytucje kultury m. in. organizacje radiowe telewizyjne, które mogą przeprowadzić pewne staranne poszukiwania jak to określa ustawodawca, jeżeli w ramach tych starannych poszukiwań przeprowadzonych zgodnie z rozporządzeniem ministra kultury dziedzictwa Narodowego po dokonaniu odpowiedniej dokumentacji tych ziem badań sporządzeniu protokołu okaże się, że ta instytucja wymieniona wyraźnie w ustawie nie była w stanie odszukać ani twórcy ani jego następcy prawnego ani jakiegokolwiek podmiotu, który byłby uprawniony do eksploatacji tych praw autorskich może taka instytucja złożyć wniosek do ministra kultury i dziedzictwa Narodowego oto, aby minister o określony utwór wpisał do rejestru utworów osieroconych prowadzonego przez urząd harmonizacji rynku wewnętrznego w twarz to skomplikowanie brzmi panie profesorze bardzo skomplikowanie brzmi i kiedy rozmawiam próbuję tłumaczyć tę całą procedurę osobom, które są zainteresowane tym zajmują się n p. ochroną dziedzictwa kulturowego już od samego słuchania są zmęczone, a co dopiero od przejścia do czynów tak od wszczęcia tej całej procedury to jest już chyba pierwsza woda, która się rzuca w oczy z straszny formalizm, ale z drugiej strony on jest ten formalizm w stół można uzasadnić troską o ochronę podmiotów uprawnionych z tytułu praw autorskich w konsekwencji, jeżeli przeprowadzimy stosowne poszukiwania jedziemy udowodnimy, że nie jesteśmy w stanie odnaleźć podmiotów uprawnionych dojdzie do wpisu określonego utworu to wtedy instytucja, która dokonywała tych czynności może rozpocząć korzystanie z takiego utworu przy czym to korzystanie może dotyczyć tylko tzw. 2 pól eksploatacji może taki utwór osierocony zwielokrotnia, acz może go kserować drukować i upublicznia dzięki temu to po pierwsze, a po drugie, może go udostępniać publicznie w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w dowolnie wybranym czasu w czasie i miejscu chodzi krótko mówiąc o możliwość digitalizacji umieszczenia takiego utworu uśmiercono osieroconego sieci internetu jest ta cała skomplikowana procedura ma doprowadzić do tego, aby instytucja mogła rozpocząć korzystanie z takiego utworu, do którego nie jesteśmy w stanie ustalić podmiotu uprawnionego do takiej korzysta oczywiście na sobie może trwać przez rok przez 1 0 przez 50 tutaj taką datą graniczną będzie oczywiście data wygaśnięcia autorskich praw majątkowych, a pamiętajmy, że autorskie prawa majątkowe wypłata wygasają 70 lat od chwili śmierci twórcy lub ostatniego z współtwórców, więc załóż zauważmy że, gdyby tak naprawdę ochrona prawnoautorska trwa od chwili stworzenia utworu przez cały okres życia twórcy + 7 0 lat, więc trudno powiedzieć ile twórca będzie żył czasami jest to okres ponad stuletni wybrał, więc dość długo w tym okresie taka instytucja może korzystać z utworu w oparciu o te przepisy o dozwolonym użytku utworów osieroconych, ale nie jest wykluczone, że w pewnym momencie pojawi się podmiot, który stwierdzi ja jestem podmiotem uprawnionym z tytułu praw autorskich i rządom tego, aby ten utwór nie był wykorzystywany w ramach tej konstrukcji dzieł osieroconych wtedy ta instytucja, jeżeli zweryfikuje uprawnienia prawno autorskiej takiego zgłaszającego się podmiotu ma obowiązek zaprzestać korzystania trzeba taki utwór wycofać z tego rejestru prowadzonego przez urząd harmonizacji rynku i co ciekawe ustawodawca stwierdza, że takiemu podmiotowi należy się godziwa rekompensata z tytułu tego użytku i rozumie, że to może niektórych hamować, ale o tym, porozmawiamy więcej po informacjach Radia TOK FM studio w Lublinie jest prof. Grzegorz tylec Instytut dziennikarstwa i komunikacji społecznej wydział nauk społecznych katolicki Uniwersytet lubelski Jana Pawła II informacji już za chwilę o godzinie dziesiątej 4 0 łączymy się ze studiem Radia TOK FM w Lublinie tam jest prof. Grzegorz tylec Instytut dziennikarstwa i komunikacji społecznej wydział nauk społecznych katolicki Uniwersytet lubelski Jana Pawła drugiego panie profesorze mamy wrażenie, że nie stworzyliśmy sobie taki system monopolu dla zabawy chyba albo dla odwrócenia uwagi nazywany systemem ochrony praw autorskich tak grali tak dalej no pewnie można, by debatować stoi i wiele osób to robi, ale to nie czas i miejsce my teraz tej audycji akurat rozmowy o poważnych filozoficznych czescy systemowych rozwiązaniach, a dzisiaj rozmawiamy o utworach osieroconych z tego co pan mówi wynika, że to utwory osierocone sprawiają sporo problemów instytucją, która na świat chciały się zająć ich digitalizacja, czyli zatrzymać dla potomności, ale ocalić od zapomnienia czy ocalić od zniszczenia tak gdzieś między wierszami wywnioskowałem, że to co jest wymagane od podmiotów, które chciałyby ustalić czy 3, kto jest potencjalnym motorem takiego utworu w Zatoce zmagania testy do roboty, że te podmioty unikają tego, a tym samym n p. nie tyka digitalizacja zasobów myślę sobie troszkę to bibliotekach na pewno jest to 1 z głównych powodów pracochłonność poza tym to są koszty tutaj nie chcę państwa w zaglądać w cytowaniu rozporządzenia wykonawczego do ustawy, które wskazuje, jakie działania należy podjąć z jakimi bibliotekami należy się skontaktować do jakiś czas do jakich baz danych należy dotrzeć tu jest masa pracy masa pisemne zapytanie sporządzania protokołów czynności formalnych, za które przecież trzeba zapłacić ustawodawca wprowadza tutaj możliwość taką, aby przede wszystkich czynnościach związanych z tzw. stawianymi poszukiwaniami podmiot i kaskady dlatego Uniwersytet radio publiczne lub telewizja wyręczył się organizacja zbiorowego zarządzania oczywiście jest to dopuszczalne, ale przecież takiej organizacji trzeba zapłacić poza tym jest wiele problemów, które wynikają z interpretacji zarówno dyrektywy, jaki polskich przepisów to przez co w zasadzie prostą implementacją przepisów dyrektywy, które nie bardzo wiadomo co powiedzieć no bo powiedzmy, że już to jakaś instytucja przebrnie przez te procedury formalne wielu przecież instytucja się to udało wprowadziły utwory do bazy utworów osieroconych poniosły koszty, bo pojawia się podmiot po roku po 2 może po 5, który stwierdza, że jednak jest podmiotem uprawnionym i nie godzi się na taką eksploatację powołuje się ciał jak mówi ustawodawca zapłacić mu takie stosowne godziwą rekompensatę wyraźnie stwierdza przepis godziwą rekompensatę, a po drugie, te wszystkie koszty, które instytucja poniosła w zasadzie są nieefektywne no bo utwór nie może być dalej eksploatowany to jest pierwsza rzecz po drugie na wyniki, które udało się osiągnąć itd Otóż po niespełna 3 latach funkcjonowania rejestru Europejskiego rejestru znajduje się w nim nieco ponad 10  00 0 utworów osieroconych na to jak na całą Europę wydaje się to bardzo mało prawda, a więc to już świadczy o tym, że te przepisy nie są efektywne cały czas toczą się rozmowy naukowcy prawnicy rozmawiają z lepiej nad tym w jaki sposób zmienić te przepisy modyfikować w jaki sposób podejść do problemu, aby ta kwestia była lepiej rozwiązane tutaj może podam taki przykład Otóż my mamy do czynienia w Polskiej ustawie z implementacją unijnej dyrektywy nasze przepisy są w zasadzie większości przypadków przypisaną bądź jakość zmodyfikowano delikatnie regulacją prawną pochodzącą z dyrektywy natomiast 2 państwa europejskie są to Węgry wielka Brytania oczywiście komentowała dyrektywę, ale zrobiła coś ponadto wprowadziła dodatkowe regulacje, które dotyczą dzieł osieroconych liczone są właściwe to jest kwestia do dyskusji, ale na pewno państwa te podjęły jakieś oryginalne działania, które mają na celu zintensyfikowanie eksploatacji dzieł osieroconych do czego te działania doprowadziły Otóż po pierwsze, powołano odrębne urzędy państwowe, które zajmują się tylko kwestią jest problemu dzieł osieroconych taki urząd przeprowadza stosowne badania czy rozważa ceduje się jak gdyby te obowiązki tak potencjalnych podmiotów na 1 wystać wyspecjalizowany podmiot, który działa w imieniu tak jak wielu warunkiem tutaj uiszczenie stosownej opłaty i teraz można się zastanawiać, jeżeli digitalizacji odbywa się w celach publicznych czy taki podmiot sita opłata nie powinna być w jaki sposób dotowana z budżetu państwa no bo odbywa się to w interesie publicznym prawda jest kwestia dyskusji po drugie, taki organ prowadzi rejestr krajowy rejestr potrzecie taki organ udziela licencji po czwarte rozlicza się z podmiotami uprawnionymi z UE to jest 1 z wielu dróg w inny pomysł na lepsze rozwiązanie problemu dzieł osieroconych to jest wprowadzenie tzw. licencji przymusowych i ofiarowanie tego trunku, czego jaja organizacją zbiorowego zarządzania, które miałyby zajmować się badaniem podmiotów uprawnionych poszukiwaniami oraz udzielały bez stosownych licencji pomysłów jest kilka myślę, że najbliższe lata przyniosą jakieś konkretne rozwiązania mogą tutaj trzeba powiedzieć, że ten model wprowadzony dyrektywą Unii Europejskiej jest dopiero pierwszym krokiem ja nie chcę go oceniać negatywnie, ponieważ tak jak powiedziałem w ogóle po raz pierwszy w literaturze pojęcie dzieła osierocone pojawiło się w 20 0 6 roku jest jedno ustawodawca i tak dość szybko zareagował ustawodawca unijny czy ustawodawca Polski na pewien problem, który się pojawił oczywiście nie jest idealny trzeba dalej prowadzić badania w w takim kierunku, aby go ulepszyć przywództwa, jakie czynniki tutaj sprawiają, że mamy do czynienia z Google jest problem dzieł osieroconych tutaj trzeba mieć na uwadze, że prawo autorskie trwają dość długo tak jak powiedziałem 70 lat w chwili śmierci z wydziału prawa autor słowo, którego Wasiuk na w wydziałach i 8 zlote wymieniać w inny off z perspektywy autora jego spadkobierców zależy, po której stronie siedzimy w MON, ale zgon kobiety z muzealnikami z twórcami, żeby spadkobiercy są spadkobiercami ani autorami mówimy o innym rodzaju wartości niż nie jest nieruchomość to na pewno w tym wstyd w tej kwestii na pewno można można można rozmawiać proszę zauważyć, że ten klasyczny model prawa autorskiego, który funkcjonuje to jest przełom dziewiętnastego dwudziestego wieku on powstał z zupełnie innej rzeczywistości współczesna technologia m. in. internetowej wymusił chociażby licencje Creative Commons okazało się, że to klasycznie funkcjonujące prawo autorskie jest ograniczenie nawet dla tych młodych twórców, którzy chcieliby, aby ich utwory były wykorzystywane przez jakiś nieograniczone kręgi odbiorców pojawiła się konstrukcja zupełnie oryginalna wykreowana przez rynek nie przez ustawodawcę w tym od umowy tzw. wolnego dostępu open akces, a w ramach ich m. in. licencji Creative Commons więc, że ja jestem poetą i chce, aby mój wiersz dotarł do każdego na świecie zaproszeni są sieci internetu jak każdy mógł z niego korzystać, aby prawo autorskie nie ograniczało tych użytkowników do rozpowszechnia go na licencji Creative Commons to twórcy w latach dwudziestych trzydziestych czy nawet 7 0 tych dwudziestego wieku nie mieli takiej możliwości i ten problem z dziełami osieroconymi to jest pewna pozostałość czasów, w których nikt sobie nie wyobrażał takiego rozwoju technologicznego powstanie internetu tak szybkiej komunikacji i dzisiaj chcemy wykorzystywać wrzucić do internetu LTE i dzieła, które powstały w przeszłości i jakiś rozsądny słuszny sprawiedliwy sposób wyważyć interes publiczny i interes prywatny, bo generalnie czym jest prawo autorskie prawa autorskie regulacja prawna, która ma na celu właściwą właściwe wyważenie 2 sprzecznych interesów interesu twórcy, który chce przecież ze swego utworu korzystać zarabiać żyć i interesu publicznego interesu słuchaczy kursu mętów dział artystycznych którzy, którzy chcą z tych dział się cieszyć ustawodawca, tworząc przepisy prawa autorskiego musi mądrze wyważyć znaleźć złoty środek, aby twórca uzyska jakieś właściwe rozsądne wynagrodzenie potem, aby miał możliwość tworzyć żyć funkcjonować, aby rozwijać swoją działalność z drugiej strony konsumenci w sposób rozsądny mieli dostęp do dóbr kultury, aby nie można było mówić o wykluczeniu kulturalnym, w których problem, gdzie znaleźć państwo środka czy wg pana jest państwo, które w dół, któremu udało się ten złoty środek, aby znaleźć chyba jeszcze nie nawet w stanach Zjednoczonych tam w dyskusja toczy się nad samym pojęciem dzieła osieroconego chyba jesteśmy jeszcze na tak wczesnym etapie, że są to ono pierwsze regulacje, które się uczy się pojawiły to jest moim zdaniem bardzo dobry w jakiś symptom, ale one wymagają ruch doprecyzowania sposobu, by zwrócić uwagę, że możemy mówimy tutaj o dziełach osieroconych o pewnym pojęciu, ale i n p. przepisy polskiej ustawy mówiąc o dozwolonym użytku utworów osieroconych ograniczają możliwość nawet tej sformalizowanej eksploatacji tylko do kilku przykładów działo się rodzonych tylko do książek tylko do dzienników czasopism i wideogramów utworów audiowizualnych i fonogramów oraz dzieł do niej włączonych jest możemy mieć do czynienia z tym, że biblioteka albo archiwum będzie zasypany zdjęciami, ale te zdjęcia nie są wymienione jako dzieła osierocone, z których możemy korzystać w ramach dozwolonego użytku nie uczy jestem dobrze zrozumiany chodzi o to, że pojęcie dzieła osieroconego jest bardzo szerokie to każdy utwór, który nie może być skojarzony z twórcą albo podmiotem uprawnionym natomiast regulacja prawna dotyczy tylko pewnych wyliczonych wyraźnie kategorii dzieł osieroconych mówisz o tym, że jest zbyt wąska, że w archiwach zasobach instytucji publicznych znajduje się wiele więcej różnych kategorii niż te wyliczone w ustawie niż wyliczone w dyrektywie unijnej to jest pierwszy problem jak pozostałych została spełniona panie profesorze to jest będziemy przy innej okazji rozmawiać, bo już na czas kończy rozumie, ale bardzo dziękuję za naświetlenie, choć z fragmentarycznym tego tego wyzwania mam nadzieję, że będziemy, że powrócimy jeszcze po nowym roku do do tych tematów prof. Grzegorz tylec z Instytutu dziennikarstwa i komunikacji społecznej z wydziału nauk społecznych katolickiego Uniwersytetu lubelskiego Jana Pawła II, bo państwa i moim gościem informację o godzinie jedenasty po informacjach wracamy do programu off Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz internetowe radio TOK+Muzyka teraz 40% taniej. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj gdziekolwiek jesteś

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA