REKLAMA

O rozejmie bożonarodzeniowym z dr. Przemysławem Damskim

Historie Polski
Data emisji:
2017-12-24 19:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
42:14 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Marcin Rekowski dzień dobry warzywniak rozliczeń dobry spotykamy się w świąteczny dzień śpiewanie kolęd szczególnie właśnie w wielu językach w tym samym czasie, tyle że w 19 1 4 roku związane z tzw. rozejmem bożonarodzeniowym no i choć tytuł naszego cyklu to historia Polski trochę opowiemy o tym co widział właśnie na froncie zachodnim, ale oczywiście ten nasz aspekt tamtych zdarzeń również się znajdzie w sobie pan dr Przemysław Gdański historyk z Akademii finansów Rozwiń » biznesu Vistula witam pana witam pana witam państwa i przy okazji historia org tam można pana też odnaleźć właśnie dziś Stille Nacht walczy z Silent Night w święta no właśnie w deszcz to jest prawda Kolenda, której początki sięgają początków dziewiętnastego wieku Ależ oczywiście już na początku dwudziestego wieku była wznawiana przetłumaczona na wiele języków w Polsce jak znalazłem słowa i tłumaczenia zrobił Piotr Basiński dopiero w 19 30 roku, a więc już po tym, czasie, o którym dzisiaj będziemy będziemy mówić pojawiła się wg różnych opisów na froncie zachodnim w 19 1 4 roku było w podoba zupełnie nie typowa sytuacja nietypowy front inna wojna w błąd, który się zatrzymał w końcu czternastego roku i ci żołnierze rzeczywiście utknęli w tych okopach jak wiemy na 8 lat znajdowali się blisko siebie no właśnie jej na przyszły święta w przyszły święta i przede wszystkim musimy sobie zdać sprawę z tego kim byli ci ludzie, którzy byli w okopach, bo to nie jest tak, że mamy do czynienia z wykwalifikowanymi żołnierzami przynajmniej nie tylko, którzy w, których wojna była sposobem nażycie kot często są bardzo młodzi ludzie, którzy rekrutowali się o to, żeby walczyć o obronie swojego kraju, a i to jest bardzo ważne dla podkreślenia, ponieważ wszyscy oni wierzyli, że walczą w obronie swojego państwa nawet Niemcy, którzy są uważani za państwo, które było to spowodowało piszą one średnio trochę pana na wyrost, ale ich zaatakował Francję Niemcy też uważały, że się bronią, więc ci ludzie, którzy brali udział w Iwonie oni uważali się bronią, a jednocześnie o nich średni przychód przygodę, ponieważ oni nie znali bardzo często Europy pogrążonej w wojnach ostatnia duża wojna w Europie pomiędzy mocarstwami poczuła się w roku 1 8 7 7 10 01. kiedy fala Francja przegra wojnę z Prusami tego czasu mamy do czynienia z ceglaną Belle epoque, a wojny toczą właściwie na obrzeża, gdzie się z unijnego nie znają czasem to są ewentualnie wojny kolonialne SO ni są przy przeżyć przygodę cesarz niemiecki obiecuje swoim żołnierzom, że wrócą do domu nasz na święta gminy liście opadną z drzew no, więc nagle przychodzą święta Bożego Narodzenia oni są z dala od swoich rodzin spotykają się razem cierpienia na niewyobrażalną siłę na nim dotychczas skalę, gdyż nawet te wojny, których nie czytali dzieciom, których byli uczeni w szkołach na studiach, o których chcę usłyszą opowieści są wojny, które były wojny, które toczyły się bardzo szybko krótko to niebyły wojny pozycyjne 1 bitwa na zdobycie stolicy czy kilka bite w i koniec wojny było też jeszcze co pokazała pierwsza wojna takiej śmiercionośnej broni praw do boju, a nawet karabin maszynowy tylko, że gra na masową skalę zastosowane właśnie w pierwszej wojnie światowej między nimi powodowało to, że to, by tzw . z okopów, żeby zdobyć pozycję wroga okazało się być silna, ale trudno dokładnie leży karabin maszynowy był wcześniej w użyciu lamp właśnie wykorzystywanych w wojnach kolonialnych przeciwko plemionom afrykańskim w Azji tak dalej od jego użyto też podczas wojny domowej w stanach Zjednoczonych wojny secesyjnej i jest Amerykanie znali realia wojny to kwota Enej i wojny pozycyjnej, czego nie znali Europejczycy dla nich to było bardzo duże zaskoczenie cały ten ogrom cierpienia z tym się nagle spotykają budowany właśnie przez to, że ta wojna jest zupełnie inna niż wszyscy myślą o opowiadają, że zaczyna angażować każdy przejaw życia obywatela no oni czują się zastraszeni osamotnieni jest bardzo ciekawy wstęp do książki Christophera Clarka lunatycy, który nam się okazał w Polskim tłumaczeniu zresztą, w którym on przytacza ich o połowę opowieść swojego wujka Australijczyka, który walczył w pierwszej wojnie światowej i tam jest takie zdanie, że ci, którzy byli największymi, choć brakami w momencie, kiedy szli walczyć na front oni służyli pierwsi, że go jak coś drgnie mu nieco łagodniej, bo tam jest dosyć bardziej dosadne sformułowanie w każdym razie no to jak świadczy o tym jak to wojna ludzi po prostu zaskakiwała na każdym etapie są jeszcze 2 też jak sądzę ciekawe wątki, które warto przywołać w tym kontekście, bo w rozrasta się również uwagę, że akurat w grudniu czternastego roku pojawiają się na froncie w tacy nowi trochę żołnierz podążył jednak kilka miesięcy i ci, którzy brali udział w tym pierwszym okresie od sierpnia niektórzy zginęli niektórzy byli ranni, ale też niektórzy zostali właśnie już wymienieni i to m. in. zwracać uwagę właśnie na torze, że to wzbudzić żołnierze z zaciągu w i oni nie byli w związku z tym poddawani tak jak wcześniej ci, którzy byli żołnierzami już od dłuższego czasu tzw . no propagandzie nienawiści wobec wroga i tutaj przywołuje się chociażby fakt takie nazwiska niemieckiego poety ten stan Lisa Blaira, który w, którym pisał dla na początku pierwszej wojnie pieśni nienawiści wobec Anglii za co otrzymał cesarza Wilhelma Order czerwonego Orła Witold drukowano to dzieło no i właśnie ci niemieccy żołnierze byli tą pieśnią nienawiści karmieni prawda od samego początku go również i po drugiej stronie taką propagandę wobec żołnierzy stosowano nosi też po to, żeby zbudować właściwą morale w przed walką, że Niemcy byli przedstawiani jako Hunowie tył pańscy wrogowie tak barbarzyńcy agresorzy podobno w niektórych utworach Niemcy to potwory gwałcąc kobiety, obcinając im piersi i obcinali też była niemal po chcą, by zaspokoić swój niemiecki Handelsblatt jest żołnierze byli właśnie karmieni takimi informacjami, bo jeżeli wrogo dot dotyka do siebie nastawieni tymczasem właśnie na wymieniono ich w Łodzi w grudniu przyszli tacy, którzy jeszcze tego prania mózgu nie nie nie przeszli po prostu raptem naprzeciwko siebie znaleźli się młodzi ludzie, którzy ten czas chcieliby spędzić w domu tak zdecydowanie tańszym w ogóle, jeżeli chodzi o wojsko to jest instrument specyficzna nasz matki jest ukierunkowana przede wszystkim na zrealizowanie celu, którym jest zwyciężanie wroga w związku z tym, jeżeli dostrzegamy w Famie w tamtym czasie zbyt dużo ludzkiego pierwiastka w przeciwniku jesteśmy mniej, a skorzy do tego, żeby walczyć ci ludzie, którzy przyszli właśnie w tym okresie z tego zaciągu walczyć, że dość często mam wrażenie zapomina w dyskusjach pierwszą wojną światową, zwłaszcza w Polsce, że ten antagonizm francusko-niemiecki w kontakcie często podkreśla, że to jest 1 z tych powodów wybuchu pierwszej wojny światowej to społeczeństwo przed francuskim nie był wcale taki powszechny był bardzo wiele przyjaźni pomiędzy pisarzami stron z francuskimi i niemieckimi w tej wojny właściwie rzecz biorąc kredyt został zabity w Azji książę Franciszek Ferdynand to nie spodziewano się w ogóle się z tego wydarzenia wybuchnie wojna, że jednak uda się rozstrzygnąć to w sposób pokojowy i nie uda nie udało się w tym w tak krótkim czasie jeszcze zmobilizować tego społeczeństwa totalnie właśnie przy użyciu całej tej propagandy do tego, aby nienawidziła tego wroga nawet w swojej książce taniec swój limit EMA tylnej brak zauważa, że młodzi Francuzi nawet nie byli specjalnie skorzy do tego, żeby odzyskiwać Alzację Lotaryngię, któremu tracili w wojnie francusko-pruskiej w domu był bardziej uważni piętno starszego pokolenia niż tego właśnie młodszego natomiast ten ton motyw odzyskanie Alzacji Lotaryngii większej niechęci on się pojawia zdecydowanie później już bardziej z roku 19 1 6 po tych wydarzeniach bożonarodzeniowych, o których tutaj mówimy także ewidentnie ci młodzi ludzie oni są właśnie bardziej skorzy do góry widzi człowieka po tej drugiej stronie jeszcze ani nie tego fachu uchylona, jeżeli mówimy o nich aż, w czym warto zwrócić uwagę, że Niemcy sami się do pana dorobili tego miana było sam cesarz Wilhelm określił w swoich żołnierzy w roku 1 900 mianem Hunów, którzy mieli odzyskać Pekin wtedy z rąk powstańców w Chinach my też sobie zapracowali na złą opinię powiedzmy 1 już w tej wojnie słynna opisywana wielokrotnie i rolę w nieznane nam dramatyczna historia wrogiego miasta mówią chociażby, które spalono na początku wojny z bardzo błahego powodu powodów mojej w wyniku tego pożaru ustalono największą w Europie kolekcję tzw. inkunabułów porównywano właśnie co do takiego barbarzyństwa, gdyby ktoś któż pali się z prawa także to warto tutaj ten alergenów, ale w końcu dochodzi właśnie do tych zjawisk nie tzw. w modernizacji, o których już opowiemy po informacjach TOK FM 8 proc już tam ponownie w ten świąteczny dzień studiu koncertowym przy Wiesław Radomski historyk i rozmawiamy o czymś co nazywa się w historiografii bożonarodzeniowym rozejmem dowiedzieliśmy w pierwszej części, jaka jest atmosfera na tym froncie może warto przywołać ją teraz, sięgając po znaną postać historyczną po to, 7 grudnia 19 14 roku w jakiej szalone gol podporucznik w PiS-ie do swojej matki, że jest świadkiem frajdy niż z racji niektórych żołnierzy z wrogiem czasem była to sytuacja po obfitym deszczu w okopach na północ od ekip było tyle wody w, że żołnierze zwyczajnie z nich wyskakiwali, by nie tkwić popas w i zaczynali ze sobą rozmawiać przeklinając swój los w pierwszych dniach grudnia pisał de Gaulle, a więc odcinkach frontu ogłaszano nieformalny rozejm, podczas którego Francuzi Niemcy wymieniali się gazetami pomagali sobie zabrać z pola bitwy ciała kolegów, widząc co się dzieje niektórzy dowódcy zaczęli się zastanawiać jak nad tymi spontanicznymi Rosjanami zapanować no bo to rzeczywiście z punktu widzenia dowódców to to był kłopot ani bliżej świąt Bożego Narodzenia sytuacja zrobiła się coraz bardziej poważna tak zdecydowanie nie żadna ze stron nie osiągnęła dno świąt Bożego Narodzenia uprawnionych celów, czyli Francja nie wyparła Niemców ze swego terytorium Niemcy nie pokona we Francji w dodatku miałem przez przeciwko sobie w także inne państwa jak marna Rosję wielką Brytanię w związku z tym nosy, a dziś już pod krzyżem wielka Boże Narodzenie przychodzi no, więc wypadałoby jakoś tutaj się z tą sytuacją zmierzyć i tutaj nagle okazuje się żołnierzy, którzy mają walczyć przeciwko sobie no oni się zaczynają porozumiewać nawet jak potem oni mają przeciwko sobie wywalczyć jak tutaj zadbać o morale armii skoro oni dostrzegają właśnie ten pierwiastek ludzki po tej drugiej stronie to nie jest już bezrozumnie masa, która nas biegania mogą nas strzelała tylko to jest EU Jurgen to jest Jean Jacques czy ktoś inny, z którym przed chwilą myśmy grali w piłkę daliśmy papierosa pokazywaliśmy sobie zdjęcia rodzinne jak teraz koszt takiego z 3 oczywiście jedno ona w toku wartych jedno z sali ale kiedy się za wahają się sam to jest cena, ale element bardzo istotny dlatego w z punktu widzenia oficerów sztabu generalnego, a także w polityce główna to sytuacja wybitnie kłopotliwa i jak sobie z nią poradzić się na najprościej jest przenieść żołnierzy winne miejsce, bo tam z tych żołnierzy z drugiej strony nie znają, tym bardziej że sytuacja się skomplikowało papież, bo to Benedykt 1 5 wystosował wręcz taki właśnie apel o rozejm na Boże Narodzenie w ich domu kardynał, który został papieżem już w momencie, kiedy pierwsza wojna trwałaby dokładnie 3 września czternastego roku w jedno właśnie od samego początku zgłasza taką gotowość do pokojowych mediacji lub na alei Niemcy Francuzi, a wszystkim Rosjanie słusznie widzą w papierze zbyt sojusznika z jakoś specjalnie tymi Zaj propozycjami nie byli zainteresowani, zanim jednak ten apel papieża oraz na święta, bo brzmiał dobrze i na pewno do wielu żołnierzy czy dotarł w oczy do rewanżu kłopotliwe, jeżeli chodzi w ogóle samego papieża papież przede wszystkim chciał, żeby zawarto rozejm bądź pokój na zasadzie status quo anteny, czyli wszystko wraca do sytuacji sprzed pierwszej wojny światowej eskorta troszkę naiwne tak to jest to jest też pogląd, który przez palce papieża lansowany w roku 19 1 7, kiedy stany Zjednoczone przystępują do wojny i gdy stany zaś już dawno ogłaszają 14 punktów Wilsona zimowej do samostanowienia narodów no w takiej sytuacji no to jest powiedziałbym nierealny jest dla nas już nie żyje wtedy Franciszek Józef c o pomyśle trudno wyobrazić, ale starszy pan dokładnie Osama Osama Austro-Węgry nawet przecież też wyszło jakoś naprzeciwko 17 14 punktów Wilsona Jan zgłosiły INFOR ma propozycję, że w ramach Austro-Węgier powstanie federacja wolnych narodów także w żyłach publicznie dało się wrócić do tego co było przed wojną wojna po prostu wszystko zmieniła się często mówiło w takim powołaniu ponadto Armagedon Armagedon starego świata, jeżeli chodzi o apel czy ten, który miał dotrzeć do rana żołnierzy z docent bardzo skomplikowana, dlatego że nie wszyscy oni zawarli taką informację poza tym żołnierze pasztety rozejmem gotowości to on 1 z różnymi od 2 rozdajemy najbardziej znany jest spot i po okresie psie budy świadomości autobus spontaniczne akcje żołnierzy w bardzo różnych miejscach w państwie zanadto na ile sam papież wywarł na nich wpły w w takiej skali jest celną bardzo bym powiedział problematyczne zwłaszcza, że to się n p . na front zachodni, a już na froncie wschodnim Fedu sytuacja wygląda troszeczkę inaczej i gdzie wydawałoby się n p. że narody walczące niejednokrotnie brat przeciw bratu jak n p . Polacy mogliby trochę bardziej do tego apelu się przyczynić, ale z drugiej Saską papież walczy o 6 włamywacza proponuje status quo anty, a to oni nie mają interesu słuchaniu papieża w tym samym czasie na fakt ten apel moralny papież oczywiście jest on jest istotny, ale mam wrażenie z takiego punktu widzenia rządowego do przeciętnych żołnierzy na froncie nie wszystkie informacje docierają, chyba że ktoś wraca z przepustki przekazuje też kolegom, ale pytanie czy n p. protestanckiego żołnierza niemieckiego coś takiego szukać interesuje jak zdanie papieża, bo katolickiego niemieckiego żołnierza to może interesować prawda natomiast już luteranie nad Calvina niekoniecznie w no to dobry moment, żeby przywołać takie wspomnienie, które zaczerpnąłem z książki Petera Holta pierwsza wojna światowa historia militarna tam jest przywołano relacje szer. Williama Clintona, który w swoim Dzienniku z datą 2 4 grudnia 20 1 4 roku zanotował w wszędzie wokół leżało około 3 cm 3 cali przepraszam przecież to mój konkurent w ich około 3 znaliśmy go o Boże Narodzenie jak z obrazka było bardzo cicho w powietrzu czuło się pokój ludziom dobrej woli jakiś ruch od strony niemieckich okopów sprawił, że przetarliśmy oczy w niedowierzaniu i popatrzyliśmy jeszcze raz TUI tam mat przed pierwszą widzieliśmy coście wyglądały jak maleńkie kolorowe światełka cóż to znaczy byliśmy bardzo podejrzliwi i omawialiśmy to dziwne zachowanie wroga, gdy nagle stało się coś jeszcze dziwniejsze go Niemcy śpiewali niezbyt głośno, ale bez wątpienia śpiewali nagle przez zaśnieżoną ziemię niczyją rozległą rozległ się mocny głos śpiewający pierwsze wersy ani Igor Andriejew Szczytna śpiewaka była idealna oczarował nas zupełnie obie strony słuchały widzialność ciszy a gdy przebrzmiały ostatnie słowa z naszych okopów rozległa się spontaniczna burza oklasków Angkor w starych pieców w domu piękno powieści tak do tych ostatnich lat jak się okazało bardzo dużo książek poświęconych przyczynami przebiegowi pierwszej wojny światowej, zwłaszcza właśnie po angielsku i książkę pizza chata jest 1 z takich poziom sztandarowych pozycji z, które w tym momencie się czytać czytało przy czym to jest coś co potwierdza też świadectwa niemieckie, ponieważ Niemcy są informacje nic, dlaczego w ogóle tędy, dlaczego się dogadać się pojawiać potu busów światełkami choinkach oni mieli okopy akurat dosyć blisko lasu i stwierdzili, że jak 1 drugiemu więc, że potrzebują poczuć się do domów bądź dzisiaj oni poszli tego lasu porąbać drzewa rosną świeczkę zamienić ich jedno świeczkę drugą na na nas na drzewku przy okazji w środę byli Lech Kaczyńscy akurat mieli pod ręką właśnie ten szpaler, a choinek wtedy się ukazał i zaczęli właśnie część elastycznym to też jest bardzo ciekawe, bo to trochę tak wspiera ówczesny steru, gdy niemiecki żali się pojawia grupa Niemców tam zawsze muszą tworzyć chór i nie tak n p. dzisiejsze uważa bardzo często w takim potocznym rozumieniu, że język niemiecki nie nadaje się specjalnie do śpiewania, że to nie jest ładny język tak w tamtym czasie Niemcy uchodzili za naród bardzo muzykalnej Kwaśnik, który uwielbiał śpiewać, który przeszczepił tradycje muzykowania na Czechy, którą właśnie 3 Czechów za raził także loftów bardzo ładnie się wpisuje w w taki stereotyp czy takie pojmowanie Niemców jako narodu używanego, który właśnie postanowił, by umilić chwila czekania też oswoić się może lepsze słowo refleksji nad domem i śpiewaniem kolęd z panów o tej angielszczyzny, ale tu też nie jest nic nadzwyczajnego, dlatego że zarówno bardzo wielu Brytyjczyków było wykształconych w Niemczech jak i sporo Niemców był wykształcony w wielkiej Brytanii często rodziny były mieszane oni mówili często właśnie biegle w drugim języku przecież Wittchen drugi to jest wnuk królowej Wiktorii nowa królowa Wiktoria z mężem się, że rozmawiała po niemiecku Font ana mówiono przez całe życie mówią po angielsku z niemieckim akcentem w UE i w każdym razie Wilhelm mówi bardzo dobrze po angielsku się bez problemów tym, że tupolew miał sporo właśnie osób z jego otoczenia sporo oficerów osób, które było wykształcony jako inżynierowie chociażby właśnie w wielkiej Brytanii lub po prostu miało brytyjskich przyjaciół z okresu studiów oni się właśnie bardzo dobre tym językiem porozumiewają zachęci innych na wiązaniu kontaktu przez śpiew nie przez Niemców 1 została zauważona też przez innego historyka brytyjskiego Martin Gilbert też napisał głośną książkę pierwsza wojna światowa Jon właśnie zwracam uwagę, że niemal zawsze inicjatorami byli niemieccy żołnierze, którzy czynili to przez przesłanie wiadomości lub poprzez śpiew my też tutaj pisze się w pewnym momencie tak w pobliżu nowy klub na nazwę miejscowości, ale może po prostu tak fonetycznie wymowie Black 4 mówiący po niemiecku brytyjski oficer kap. Hans słuchał ze swoimi towarzyszami Serenadę niemieckiego żołnierza a gdy ten skończył poprosił jeszcze 1 i otrzymali balladę z Grenadierów Roberta Schumanna, a potem żołnierze z obu stron spotkali się na ziemi niczyjej, gdzie doszło do małej biesiady jak to nazwał kap. Aleks zakończonej zaśpiewanie przez Niemców w Chinach i Marin, a przez Brytyjczyków Cris osła i w tamtych czasów piękna autostrada ale, ale tak to potwierdzał właściwie, że to nie Brytyjczycy inie Francuzi właściwie rzecz biorąc zaczynali w tego rodzaju akcje tylko właśnie one wychodziły ze strony niemieckiej i wzywa się też nam bardzo przeczyta temu takie powszechne mówi rynkowi Niemców jako agresorów zahaczony oczywiście zaatakowali Francję w odruchu wyprzedzającymi swoje powody strategiczne na taki przeciętny Niemiec Rene jednak w jawił się to jako osoba bardziej pokojowa 8 warto pamiętać, że Niemcy przed znaczeniem tego państwa, a nie byli uważani za naród pokojowy na autorów filozofów literatów poetów dopiero zjednoczenie Niemiec i z Prus znaczenie tego narodu spowodowało to, że on był też być postrzegany jako naród Miter styczne, ale to nie oznacza, że to osoby te pochodziły z innej regionów niż Ruscy nie były wychowanych winnej tradycji i nie były też bardziej sentymentalne zresztą czy mamy takie podróże sentymentalne jak Niemiec da wytyczne z okresu drugiej wojnie światowej SMW, gdyż niektórzy oficerowie bardzo lubi cytować się romantycznych poetów i tysiącach nie bardzo ładnie uzupełniało Camillo z niektórymi jak i nie mieli kłopotów tak, ale tuż za kolejne obchody, ale dokładnie powiedzmy też do nich, dlatego że ta historia Polski, ale już zupełnie w innym wymiarze to zjawisko ujawniło się, bo na pewno nie była taką skalę na froncie wschodnim i niech ktoś inny jak słynny przecież Felicjan Sławoj Składkowski oficer pierwszej brygady Legionów tak wspominał widnieje w czasie bitwy na oczyszczenie w czasie tak kart akt jest napisane pod Łowczówkiem w 19 14 roku no i teraz już od osób w tę noc wigilijną chłopcy nasi w okopach zaczęli śpiewać Bóg się rodzi i lato z okopów rosyjskich Polacy, których duża jest w dywizjach syberyjskich podchwycili słowa pieśni i poszła w niebo z 2 wrogich okopów nasi posłowie na śpiewaniu kolęd krzyknęli poddali się tam wy Polacy nastała chwila ciszy, a później już po rosyjsku Sibilski jest wielki nie zdając SA straszna jest wojna bratobójcza podobno 1 z naszych młodych chłopców udanie woli ojca swego, którego zabrali do wojska rosyjskiego inny front inna sytuacja, ale podobna sytuacja i podobny podobne nastroje Maciej Zakrocki witam zapraszam na trzecią część audycji świąteczne wydanie historii Polski wstąpił pan dr Przemysław Adamski, którym rozmawiamy o bożonarodzeniowym rozejmem one są oczywiście najbardziej znany dobrze opisany występował w wielu miejscach na froncie zachodnim, ale wyłączeń zakończyłem przypomnienie wspomnienie oficera pierwszej brygady Legionów polskich Felicjana Sławoja Składkowskiego, który na off właśnie opisuje kiedyś to nasi żołnierze w okopie śpiewają Bóg się rodzi, a z drugiej strony słychać tę samą pijesz podchwycono przez teoretycznego no i w sumie faktycznego wroga albo to jest chyba bardziej opowieść o dramacie Polaków, którzy przez fakt, że nie mamy państwa po prostu wciągani są do wszystkich armii zaborców tak rzeczywiście to co Matkowski na końcu pisze, że znam przypadek, że chłopak się do niewoli swego ojca to rzeczywiście mogły się zdarzyć tak, by się mogło zdarzyć tak jak najbardziej, zwłaszcza jeżeli ktoś przemieszczał pomiędzy terenami granicznymi, ale na testy wojna, na którą Polacy oczekiwali tak 1 2 3 lata od momentu, gdy Maciek też odzyskać niepodległość natomiast w momencie, kiedy one już wybuchła tak no to właśnie brat walczy przeciw bratu dosłownie w przenośni tak jak to jest właśnie kryzys w około 300  00 0 Polaków przynajmniej było w armiach w oczach zaborców tutaj jest w podkreślono właśnie, że to jest wigilia, ale wcześniej mówiło się w praktycznie wszędzie palenie bożonarodzeniowym na testy, jakie są takie bardzo polskie linie religia ma dla nas bardzo duże znaczenie faktycznie Polacy z 1 z drugiej strony odpowiadają, że miasto tonie są takie powszechne zjawisko jak na froncie zachodnim ani jak pan wspomniał coś bardzo słusznie, że to jest wymuszone są tego dramatu Polaków, którym w, którym muszą tu walczyć natomiast z front wschodni to jest no to jest rzecz zupełnie inna niż front zachodni pop inżynierskim jest mobilne tak nie jest taka stała linia 700 km jak to baba DAG oraz rejon napisała jak Szarama naczelna, ale oni jeszcze barw podejście przede wszystkim Niemców Francuzów czy do Brytyjczyków jest zupełnie inne niż podejście Niemców religii i Austriaków do Rosjan i do żołnierzy rosyjskich i ktoś wiąże zarówno z EFS pierwszaki zdrowo one światową front zachodni to jest niejako wojnę wśród swoich to jest wojna w ramach cywilizacji tej samej natomiast wron wojna na froncie wschodnim to jest wojna cywilizacji zachodniej przeciwko Francji wschodni jak spojrzymy na to jak w literaturze jest Rosja przedstawiana i tereny przed pierwszą wojną światową to jest obszar na poły dziki czasem nawet barbarzyński leszczyńscy prawnego z ciekawości Ross jako czegoś zupełnie innego to są Słowianie też ktoś inny jak w przedstawionym w ogóle figle na co dzień związku z tym no to jest też opóźnił będzie podczas drugiej niż zwykle wykorzystywane nawet hierarchia Słowianie są niżej dlatego ten front on jest mobilny, ale ne inaczej się wykorzystuje żołnierzy tak oni u Polaków czy później będzie zabiegał u każdego wyroku tym 19 16 potrwa ich pozyskać z terenów w swoich jest terenów rosyjskich, ale do tego momentu to troszczymy się na dobre nie troszczymy się używamy tylko tych, którzy są naszymi obywatelami służą w naszej armii i to, że oni się charakter nie wiązałbym to jest u nas o wiele większym zagrożeniem, że tak powiem, bo to jest element niestabilny w ramach armii my możemy dyscyplinować dużo łatwiej swoich żołnierzy on przyswoił w sensie o naszej narodowości kina niemego SUV niż tych, którzy są o odmiennych etnicznie natomiast młyna to jest coś stało mimo wszystko nie ich nie rozprzestrzeniła się tak strasznie między nim też, dlatego że Polacy zaczęli szukać w UE dosyć szybko jak wykorzystać każdą ze stron do tego, żeby Polska stała się niepodległa tylko, więc też pominąć oczywiście w kryzysie przysięgowym nagle, ale staramy się pokazać, że my jesteśmy tą stroną, której to w jakim sensie wartościowa lojalna no, więc nie możemy okazywać odruch sympatii stronie przeciwnej i zazieleniło się to marzenie tak 5 pokoleń że, żeby właśnie zaborcy skoczyli sobie do gardeł oczywiście właśnie pytanie było do kogoś przytulić może nawet z punktu widzenia polskiego interesu to oczywiście dzisiaj wiemy wtedy to nie było wiadomo także wojna nie skończyła się do świąt Bożego Narodzenia to szczęśliwy, gdy fakt chwilę, bo rzeczywiście wykrwawia niesie i głównie państw centralnych krzyczy czy Niemców, ale też właśnie i państwo Antyszanty przez wszystkie potem historia jak rewolucja lutowa i październikowa i t d . to wszystko właśnie pokazywało, że skutki tej wojny z straszne no paradoksalnie dla nas mogą być szczęśliwe taka potrzeba było rekruta to jest raz poza tym, że na terenach opanowanych przez Niemca szybki był też na rosyjskich no to były tereny okupowane nie dało się tak legalnie tylko ludzi normalnie wziąć do wojska tylko trzeba było im się zaoferować nam się sami zgłosili więc, aby się po roku 3 16 chłoniak 5 listopada, który sprowokował całą dyskusję międzynarodową na temat niepodległości państwa polskiego brak funduszy mówi o tym, przytulanie się na to jak równi z PiS my przyjrzymy się, że do Stanów zjednoczonych pojechał Ignacy Paderewski to on działał na rzecz sprawy polskiej prezydenta Wilsona po stronie państw Konstanty, ale nie brakowało po laków, którzy działali na rzecz sprawy innych państ w centralnych Chin Niemiec Austro-Węgier i tam dochodziło do konfliktu pomiędzy, gdyż Polakami do dyplomatycznego propagandowego, ale jednak tuż, a wojny stany Zjednoczone jako taki wtedy jeszcze nie było prawda nawet Paderewskiemu udało się wygrać, dlatego że Paderewski po prostu popularne to często powstrzymuje rządu bite są w tamtych czasów to nie jest grane przez prawie nie da się poczytnego relacji jak pani polowały na półki jego włosów no to nam naprawdę uzmysławia, że to cnota kijem tak Bitelsi z tą z tamtych czasów po prostu błąd używa się włamać do pokoju właśnie Potter i od 1 0 karnetów na powiedzmy, że po ciekawym wydarzeniem takie wręcz wzruszające jak Delta na razie bożonarodzeniowych czy właśnie takie historie, o których pisał Sławoj Składkowski to jednak coś mogło się wydarzyć tylko na początku tej wojny bo zaraz potem ta wojna staje się totalna jeszcze bardziej fakt, iż niesie jak to mówiliśmy w tym pierwszym okresie, bo do karabinów maszynowych dochodzi po prostu broni masowego rażenia skala ofiar robi Sieńko ogromna w związku, z czym rzeczywiście ten wróg staje się rzeczywiście takim wrogiem, którego chce się pokonać, by ta wojna się przeciąga mówi mówił pan przed chwilą, że wojna na Wschodzie zupełnie inna niż na Zachodzie wota na Zachodzie się odbywa w ramach 1 cywilizacji to prawda tylko, że właśnie to jest moment, w którym ta cywilizacja się, że okres, w którym w domach się sama niszczy, bo skala śmieci na froncie jest nieprawdopodobna fakt, że w 1 bitwie pod war dem linie 700 800  00 0 ludzi to pokazuje no no właśnie jako okrutne to było zdarzenie i i to na pewno wpływało na psychikę żołnierzy na dowódców, którzy mieli potrzebę sukcesu i wiedzieli, że każda forma rośnie, więc do bratania się przeciwników przeciwny rząd mierzona jest tylko dla nich nieszczęściem rzeczywiście poza tym czternastym rokiem jak to ładnie mnie historia już nie odnotowuje, a potem tego typu wydatków na Wall całe społeczeństwa zostały zmobilizowane do tego, żeby nienawidzić wroga nawet to nie jest tak, by tylko wysiłek na froncie wykonamy całą akcję propagandową, która się koncentruję n p. nie tylko na plakatach na przekazach radiowych prasowych literatura popularna sensacyjna mówi o spisku niemieckim o tym, że agenci wszędzie działają, że oni nam sutą zagrozić zniszczyć naszą cywilizację i utożsamiała popularnych książek z tego czasu na ich 1 z nich z 7 i mam tu opowiadająca o szpiegach w ten sposób Brytyjczycy też wpływają na opinię publiczną w stanach Zjednoczonych i pokazują niemieckie zagrożenie i na rozwój mają do niewyobrażalnych wręcz rozmiarów akcje szpiegowskie Niemiec na terenie Stanów zjednoczonych także, kiedy mówimy wojna totalna jest tak naprawdę autentycznie przeja w tego, że każdy praktycznie aspekt życia obywatela w tym czasie jest podporządkowane jakimś sensie wysiłku wojennym po kobiety pracują w fabrykach, bo mężowie są na wojnie w wielkiej Brytanii przecież całe wioski giną na początku, kiedy dochodzi rekrutacji do Brytyjczycy nie mieli jakiegoś przemyślanego konkretny plan rekrutacji ubrali całą wioskę robili z niej 1 oddział jak zginął odrzutu nie było potem mężczyzna w wiosce ci, którzy wracają w realnym z frontu okaleczonych ni to oni opowiadają straszne historie w domu ludzie są przerażeni tym co się dzieje poza tym dotąd nie zapominajmy, że w pewnym momencie do tych strasznych wydarzeń dochodzi też grypa Hiszpanka, która zaczyna dziesiątkowały ludzi nie tylko takich, którzy giną z walczył na froncie, ale szarych obywateli, a na więcej no to jest bym powiedział sytuacja, która nie jest dla wszystkich trudna i oni zaczynają wtórny masową nienawidzisz i na broń masowego rażenia piorunem nas też Gazy bojowe, które od, których używam jeszcze przed wojną wydawało się, że wojna będzie bardziej cywilizowana zakazywano używania poszczególnych konferencjach międzynarodowych pewnego rodzaju broni okazało się, że no niewiele z tego udało się zrealizować była to najtragiczniejsza wojna w dziejach Europy od czasów wojen napoleońskich, które będzie trwała bardzo długo i który też były wojnami totalnej Miami Heat są oczywiście niekoniecznie pamięta tylko w innej mierze winne były środki medialne, które były tak używane też inny sposób angażowania obywateli Nowak, choć rzeczywiście ten dramat jest o czym wielokrotnie już mówimy walcz od kilku tygodni w naszych audycjach gdzieś tam w tle ma właśnie tę batalię, o której wspominał my o niepodległą o niepodległą Polskę jest w tym oczywiście dużo takiej tragedii na poziomie indywidualnym w Wieluniu i konkretnych ludzi, ale my, ale właśnie gdzieś ta wojna zmienia nie tylko Europy zmienia świat wspomniany łysy on nie tylko ma im 14 punktów i 1 z punktów odnosi się do odzyskania przez Polskę niepodległości nie, ale jednocześnie nowe to jest wejście Stanów zjednoczonych do wojny, czyli wejście Stanów zjednoczonych do Europejskiej polityki, która w po krótkiej przerwie okresu międzywojennego, a potem ma kolosalne znaczenie ma dzisiaj plon no tak stany Zjednoczone oszukanych właściwą angażują w politykę Europejską przy okazji zasięgnąć rady od samego początku one chcą doprowadzić do podpisania pokoju prezentowały się wysyła swego osobistego przedstawiciela płk. Eduardem MEN House, żeby porozumiał się z państwami europejskimi i żeby sytuacja została złagodzona ani pokój został podpisany nic z tego nie wychodzi natomiast szereg zdarzeń, który miał miejsce pomiędzy rokiem 19 14 19 17 wznoszone są znaczone one nie mogą stać poza wojną, ponieważ okazuje się, że Niemcy, w których zadeklarowano neutralność nie zamierzają być neutralne June zagrażają bezpieczeństwu międzynarodowemu są oznaczonych, więc sądzę, że zdają sobie z tego sprawę i powoli zaczynają się angażować oficjalnie oczywiście po telegram Zimmermanna i po ogłoszeniu przez Niemcy nieograniczonej wojny podwodnej, ale tutaj też bardzo ważne były te elementy przekonywania ze strony polskiej, gdzie Paderewski znał osobiście Edwardem House zapoznał go podczas swojej podróży dystansie podczas pierwszej wojny światowej i w swoich dziennikach House stwierdził, że 1 z 2, że był 1 z 2 osób ze świata sztuki, które na niego bardzo ułomna istotnie wpłynęła obok rudzianki Kinga i potem Paderewskiemu liczyć na osobistą spotkania osobiste spotkanie jesienią szesnastego roku system prawny były trzonem i mamy taką relację właśnie żony prezentowaliśmy z tego spotkania, które żona podsłuchiwała przez otwory wentylacyjne w podłodze i mógł na żywo bardzo wzruszona przemówieniem Paderewskiego na rzeczy państwo polskie i dać wydaje się, że Samuelson toru w jakim sensie skoro akurat Polska wymieniono bezpośrednio w tym 1 1 1 4 punktów także dotąd ten nacisk był dosyć powiedział istotny, ale też właśnie zaznaczone są muszą nie mógł początkowo wielkim entuzjastą polityki globalnej został tego zmuszony jak się okazało stany Zjednoczone w dłuższej perspektywie nie mogły się od radnych od polityki Europejskiej 11 listopada 20 0 8 roku 90 rocznicy zakończenia pierwszej wojny światowej na forach Ilijan odsłonięto pomnik poświęcony tamtym wydarzeniom z grudnia czternastego roku w dziewięćdziesiątym dziewiątym roku, a więc wcześniej w 80 ton piąta rocznica rozejmu bożonarodzeniowego w pobliżu i stanął taki właśnie pamiątkowy pamiątkowy krzyż pamiętajmy o tym zdarzeniu było ono jest rzeczywiście niezwykła przy okazji pokazuje, że czasami ludzie no właśnie chyba nie wiedzą, dlaczego się zabijają, dlaczego walczą skoro mają tyle ze sobą wspólnego jak mieli ci żołnierze w tym w tamto Boże Narodzenie czternastego roku w to już historia Polski był z nami pan dr Przemysław Adamski dziękuję bardzo dziękuję bardzo wszystkiego dobrego z okazji świąt no właśnie ja też państwu życzę, a na koniec dźwiękowych fragment brytyjskiej reklamy sieci hipermarketów z 20 1 4 roku inspirowane historią, której POŚ o Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: HISTORIE POLSKI

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Więcej niż na antenie! Teraz TOK FM Premium 30% taniej: podcastowe produkcje oryginalne, Radio TOK FM bez reklam i podcasty z audycji. Nie zwlekaj i słuchaj wygodniej!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA