REKLAMA

Urzędowa polszczyzna mobilszczyzna. Rozmowa z dr. Tomaszem Piekotem

OFF Czarek
Data emisji:
2018-03-02 11:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
39:51 min.
Udostępnij:

Gościem Cezarego Łasiczki jest dr Tomasz Piekot z Pracowni prostej polszczyzny, Instytut filologii polskiej Uniwersytetu Wrocławskiego, który opowie o badaniu przystępności tekstów urzędowych w internecie. Rozwiń »

Dr Piekot zdradza, jak brzmi najdłuższe zdanie, jakie znalazł w tekście urzędowym. Badacz zwraca też uwagę, że praktycznie wszystkie ministerstwa posługują się podobnym, dosyć hermetycznym językiem.

Czy dożyjemy czasów, w których nie będzie trzeba frustrować się przy czytaniu wniosków albo regulaminów? Jakie zdanie ma na ten temat nauka? Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
W studiu gość, dr Tomasz Piekot, Pracownia prostej polszczyzny, Instytut filologii polskiej Uniwersytetu Wrocławskiego, dzień dobry, witam serdecznie panie doktorze, dzień dobry. A w dłoniach trzymam i czytam "Badanie przystępności tekstów urzędowych w internecie". Tytułów od takich powiedzmy w miarę przystępne w tak, czyli właściwie co to jest przystępność tekstów urzędowych, co mamy namyśli, mówiąc o przystępności tekstów urzędowych? Rozwiń »
Przystępność tekstów to taka ciekawa cecha języka, który sprawia, że ktoś tekst czyta albo szybko i rozumie albo wolno nie rozumiem denerwuje się frustruje, bo zbadaliśmy we Wrocławiu przystępność tekstu właściwie wszystkich polskich głównych urzędów ministerst w projekt koordynował koordynował dr Grzegorz Zarzeczny jest kierownikiem pracowni prostej polszczyzny i im trochę pomagałem, ale takie rzeczy badam jak żyć ba można pobrać na różne sposoby można przykład prosić ludzi, żeby czytali teksty i powtarzali co z nich przeczytali można mierzyć czas, jakim te teksty czytają, a my zrobiliśmy coś innego najpierw sprawdziliśmy co Polacy w ogóle czytają i pomyśleliśmy, że można było zastosować trochę mimikra komunikacyjną coś jak podejście kameleona z sprawdź my tak sobie powiedzieliśmy we Wrocławiu czy można zmierzyć n p. długość zdania Trump to przeciętny Polak w tabloidzie w prasie elitarnej w tygodniku w internecie i z tej perspektywy spojrzeć na teksty ze stron tych właśnie ministerstw instytucji i porównać co się okazało okazało się, że od 20 1 2 roku, odkąd polskie urzędy rozpoczął zmiany języka wtedy pojawi się w Polsce pierwszy Kongres języka urzędowego i urzędy próbowały zmieniać okazało się, że sporo się udało zmienić natomiast nie wygląda to jeszcze dobrze, a co się udało zmienić, a co nie wygląda dobrze w przede wszystkim kilka instytucji pierwsza piątka naszego raportu pisze już na poziomie od tekstów, które czytają osoby dorosłe z wykształceniem maturalnym to jest bardzo ważne to znaczy, że jeżeli ktoś w końcu maturę to bez problemu może czytać takie teksty n p . ze strony ministerstwa na przegubie w autobusie przez telefon komórkowy to oznacza, że jeżeli ktoś matury nie zrobił to kto będzie czytał wolno będzie się zastanawiał będzie wracał wzrokiem do do tego tekstu motety szkolonym skoro jego oczy nie widział zdań n p. stół 30 rasowych takie też znaleźliśmy to jest już ponad ponad pół strony tekstu na 4 to znaczy, że będzie się zastanawiał co to jest za obiekt i będzie szukał przede wszystkim kropki Miłosierdzia nawet bym powiedział nie miłości tylko Miłosierdzia nie ma w sobie Ministerstwo Sprawiedliwości możemy sprawdzić jak wypadło, że dochód 1 30 oraz nie to było ministerstwo cyfryzacji, a najdłuższe zdanie, jaki znaleźliśmy może tylko dodam, że badaliśmy newsy badaliśmy aktualności ze strony tych ministrów, więc bardzo konkretne teksty tak sprawdzaliśmy n p . czy jest tam taki gatunek pochwała włodarza, że w politykach gdzież bym pojechał i o tym, artykuł czy też nowe propozycje zmian w w ustawach n p. więc wszystkie ministerstwa wszystkie instytucje mają podobne głosy my dzięki temu można było je bardzo dokładnie porównać można już zdanie i znaleźliśmy właśnie na stronie ministerstwa cyfryzacji ciekawe czy były to to zdanie pożegnalne pani minister nie to było dużo wcześniej, ale oczywiście 2 ostatnie instytucje z naszego rankingu albo już istnieją albo niedługo nie będą istnieć natomiast w raporcie taki ciekawy centymetr krawiecki taki babciny centymetr krawiecki można można zobaczyć jak wyglądają te zdania, o ile mierzą każda każda instytucja ma ma swój wycinek własnej no może zobaczyć jak potwornie wyglądają te zdania pozycja idziemy do konkretów, czyli miedziowi też o tym, badaniu i ale warto wiedzieć, kto to robić najlepiej w nr. 1 na liście w tabeli nr 1 na liście w tabeli to jest wielkie zaskoczenie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych administracji spodziewaliśmy się, że to tekst będą miały bardzo trudną tematykę, a jeśli jest trudna tematyka wtedy wzrasta procent trudnego słownictwa no i że będą długie zdania, a tutaj okazuje się, że jest całkiem dobrze n p. przeciętne zdanie pewnie ma w okolicy 15 × tyle, czyli tyle co dobre Gazecie i co ciekawe cytaty pierwsza pozycja Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i administracji niezasłużona znaczy, że w 20 1 5 roku po woli ale, ale tematycznie wniesie do góry tak i to oznacza, że regularnie ludzie, którzy umieszczają treści w internecie pracują nad językiem to było dla nas też ważne, żeby sprawdzić jak wygląda ten postęp czy wszystkie instytucje postępują w tym samym stopniu na drugim miejscu urząd Marszałkowski województwa pomorskiego co ciekawe w 20 15 roku na pozycji czwartej minie rok później spadek wielki spadł wielki spadek do remisu 11 i teraz powrót na minę do samej czołówki China pozycji drugiej tak na pudło i właściwie lekki spadek pomiędzy 20 15 roku ma dziś, ale wciąż szczury na pudle Kancelaria Prezesa Rady Ministrów tak czy strona 5 premiera czy premier od lat wypowiada się w taki sposób, że Polacy mogą doskonale zrozumieć, o co chodzi może po prostu ma najlepszych redaktorów strony internetowej to chyba tak wygląda, bo go regularnie od wielu lat tam jest dość prosto w jak wygląda czy to się w glebę zbadać jak wygląda się ta dynamika wewnątrz zespołu no bo czytając komunikat myślimy o wsi nie myślimy w jaki sposób się tam znalazca tylko mówimy o wiem, o co chodzi to jest łatwo czytelnie prosto ze wszystkimi informacjami albo łapiemy się za głowę mówiłem co to co kto i jak to i dlaczego ale, zanim coś takiego się okaże czy kiedyś ukarze jest taki zespół to są ludzie ich przełożeni wiek wykształcenie czy też propozycjami potem ich przełożeni w regionie to za prosty albo za skomplikowane zmieńmy tak walczyć mamy dziś wgląd do tego świata zakulisowe go tak mamy często spotykamy się z urzędnikami pracujemy też w urzędach od kilku lat pokazujemy jak to powinno wyglądać no i zwykle jest tam taki zespół redaktorów, którzy tu czuwa nad jakością tych treści natomiast pamiętajmy, że polskie instytuty polskie urzędy są mocno hierarchiczne i newsy na stronę urzędu docierają z różnych jednostek obszarów departamentów i każdy chce coś dodać od siebie każdy ma coś dopowiedzenia zatwierdzanie takiego tekstu przypuszczam, że to też jest ścieżka taka męcząca wiele wiele instancji chce dodać swoje słownictwo Chile, którzy nie mają na to wpływu to jest ważne że, że w z różnych stron wchodzą do takiego tekstu poprawki takie teksty czasem czekają kupują kilka kilka pewnie nawet i dni albo i tygodnikowi właściwie już nawet nie są newsy po takim czasie, jaki byłby stan idealny stan idealny byłby taki, gdyby w wszystkie instytucje centralne miały n p. 1 z podobną stronę internetową tak samo wyglądającą ten sam zespół redaktorów tak samo przeszkolonych piszących dokładnie taką samą frazą umorzenie frazą ciężarowe nie widzi wilcze prawo tak króciutko nazywam to językiem Pach Pach Pach, ale może trochę na bardziej skomplikowana ma jednak, że obywatele czytali mniej więcej to samo w, dlatego że ich oczy są przyzwyczajone do tych samych tekstów tych samych lektur coraz krótszych czytelnictwo wiemy jak wygląda w Polsce to jest trochę też reakcja na nas na to na te spadki czytelnictwa tak, ale pewnie dostępny tropem dojdziemy do miejsca, w którym inne jeszcze powinniśmy zatrudniać rysowników komiksów ministerstwa już dziś wszystko zależy od osób takich jak pan panie redaktorze dziennikarz, dlatego że proszę pamiętać, że mierzymy w dobrą prasę mierzymy język dobrych dziennikarzy o to wpuszczamy tam komputery, które mierzą wszystko co ile polscy dziennikarze stawiają przecina, kto ile przymiotnik, jakie są propozycje części mowy my teraz próbujemy zbudować taki model był on odtwarzał to co się dzieje, więc jeżeli jakość naszego dziennikarstwa na jakość naszych bestsellerów będzie lepsza jakość nauczania w szkole i lektur szkolnych tam będą trudne rzeczy do czytania nocą będziemy dobrze sobie radzić, a dla pana złe wiadomości w, że nie ma już dziennikarze tylko osoby pracujące w mediach ja właściwie moje wypowiedzi składa się z całych przecinków to jest taka kombinacja przecinków jest nowy zdrowy styl dziennikarskich przy tzw. psi psi nos nie wyklucza mniejszości tylko w powiedział pan, że te rozmowy i praca z urzędnikami przynosić rezultaty do pewnego stopnia pierwsza piątka w naszym rankingu można powiedzieć, że duży poziom Europejskiego pisania, jeżeli chodzi o przystępność jest tylko 1 cecha pamiętajmy też o tym, że chodzi wyłącznie o to czy szybko czytamy tekst 3 czy wolno nie ma tam innych, a traktor wtedy traktorów mieliśmy tak, bo tego się jeszcze nie namierzyć komputerowo, więc jest dobrze natomiast ten szary ogonek rankingu to sąd o stare dobre czasy, kiedy dostawaliśmy z urzędu taką kartkę wydawcom Orzeszkowej prawda bez żadnego podziału na akapity bardzo długie zdania skomplikowane frazy autor często tak jak Orzeszkowa, kiedy miała problemy z pisaniem doprowadza bohatera do jakiegoś psiaka opisują Krzak przez 4 0 stron podobnie w tamtych czasach pisali urzędnicy dawno temu jeszcze tam lata lata 9 0 8 jedno i to warto byłoby z niej, zwłaszcza że konteksty internetowo mobilny tak zmienia też jakoś czytania przecież uznania czytane w telefonie Korn komórkowych są bardzo krótkie jak jako główki wynoszone z popularnych hipermarketów cieszy się, że zauważył pan też to, że Orzeszkowej nie da się czytać da się czyta tylko trzeba wiedzieć co pomijać podobnie zresztą robią urzędnicy wiedzą n p . że rozbudowane tytuł ustaw muszą wzrokiem przeskakiwać, więc Orzeszkową można też czytać, pomijając niektóre fragmenty, chociaż ja zachęcam do czytania głębokiego na wulkanie na skanera jest zdecydowanie wtedy lepiej, bo można n p. później w pracy o wiele szybciej czytać trudniejsze teksty podejmować decyzje do tego zresztą kiedyś było nam potrzebne oczytanie mieliśmy czytać na domu bardzo trudne książki, żeby później w pracy w życiu zawodowym radzi sobie w stresie informacyjnym wrócił do naszej rozmowy po informacjach Radia TOK FM od dr Tomasz Piekut pracownia prostej polszczyzny Instytut filologii polskiej Uniwersytetu wrocławskiego studia informację już za 3 minuty o godzinie jedenastej 20 po informacjach wracamy do programu off dla chętnych do studio dr Tomasz Piekut pracownia prostej polszczyzny Instytut filologii polskiej Uniwersytetu wrocławskiego przystępność tekstów urzędowych w internecie to pierwszy w, kiedy kolejne tomy i Lech będzie mam nadzieję, że co roku uda nam się opublikować kolejną książkę o tym jak wygląda komunikacja publiczna w Polsce, a wszystko zależy od naszych wspaniałych studentów, bo tak naprawdę bez nich nie moglibyśmy prowadzić takich badań też ogromny wysiłek to prawie 9 0 osób pracowało przy tym raporcie 3 przy badaniach, więc to jest naprawdę wiekopomne dzieło w pan Mateusz pisze, jeżeli chodzi o przystępność językową netto być może upraszczanie tekstów nie zawsze od to odpowiednia metoda o złożonych sprawach najlepiej pisać złożony sposób są rzeczy, które najlepiej opisać zdaniem Stommy razowym wiadomo, że tylko niektórzy zrozumieją, ale w uproszczeniu istnieje ryzyko, że nie zrozumie go nikt podobnie ze słownictwem 1 z banków pracował nad swoim komunikat dla swoich komunikatach w efekcie nie dostałem normalnego powiadomienia o obniżeniu salda na skutek obciążenia konta, ale jakoś dziwnie sformowanie mniej środków na swoim koncie takie komunikaty w pierwszej chwili zrozumiałem, ale zabrzmiało to groźny w i rację ma pan Mateusz, dlatego że jest taki mit, który chyba ciągnie się od Einsteina państwem powiedział, że nie ma rzeczy jednak po, których nie można było wyżyć prościej, a to nieprawda badania pokazują, że najtrudniejsze tekstu na świecie mają instytucje finansowe ubezpieczycieli banki właśnie co oznacza, że nie da się ją uprościć być może zresztą używamy trudnego języka dlatego rząd przetrwał rewolucję czeka, więc to znaczy, że sam do tego potrzebny ta pierwsza sytuacja, w który powiedział pan Mateusz rzeczywiście występuje bardzo często eksperci na trudne tematy muszą mówić trudnym językiem nie da się inaczej, ale trudnego języka używamy też, zwłaszcza w naszej kulturze trochę przemoc owo trochę żartobliwie kolokwialnie powiedziałbym, że używam go jako pałki czy możemy kogoś tym językiem zastraszyć możemy sprawić, że mąż poczuje gorzej im często też, mówi że nie tylko upraszcza komunikację, ale część ich boją powtarzam, czyli sprawią właśnie, że jest taka ściana bez niepotrzebnego nie używania dawka słownictwa takiego typowego dla węgla dla ludzi, którzy próbują się auto prezentować mam na słowa bufon prawda słowa bufonem to są takie słowa wyjęte z książek, których na co dzień używamy natomiast w pewnych sytuacjach zamiast powiedzieć, że przybliżać zaczynamy zbliżać mówimy już statystyka, mówi że już pojawia się po 1 9 w języku polskim, więc Lipowicz zdania zaczynać od i już w pierwszych słowach nie można kogoś poinformować, iż na koncie brakuje pieniędzy wydaje się, że w lesie spodziewam się w obozie to moment, że wydaje się, iż wydaje się, iż takich jasno, że nazywanie rzeczy ujmuje nam tak proszę zobaczyć należy dziś takiej sytuacji infrastruktury drogowej albo sieci dróg tak powiedzmy nie możemy zapłacić w kasie tylko w punkcie poboru opłat albo w punkcie czegoś i i podać cel podróży po urlopie albo poświeci mówi, dlaczego to się nazywa po prostu nie wiem kasa via jest wyjazd, a w Polsce co się musi nazywać punkt wspólnego opuszczenia infrastruktury drogowej, a 4 i t d . tak dalej no to właśnie język, który jest rekwizytem wspierają co ma autorytet zaszłość historyczna to to są czasy minionej epoki, kiedy rzeczywiście urzędnicy przecież od UE obywateli nazwali petentami patentu jest ktoś, kto prosi też płaszczy truchła sklepach mięsnych w tamtych czasach powstał taki typ zwracają się w trzeciej osobie to się tak patrzy niech wybiera n p. no i wtedy się to wtedy się to zaczęło konsekwencja oczywiście trwa na do dzisiaj tego stanu rzeczy mieliśmy też problem z językiem publicznym tak wcześniej mieliśmy zabory i nie rozwiała się polszczyzna publiczna, więc mają trochę musimy oczyszczać się wyczerpywać takim grzebieniem te wszystkie szumowiny przeproszą za metaforę słowo kulinarną pan Marcin dotąd nie można stworzyć wykaz słownictwa i konstrukcji gramatycznych, które powinny albo, których nie powinno nie powinny stosować instytucje państwowe tak na świecie wiele urzędów tworzy taki list do zajmuje się tym gronie ruch prostego języka GRU prostego języka upraszcza bełkot urzędniczy na całym świecie moi urzędnicy tworzą listy słów zakazanych na pierwszym miejscu powinno być słowo dokonać, dlatego że dokonał można tylko wielkich czynów albo żywota ewentualnie albo odkrycia natomiast my w Polsce wszystkiego dokonujemy dokonujemy przelewów podziałów dokonujemy ocen to są żadne dokonanie no, chyba że ten przelew, a zrobimy dziś w okopach pod obstrzałem prawda po po tygodniu się uda to wtedy to wielkie dokonania jak pan jest ministrem Gowinem zbliża się koniec miesiąca po dokona przelewu to co jest wielkie dokonania ich na tak czy urzędnicy, którzy są zatrudniani czy widok dok, do których obowiązków należy właśnie komunikacja z nami czytający mit są w jaki sposób szkoleni czy czy też zatrudniani pod kątem umiejętności właśnie prostego w fazę publikacji nowości ruch prostego języka dotarł do Polski w 20 12 roku ówczesna Rzecznik Praw Obywatelskich wołała taki wielki Kongres języka urzędowego i wtedy się zaczęło urzędnicy zaczęli się szkolić my też zacząć się z nimi spotykać zaczęliśmy też ich badać i co ciekawe odkryliśmy n p. efekt taki podobny do fali w wojsku, kiedy młody absolwent studiów najczęściej humanistycznych albo ekonomicznych przychodzi do urzędu pracować pisze świetnie ci młodsi stażem piszą świetne na nas później przechodzą taką falę sami też opowiadają, że ich teksty często są poprawiane przez zwierzchników i po kilku tygodniach już piszą takie trzeba, czyli zaczyna ten język się zmieniać to jest dość niespotykana sytuacja inna sprawa jest taka, że to w Polsce zajmowaliśmy się do tej pory językoznawcy teraz mówią na co zawodowo szkoleniem urzędników pod kątem ich poprawności poprawności języka robiliśmy dyktanda w urzędach zamiast zajmować się być może właśnie budowanie lepszych relacji pisaniem prostszych tekstów, więc to to jest drugi aspekt też dość interesujący, skąd tak w taki mamy język urzędnicy piszą bardzo dobrze natomiast gdy poziom największy problem mamy z ich szefami nie gdzieś tam na samej Górze tylko bezpośredni przełożony na najczęściej jest przyzwyczajony nawykowo dopisania w pewnym stylu i nie potrafi oceniać merytorycznie szybko tak to napisanego w zupełnie nowym prostym języku w związku z tym przywraca tę wersję i trzeba bardziej pracować powiedziałbym jest właśnie takimi pisarzami urzędowymi tylko z decydentami, którzy później zatwierdzają podpiszą z tekstu 1 z podstawowych kwestii czy Polska decyzja administracyjna może mieć zwrot Szanowny panie Szanowna pani większość obywateli dostaje po prostu decyzja bez powitania co oznacza, że to nawet nie z korespondencji 8 zlotym czy też niegrzeczne dyskutujemy o tym z prawnikami w różnych instytucjach i różne są głosy poszli pograć tak naprawdę tak, że decyzja nie powinna mieć zwroty grzecznościowe Szanowny panie Czesiu no ma pani decyzję podjąć na podst na początku takie zasieki jak w Normandii na podstawie przepisów takiego takiego z paragrafu takiego dziwadła w jego tak dokonuje się dokonuje się ogłoszenia dokonały się o coś do ASO była przez system jedno 10 0 rozłożone na najniższym poziomie z tymi pisarzami pracuje się czy współpracuje się łatwiej niż na wyższym z ich przełożonymi w cytowaniu, dlatego że po pierwsze, mam dobre kompetencje pisarskie po drugie trzeba im pokazać kilka prostych zasad tych zasad nie może być dłużej te zasady rzeczywiście działają te 3 zmienia się po 1 dniu współpracę czy też szkolenia i urzędy rzeczywiście zaczynają działać z Rzeszowszczyzny n p . zaczyna się zmieniać rzeszowianie, zmieniając Rzeszowszczyzny i całkiem całkiem fajnie to wygląda natomiast jest im kilka innych problemów organizacyjnych jest problem systemów komputerowych tak, żeby n p. usuwać tzw. 0 blokującą oszusta zdać mamy taki zabieg też od czasów PRL-u, że w datach poniżej 10 dodajemy 0 na przelotnie napiszemy trzeciego czy 2 marca tylko 0 drugiego, dlatego że zakładamy, że ktoś nam przelatuje dokument do pisze ręcznie Jedynka i fałszuje, a po tak i to to jest miarą stąd jest ta, gdy ten zabieg 0, blokując oszusta tak tak się nazywa, ale bardzo ciekawe założenie, że mamy, jeżeli wysyłamy pismo do Maćka 20  000 000 obywateli, że mamy 20  000 000 oszustów od tamtej stronie potencjalnych dość nie przyzwoite założeń do 3 0, ale IZ 0 3 0 rund ale, żeby to zmienić niestety trzeba zmienić system komputerowy, który tę datę stawia oczywiście tu et Excel arkusze kalkulacyjne czy wspierają to od 0 natomiast z perspektywy językowej to co tam po pierwsze jest niepotrzebna, a co zrobił się, żeby tak się mówi pan, że to po 1 dniu takiej pracy uda się zmienić nasz rynek i tak są do sądu, jakie są wskazówki czy może dotyczyć są wskazówki, które też możemy, których możemy użyć naszej oczywiście korespondencji nie wiem elektronicznej jak najbardziej po pierwsze, badania pokazują, że ludzie koncentrują się ostatnio na tekście od kilku lat tylko na pismaka picie, a później skanują całą resztę, więc musimy trochę ich oszukać zmusić, żeby myśleli, że każda kapcie z nowymi tekstami to jest taki dzień świstaka językowych jak to zrobić po pierwsze, zamiast wcięć akapit owych, które mamy w kulturze Europejskiej często w tekstach formalnych kasujemy te cięcia, bo tam jest białe pole na początku akapitu 3 w najważniejszym miejscu mam do czytania puste miejsce zlikwidujemy wcięcia kapitałowe robimy podwójne światło wpuszczane powietrze, bo tak w 100 najlepiej, żeby każdy akapit miał wśród tytułów, czyli takim nagłówek streszczając co jest w środku tak jak w dobrych streszczenia w artykułów naukowych czy jak w pisaniu na szkodę do prezesów zarządów spółek wtedy taki człowiek myśli sobie dziennikarzy w internecie stosują to przecież z nami taki człowiek myśli sobie, że każdy akapit z nowym tekstem to mózg się pobudzać uaktywnia druga zasada bardzo ważna to jest zwracać się do czytelnika bezpośrednio co kilkanaście nawet wyrazów psychologowie nazwali efektem Coctail Party, czyli ktoś do nas powie po imieniu to zaczynamy się pobudzać jest to taki atak Wisły nasz ewolucyjny z przeszłości, a więc dramatycznie wygląda wezwanie do zapłacenia podatku, który mamy taką taki efekt rozmowy świeżego zięcia z teściową zaległość należy zapłacić tak jak się czasem rozmawia z treścią wymienić można podać swój prawda, żeby nie nie powiedzieć ja nie mam ani razu żali się pani nic urzędy tak nie mogą wpisać, jeżeli dostaniemy trochę pod żebro tak jak przy ratowaniu życia, kiedy kogoś reanimuje Enea stoją już dawno już mają nawet telefonem, tyle że zamiast zadzwonić na 1 1 2 to kręcone YouTube filmik to wystarczy powiedzieć proszę pana poruszył ten telefon włączyć zadzwonić na na pogotowie w tak, pisząc teksty co 1 5 słów pan panu pana panu ludzie się bardziej pobudzają aktywni czytają myślą, że to ich dotyczy na razie po imieniu porządnie po imieniu w naszej kulturze nie za bardzo to to nie jest jednak ataki takie zwracanie się po imieniu z pan n p. panie Tomku ktoś kiedyś nazwał na na naszym szkoleniu z trybem per nie wiem czy mogę tak brzydko powiedzieć w radiu, ale z trudem szanownych no właśnie, że tak mówimy o krok do kogoś z szacunkiem i absolutnie bez szacunku trochę jak powiedzieć do kogoś w autobusie posunie się pan to jest taki sposób zwracania on nie jest na elegancki podoba się też śródtytuły czy oświaty zamiast widać tam wzywa się do uiszczenia to co robi, by nocą w pani proszę wpłacić tam 3 000 zł na nasze konto w śród tytuł idzie po dowiezie ich odpływ śród tytuły w UE takich tekstach różnią się odczuć tytuł dziennikarskich one są jak pieczątki, które powinniśmy powtarzać w wielu tekstach, czyli n p . co mówi prawo albo co ustaliliśmy albo co dalej co teraz takie proste śród tytuły, które ludzie przyzwyczają do szukania informacji w konkretnych miejscach pisma tak jak wszyscy wiedzieli, że Sienkiewicz miał powiedzieć odcinka w Gazecie na siódmej stronie n p . na Dolnym rogu no to w tym trzecim akapicie zawsze jest co dalej co masz zrobić dalej z tu zwiedzą z tego tekstu na złocie zwraca uwagę, że w mediach komentatorzy sportowi posługują się dziwnie językiem, ale rozumiem, że to po prostu możemy sobie włączyć albo wyłącznie albo wyłączyć głos i oglądać bez komentarza natomiast w przystępny język urzędowy to jest coś do czego nie może mamy prawo tak mamy prawo i mamy takie serwisy już w Polsce, które ma rzeczywiście język urzędowy mają dość przystępne n p. jest taki serwis obywatel gov PL, gdzie możemy sprawdzić czy już czekano na dowód w sądzie załatwić pamiętam dawno dawno temu zaczynaliśmy pracę z redaktorami redaktorzy tego serwisu przygotowali chyba 4 0 zasad bardzo dużo zasad efektywnego pisania i te wszystkie zasady tam zastosowali mało tego, że to jest właściwie pierwszy przypadek w Polsce zastosowania tego co można byłoby nazwać polszczyzna mogliście zna, dlatego że ten serwis jest napisany zmyślą o przede wszystkim obywatelach korzystających z letniego na telefonach komórkowych do tego wątku powrócimy po informacje Radia TOK FM dr Tomasz Piekut pracownia prostej polszczyzny Instytut filologii polskiej Uniwersytetu wrocławskiego studia informację o 11 40 już za kilka minut po formacja wracamy do naszej rozmowy z studio dr Tomasz Piekut pracownia prostej polszczyzny Instytut filologii polskiej Uniwersytet wrocławski jest państwa i moim gościem raport, o którym dzisiaj rozmawiamy to pierwsze przystępność tekstów urzędowych w internacie można znaleźć na stronie pracowni prostej polszczyzny PPP Krupka Unii ich krótka Wrocław krótka PL i tam w zakładce raporty znajdą państwo ten raport czy raport który zbadał ministerstwo urzędy wojewódzkie urzędy marszałkowskie stronę Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Rzeczypospolitej polskiej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w 5 6 urzędów instytucji wróćmy do mogliście znaleźć polszczyzna mogliście polszczyzna Mobilis przyznał, bo tak to jest prawdopodobnie coś co sprawi, że nasz gatunek może wynosić nawet, dlatego że pisanie czytanie nie jest naturalne dla naszego gatunku kontakt twarzą twarz jest naturalny i teraz do tej pory pisaliśmy czytaliśmy w domu w takie sytuacje dziś możemy skoncentrować, a ludzie zaczęli wychodzić z tym czytaniem świat chodzą sobie ulicą wpadają pod samochód zginął w wodę w przepaść dostał nagrodę Darwina za za czytanie dziś za za śmierć w taki głupich okolicznościach i to niestety zupełnie inaczej musi taki tekst wyglądać wszystko nas rozprasza mamy bardzo dużo bodźców, żeby ratować ludzkie życie także więcej, jeżeli mamy czytać coś przez telefon komórkowy czy w telefonie komórkowym na ulicy to musimy do takiego człowieka człowieka przed zupełnie inaczej właściwie zdania powinny mieć więcej niż 10 wyrazów to 10 słów trzeba stawiać kropkę miłości nie wolno zaczynać od takich fraz wprowadzających jak dawniej w pismach uprzejmie informuję w związku z powyższym pragnę nadmienić, zwłaszcza tych pragnieniach nie wolno pisać tylko po prostu ponadto orzeczenie dopełnienie podmiot orzeczenie dopełnienie obowiązkowe części mowy pańską wygląda nieźle nadmienia nie mów tak chciałem pana zapytać w morzu po prostu zapytać o w ci, którzy śledzą oscarowe szaleństwo powinni szczególną uwagę zwrócić na filmy to dach jest Our dosłać Polski tytuł z pewnością, ale polskie tytuły nie wyglądają dobrze tytuły polskich filmów, więc może rzeczywiście czy film o o 8 ilu mam historia z upraszczaniem języka urzędowego zaczęła się od Churchilla mamy rok 19 40 i my sobie mówimy, że Churchill wygrał bitwą, gdy w języku właśnie, dlatego że pamiętamy problem z komunikacją co, gdzie dostarczyć w Londynie i cieśli wprowadził memorandum pod hasłem zwięzłości zmusił w tym memorandum wszystkich swoich urzędników do tego, by pisali w głównym nie myślał nie da się komunikować głównymi myślami i bez ozdobników, by bez biurokratów z umów po prostu podmiot orzeczenie dopełnienie ponad orzeczenie dopełnienie później po 10 latach, kiedy Churchill wrócił na na urząd powtórzył jeszcze to memorandum wykorzystała też te założenia Margaret toczonej dzisiaj Brytyjczycy mają najprostszy język urzędowy chyba na świecie serwis w kraj ten serwis dla obywateli jest bardzo prosty, bo tak to tam jeszcze jest 1 rzecz właśnie, że inny i Zjednoczone królestwo niemi Kanada właśnie wprost taki model postęp 1 wzór 1 strona wszystkie urzędy tak zresztą w filmie o czymś lub jest taki fragment, który nas bardzo ucieszył Chelsea zmuszą swą asystentką do tego, by właśnie wprowadzała podwójny odstęp między kapitałami co w tamtych czasach było właściwie profanacją zasad edytorsko dzisiaj dzisiaj pewnie też dla niektórych, ale widać, jaką pracował nad tekstem pracował nad językiem, ale takie spotkania z urzędnikami wyglądają dobrze wpasować się jeszcze raz, przyjmując siłę Boże coś tu przyjemnie się czepiał mówi sam jak mamy pisać, bo przecież wiemy lepiej na początku kilka lat temu było trudno rzeczywiście natomiast teraz już właściwie każdy urząd chce się zmieniać i urzędy, które pojawiło się w raporcie nawet do nas piszą, dlaczego tak słabo wypadliśmy co się stało, chociaż wiemy jak pisać Szanowny panie Tomaszu twardych kortach w ostatni piszą nasze listy prawicy pragniemy się dowiedzieć w w, więc takie szkolenia najpier w mają też motywacyjną spotkania mają też motywację, dlatego że trzeba trochę po otwierać umysły i mentalność trochę zmienić, ale później wpiszemy siadamy do ich tekstów wspólnie i przerabiamy teksty czasem się zdarza, że urzędnicy nam dyktują, o co chodzi przecież wykonawca nie powinien zmieniać tekstów urzędowych językoznawcy się na tym nie zna to musi zrobić sam urzędnik w Estonii po 3 pierwszych miejscach, ale się zresztą warto rozszerzyć ten ranking dobre staropolskie słowo o więcej pozycji tak, żeby właśnie nie poczuli się dotknięci niektórzy na miejscu czwarty Mazowiecki urząd wojewódzki tak im ranking gmin naszego dania mierzą tak naprawdę procentu błogosławieństwa i długość zdania i z tych 2 parametrów razem chodzimy bliskość i Mazowiecki urząd wojewódzki zrobił największy postęp, jeżeli chodzi o kropkę miłości, czyli przycinanie zdani fraza, iż jest już bardzo krótka typowo internetowa w związku z tym nawet trudne treści w tak podanych zdaniach czy to się lepiej zdecydowanie lepiej to jest wielki postęp natomiast Mazowiecki urząd wojewódzki musi popracować nad trudną słownictwo czują terminologią mi chwilę Pinter autor książki o pięknym stylu nazwał to klątwą wiedzy poznacie autor zakłada, że czytelnik wie dokładnie to samo, że może używać tego samego słownictwa klątwa wiedzy bardzo ważna przypadłość, której trzeba się pozbyć na ich Mazowiecki urząd wojewódzki awansował z czterdziestego miejsce w roku 20 1 6 czwarte 20 1 7, skracając zdania do poziomu gazety wyborczej Rzeczpospolitej, więc rzeczywiście to już jest prawie kameleon poz. 5 urząd Marszałkowski województwa zachodniopomorskiego, a zaraz, zanim Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej jak w rytuale zamykała już na ich rozwój z najgorszych w ogóle nie ma z rankingu są wszyscy, choć ranking za zawiera 5 6 bodajże instytucji ważny wskaźnik gęstości, czyli tanga, które się pojawia obok rankingu to są lata klasy, które trzeba skończyć, żeby ten tekst czytać szybko czy, jeżeli tam jest w rankingu 1 2, a ona na pierwszym miejscu to znaczy, że właśnie 12 lat edukacji wystarczy, żeby ten tekst czytać szybko w każdej sytuacji to jest natura dokładnie tak warto zwrócić uwagę, że powyżej poniżej piątego miejsca już zaczynają studia licencjackie, a jeżeli będziemy sobie na sam koniec 2 18 na ulicy Szanowni państwo mamy internetowe doktoraty potrzebujemy wtedy takiego odczytania jak doktoranci czy doktora doktorze, żeby te teksty czytać szybko na samym końcu się same to w ogóle Ministerstwo Skarbu Państwa, którego ze świecą szukać tak, a na pozycji z istniejących instytucji ministerstwo cyfryzacji czy 18 lat trzeba się uczyć, żeby zrozumieć, żeby szybko czytać, żeby szybko czytać teksty internetowe newsy internetowe, ale to, dlatego że cyfryzacja ma bardzo dużo trudnych terminów tam są jakieś dziwne słowa typu Digital i one obniżają wartość takiego tekstu i trzeba wymyślić jakiś Polski odpowiednik dla tych wszystkich słów, o ile laik łatwo przetłumaczyć na Lubicz tak Ludwik Ludwig dr Lubicz e-mail łatwo przetłumaczyć na listę el no to już trudniej przetłumaczyć te wszystkie specjalistyczne terminy technologiczne fintech n p. swoją drogą to bardzo cicho no bo znowu mamy pewnie ludzi, którzy nie nie zrozumieją, że nie mówimy do nich po angielsku tak obozy albo polską wersją tak to rozumie angielskiego słowa inni właśnie preferują w ekran nie da monitora albo poczta elektroniczna do niej e-maile interfejs interfejs, a nie międzymorze, a więc może właśnie w no właśnie jeszcze są inni tacy, którzy postulowały stworzenie takich słów na to czas, by bez prawa dużo bardziej skomplikowana, ale oczywiście i dość ja nie jestem zwolennikiem szukania polskich odpowiedników, jeżeli słowa się przyjęły to po prostu musimy spuścić w odmianie w pisowni tak pozostawić, ale w cyfryzację dużo słów ty bardzo wielu schabowy w tak, czyli cyfryzacja innowacyjny technologiczny i zrównoważony zrównoważony no właśnie te słowa nam mocno przeszkadzają w czytaniu co rok szkolny się tak grała w walkę albo może spór pewnej firmy, która miała monopol na system operacyjny przez długi czas na oraz Islandia, które bardzo dumna z tego języka i sporo robi, aby zachować, nawet jeżeli chodzi właśnie kwestie związane z nowymi technologiami to upierała się od wielu lat otrzymują oni mają swoje słowa na wszystkie urządzenia, jeżeli nie mają sobie Polski stworzą także były islandzki słowa na myszkę monitor interfejs i my i t d . i t d . natomiast ludności i stan jest taka, jaka jest w którymś momencie filmie nie opłacało się tłumaczyć swojego systemu Operacyjnego na język islamski, bo było za mało użytkowników, więc wkład finansowy bez Islandczycy twardo odmawia wierzy, dopóki nie będzie statki wersji to oni nie chcą żadnego wiechy dot do tych do tej listy można dodać Francuzów Czechów n p. też mają dużo swoich odpowiedników Longina tech no właśnie kilka lat temu w Polsce przecież mieliśmy konkurs spośród to samo, gdzie pojawiały się wyrazy typu stringi body nawet części garderoby i szukaliśmy odpowiedników i nawet całkiem ciekawe odpowiedniki wygrały laptop n p. na byłbym całkiem fani spuszczony wzrok na mało NIK, dlatego że po chaos nikt tak nam na unika, kto to jest coś co mamy na łonie, czyli na udach na kolanach na kolana nikogo tak na chodnik tak można, by powiedzieć czemu ono w natomiast nie nie udało nam się zapalić społeczeństwa do tego żeby, żeby te formy przetrwały najwyżej może lepiej stringi na pierwszym miejscu z tego co pamiętam byłem w łazienki w ich natomiast nie podobała się pozycja nr 2 Leonard taki, dlatego że w tamtych czasach, kiedy ta bielizna pojawiła się w Polsce na w butikach była rozciągnięta na taki w szkołach i wyglądało jak człowiek Leonarda Leonard i piękne słowo kolejne kolejna edycja to drugi będzie dotyczyło już z badania trwają prace trwają w zaczynam zbierać materiały będziemy badać urzędy centralne tzw. rząd centralny, czyli NIK ZUS i tym podobno urzędy, ale będziemy też aktualizować, czyli obserwować bardzo dokładnie co robią ministerstwa z tego raportu mam nadzieję, że niedługo ten ranking pojawi się w internecie każdy będzie mógł sprawdzić jak pisze się do niego w jego województwie jak pisze się w sąsiednich, a jest to badacze są rzeczy nie wie w zasadzie treść wszystkie treści, które ukazały się w danym roku gotowa Easyjet czy w metodologii jest dość skomplikowana, ale tak pokrótce może powiem danego roku nasi studenci losują 30 próbek w każdą próbkę w i wybierają do 10 0 wyrazów mniej więcej to ciekawa ciekawa anegdota niektóre próbki miały zdania 1 10 1 15 wyraża bowiem studenci dzwonili do Grzegorza ważnego do koordynatora i pytali panie doktorze zdaniem się jeszcze nie skończyła już próbkę powitam zamyka co teraz zrobić, by oszukać kropki miłości albo Miłosierdzia i temu oto próbka wybrać komputer losuje później te wszystkie próbki mnie analizujemy za pomocą na narzędzie i ilościowych na szczęście nie musimy tego czytać studenci też, więc to jest dość dobra dobra praca i w ten sposób powstają mapy tak jak nas strzelnicy każdy tekst jest 1 z kropką można obejrzeć, w którą stronę tak krótka wędruje czy w strony nie mam nic dopowiedzenia, ale się tego boję i tworzy w takim razie bardzo długie zdania czy też w stronę umila ona jest na średniowiecznych mapach były takie napisy tam mieszkają lub pożerają wszystko tam przeniknie niech wybierze i tam już od granicy bełkotu i kto jest najbliżej granicy bełkotu najżywiej bełkotu są ci, którzy są na końcu raportu niestety, ale nie jest źle to znaczy widać stąd jest tam takie pole 15 na 1 5, czyli idealną tarczą strzelnica z przepaścią czas idealna tarcza strzelnicza dla naszych urzędników to jest zdania do 15 wyrazów długości średnio i 15 % trudnego słownictwa, jeżeli tam będziemy trafiać to będzie na poziomie eleganckiej polskiej prasy i będzie bardzo dobrze bardzo dziękuję dr Tomasz Pieńkos pracownia prostej polszczyzny Instytut filologii polskiej Uniwersytetu wrocławskiego był państwa moim gościem Anny na stronie Radia TOK FM umieścimy link do tego raportu, którym rozmawiamy, ale przypomnę raz jeszcze adres ip Pp Krupka Unii ich krótka noc krótka PL i tam na stronie w zakładce raporty znajdą państwo raport o przestępności tekstów urzędowych w internecie dziękuję za zaproszenie dziękuję za rozmowę z informacji już za kilka minut o godzinie dwunastej po informacjach Mikołaj Lizut jego program dzisiejszy program przygotował Paweł Zientara, a nad techniczną przystępność ciął czuwał Tadeusz
Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA