REKLAMA

Sybiera dream - o dobrowolnych wyjazdach na Syberię i wyjątkowej wiosce Białystok opowiada Agnieszka Kaniewska

Data emisji:
2018-03-10 11:20
Audycja:
Magazyn Radia TOK FM
Prowadzący:
Czas trwania:
15:53 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

magazyny Radia TOK FM Karolina Głowacka przy mikrofonie w naszym studiu panie Agnieszka Kaniewska dzień dobry Taylor badaczka Rosjan znawczyni, który opowie nam teraz bardzo specjalnej wiosce w Rosji na Syberii, która nazywa się Białystok co to za miejscowość tak dokładnie można wyliczyć samym środku Syberii w sercu Syberii w oko licach Tumska to jest 1 80 200 km leży wioska wioska nazywa się Białystok jest to Polska wioska jej niezwykłość polega na tym, że tak jak my Rozwiń » kojarzymy z tabeli jest martyrologią wywózką dokładnie z synkami kajdanki bitki to historia tej wioski zaczyna się zupełnie inaczej do wioski w pod koniec dziewiętnastego wieku przybyli dobrowolnie polscy osadnicy z okolic Siedlec Sokolicy Lida Grodno i osiedlili się właśnie właśnie w tym rejonie konie dziewiętnastego wieku to drugie ruchy migracyjne szczególnie właśnie w na terenach imperium rosyjskiego i 6 godzin wyjeżdżała do Stanów zjednoczonych do Argentyny taki American Dream możemy o tym, mówić natomiast część właśnie są z tych terenów imperium rosyjskiego ruszyła na wschód, bo Syberia nie kojarzyła się jeszcze wtedy jako jako takie negatywne miejsce tylko to była wielka połać ziemi, a skoro rodziny byłe pięcio siedmio, a osobowe trzeba było wszystkich wykarmić, więc ludzie ruszali z miejsca, gdzie była ziemia, więc możemy mówić o takim Syberia Dream, jakkolwiek kontrowersyjnie to może nie zawsze tak dla niektórych tych, którzy jechali dobrowolnie to oczywiście mogło tak wyglądać tylko jak ludzie się dowiadywali o tym, że na Syberii jest ta ziemia jak oni do mnie ani dlaczego się na to decydowali, bo to stany Zjednoczone faktycznie wydają nam się być takim rozsądniejsze chciały się powiedzieć, że kierunkiem czy też bardziej je na bardziej takim inny pierwszym wyborem, a oni jadą właśnie na Syberię mu w imperium rosyjskim prowadzona była akcja informacyjna o tym, że są dostępne tereny to było wszystko zorganizowane w ramach osiedlania zasiedlania właśnie takich terenów, które należałoby uprawiać i rzeczywiście ludzie decydowali państwo rosyjskie oferowało wtedy można powiedzieć z Penn różnego rodzaju zniżki i to nawet oferowało darmowe bilety n p . z koleją, kiedy ludzie wyjeżdżali do konkretnych punktów przesiedleń czczych i osiedlali się 3 czy w wioskach czy magister ma to być dostawali upusty czy jakiś kredyt, żeby mogli rozpocząć swoją swoją działalność rzeczywiście przesiedlenia takie dobrowolne przesiedlenia dziewiętnastym trzecia z początku dziewiętnastego wieku były taką dosyć szeroką skalę mówi się o 5 9 polskich wioskach, które w tym czasie zostały zostawione założony dzisiaj zostało 6 7 wiosek najsłynniejsza powieść szyna w okolicach Bajkału natomiast właśnie 1 z takich mniej znanych natomiast niezwykle urokliwą niezwykle fascynującą też pod kątem historii jest syberyjski Białystok, do którego ludzie jechali pociągami 3 miesiące, ale pierwsza rodzina, która dotarła rodzina Aleksandra jutro 2 lata wędrowała zimujących Zaura alem potem w okolicach Tomska Aleksander pracował jako Kowal, więc w czasie, kiedy zostawali w 2 w jakim sił miejscu stacjonarny to wtedy pracował natomiast wędrowali w trakcie tej podróży trójka dzieci urodziła się trójka też zmarła, więc całe życie toczyło się nikt z PiS w trakcie wędrówki labiryntem 9 wniosek wiosek to wcale niemało to niemało dokładnie sama wioska Białystok w po takim okresie rozkwitu to jest około 500 osób to 10 0 gospodarst w wiejskich czy nie byli zaskoczeni jednak surową pogodą syberyjską ze ze wspomnień mieszkańców, które można znaleźć archiwum rzeczywiście ten początek jest zaskoczeniem na samym początku ludzie mieszkali w ziemiankach, więc go spotkali się do stołu surowością uczyli się żyć tak naprawdę tym co przynosiła tajga czy czy też uczyli się żyć oto od miejscowej ludności natomiast z tym mimo wszystko to tereny w jakim stopniu przypominały przypominały te tt rodzinne strony co ciekawe sama nazwa Białystok wcześniej wioska była punktem przesiedleńców, które nazwał się nowa kremlowska, a Białystok, a nazwę wzięło właśnie od podlaskiego Białegostoku, który pod koniec dziewiętnastego wieku nazywany był tzw . Manchesterem północy, bo na takiej przestrzeni między Moskwą, a Warszawą to był 1 z najprężniej rozwijających się przemysłowych ośrodków i mieszkańcy ci ci, którzy pojechali właśnie okolice Białegostoku chcieli, żeby ta wioska miała taką Mann taką wróżbę tak można łowić ryby też się rozwijała, by faktycznie faktycznie tak było w powiedziałeś mi przed wejściem na antenę, że to wioska jest soczewką mniejszości to jest tak to jest taka historia mniejszości w soczewce mniejszości narodowych Rosji, ale też myślę, że historii Polaków Polaków na Syberii z 1 strony nieoczywistość, czyli data dobrowolna dobrowolne osiedlenie się, a z drugiej strony jednak troszkę ta historia związana jest stąd taką tragiczną kartą w UE w Polskiej historii pierwsza wojna światowa przynosi im pierwsze takie momenty, kiedy młodzi chłopcy są powoływani do wojska najtragiczniejsze momenty MO w historii Białegostoku to są lata 3 7 3 8, czyli tzw . Polska operacja NKWD, kiedy większość mężczyzn właściwie wszyscy mężczyźni powyżej szesnastego roku życia do sześćdziesiątego roku życia dostają inni rozstrzelani ponad 100 osób w wiosce jest represjonowanych i tak naprawdę od tego momentu historia wioski zniszczona tak naprawdę przez kobiety to też jest taką, a niezwykłemu częścią tej opowieści co jest ważne w wiosce od 19 0 8 roku funkcjonował kościół, ponieważ mieszkańcy przyjeżdżając na Syberię wybudowali kościół bardzo tego tego potrzebowali, żeby gdzieś móc wywiązać się z tradycją przodków, a jednak kościół był właśnie taką namiastką tej polskiej tożsamości i właśnie na Syberii w prawosławnym kraju zostaje zbudowany katolicki kościół to też jest ciekawe, bo dobrowolnych przesiedleńców było wielu nie tylko z Polski, ale też Litwy z Łotwy i w niedalekiej wiosce Białegostoku byli z kolei Łotysze, którzy też chcieli mieć swój kościół też wybudowali kościół i tam zaczął się spory między społecznościami, gdzie ma być ksiądz jak ksiądz ma mówić, więc to też taka ciekawostka i też jak funkcjonują utarte te mniejszości wracając do tego kościoła kościół jest świadkiem historii jak niemym świadkiem historii wioski i właśnie obserwuje Tong operację polską 3 7 3 8 potem przychodzi okres wojenny, więc znów obserwujemy historię mniejszości na Syberii tej polskiej mniejszości, a sam kościół zostaje zamieniony na spichlerz potem jest klubem, ale i społeczność się można chodzić historia społeczności białostockiej toczy się równolegle z historią kościoła, a tak naprawdę opowiada o tym co działo się w Rosji zarówno z Rosjanami, jaki z przedstawicielami innych narodów na przestrzeni długiej historii lat, ale jak rozumiem się stosunek do kościoła katolickiego i tego konkretnego budynku syberyjskich białostocczan wszy to jest sprawa właśnie tożsamości takiej potrzeby zadomowienia się 4 sprawa czysto religijna żyją tu jednak muszę być katolikiem, bo prawosławie jest nieprawdziwe jest raczej chodzi o taką klasyczną opowieścią o religiach o religii ojców jej i matek czy to jest pewne odgradzanie się może wreszcie od pozostałych mieszkańców okolicznych wywija sekty, gdzie jak to rozumieć wydaje się, że można opowiedzieć to w taki sposób, że jest to nam Miastka ojczyzny namiastka takiej mojej małej ojczyzny, ale czy nie mówimy o kościele religii tylko i wyłącznie w sferze sacrum, ale takiej tożsamości, skąd ja jestem, skąd są moi przodkowie, kiedy kościół został wybudowany on zaczął przyciągać tak naprawdę ludzi do tej wioski, by było coś bliskiego, a więc to nie jest tylko kwestia to jest religia katolicka religia katolicka tak, ale z racji tylko tego, że bez religii przodków, że to jest jakaś tradycja jakaś historia, która zniesie i m. in . n p. teraz minęły ponad 10 0 lat najstarsza społeczność Białegostoku, czyli buźki, które urodziły się w 19 2 4 20 06 . roku, które są takimi właśnie nosicielami całej tej historii tradycji część z nich mówi po polsku część rozumie język Polski tak część, która mówi po rosyjsku wplata polskie słowa, ale to są słowa właśnie sprzed pierwszej wojny światowej i w większości z Chin ludzie po odnoszą się do starych modeli techników, czyli właśnie do języka do języka starego polskiego, czyli tym kościół właśnie z kim nośnikiem nośnikiem też tradycyjne techniki języka dziś mieszkańcy mają właśnie stare modlitewniki, z których się modlą, żeby łóżka mówią, że nie potrafią modlić się po rosyjsku, kiedy są same one znają tylko język Polski i to jest niezwykle, kiedy przewracają, a w palcach to stare kartki już pożółkłe masztu Lenny masz taki mamy mamo jesteś ani modlitewnik przywiezione z okolic Grodna, który ma ponad 10 0 lat, a dla nich to jest nie tylko artefakt tylko to rodzinna pamiątka tak, ale rzeczy codziennego użytku i jaki to jest to jest niezwykłe w elicie mają stosunek do polskiego do kraju czy to jest w jakikolwiek sposób dla nich istotne czy no po prostu wiemy, że nasi nasi rodzice dziadkowie wszyscy stąd pochodzili, ale nasze miejsce jest tutaj na pewno mają świadomość, skąd pochodzi ich przodkowie tylko to jest właśnie świadomość tej Polski sprzed pierwszej wojny światowej, a oni sami określają siebie jako Sybiracy, a więc Rosja jest ojczyzną, w której się urodzili, a z kolei Polska jest ojczyzną przodków, a więc jesteśmy z sybirakami natomiast najstarsze pokolenie jak najbardziej pokazuje papiery podkreślam jestem Polką, ale i i to jest też taka niezwykła część tej tej opowieści natomiast te tak naprawdę dziś wśród starszego pokolenia nie ma takiego marzenia, żeby jak, gdyby tutaj przyjechać oni wiedzą dużo o Polsce akurat syberyjski Białystok jest też związany z racji nazwy z z podlaskim białym stokiem parę lat temu Polski podróżnik Krzysiek sucho bielski przejechał na rowerze 5 000 km między 1 ma drugi Białymstokiem, wioząc list od tych dzieci ze szkoły listu od prezydenta miasta i ich do dzisiaj babcie o tym, pamiętają także jest chłopak z syberyjskiego, który przyjechał do syberyjskiego Białegostoku z Polski jedno, że w Polsce się o nich pamięta z ten gościł, w którym mówiłeś spłonął tak kościół zbudowany w 19 0 8 roku przetrwał całą zawieruchę pierwszej wojny światowej drugiej wojny światowej przetrwał zamienił go na spichlerz na klub na kino i tak naprawdę ze swym nagle zniknął zniknęła taka namiastka tej polskości więzi z z ojczyzną przodków Kościuszką 2 dni po Wielkanocy w zeszłym roku w nocy z osiemnastego 19 kwietnia z niewyjaśnionych przyczyn przypuszczalnie jest to kwestia, ale trudności natomiast to była wielka tragedia do całej wioski przez 2 tygodnie zarówno dzieci pokolenie taki średni mamuśki chodzili na miejsce dotarli spalone wierząc, że cokolwiek może się jeszcze w w całym tym popiele uda znaleźć się natomiast rzeczywiście nic nic nie zostało, a tym została filiżanka, która cudem jest tam się uratowała kawałek krzyża kawałek dzwonu z napisem dziewica Maryja i właściwie to wszystko kościół spłonął natomiast to też jest także kościół spłonął, jakby zapominamy o wiosce zapominamy o całej tej historii, bo być może to stało, że kościół spłonął jest kimś z początkiem czegoś nowego chcemy odbudować kościół właśnie pomoc społeczności białostockiej parafia katolicka w Tomsku, która opiekuje się Białymstokiem organizuje zbiórkę funduszy Mann na pewno będziemy też poszukiwać wolontariuszy, którzy mogliby przyjechać i pomóc w tym roku, kiedy tylko pogoda pozwoli, kiedy mrozy już odejdę z Syberii chcemy rozpocząć budowę kończy się właśnie przygotowanie projektu architektonicznego na całość potrzebujemy około 1 50  000 EUR, czyli 600 700  00 0 zlotych, czyli uproszczenie jest tak duże jeśli mówimy o budynku, a takim użytkowym w tym momencie mamy ponad 1 3 5 % uzbieranej kwoty około 60   000 EUR i tak naprawdę zbieramy od ludzi zbieramy ludzi chcemy, żeby ta opowieść o kościele to niebyła tylko opowieść religia legła opowieść też około oczywiste jest bliskie o historii o tożsamości o tym, że rzecz, że ta historia może łączyć zaczęłaś mówić nagle my wcześniej opowiada o mieszkańcach mieszkanka teraz mogliśmy zaangażowała się zaangażowałam się jarmark przez 3 lata mieszkałam na Syberii głównie w miejscowości Tomsk ten Białystok pojawił się w trakcie w trakcie moich podróży i nagle stał się taką właśnie takim moim małym marzeniem, które gdzieś się zemściło poszukiwanie i z prostoty i znalazłam taką małą Polskę PiS obok i dla mnie spotkanie syberyjskim Białymstokiem jest niezwykle wzruszające jest czymś fantastycznym bogaci z głębokiej tajdze, ale jak słyszę polską mowę słyszy o powierzchni, które są niezwykle bliskie my też to, że za każdym razem wychodząc z hut od domu lekkie mam kieszenie pełne cukierków traktują jak swojego człowieka jest to jest niezwykła i też jeszcze raz może to podkreślę w tej historii niezwykłe jest to, że to są potomkowie tych, którzy pojechali tam dobrowolnie coś co w tej naszej opowieści o Syberii, a w zasadzie się nie mieści, bo my pamiętamy i toteż myślę zrozumiałe przede wszystkim tych, którzy byli tam wywożeni siłą i często okropnych warunkach ginęli, ale tutaj mamy opowieść o tych, którzy szukali po prostu swojego organizmu lekarz zgodnie z zauważeniem, więc też tak musi być faktycznie jest syryjski Białystok tak nazywa się akcja, gdyby ktoś chciał pomóc zapraszam wystarczy wpisać tak naprawdę w ogóle albo Facebooka syberyjski Białystok na stronie internetowej znajdą się wszystkie informacje jesteś Wajs i zachęca Agnieszka Kaniewska badaczka Rosjan znaczenie dziękuję bardzo dziękuję Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: SOBOTNI MAGAZYN RADIA TOK FM - KAROLINA GŁOWACKA

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

Teraz 30% zniżki na Dostęp Premium! Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW", aby słuchać podcastów TOK FM na komputerze i w aplikacji mobilnej już dziś.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!