REKLAMA

Dorota Hartwich o swojej książce "Gattora. Życie Leonor Fini"

Wieczór Radia TOK FM
Data emisji:
2018-04-13 22:00
Prowadzący:
Czas trwania:
49:30 min.
Udostępnij:

Dorota Hartwich jest autorką książki "Gattora. Życie Leonor Fini" - biografii słynnej prowokatorki, celebrytki i kobiety wyzwolonej. Rozwiń »

W audycji autorka przybliża fascynującą postać Leonor Fini, która nigdy nie pozwoliła się zaszufladkować i zamknąć w świecie surrealistów, choć budziła fascynację najsłynniejszych przedstawicieli tego nurtu, jak między innymi Salvador Dali.

Dorota Hartwich opisuje też, jak wyglądało dziennikarskie śledztwo, które musiała przeprowadzić, żeby dowiedzieć się, kim naprawdę była ukochana Konstantego Jeleńskiego.

O niezwykłą postać Leonor Fini i szczegóły z jej pasjonującego życia pyta Hanna Zielińska. Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Piątkowy wieczór Radia TOK FM, przy mikrofonie Hanna Zielińska, a w tej części programu naszym gościem w studiu we Wrocławiu jest Dorota Hartwich, dobry wieczór, dobry wieczór, dziennikarka, romanistka, filozofka, wydawczyni, tłumaczka, kobieta wielu talentów, która swoje talenty również poświęca talentom innych kobiet. Tym razem przed nami książka zatytułowana "Gattora. Życie Leonor Fini", książka-biografia, książka, która opisuje życie niezwykłej artystki, życie niezwykłej kobiety, ale też jest wspaniałym źródłem informacji o świecie ówczesnej dla Leonor Fini sztuki albo w ogóle o ówczesnej obyczajowości. Te opisuje ruch surrealistyczny i inne aspekty, które dzisiaj wydają nam się odległe. A pani jako autorka dotarła do różnego rodzaju dokumentów, które wcześniej nawet nie był przetłumaczone na język polski, różne teksty, takie jak katalogi wystaw, jakieś niepublikowane rękopisy, nawet prywatna korespondencja, te wszystkie dokumenty złożyły się na pierwszą tego typu biografię Leonor Fini w Polsce. Rozwiń »
Czy ja dobrze rozumiem tak to jest pierwsza biografia?

Leonor Fini w ogóle poza wolą sobie o tym, powiedzieć, bo właściwie mnie trafiłam na ocean materiałów po pierwsze, znalazłam w jej mieszkaniu w Paryżu bez trudu je znalazłam o ich ona szyła z Konstanty Jeleński nie wiedziałam, gdzie Konstanty Jeleński mieszkał w w Paryżu z monarchini, ale nie spodziewałam się, że zostanę właściwie to mieszkanie nienaruszone od jej śmierć 19 szóstym roku zostałam sama zresztą ma przeuroczy ego i bardzo otwartego na moje wizyty Amerykanina przyjaciela, który doskonale pamięta Leonard inie Richardowi jest ta, z którą my spędziłam wiele dni, a pochylona nad setkami listów, bo Leona Schillera i malarka prowadziła życie PiS stolarnia codziennie pisała po kilkanaście dni w myśl, żeby z tego nie mogłaby żyć to było dla mnie takie wielkie odkrycie i z resztą UE trudne zadanie okno co, do którego trudność przekonałam się dopiero w momencie w bezpośredni bezpośredni konfrontacji z tymi rękopis sami trudne, bo klęska urodzaju zdarzyło mi się od 1 dotychczas biografistyki usłyszeć, że inne problemy z dokumentacją polegał na tym, że tak bardzo dużo podanej osoby został materiałów, że samo przekopanie się ne przez nie było pewnym wyzwaniem kłopotem była pewnego rodzaju selekcją bardzo często jest odwrotnie jakieś skrawki jakieś używki trzeba dołączyć pewnymi domysłami jakieś zagadki rozwiązywać, a tu jak rozumiem w zasadzie miała pani gotową dokumentację jak się okazało nikt wcześniej my nie wykonał tej pracy, którą pani wykonała to pani muszą się przekopać przez te wszystkie materiały dotarło do tych materiałów kilka osób z z całego świata różnych nacji, które poszukiwały jakiś szczegółów dotyczących nie tylko same Ilona finisz za osób, z którymi ona miewała relacje żyła, w jakich osób byli bliżsi lub dalszy, a natomiast faktycznie to co zastałam nam przede wszystkim spowodował wywołało u mnie jakiś inny rodzaj niemoc UE na początku, bo zobaczyłam, że nie da się pani mówi i przekonywać przez to wszystko nie da się w tak krótkim czasie ja sobie założyłam z wydawcą moim na 1,5 roku zarobiłam wykonywałam tę pracę badawczą ponad 3 lata, a potem przez kolejne 2 lata, kiedy pisałam już sam tekst książki dalej powracała i dalej przedzierała się przez to materiały oczywiście zadawałam sobie pytanie czy to jest możliwe czy możliwe jest opisanie czyjegoś życia czy możliwe jest GMO uchwycenia czyjegoś życia kogoś kogo się właściwie nigdy nie widziało na własne oczy no i te zrodziła się jakaś taka relacja moja z nią z bohaterką niemal rodzinna poczułam, że ta osoba staje się coraz bardziej bliska i to bliższa niż niejeden członek mojej rodziny Elżbieta Olsza i powiedzmy nastąpiło takie ma taka więź bardzo mocno, która dopiero w momencie takiego oświadczenia Ania pępowinę gdzieś tam po tych 3 3 i pół latach pracy zaczęłam się powoli dystansować dopiero wtedy zaczynałam rozumieć tak naprawdę jeśli i możliwe jest rozumienia osobowości, ale faktycznie spotkał się z taką trudnością zagmatwana zawikłany osobowości, którą trudno rozszyfrować samych tylko zapisków 3 tekstów innych, które znalazła w jej mieszkaniu nomen omen teraz taki komfort my Czytelnicy pani książki, że w mamy to wszystko ruszy przez panią przebrane selekcja dokonana pani ułożyła te dokumenty, ale też przepięknie ułożyła narracją Leona świni, która też jest malarska tak też jest opisywana w recenzjach pani książki i na miejscu już łatwo podjąć ten kontakt podjąć decyzje o tym czy wchodzimy na świadczenia, ale jestem bardzo ciekawa, jakie były pierwsze tanie impulsy z kontrą na finiszu w pani życiu wzięła, bo z jakichś powodów do tego mieszkania nerek udała się pani świadomie znając adresy Jeleńskiego z jakichś powodów postaci Rona Fini niejako postać drugoplanowa w świecie surrealistów tylko jako bohaterka własnego życia jako bohaterka też fani historii z jakichś powodów do pani wszystko zainteresowało kiedyś czymś tak powiem najpier w o tej malarsko w bardzo dążyła do tego, żeby mnie napisać książki w sposób efektu w słowie historyczna sztuczne bardzo chciałam pisać książkę ożyciu Ania dziele malarki dlatego zdarzają się, owszem, takie moje wycieczki myślowe w stronę jej obrazów próby rozszyfrowania tajemnicy różnych zawartych w tych obrazach, ale zawsze zawsze one wiążą się z życiem i zawsze szukam jakiś wspólny nic ci, a wzrost z kont, skąd moja relacja z monarchini jaja koło studentka filologii romańskiej wyjechałam do Paryża i mieszkałam tam ponad rok mieszkałam w późniejszych kilku miastach francuskich, ale ten rok był dla mnie taki fundamentalny w Paryżu miałam zaledwie 2 0 niespełna lat i miałam takie szczęście, że bardzo szybko trafiłam w środowisku, bo polsko-francuskie, ale mocno zakorzenione kulturowo w w Paryżu i życiu paryskim i amen 1 z 1 z pierwszych wizyt takie odbyłam pamiętam ważnych dla mnie to była wizyta na spotkaniu autorskim i udział w spotkaniu autorskim Rolanda topora w księgarni polskiej tam poznałam kilka osób poznam osoby z paryskiej kultury, choć naprawdę bardzo duża różnica wieku była między nami, ale jakoś tak była na tyle ciekawska dociekliwa, że zdoła się przebić się przez jakiś taki mur różnicy wieku i ERM strasznie dużo się dowiadywać łam o Polakach, którzy żyli w Paryżu w różnych okresach i tworzyli polską historię polską kulturę na emigracji m. in. zainteresowała mnie właśnie Konstanty Jeleński inne i podglądała topora trochę przez okno, bo mieszkałam z takim małym mieszkanku na poddaszu właśnie w takiej służbą wcale i moje okna wychodziły na okna pracowni Rolanda topora i zawsze interesowała sztuka mówią o tej porze, dlatego że patrzyłam jak maluje i też kiedyś usłyszała molo monarchini miejsca oglądane łam do 1 z galerii paryskiej, gdzie był jej obrazy i powiem szczerze ona mnie odrzuciła zupełnie nową zupełnie inny czułam się wobec nich hełm przytłoczona za dużo symboliki za ciężkie za gęste, ale potem, kiedy zaczął coraz bardziej poznawać słyszeć o jej życiu osłaniały się kolejne zasłony i tak chyba weszłam w to, ale powiem też o tym, że właściwie pomysły na to, żeby zabrać za biografię Leonory finisz był komplet ten pomysł miał wydawcę Wiesław Uchański wydawnictwa Iskry jego intryguje ta postać, kiedy poznaliśmy się przy okazji zupełnie innej książki zapytał mnie pewnie pewnie znasz taką postać, której nikt nie znam w Polsce Leonard Fini no i wtedy się zaczęło grzechy tak w jedno to jest droga dla mnie to jest ciekawe, bo rzeczywiście my jemu też mam takie wrażenie, że jej postać ma taki potencjał na elektryzujący, żeby jak ona już gdzieś zahaczy kogoś czy czyjąś wyobraźni swoją osobą swoją twórczością swoją postawą z emancypacją to ona tylko właśnie zachęca do tego, żeby podążać śladami dlatego właśnie my teraz mamy my Czytelnicy taką pogodę taki komfort, bo możemy sięgnąć po tę książkę wiemy już, jakie są pani początki relacji czy fascynacji postacią Leonard niż tanie były oczywiste początki też nie zaczęła od fascynacji sztuką, ale też faktycznie tak jak pani namówić postać monarchini opisuje pani nie tylko poprzez pryzmat jej dzieł, ale mam wrażenie, że przede wszystkim jako człowieka osobę kobietę, której przyszło żyć wczasach w kontekście kulturowym całkiem sporych ograniczeń, a jednak udało się z tych więzów zerwać po kolei różne, więc udawało się zerwać i to w jakimś sensie jest cel mer taka też książka emancypacyjne pokazująca jak w takiej małej kilkuletniej dziewczynki czy patem kilkunastoletni której, która już malowałam jak takie osoby, by wyrosła samo stanowią 2 samodzielna osoba, która z właściwą wszystko się zapowiadało na to była skazana na los tzw. muzeum, ale nie godziła się na las kinoman od razu tak i mam tak to było życie bardzo wielowątkowa i już dziś już dzieciństwo było bardzo dobrym gruntem do tego, żeby ona wykształca dała się wyrastała na taką bardzo nie formą zbuntowaną chwilami nawet arogancko i przede wszystkim chorym na wolność osobowości min, kiedy ja, kiedy ja powoli powoli odkrywam kolejne karty to naprawdę zastanawiałam się nad tym właściwie z co jest faktem, a co domy z celem było dla mnie bardzo ważne, bo to niebyła osoba, która pisała manifest na swój własny temat po nie była osoba którą, która pozwalała sobie na to żeby, żeby krytyk w sztuce, żeby inni stawiali jakichś tez na jej temat ona zawsze w dążyła do tego, żeby wszelkie tezy wszelkie przypuszczenia i wszelkie etykiety, które starano się jej przy gwoździ, lecz że tak powiem do Duo do jej wyobraźni do niej nie wiemy sposobów myślenia, a nawet jej wyglądu ona prowokowała na tyle, żeby właśnie odwrócić ten pan wrażenia jak najszybciej łącznie z tym, że nie identyfikowała się publicznie surrealizmem, do którego cały czas była z jakiś sposób dopisywano identyfikowana z realizmem, ale to już później oczywiście tak to już później to już później bo kiedy po raz pierwszy z Chin jeszcze powie pas na temat jej dzieci ich mama jest bardzo ważna, ale jak już jesteśmy przez przez grali tak, bo rzeczywiście najczęściej i to do dziś pisze się do niej i mówi sopranistka, ale w, kiedy przyszło na pierwsze spotkanie z SS papieżami im walczyć aż ogłoszonym papieża ma z realizm, czyli ona zawarta z betonu to ona z włożyła na siebie ZPAV specjalnie prowokacyjne kardynalskie w kolorze ciemnej funkcji fuksji pończochy, chcąc wywołać silne jakąś reakcję wywołała rzeczywiście nie była nie godziła się na taką wizję gry to ona, że oto kolejna kobieta Muza, która będzie nas inspirować, bo wzdłuż niej usłużni usłużnie zachowała się jej dopasuje do nurtu inna, ale spodobała się bratu Adamowi spodobał jeśli spodoba mu się pan ten 01 01 . gest protestu, a seryjne, bo stwierdził, że inne rzeczy się domniemywa, że to jest jakiś rodzaj ubioru, który jest właściwy dla księży i faktycznie tak było, że na zakupiła gdzieś w Rzymie to, że kardynalskie pończochy i wkładała je tylko wtedy, kiedy widziała ewidentnie Suns w tym, żeby zostały te ideały kolorowych dywanikach zauważone, choć zauważamy, że ME w bród wracając do dzieciństwa Arek tak bardzo ważne jest to gdzie ona się wychowywała, bo Triest włoskie miasto na północy to jest takie miasto na niektóre jej spółki utkane z bardzo różne tkanki narodowościowej kulturowej kulinarne tak też po jej rodzaju nałogi też jej rodzina była utkana z różnych miejsc tak drogie babka ciotki i to dal Mar tynki ci kre w bardziej słowiańska natomiast zdecydowanie wuj z kolei kre w germańska austriacki kupiec takiej kultury melanż słowny, który wielu talentów otoczone otaczający się wybitnymi osobistościami kultury germańskiej my, ale też przychodzili właśnie Włosi po naszych wód Trias SA słynni włoscy pisarze i Talos EVO i później Arturo na tle malarz miał ogromny wpły w na Leonard nie oni wszyscy, a nawet bywał w jej domu James Joyce był wali nabywał Rilke ona była małą dziewczynką, która w tym środowisku bardzo swobodnie przebywała wuj i dziadek mieli potężną bibliotekę w domu i ona w tej bibliotece znajdowała cały świat i Universal dla siebie na poznawała literatura uroczyście zakazano mu również dla niej, bo n p. przeglądała Sandra jako w dorastające w Miami 8 1 100 letnia dziewczynka bardzo wcześnie zaczytywał się w poezji romantycznej niemieckiej Anne, a z drugiej strony właśnie my chodziła na targowisko w wyrazie Trieście, gdzie było mnóstwo kupców właśnie ze Słowenii, gdzie byli, gdzie byli Żydzi i gdzie byli twórcy i tam z kolei rozkwitała jej osobowość kształtowała się to jest zmysłowa strona na pewno bardzo bogata bardzo rozbudowana później RM to wszystko sprawiało, że ona właściwie nie dała się nigdy jakoś wtłoczyć w jakąś 1 w jakiś 1 profil nie czuła się nigdy ani z Włoszką do końca ani nigdy się nie czuła na Argentynę koło, bo właściwie pierwsze lata 2 spędziła w Argentynie ze swoją matką ojcem nie czuła się też francuską, chociaż później całe dorosłe życie spędziła w Paryżu zawsze była niezależna i wolna i zawsze rzucała się bieg pań powiedziała po więzy, które na nią próbowano nakładać tak coś ruszy jedno to ta była też taka epoka, kiedy niezależnie od charakteru, by kobiety od dziś siłę ne tych ograniczeń do pokonania było naprawdę sporo też niezależnie od wychowania i od domu, bo metali swoboda czy wolność do edukacji wolność do poznawania świata w domu na nie były znakiem czasów tak naprawdę, gdyby to była typowa włoska rodzina to nie wiadomo, jakby to jej życie się potoczyło tymczasem melona Fini jako obywatel kilkunastoletnie dziewczyna zaczyna tworzyć się pierwszy raz nie właściwie zaczyna być doceniana już za swoje pierwsze obrazy niby za jakiś czas staje się samodzielną artystką, ale projektuje scenografię teatralną przygotowuje maski i dlaczego taki taki taki krok, dlaczego taką karierę wybrała na początku tak to to później najpierw poświęciła się głównie malarstwu rysowała wszystko co wpadały w ręce lubią się włóczyć jak to właśnie bardzo taka niesforna dziewczynka w lubiła się gdzieś włóczyć z koleżankami po okalających Trias wzgórzach Carson, gdzie zresztą wchodziły do jakiej się w małych miasteczkach chodziły do knajpek robiły jakieś przedstawienia zawsze miał skłonność do tego, żeby szperać w cudzych rzeczach i Anna Leś Perła wśród fach służących Szpera mała szafach swojego wuja zaglądała do łazienki nie wiem interesowały ją jakiś intymny sprzęty nie wiem do lewatywy i inne akcesoria do golenia i wszystko brała w ręce i próbowała nas sobie ubrania tkaniny owijała się tkaninami na przyczepie działa właśnie Lisie ogony do tyłu swoje sukienki i tak wędrowało z koleżankami BUR mi wówczas to w przebraniu właśnie w inne robiły jak mało przedstawienia przez co okolicznym wiesz, jaka mi i zbierały bardzo dużo zbierała przynosiła do domu przynosiła muszle zasuszone robaki i inne rośliny ni i rysował rysowałam rysowałem jest przede wszystkim właśnie koty zwierzęta i n p. narysowała kurę, która składa jajo wprost do ronda elka Iza PERN rysunek wygrała pierwszy konkurs i mama była bardzo dumna stwierdziła, że to pewnie będzie wart jest albo tam rzeczywiście kupiła pierwsze farby ze swojej córce zabrała ją zresztą do Paryża jako 16 1 7 latka ze po poprowadziła do najważniejszych muzeów galerii na jej Leo nory tak, że tak powiem uposażony na wy wróciła już c z takim każe ci kim pełnym szkiców i potem zaczęła zaczęła na dobre malować scenografią zajęła się już właściwie, kiedy zam . na dobre w Paryżu, bo jej bardzo ważnej podróży do Stanów zjednoczonych, kiedy już znała nie tylko całe grono surrealistów francuskich, ale tańszy, kiedy poznała i Picassa i Salvadora dali wielu innych artystów i wtedy poznała już dużo później rola Rolanda petycji, które jest bardzo znanym twórcą był bardzo znanym twórcą wcale teatru baletu i tancerze ma baletową i zaczęła z nim współpracować, tworząc właśnie nam znana z ceną znane, jakby dekoracje staną scenograficzne do prze do spektakli teatralnych mówię o tym, że znane, bo był o właściwie po jej śmierci na niewiele obrazów trafiło do francuskich muzeów one są w muzeach na całym świecie, ale do francuskich muzeów akurat rząd francuski za życzył sobie przede wszystkim ta praca scenografa można maski z kolei to sposób na zakrywanie same się Antygona Aon sam tak ona ono do masek miał szczególną słabość ale zanim przejdziemy do tego tematu to jeszcze chciał panią prosić o zarysowanie tego kontekstu ówczesnego świata sztuki, kiedy już monarchini jest w Paryżu nerek, kiedy zaczyna funkcjonować jako niezależna artystka i zimne cały czas walczą o ten status inne samodzielne samo stanowiący artystki, a nie tylko Murzyna, bo też trzeba powiedzieć czy przypomnieć, że na faktycznie ona była niezwykle inspirującą postaciom osobom dla wielu twórców Anny była opisywana w wierszach była fotografowana na bardzo chętnie była tematem wielu dzieł sztuki, ale to były też, że takie czasy, które dzisiaj już w zasadzie minęły czasy takich bardzo zamkniętych grup artystycznych z pewnym manifestem oczywiście takie grupy cały czas funkcjonują, ale wtedy trochę tak to wygląda, jakby nie było wyjścia za bardzo albo się jest z zewnątrz obserwator kompletnego ruchu i nie należy się do niego nie jest inny nie jest artystką albo jest się takim pełnoprawnym uczestnikiem tego ruchu w tym przypadku mówimy o surrealizm i z tym również Eleonory Fini jakoś się zmagała jakoś walczyła, kto współtworzył ten światek Nike zasiada w zasadach ten światek na ówczesnych surrealistów funkcjonował on przede wszystkim nigdy nie godziła się na to, żeby być inna w domach chodziła tylko o wchodziła tylko do pewnego stopnia na przydomowym raju jest ona była zainteresowana tak, kiedy zauważyła, że może stać przedmiotem właśnie nam wykorzystywanym takich celów ME i kiedy przestawało ją to bawić bo owszem, czasami wchodziła prowadziła różne gry chociażby właśnie skarpie Borys sądem, który odbywała podróż ona akurat to nie jest ten nurt jest z realistów, ale bardzo ciekawa postać bardzo ważna w jej życiu my oczywiście ojciec reportażu fotograficznego w światowej sławy fotografik o wynikach TBS są właśnie, który pojawił się w jej życiu razem z jądra pijanemu dziadek, który był jej wieloletnim partnerem ukochanym absolutnie ukochana mężczyzną poeta i pisarz francuski ale jakie do niej poznali się we troje zresztą w 1 z cukierni paryskich barwach i można pić bana przy takiej banalnej sytuacji, ale już wtedy kach kiełbasą wyjął swój pierwszy taki fotograficzny notatnik i pokazywał jej coś co teraz jest absolutnie kultowe, czyli ich tzw. First album jego fotograficzna zapiski z jego podróży afrykańskiej oni się wzajemnie inspirowali potem odbywali kilka podróży po Europie sam chodem we trójkę inna i ich wtedy ona wchodziła w różne gierki a, ale tylko do pewnego stopnia karcie bessą prosił ją, żeby ona pozowała, ale ona pozowała tak jak ona chciała ona pozowała, próbując testować samą siebie w różnych skrajnych sytuacjach chociażby, wciągając sobie pończochy na twarzy deformując twarz także wyglądała właściwie jak z jak z jakiegoś horroru, a my nie godziła się na jakiś nadmierna estetyzacja panie a kiedy on już chciał zrobić bardzo bardzo odważne akty i zresztą do dzisiaj uchodząca za maj odważniejsze, ale też bardzo rentowne na jezdnię chciał nas pani książce w tej chwili patrzy na mnie zdjęcia są bardzo współczesna to są zdjęcia z 30 03. roku ta akurat, na który patrzy i 30 02 . ale nocni w wodzie pokazująca swoje nagie ciało, by bardzo piękny bardzo współczesne portrety tak, ale właśnie proszę zwrócić uwagę na to, że nie ma jej twarz tak wtedy, kiedy on chciał zrobić coś co bardzo by mu się przydało to wtedy ona mówiła, owszem, ale nie będzie mojej twarzy moja twarz będzie wtedy, kiedy n p. ustawimy się z łez, kiedy ustawia się zło z ME manekina na -li to ona prowokowała pewne nieoczywiste sytuacje, a wtedy, kiedy on chciał pokazywać się n p . jej nagie ciało jest go Lone w ogóle Natalia pokazywać się w całej, jakby jej biologiczna to wtedy ona chowała może nie chowała ale, ale mówiła Ania to będzie bez mojej twarzy wieszczyła, że jakby ma służyć do czegoś co ma czego nam nie do końca sobie chyba rzeczy, a my prowokowała różne sytuacje prowokowała tak jak mówiłam sesji realistami są z André Bretona my n p. weszła też jakąś relację ze przez chwilę z Georgesa batalion też bardzo znanym myślicielem pisarzem francuskim, który z kolei namawiał ją do takich mer oddechowych hiper wentyla w wielu takich mamy, a eksperymentalnych seansów i ma też do pewnego stopnia godziła się na tę sytuację, a w pewnym momencie mówiła nie stop in dom pachnie, jaką się jakimś sekciarskich wam inne niż, w którym kierunku zmierzamy co realiści bardzo lubili się wyjeżdżać z domu żona takiej formy Francuzka mała miejscowość w górach tam masz słynne postaci typu właśnie poleciła Renusz jego żona Dora marki kasowo Alice Miller na Picasso n p . który miał obsesję pracy wołało do wszystkich do pracy do pracy ma ten, kto organizował 3 Roland Garros taki amerykański kurator sztuki UAM wołał do łóżka do łóżka i jednocześnie jest pies ścierały się tamte opcje, ale n p. lot marszałkini nie uczestniczyła w tych zjazdach, by oni mi, a my rzeczywiście często oddawali się dostać się inne w tym jak to powiedzieć no Ros kosza mamy cielesnym, wymieniając się partnerami nawzajem, wymieniając się imionami nazwiskami inne ona mimo tego, że była osobą bardzo wyzwoloną i nie, unikając są w wszelkiego tabu nie wchodziła w takie ma spotkania i niechętnie brała w nich udziału w inne, bo widziała w nich jakiś rodzaj ideologii, które nie odpowiadały, a propos żadna ideologia opuścili jej własnej osi już po, ale chciałam teraz pokazać jeszcze dalsze kręgi nawet tego tła historyczno społeczną polityczną właśnie ideologiczna to są lata trzydzieste lata czterdzieste czas, kiedy w Europie bardzo wiele dzieje się jeśli chodzi o takie natężenie historyczna cień faszyzmu zaczynam nad ciągać się ciemno zimno potem się pojawia na 1 2 potem właśnie Niemcy i wreszcie druga wojna światowa w tyle jak to wszystko wpłynęło na inne właśnie tę butelkę brawura to samostanowienie to poczucie pełnej kontroli nad swoim życiem wynaleziono Fini to przecież to kto to był walec historii, które trochę przejechało po tym, całym polu, po którym ona zdawała się tak dosyć swobodnie swawolny przemieszczać to było bardzo ciekawy wątek ona w latach trzydziestych też otarła się taki ruch kolejny nurt nowe Chung to włoski malarz, którzy właśnie zaczęli Anny w waszych zobowiązań trochę ideologicznie to nie do końca było widoczne w ich praca, chociaż zaczęły się takie wątki nacjonalistyczne, wywieszając Włochy ponad całą resztę świata w inny i ona wtedy nawet zostawić proszono pana do udziału w wystawie zbiorowej tego ruchu tam byłem taki przyjaciela Achillesa Unii i inne to z jej drugi Jonas nimi rzeczywiście była dosyć blisko ale kiedy zauważyła, że pan, ale to co zaczynają mówić to co o to o co chodzi po głowie co próbują jakoś w i budować no to wtedy też od razu wycofała się ze swych związków zresztą opisuje taką scenę, kiedy ona mnie, kiedy ona wiedząc, że pojawił się na wystawie Mussolini i jego kochanka rzuca płaszcza może mniej wychodzi ostentacyjnie, domagając się przywrócenia zresztą jej obrazu na tę wystawę, który został ze względu na jej ataki zimy właśnie buntowniczą postawę usunięte chwilowo, więc dużo się działo i ona rzeczywiście czasem absolutnie nie nie było Annie po wstrzymywała swoich akcji wręcz przeciwnie, kiedy wiedziała, że to ona jedzie właściwą drogą my nigdzie się chyba błądzą to nigdy nie starała się utrzymywać się języka za zębami przeciwnie rzucała przedmiotami krzyczała prowokowała różne niebezpieczne sytuacje EVO inna wojna rzeczywiście to to był bardzo trudny moment ona Anna była świadkiem IBF w bliskiej relacji z Maksem Ernstem niemieckim artystą, którego też znamy z różnych działów w Polsce takich m. in. nie tylko surrealizmu, ale też poszukiwanie się w technikach malarskich strona bardzo ceniła czy sabotażu n p . i ona zafascynowana nim te będą blisko niego była świadkiem, kiedy on został internowany zabrane do 2 obozów we Francji i wtedy była też bardzo blisko o kobietę Maxa Ernsta ówczesnej, czyli Leonory Carrington, która po prostu oszalała z powodu tego, że Max Ernst zniknął nagle i został po prostu przez faszystów zabrane, a Anna i potem była ziemia, gdzie przeżywała wielokrotnie bombardowania w schronach to było takie zawieszenie to było zdecydowanie jej jako artystki zawieszenia, chociaż ma cały czas można być wręcz kompulsywnie malowała Rzym i były to obrazy, które jakiś sposób odzwierciedlały stan lęku niepewności to widać wyraźnie, gdzie są, gdzie pojawia się pustka opustoszałe taras, jakie się z gnijącej wody trupie czaszki ma aż się to obrazy są przebogate obfitujące w symbolach, ale powiedziałabym wtedy, że jak po kształtowała się również jako jakoś tak AmA, cytując się jednostka, ale na pewno było to na drugim planie na czarno na pierwszym planie była po prostu przez życie i lęk straszliwy ona wtedy, kiedy czytałam o żonie i jej nie listy z tego okresu to po prostu miałam dreszcze na ramionach, bo wiedziałam, że to była mam ciągle to mała mała dziewczynka, która bała się jako kilkuletnie dziecko porwania, bo w w jeszcze kiedy byłam małą dziewczynką straszono ją, że porwą ją jacyś nas łani przez ojca aktu, w którym się rozstała matka Anna już na początku związku, kiedy Eleanor miała 2 lata wtedy bała się zbirów, którzy nie przejechać się porwać na ulicach Triestu nas łani przez ojca, a potem w czasie wojny w szatni ten transparent Kamilę temat remont małej bezbronnej dziewczynki, a Anne także nie mówiłaby o wojnie jako okresie wdrożono w jaki sposób mocno wyrysowała się o wiele bardziej, że bardziej to był taki czas zawieszali okres przetrwali cover taktyki czasem gdzieś się ze snu zimowego, owszem, jeśli chodzi o o tę twórczość, ale po wojnie znowu odzyskała wigor znowu odzyskała kontrolę nad sobą i nad własnym życiem myślę, że teraz jest doskonały moment, żeby mnie opowiedzieć o jej związku z Konstanty Jeleński specjalnie nie zaczynałam od tego naszej rozmowy, bo nie bardzo pewnie to pani się pewnie też bardzo podoba, że ona jest bardzo często przedstawiana wręcz tak, że to najbardziej znana w tej relacji z Konstanty Jeleński i tak również było w materiałach prasowych od wydawnictwa dziś w drugim czy w trzecim zdaniu, że z tym właśnie należy i można ją nie kojarzyć ona sama pewnie też, by się temu przeciwstawiał i chciałaby być przedstawiana poprzez swoją sztukę czy dokonania, ale jej własne na innym polu, ale jednak przychodzi rok 50 drugi mecz poznaje Konstantego Jeleńskiego w Rzymie i Tosię zamienia to znajomość na taką niezwykłą relację mnie wzajemne takie powiernictwo emocjonalny przez niemal 30 lat i do tego w konstelacji trójkąta bardzo takiej gminy awangardowy jak na ówczesne czasy związek i też taka można powiedzieć utopią w praktyce trochę oni wszyscy mnie to próbują zrealizować marzenia o takim świecie bez granic Konstanty Jeleński myślę, że był bardzo ważny bardzo bardzo bardzo ważne w jej życiu i myślę, że ona wcale by się tak nie sprzeciwiała myślę tutaj w tym kontekście polskim, ponieważ mam myślę, że chyba nigdy nie czytałam tak bardzo miłosnych listów miłosnych ludzie pisali do siebie, ale monarchini i Konstanty Jeleński i chyba nie czytałam też nigdy tak bardzo tak miłosnych opisów miłości, jakie pisały, jakie tworzył Konstanty Jeleński, pisząc o Leonard Fini do innych chociażby do Józefa Czapskiego to był tak silny związek oni właściwie byli zrośnięte przyjęto, bo 1 organizm w jak miłość Bober przecież oni w zasadzie mieli różne światy erotycznej równo życie erotyczne to jest niesamowite, że to była taka prawdziwa wydaje się taka relacja sam humanistyczna taka międzyludzka oprócz tego, że właśnie, że aby, że taka zmysłowa, żebyś tak dziś było coś co coś więcej niż rok niż taki romans czy w ogóle miłość romantyczna to, bo to było coś więcej coś jeszcze to było coś więcej zdecydowanie, ale przyznam, że kiedy długu dużo czasu zajęło mi zrozumienia tego związku, ale i dużo czasu zajęło mi docieranie do prawdy o Konstanty Jeleński im, a i teraz, kiedy słyszy to w opinii czytamy o tym, że mąż Izabeli rozmawiam z ludźmi, którzy znali Konstantego Jeleńskiego to dowiaduje się, że właściwie nikt tak wprost nigdy może nie wprost ale bo nie mam prawa do tego, żeby pisać, że wprost zgłaszać jakieś na ogłaszać jakieś prawdy, ale myślę, że poprzestał opowieść pokazałam dosyć w sposób dosyć jednoznacznie jak Konstanty Jeleński homoseksualizm da mu WL kochać tak bezgranicznie jak kobieta tak również fizycznie MON MEN spotkał ją w roku pięćdziesiątym drugim ona była ona była grubo po czterdziestce on miał 3 0 Milan z dzieliła ich duża różnica wieku absolutnie się w niej zakochał i był między nimi związek płomienny związek erotyczne, które po jakimś czasie zamienił się w bardzo bardzo głęboką przyjaźń, która trwała do końca ich dni mylono finisz zawsze szukała osób pół jeśli można powiedzieć dwu płciowych swojej konstytucji zawsze uważała, że nikt z nas nie jest do końca inny tylko kobietą czy tylko mężczyznom niezwykle nowoczesne jak na tę salę, by tyleż lat czterdziestych czy pięćdziesiątych na to Schetyna to takie powtórne zamknięcie kobiet i mężczyzn ich rozdzielne świata i oddzielnych horrorach tak ona nawet kiedy mówiła o zrównaniu praw mężczyzn kobiet to się temu sprzeciwiała, bo uważała, że inne w ogóle nie można mówić o równaniu mu mówię teraz bardziej od tej stronie humanistyczne i mentalnej ani oprawach w naszym życiu praktycznym a, ale mówią o tym, że tak naprawdę kobieta to jest jakiś związek pierwiastków kobiecych męskich, których może więcej kobiecych, a mężczyzna często jest związkiem pierwiastków męskich i żeńskich, których trochę przeważa ten pierwiastek męski i nawet kiedy nagle próbowano ją dopytywać się czy ona sama może my nie wiemy jest żona z kobietą czy mężczyzną nigdy do końca nie udzielała takiej jednoznacznej odpowiedzi, kiedy pytano ją o jej związki z kobietami to też ludzie lała zawsze wieloznacznych odpowiedzi, kiedy pytano wprost czy jest pani lesbijką ona zawsze udzielała odpowiedzi dwuznacznej, choć się ze my, choć jest, że całej Anny dokumentacji i -li stołów i się bardzo intymnych zapisków, do których miał dostęp wynika, że żenię, że bardzo kochała mężczyzn zresztą potwory i tylko mężczyzn zresztą potwierdza to ryczałt owo stricte przyjaciele amerykańskie, które wspominam na początku, kiedy go zapytam wprost to pokiwał przecząco głową analiza przetrzymuje stwierdził, że za bardzo kochała mężczyzn, żeby mogła jeszcze kochać kobiety mówię to oczyszczanie na takiej miłości bardziej fizycznej cóż taka, a była taką była taką hybrydą i to najbardziej ją chyba w życiu interesowało najbardziej ją interesowali tacy mężczyźni, których dostrzegała duży pierwiastek kobiecej tacy byli jądra wiadomo wiara i później Carlos porcji no zresztą mylnym jak się potem okazało Carlos Sportino, który był jej kochankiem był bratem Konstantego Jeleńskiego właściwie ona dobierała sobie tych mężczyzn, kierując się jakimś tajemniczym Wahan, który miała i taką wyrwę szyła sobie trochę w rzeczywistości bardzo międzynarodowej w tej potem pożodze wojennej najpierw poznała właśnie Carlos Ford z inną fakt, z którym miała dosyć się płomienny romans, a potem związała się nie wiedzą o tym z Konstanty Jeleński jego bratem mundial logicznym dość rzeczywiście nieprawdopodobna historia, tym bardziej że Konstanty Jeleński, by dostarczały monarchini nie tylko do takich emocjonalnych doświadczenie ssących ją emocjonalnie w tej miłości w tym związku nie tylko też fizycznych doznań, ale to był też związek intelektualny montaż i dostarczał wręcz dosłownie lektur tak podsuwał jej Brunona Schulza podsuwał jej Gombrowicza Iwaszkiewicza to jest też w tym wszystkim bardzo ciekawe, że ten związek miał jeszcze taki poziom właśnie wzajemnej inspiracji czy wzajemnej edukacji ma właściwie nieustannie pracowała nad samo rozwojem cały czas również w na poziomie relacji romantycznej z kimś takim nawzajem ona ona inspirowała kultura w wolnym dostarczających lektura Konstantemu irańskiemu i tak jak pani wymieniła te wszystkie nazwiska dokładnie tak jest zresztą ci ludzie przychodzili do domu przychodził Iwaszkiewicz miło, że w pozna Gombrowicza dzięki kątowi lejąc Jeleński Emu, ale ona na wszystkich miała taki wpły w na wszystkich mężczyzn, z którymi żyła n p . c Stanisława le Prix Boni nie powiedzieliśmy tam, który jest my i 1 z kątów trójkąta będzie można mówić o trójkącie to i tak naprawdę był Stanislav lepiej to były dyplomata, który bardzo nie lubił swojej pracy jako dyplomata i i chociaż miał wielkie szanse na wielką karierę, ale ona sprawiła, że on wrócił do samego siebie nie raczyli nas tego co kocham najbardziej, czyli odważył się malować i został malarzem Konstanty Jeleński też właściwie był uwikłany w różne role ma on pracował przy organizacji narodów Zjednoczonych, kiedy ona go poznałam był urzędnikiem oczywiście był rozkochany absolutnie w Gombrowiczu zaczytywał się w inny w swoich ukochanych autorach pisał już o nich sporo przymierza się do współpracy z kulturą Giedroycia, ale tak naprawdę ciągle był w tych ramach prac w codziennej wychodzę rano zamykam mieszkanie i do biura i wracam po pracy i ewentualnie w wolnym czasie po pracy urzędnika, czyli coś tworzy, kiedy związał się zielono Fini rzucił to wszystko od razu jak pisał do Józefa Czapskiego zrzucił łuski wreszcie poczuł, że inne jakieś leki jeśli je jądro jego własnej osobowości zaczną się wyłaniać to są słowa cytaty z jego listów co może stać rodzinnej co możemy powiedzieć się naszym słuchaczom o samej twórczości monarchini tyle ile można w radiu opowiedzieć się kilka słów kilka zdań, bo na tym jeszcze się nie skupiły się my AMD forma jej sztuki temat jej sztuki to jakiej by sztuka przyjmowała się w ówczesnym Paryżu czy potem w dalszych kręgach jak każda malarka, która i każdy malarz twórca, którzy je długo i który jest aktywny przez całe swoje życie, ale honor była aktywna przez całe swoje długie 8 9 letnie życie to twórczość dzieli się na okresy i man były okresy różne zaczynała właśnie od oceny takiej dosłowności figuracji, kiedy nominowała malowała portrety, ale zawsze jakąś taką czułością i pamiętamy 1 z pierwszych portretów właśnie na Artura Nathana, czyli jest tego malarza włoskiego, który ją bardzo inspirował to był portret pierwszy taki, który przemówił do mnie bardzo, bo widać, że ona namalowała go po jego śmierci poruszona tą śmiercią bardzo dogłębnie, kiedy on nawet wracała, bo prawda odczuła, że go wytraca żona przenika jej przez palce już go nie będzie, więc szybko szybko próbowała odtworzyć jego postaci to widać tam widać jak bardzo jej były bliskie bardzo poważny, więc malowała sporo portretów z resztą UE portret mojego stanowiły potem bardzo ważne źródło dochodu bo kiedy się okazywało, że nam nie bardzo przebija się z tymi obrazami do świata sztuki, która dla niej było najważniejsze, czyli te, w których główną rolę pełni postać kobieca w Lizbonie Super często my sprowadzona do właśnie do roli kogoś, kto nam pełni rolę służalczość są jest taka seria z kobietami podglądamy mini zresztą przez inne stare kobiety są one bardzo ciekawa seria obrazów, ale właśnie pokazująca trudną relację, kiedy młoda dziewczyna podglądamy jest przez stare czarownica na 3 inne obrazy my pasterka sfinksów, która gdzieś się, by przebiła się do stanu w kup i kupiła ten obraz ze PAK Guggenheim, ale tak naprawdę ma ciągle nie miała sławy, której można było, by oczekiwać nie cieszyła się sławą, więc brakowało czasem pieniędzy mieszka w stanach wyrok prawie była tam zaproszona przez przez m. in. żółwia Maleo Wiktora od bardzo bardzo tak ciekawie opisywał jej postać w swoich dziennikach tam tamę pokazywała obrazy Salvadora dali właśnie z innymi sławami natomiast gdzieś jeść zawsze była spychana na margines i utrzymywała się z malowania portretów mnoga tych ludzi potem w Monte Carlo w Cannes po wojnie z kolei oddała aż takiej twórczości, a właśnie w czasie wojny mówią o tym, że malował bardzo symbolicznie i ma i to obrazy są dosyć trudne w do rozszyfrowania, ale po bardzo wizualnie atrakcyjna nie jest to mój okres właśnie dla mnie ważne, który jest także mawiają mówione najmocniejsza emocja najbardziej mnie najbardziej ich chyba lubi obraz 3 3 70 tych domach zamyka w bardzo małych przestrzeniach kobiety i pokazuje relacje między nimi mecz zamyka je w przedziale pociągu to jest taki jak napisałam inkubator w przypadku, bo właściwie zasłaniają sobie kobiety zasłony w oknach nie ma pejzażu zamknięte są dźwięku i rozgrywa się między nimi gra Mann spojrzeń chociażby to są fascynujące rzeczy jest taka seria lekcję lekcję biologii lekcji paleontologii lekcja Botaniki to są z kolei taki obrazek, który też pokazują młodą dziewczynę, ale są to obraz bardzo agresywna, bo piękne młode osoby ubrane w kwieciste sukienki kapelusiki linie są skonfrontowane z zjazd dzielenia małym trupa malborscy zajęły psujące się nogą starca stopą starca schorowaną to są obrazy, które na pewno wzbudzają bardzo dużo emocji my oczywiście bardzo lubię, ale wojażach umowę po to jest taki obraz podróżuje on z, odpoczywając podróżnicy z obrazka działa na siebie przedstawiła Konstanty Jeleński w takim bardzo tajemniczej poziom zawiązanych nie oczami w nocy nie widać, że to oni, ale wiemy, że to oni jak teraz patrzę na nich zdjęcie z osiemdziesiątego drugiego roku ma zrobione w Parmie we włoszech przepiękne zdjęcia leżą razem na łóżku, bo roześmiani szczęśliwi, bo bardzo blisko widać się w kontakcie ne, a obok tego zdjęcia w tekście wyławiamy taki cytat, żyjąc obok żona żyło żyło się jak w dziele sztuki te lata siedemdziesiąte i 80, a to już jest i późniejsze dziewięćdziesiąte, tym bardziej na taki okres, kiedy ona trochę się wycisza w pewnym momencie nawet trochę się odcina od życia i potrafi przez telefon męskim głosem powiedzieć, że nie ma jej w domu i gdzieś już po prostu gaśnie udało nam się całkiem sporo opowiada dziś opowiedzieć mi może wiem, że na pewno panie autorka biografii mam niedosyt mierzy tylko dotknęliśmy kilku tematów, ale mam wrażenie, że na postać, która jednak nie funkcjonuje w powszechnej świadomości naszej sceny tym co my my myślimy o kanonie kultury to udało się całkiem sporo powiedzieć mamy dla państwa egzemplarze miny biografia monarchini od wydawnictwa Iskry prosimy o maile na adres w wieczór małpa Stokrotka FM wieczór małpa TOK FM, a za przepiękną opowieść o epoce Colonna Fini o jej wartościach o ich życiu ojej w wyborach bardzo dziękuje autorce książki autorce, aby ich bieg i biografii Dorocie Hartwich nel dziennikarce romanistykę filozofię wydawczyni tłumaczce bardzo dziękuję za rozmowę to jak bardzo dziękuję zapraszamy nań forma
Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR - HANNA ZIELIŃSKA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Skorzystaj z 20% rabatu, wybierz pakiet i słuchaj wygodniej!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA