REKLAMA

Z Olgą Tokarczuk rozmawia Hanna Zielińska

Data emisji:
2018-04-27 22:00
Audycja:
Wieczór - Hanna Zielińska
Prowadzący:
Czas trwania:
39:26 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

wieczór Radia TOK FM przy mikrofonie Hanna Zielińska, a w tej części naszego programu naszym gościem jest Olga Tokarczuk pisarka podwójna laureatka nagrody literackiej Nika dobry wieczór dobry wieczór, a dzisiaj w wyjątkowa okazja to znaczy typowo HBO, tyle że będziemy znać ani kolejnej książce, ale właściwie równie dobrze mogłabym panią im przedstawić się pisarka science-fiction i co pani wtedy powiedziała autorka fantastyki bardzo dobrze jeszcze tego nie Rozwiń » próbowałam, ale już jestem autorką kryminału przecież prawda powieści historycznej powieści bez porannej czy, czyja wiążę konstelacji non konspiracyjnej, jaką są biegłymi opowiadań także kolejny gatunek, chociaż to nie jest science fiction nie jest zaraz będziemy był właśnie rozbrajać ten gatunek mówimy o książce opowiadania Giza karny książka, która jest niewielka objętościowo przynajmniej w porównaniu n p. skrzyżowanie kupowanymi, ale wydaje się być bardzo pojemna jeśli chodzi o treść skojarzenie treści różnego rodzaju kontekstów kulturowych mamy tam 10 osobnych opowiadań, chociaż one w jakimś sensie są podobne wszystkie właśnie są tak na pograniczu trochę surrealizmu właśnie fantastyki odrobina tam jest humoru, chociaż czarnego chyba głównie, ale to akurat taki właściwym chodniku w poczucie humoru może trochę groteski i pojawia się pytanie również Czytelnicy oto pytają przejrzałam różne fora przed spotkaniem z panią czy też jakaś forma zachowania siebie w tych trudnych czasach jakaś forma odejścia od tych trudnych pytań o polskość o bieżące sprawy takie wota taka właśnie takie zatopienie się jakiś bardziej odległe światy nie absolutnie nie była bardzo bardzo wizualne te opowiadania na ich stołach wiedziałaby nawet, że polityczny to też zależy jak nie jak ja jak to przecież tamy i gdzie postawimy punkt widzenia czy blisko menedżer z całym szacunkiem, ale Polska nie jest centrum świata, gdzie w zasadzie naprawdę naprawdę zapewniam panią w ich dzieją się wokół nas takie rzeczy, które najprawdopodobniej zmienią naszą przyszłość zupełnie będziemy żyć nasze dzieci nasze wnuki, by im zupełnie innym świecie, którego osobiście jeszcze nie potrafimy wyobrazić, ale już teraz mamy przebłyski tych tych problemów w Tychach odkryć naukowych zmian socjologicznych, które zajdą i te pytania są właśnie wynikiem takich moich zmartwień niepokojów tych dużych pytań, które się stawia oto, jaki jest świat jak mamy się w nim odnaleźć kim jesteśmy w tym świecie jak mamy żyć i gdzie leży nasze miejsce w tym Polska w jakże z miejsca na świecie i co z naszym ciałem na ile ono jest nieśmiertelny ana ile jest kruche i kompletnie niepowtarzalne, czyli większość z tych pytań wydaje się, że stawia tak całkiem poważne pytania, chociaż formy takiej i jak to literatura no dosyć nietypowe jest inaczej postępowanie punktem widzenia prowokacyjnej czasami na taki wymagający obcy czytelnika jednak zrekonstruowania tych pytań o to nie są pytania postawione w sposób bezpośredni i jest tutaj też do tego dochodzi pewna powiedziałbym odium, które ciąży na fantastyce, która uważana jest bardzo często bywa uważana za literaturę rozrywkową po prostu bywa odczytywana wyłącznie w tej warstwie fabularnej dosłownej MFW plastyka upomina się od lat i wielu krytyków jednak widzi w niej ten potencjał tego gatunku literackiego, które jest pewnego rodzaju intuicja społeczna można też oczywiście weźmy jako organ, iż UAM burżuazja gminy mówi Lang inne nowość Garretta tłuc tak, ale dokładnie, ale nadal, kiedy myślimy science fiction fantastyka to obrażano się właśnie studenci Politechnice w koszulach straty, które gdzieś ktoś gdzieś tam czytają o ożywionych robotach i komputerach tymczasem kawał fantastyki zawiera wizji politycznej przyszłości i KW fantastyki już sprawdził tej tej przeszłej fantastyki taki spektakularny sukces przecież opowieści podręcznej Margaret odwód w Bad but dzięki właściwie serialowi, bo to jednak obraz dzisiejszych czasach silniejszy niż tekst książka, która na sali została napisana wiele lat temu już, jakby trochę była przykuł żona prawda i nagle filmy serial szeroko oglądanym przywołuje nasz dom grozy postawił na stan grozy i pokazał jak nieprawdopodobnie cele mogą być intuicje innych artystów pisarzy prawda dlatego też niestety drodzy państwo to nie jest także Olga Tokarczuk zmęczyła się pytaniami o teraźniejszość Polskę o rzeczywistość społeczno-polityczną wręcz przeciwnie mamy tu mnóstwo odniesień do polityki do ekologii do religii do kwestii przywództwa czy religijnego czy politycznego rynny i to wszystko zawarte w 10 opowiadaniach, z których każde nerek odbywa się w innej przestrzeni geopolitycznej dotąd totalny rozstrzał go boli jeszcze historyczne, bo to są różne epoki, by jedno opowiadanie dzieci, bo odbywa się w połowie siedemnastego wieku, ale i innych w zupełnej teraźniejszości jest Szwajcaria i Azja gminy i w ogóle nie i miejsce zupełnie nie określone rozumiem, że to też taki świadomy zabieg, żebyśmy właśnie wyszliby spoza tego POL -on ocen drewno i zyskali jakościowo bardziej globalną uniwersalną humanistyczną perspektywę tak, ale to też jest u mnie taka dobra pozytywna cecha zbioru opowiadań, że można skakać z czasów z miejscy i że właściwie nie mniej niż ten zaś żaden sposób nas nie pilnują ramy powieści Jack, jakby czas zachować pewną konsekwencję, więc w tym sensie zbiór opowiadań był tym czym co są pierwszymi przyszło do głowy do napisania po napisaniu ksiąg Jakubowych no nie, dlatego że byłam zmęczona, ale jak się siedzi przez kilka lat, jakim się tym temacie to to on trochę bałam się 3 3 czy będę mogła jeszcze być jakoś twórca gdzieś wyjść z tego coś innego zobaczyć, więc te opowiadania są naturalną taką fugę między pewnie inną książką, którą napisze sprawiło mi to bardzo dużo przyjemności pisania czegoś takiego przede wszystkim to jak taką przyjemność jakąś ich sprawie opuszczenie luźno owoc wyobraźni to jest, ale też wiem, ale ta wyobraźnia jednak jest na wodach tak, by nie upór działaczy na wodzy, bo one są luźno, ale w pewnym momencie jednak ani dowodzą mocno przytrzymuje wychodzącego z przeczytałam, że każdy z tych opowiadań mogłoby być swobodnie rozwinięte do pełnej powieści, a komis Arka sobie narzuciła pewną dyscyplinę zarysowała pani temat przedstawiła pani sytuację bohaterów i kwestie do rozważenia postawia ani pytania i zostawia pani tak Czytelniczka tak tak ma działać powiatami sobie przy poprzednim z zbioru opowiadań grana w wielu bankach układ taką teorię, że powieść służy wprowadzeniu w transporcie z czytelnikami, ale też i autor 2 wchodzi w taki trans natomiast opowiadanie służy oświeceniu, ale temu oświeceniu w sensie wyglądowi nie w sensie epoki i in w pożądanym stanem dla mnie w czytelniku, który się wzbudzi po przeczytaniu opowiadania jest takie poczucie, że o nigdy o tym nie pomyślałem albo nie widziałam tego od le od tej strony albo i w jakiś rodzaj zadłużenia jak był długu bez spotkania się z problemem, który nas zmienia, który nas trochę wytrąca z trajektorię, którą do tej pory Szmal pory szliśmy, jeżeli czytelnik po tych moich opowiadaniach będzie taki stan przeżywał przez moment to jestem zadowolona, a skąd taki specyficzny klimat tych opowiadań, bo z 1 strony pojawia się humor właśnie raczej czarne tasiemki klimat topora, a nawet, a z drugiej strony specyficzny język, który jak rozumiem ma nas nakłonić do jakich refleksji na temat wartości dziwności tytułowej tej zadziorności pojawiają się zgony ego tony trans Fundacja Anny, o co chodzi z tą żywnością czym to jest bardzo się trzeba najpier w wytłumaczyć, skąd to słowo Bliza Arne i one także bis Targ nie brzmi Żanety w Chechle słowo pomija się tego słowa brakowało w polszczyźnie dziwaczne, ponieważ nie do końca urządzone pejoratywne Targ i jej dziwne zabawne groteskowe razem fantastyczne wszystko się z tak taki jakiś obciążone banałem, a że zarządy otarł się nagle pojawia się słowo Bliza Arne im z wpłat o w odpowiedzi na nas pani pierwsze pytanie zaprotestował, że to są fantasty science fiction opowiadają więc, by nie są do końca science-fiction, więc próbowałam może w tym słowie Blizzard inny jak by określić sobie takim podgatunek czeka malutki, którym w, którym się dało to opowiadania zawrzeć jakoś tak ogólnie bądź też od siebie różnią tak jak jak pani powiedziała innym jest duże opowiadanie Góra wszystkich świętych, które spokojnie mogłabym zrobić niemałą powieść jest wielowątkowe i są takie jak okruszki malutki kilkustronicowe, które nogą, w które są gości takim wyglądem jak powiedziałem jakoś sytuację taką próbą Lennona naszkicowany jakiś taki dziwności czegoś takiego, o czym nie myśleliśmy nie spotka liczmy się zupełnie jak opowiadanie tytułowe, które dzieje się w samolocie nimi polega właściwie opowiada o krótkim krótkiej rozmowie między pasażerami, a sama rozmowa wytrąca słuchaczy Karel narratorka tego opowiadania z z jak bezy z takiego no w pewnym sensie mainstreamowe go zwyczajnego takiego banalnego metrykalnego myślenia o świecie i wydają się, że my musimy dzisiaj myśleć też jakiś taki nietypowy sposób, że nie ma wyjścia dopóki będziemy tkwić tak w tym wszystkim co nam media podają z całym szacunkiem nocami też podaje radio na schodach Lecha, ale jestem z takim jak by u u Ukah klejenie, jakby z plasteliny także w rzeczywistości lub, którą wszyscy uważają za jedyną realną stresie nie można wyrywać to nigdy nie będziemy widzieli ani zagrożenia ani możliwości ani potencjału wyjścia z tej sytuacji, więc jakimś sensie to moje pytania są takim zaproszeniem czytelnika do do dołu trochę do wystawienia głowy spoza tego co mamy jak taka książka powstaje, bo tutaj moment my w zasadzie przez KRUS czy przegląd różnych wyzwań cywilizacyjnych obszaru czy tych, o których wcześniej wspominałam wyzwania mnie ekologiczna przykład jest też starzenie się społeczeńst w w ogóle starać i czy to jest tak, że państwo spisała najpierw tematy, które są dla pani ważne i w ogóle landów zaczęła budować obóz ma broń Boże, by inni nie da się pisać na zamówienie także ktoś daje nam jakiś temat teraz moim przynajmniej ja tego nie umiemy i tak jak teraz to jakoś rozpracowuje literacko i zrobi z tego opowieść zawsze temat musi jakoś być dojmujący jakiś osobisty Regis bessa w sensie doświadczony, bo inaczej brakuje nam słów, a już na pewno brakuje nam jakiś porządnych literackich zdań dom do nazwania tego i myślę, że każdy z tych pytań jest los każdy z tych opowiadań jakoś głęboko przeżyte przeze mnie i braci jest odpowiedzią na na na nic no taką, a tak i w bardzo prywatne przeżywanie jakiegoś problemu tutaj są takie były takie opowiadania myślę o trans fuga Ewan właśnie mamy problemy i ja mam problem jak mówili niech to do niej świat Wilków nie, ale mam problem zmówieniem o tych opowiadaniach, dlatego że boję się, że pokazuje nas to jest zawsze 1 lub rowerzysta już pozbawieni Czytelników całej przyjemności innym albo nieprzyjemności w każdym razie no trudno mi tak ogólnie o tym, mówić, ale są takie tematy, które mnie szczególnie interesują mianowicie, jakby człowiek wobec przyrody jego miejsce też taki fizyczny ciało wobec 2 w jakimś sensie nasze ciało należy do świata organicznego biologicznego zwierzęcego a w jakim sensie wy w tym wydobyliśmy się jesteśmy jakoś niezależnie od tego czy możemy tam wrócić 3 przyroda ma jakiś byt w ogóle sam w sobie który, który nas może przyjąć z powrotem Marek albo, który od wywierana na nas nieustanny wpły w, a my nie jesteśmy tego świadomi w ogóle Autumn ta kwestia pewnych transgresji z człowieczeństwa i w inną stronę to jest pytanie, które się pojawia bardzo wyraźnie w trans gum odpowiedź jest dziwaczny jak jak przystało na tę opowiadania wszystkie ziarna, ale myślę że, że noże może być wartościowa jest stąd też w ogóle problem ciała ludzkiego i turystyki z takim taka moja obsesja, która mi towarzyszył właściwie od od biegunów, a może jeszcze wcześniej na ile nasze ciało jest uświęcone, że jest czymś specjalnym zupełnie na ile weźmie się, że należy porozmawiać o mumie, ale ono faktycznie myśmy się tu Echa powstrzymać, żeby zaburzenia powiedzieć słuchaczom, ale coś coś co coś możemy czegoś możemy dotknąć, bo ty tu przy okazji tego ciała, którym pani mówi też plotą pewne wątki religijne czy polityczne czy czuć w ogóle naszej natury skłonności potrzeby do jakiego źródła Dolnego podchodzenia również to do do kwestii ciała czy do podlegania jakiemuś przywództwo religijnemu czy przywództwo politycznemu i do tego wszystkiego jeszcze właśnie się w meczetach moc Centre czynności inne w kwestii niszczenia środowiska także my jej nie czujemy się tutaj częścią ekosystemu w Zakopanem ekosystemu, a kimś, kto dominuje mecz ten ekosystem, gdyż chciałbym dodać, że to nie są śmiertelnie poważnie rozważany tematy one są paradoksalnie postawiony w te pytania są postawione paradoksalny paradoksalnie, a często od powieści opowieść o powrót do odpowiedzi są groteskowej i prowokacyjny, więc myślę, że czytelnik, który szuka też w zabawnym dźwigania intelektualna coś dla siebie tak faktycznie byłoby no jesteś 1 z opowiadań, w którym pobrzmiewa Echo ksiąg Jakubowych Echo biegunów i to są dzieci zielone dzieci tak, gdzie pojawia się taki omszały rodzeństwo z groszku wójt skóra WI kompletnie dziwaczny pomysł, chociaż ma swoje uzasadnienie w tej fabule nerek to dlatego jest Echo tych książek, które wymieniłam, bo zasądzona miejsce, w którym dojdzie ze względu na czas do tych właśnie połowa siedemnastego wieku i mamy kolejny temat, który jest tak niezwykle ważne uzupełnienie przepracowanym perspektywa obcego perspektywa innego perspektywa cudzoziemca na nas win tak to może dobrze wychodzi z zewnątrz, ale też to opowiadanie opowiada o takich peryferiach świata w tym w okresach w głowie siedemnastego wieku co się dzieje, gdzie silny deszcz rozłożenia na Wołyniu na dzisiejszej Białorusi w takim bagien innym kraju, który w tym sensie z punktu widzenia naszego narratora, czyli szkockiego lek. Królewskiego, który zupełnie inaczej postrzega ten kawałek świata niż jego mieszkańcy i jest sąd w obiektach tak mi się wydaje jestem jakaś taka żartobliwa próba dyskusji o centrum peryferia, która nas Polaków nieustannie strasznie, jakby podnieca i entuzjazmuje i Ibis strasznie się tym zajmujemy z racji naszego położenia geograficznego myślę że, że ten naszkicowany idealny centrum prowincji w tym opowiadaniu może być ciekawa dla deszcz dla czytelnika w jakie ta nie ma dotychczas refleksji ze strony Czytelników tzw. feedback książka jest nowiutka świeżutką jest sama tylko odczytam fragment udostępnione przez wydawnictwo jeszcze nie trzymam w ręku nawet psy na książki jako egzemplarza papierowego, ale jestem ciekawa z kim na razie spotka się pani reakcjami no bo jest to jednak my nowe otwarcie w pani twórczości nie znam jeszcze szans recenzji jesteśmy tutaj wpuści w pierwszym dniu zaprezentowania tej książki wczoraj miał na nabranie dystansu stron swoich zaufanych Czytelników, którym zawsze na początku daje pani Beller swojej książki do przeczytania i tym razem nie było specjalnie czasu i naprawdę nic nie wiem jeszcze co napisałam zobaczymy jak to się ułoży, ale to to, czego doświadczyła wpisaniu tych opowiadań takiej czystej radości po prostu wymyślania tworzenia konstruowania światło w taka czysta wolność im bardzo mi to było potrzebne, bo księgach Jakubowych księgi Jakubowe w ogóle recepcja książki wygląda także na razie nie wiadomo co to jest potem pojawiają się głosy, jeżeli są głosy różne tony się ścierają tworzy się takie małe pole walki i potem recepcja książki ustala się już niestety tak idzie dalej ta książka i gdzie indziej już ona ma taką swoją etykietę wiadomo co to jest i to jest często śmierć dla książek teraz myślę w kontekście biegunów którzy, jakby w wracają, że obie będą do naszej uwagi jeszcze raz do mojej przynajmniej, ponieważ ta książka napisana została napisana 10 lat temu Jona dostała już swoją legendę już uciec gdzieś tam by pozbyć się na półkach w w bibliotekach i teraz dzięki temu, że czytają ją Anglicy i piszą o niej recenzję pokazują, że ten sam tekst może być też inaczej czytany, że pewne tematy umierają pewne wątki inne się aktualizują jedne są mniej widoczne inne wychodzą na pierwszy plan czytanie z innego kręgu kulturowego jest też trochę inne, gdyż niesamowity fenomen, jeżeli książkom mogłoby się do przy tym, by przy trafiać wszystkim to toby pokazywało jak one jak te książki są szansą pozostają żywe jak one też migrują w czasie strasznie się cieszy żal, że bieguna przyda żyło się taka szansa na drugie życie kolejne aż kolejne życie po 10 latach widzimy już to inaczej pewne zjawiska się wyczerpały pojawiło się nowe imię i można tę książkę też przeczytać jakość naszych miesza się zobowiązaniami podobnie może być w nocy jestem ciekawa co w biegunach innego mogą widzieć anglojęzyczni Czytelnicy niż my w nich widzieliśmy w biegunach widzieliśmy czytaliśmy w jakiej jaki soczystego odbioru, a proszę poczytać recenzje, które się pojawiły to NLP przede wszystkim nie pytają n p. o to czy taka forma powieści jest jakaś charakterystyczna dla Europy Środkowej w bardzo fajnie można na to odpowiadać zwracają uwagę na nie not musiały się przypomni Staś z mężem za ważny jest na stronie tego streścić nareszcie nakłada cały kontekst kulturowy i wtedy inne można też poćwiczyć się intelektualnie to sytuowanie siebie swoją tożsamość takim jesteśmy jak wyglądamy na zewnątrz w wydaje się rzeczywiście opowiadania, tym bardziej mogą zrobić karierę światową, bo one on w zasadzie są bardzo uniwersalne humanistyczne, a nie po prostu polskie, a tych tragedii taki był carem pani kiedyś Phelps cała niesie wydaje w ogóle, że literatura trochę jak biznes to jest coś co jest już będzie skalowalne i musi być przetłumaczona innych realiach tak, ale że, gdy literatura jest zawsze jakby 1 ciałem, które powstają w różnych językach problem polega na tym, żeby dobrze tłumaczyć tłumaczyć, żeby 1 jedno pojawienie się jakiegoś, jakby z kosmosu literackiego zwanego powieścią mógł przybyć odebrane innym kosmosie kulturowym językowym i t d. tak naprawdę literatura powstaje nieustanny w każdej sekundzie wszędzie na całym świecie z lekarz wrodzona potrzeba człowieka do tego, że musi nie tylko opowiadać, ale w tych opowieściach odbijać całą swoją egzystencję po pierwsze, żeby się komunikować, a pudru po drugie, żeby zostawiać ślad po sobie, a po trzecie, żeby wprowadzać jakieś takie wspólne mianowniki dla naszego odbioru windą dla naszego osiedla się świadomość dla naszego odbioru świata jest literatura zawsze była w jakim sensie ponad narodowej nawet nie rób tego określenia Polska literatura niemiecka literatura literatury to jest pewien pewien głęboki proces komunikacyjną autor refleksyjnych tak będę próbował stworzyć taką mądrą definicje, który jest uniwersalny i który powstaje pojawia się w różnych językach jeszcze do tych 3 punktów, o których pani wspomniała, dlaczego ludzie piszą książki dodałabym taki czwarty, bo potrzebują, a wcale nie wiedzą, dlaczego ja mam wrażenie, iż często rozmawiam z pisarzami czy PiS pisarz dowiaduje się o swej książce najwięcej dopiero kiedy ją ukończy żywność ta książka też gdzieś przeprowadza przez jakiś proces, że jakaś jest to wewnętrzna siła ogromna, która pozwala ci każą mu tę książkę napisać, ale na początku i pisania nie byłby w stanie powiedzieć właściwie, dlaczego pisze po co czy pani też miewa tak to tego typu refleksji w procesie twórczym po prostu zaczynam pisać i zobaczymy tak, aczkolwiek no i byłabym nieuczciwa, gdybym powiedziała, że tak się rzucam po prostu w ekran komputera coś tam klepie po po klawiszach i innym mam swoją, więc chcę powiedzieć, zwłaszcza opowiadanie jest wymagające, ponieważ wymaga takiego reżimu zaraz zaraz ale o co ci choćby Marczuk co mu dotychczas się z miast kiczu krótkiej formie FR my natomiast rzeczywiście jest tak, że nie zawsze jest, by ten akt nadania jest tożsamy z tym jak odbiorą po drugiej stronie i mądry czytelnik refleksyjny czytelnik, a takich mam wielu jest wstanie odczytać sens twój prosty sposób złożyć tam też coś takiego co często oczekują często nie zamierzała włożyć to jest największa przyjemność no dobrze, ale to czasami potrafi też być obciążani łące, bo nie każda interpretacja jest pisarzowi miła nie każde wkładanie we własnych n p. Niemcy stereotypów ograniczeń poznawczych błędów poznawczych są przez pisarza mile widziane i też wszystkim spotykam czasami pisarze mówią ta książka nie została zrozumiana zdarza się, by prawda no ale to on jakoś nastawiam się na pozytywną komunikację to tak jak próbujesz opowiedzieć kawał na przyjęciu prawda ich gdzieś ty strasznie śmieszne umiera ze śmiechu już chcesz to powiedzieć nagle widzisz jakiś dziwny wyraz twarzy po drugiej stronie no to jasne czasami ci nie wyszło tacy sami ludzie mają inne poczucie humoru po prostu nie chwytają tego czy co chciałem wiedzieć prawda on, więc tu są, jakby różne przyczyny tego staram się tym nikt nie do czytania no jakoś się tym zajmować specjalnie natomiast fascynują mnie cieszą takie rzeczy na zamek same mnie od z samym nie otwierają jakoś w tym sensie to trochę przypomina psychoterapię inteligentny czytelnik potrafi mi pokazać takie rzeczy, których nie dostrzegać Zandberg starostów tak to co pani powiedziała co druga autorką tutaj pokazała powiedziała, nawet jeżeli się do końca nie zgadzam to niektóre te interpretacje są tak ciekawe, że jestem w stanie przyjąć poza tym wiem, skąd się z zewnątrz intelektualnie wiem, że proces pisania czytania jest komunikacją i obowiązują, jakby w tej komunikacji wszystkie te nie do rozumienia GI, by wszystkie te możliwe, jakby potencjały odczytania czy, przygotowując się do napisania opowiadań Iza czarnych przeszła pani przez ponowną lub pierwszą lekturę wielu wielu innych książek z dziedziny fantastyki właśnie taki fantastyki z wizami politycznej przyszłości czy społecznie przyszło nieść prawdę mówiąc Sylwia przestałam czytać fantastykę dziś tak my po dwudziestce, ale kiedyś bardzo dużo czytałam tego i to był myślę, że bardzo wiele zawdzięcza gimnastyce zawdzięczamy jakiś taki rodzaj chęci zmieniania punktu widzenia do eksperymentowania z wizją do zachęcania siebie samych do wymyślania słów pojęć światów jej wydaje się, że w ogóle polecałabym ludziom czytanie w młodości fantastyki, ale tak jak mówiłem, że zapoczątkuje je rozważy to są, by rzec, że na przeczytanie Lema powinno być dziś obowiązkowo zdaje się żelem wyskoczył z naturą obowiązkowych a gdybym miała małe dzieci to mnie wychowano, ale to jest niezwykle, gdy otwierające umysł człowiekowi nie przygotowywała się pani warsztatowo a kiedy się pisze taką książkę złożoną z 1 0 opowiadań, które z, których każdy musi zawrzeć się dosyć szczegółowe opisy zupełnie innego świata geopolityczną historycznego to jak w takim razie się jeśli nie potrzebowała pani warsztatu fantastycznego festiwalu upomnienia są tego świata wyjścia z powrotem do tego oceanu jak tutaj budować takie światy, kiedy doszło naprawdę w jakiś odległy kosmos w sensie scenografii, a ciekawsze jest to, że niektóre z nich pisał równolegle Bytom chce, żeby można było także z odczytanych przez krótki wolny czas ich do Wołynia właśnie jakoś się okazywało się, że także DM sześc to już się po księgach, kiedy też księgi też pisarz Amos szczególnie biegunów pisałam taki sposób, żeby sobie, tworząc takie, by zakładki w głowie i tam się mieściło mieścił 1 wątek w innej zakładce drugi i swobodnie się przemieszczać między jednymi drugim to jakoś nie sprawia kłopotu, bo już naszkicowany świat zaczyna się rządzić tylko swoimi prawami domaga się innego języka i do tak trochę jak byśmy przychodzili na nie się z rzeczy przekracza granicy z 1 kraju do drugiego prawda to to tylko kilka razy dziennie, a tylko kilka razy dziennie z, a jeśli chodzi o pokusę rozbudowywania i rozbudowywania takiej krótkiej formy krótkiego kilkustronicowe opowiadania, zostawiając go czytelnika z poczuciem niedosytu czy takie opowiadanie też Wołyniem niedosyt w pisarzu w tym pisarce, skąd wiedzieć, kiedy postawisz dom gratka już wystarczy to o tyle w Penta w ogóle prawda zakończenie to jest najtrudniejsza rzecz w pisaniu opowiada pani film było także jeszcze w redakcji niektórych z nich wycinała ostatnio zdania albo oddawane Kiss słowo i w bardzo się na jakoś tak tak celebrowała i staram się, żeby te daty zakończenia były nie dosłowny szacunku dla czytelnika dla jego inteligencji dla jego wyobraźni dla przyjemności własnej drogi własnej drogi i tak wydają się, że to opowiadanie post powinno zostawić właśnie takie jak mówiłam takie poczucie wglądu, ale też niezaspokojenia do końca i im taka możliwość do powiedzenia sobie do myślenia do wyobrażenia jest 1 z przyjemności czytania opowiadań opowiadanie jako komentarz do tego co się dzieje w tej chwili na świecie z takim komentarzem wielkoformatowym w tym sensie to jest właśnie raczej intuicja dotycząca tego co stanie się za chwilę niekoniecznie bezpośrednio dotycząca tego co się dzieje w tej chwili no ale jednak chciałabym wykorzystać z tej okazji, że jest pani z nami w studiu i że mogę panią o to zapytać zapytać pani perspektywę na ostatnie wydarzenia w naszej rzeczywistości społeczno-politycznej jest kwiecień to jest miesiąc inne n p. rocznic inne związanych z powstaniem w getcie to jest jednocześnie miesiąc, kiedy byłaby ósma rocznica katastrofy smoleńskiej jest znowu parkiem wzmożenie, by zwiększona polaryzacja społeczeństwa jednocześnie trwa ofensywa polityków partii rządzącej w mediach publicznych i jakaś taka naprawdę bardzo ostro prowadzona polityka wizerunkowa jak pani to wszystko widzi w odniesieniu do tego co się teraz dzieje w przez perspektywę swoich doświadczeń swojej wiedzy swojej intuicji w dobie bym chciała na to spojrzeć trochę szerzej o innym jak w takich warunkach lub ich wydaje mi się że pole, na którym odbywa się to główna bitwa ta bitwa ponad naszymi głowami tys bitwa o naszą tożsamość i to oczywiście zawsze było w historii, jeżeli się kogoś definiuje bardzo dokładnie żali się powie kim jesteś Kimon jest to ma się w tym w tym sensie nad nim kosz władzy, ponieważ wtedy się wymaga, żeby się zachowywał tak jak się oczekuje od niego i t d . i t d . i tym tym procesom, jakby określania tożsamości ludzi w tym procesie biorą udział tradycja lan man kościoły światopoglądy piranii rodzice szkoły korporacje korporacje, a dzisiaj jeszcze bierze udział internetu włączył się w tył w ciągłym taką diabelską wojnę o naszą tożsamość i Penn coście tyrani lubię to, żeby nam powiedzieć kim jesteśmy w środy jestem jesteś Rosjaninem jesteś Polakiem jesteś Żydem jesteś kimś tam i wtedy jak był głos masz ograniczone pole manewru tak, a my już wiemy, gdzie jest twoje miejsce tu jest granica Państwowa nie może przekroczyć musieć pozwolić, żeby się przekroczył nie tu swoje miejsce w hierarchii klas społecznych należeć do prekariatu albo gdy jest jeszcze wyższy niż wyższą średnią klasę z 2 Drawa dominować viagry żyjemy w świecie, w którym zawsze ktoś nam próbuje powiedzieć kim jesteśmy i mógł teraz to na tyle, by cała demoniczną część tych praktyk stała się bardzo wyraźną przy okazji tej afery z Facebookiem i handlu dane danymi, bo tak naprawdę to nie posiadanie kopalni dziś zaś złota czy Bóg ropy naftowej tylko władza nad naszą na tym co kupujemy co wiemy jak się zachowujemy to jest tylko Solan tożsamości kontrola tożsamości dzisiaj odbywa się to walka o tożsamości rządów jak sięgam po w sieci jak mieć siłę, by ku temu, żeby umieć mieć inne zdanie wobec swojej grupy, z którą się identyfikujemy większości, ale właśnie n p. tutaj zachowujemy, jaki się własne zdanie jest bardzo trudne właśnie w świecie z tendencją do popularyzowania i takiego zacieśniania definicji tak już teraz prawdziwy Polak to cóż nie jestem n p . co żyje z małżeństwie heteroseksualnym i ma dzieci, bo to jeszcze taki, który ma takie poglądy inne i t d. kanonik tak dalej jak tutaj się poradzić, kiedy inne i czujemy przynależności jakąś światopoglądową do grupy feministek, ale chcemy też myśleć niezależnie i to my chcemy decydować, gdzie przynależymy, a nie jakaś go, bo każda grupa może podlegać tego typu właśnie kim się takim zwyrodnienia także zaczynamy kostnicy kostnicy i dookreślać, kto swój nowy rok pani taką osobą, która wymyka się wszelkim szufladą jak to zrobić bez poradzić z ocalenie własnej tożsamości w ogóle ze świadomością jej matka nie mam pojęcia nie mam pojęcia, ale próbuje rozpoznać najpierw problem i tak intuicja mi przychodzą do głowy n p. ile byłam przez ostatnie 2 lata jestem załamana a gdy zszokowana jako ogromną rolę ma wciąż propaganda wydawało się, że w dobie internetu właśnie w dawał mi się, że propaganda to było możliwe ZAK SA i ich w trzeciej rzeszy i nas nie dotyczyła natomiast co widzę przez 2 lata to jest potworne chamskie prymitywne praw ludzi nam mózgów i skuteczne nieskuteczne i ludzie się na to godzą Drozd i pytanie wniosek, który z tego wypływa co zrobić, żebyśmy byli uodpornieni na taką propagandę co w jaki sposób i tutaj musimy zapytać o dzieci o edukację prawda jak wychowywać młodszy brat leży już w ogóle żal, że nasze pokolenia są stracone ta edukacja też już podlega procesom propagandowym no właśnie, czyli czy jest możliwość ucieczki w ogóle z tego kotła, który namówi buduje takie strasznie proste chamskie w ogóle rozróżnienia świata swój, o czym kobieta mężczyzna biały czarny i t d . i t d . czy i jedyne co mi przychodzi do głowy to jest takie oświeceniowej bardziej może naiwna dzisiejszy świat świat w tym świecie wyda, ale jednak wychowywanie dzieci głód wartości właśnie pokazywanie, że w skład i że że jest wiele punktów widzenia nieustannie rzeczywistość, w której żyjemy jest płynna poszerzenie sceptycyzmu chyba bardzo ważne wiecznego muzyczny gotowość do podważania kwestionowanie atak autorytetów kwestionowanie aksjomatów dogmatów i właściwie też cały czas się tym zajmuje literatura sianko w ogóle temu służy, żeby nam po przewracać do góry na ziemię lampowy wracać, ale wreszcie trzeba mieć narzędzia do czytania książek do rozumienia sztuki teatralnej wydaje się, że rząd nie ma tego Nobla, gdyż rozumiesz ofert rezerwowania to wtedy mówisz, że coś się podobało albo nie mnie, a tu nie chodzi o kategorie estetyczne to właśnie tę pracę wykonaną przez siebie w procesie percepcji i by tutaj też mamy ogromne niedobory w edukacji właśnie dotyczące odbioru sztuki odbioru literatury nie mamy tych narzędzi nie jesteśmy uczeni w ogóle jako społeczeństwo i stąd od lat z końcem nieporozumienia n p. dotyczące sztuki współczesnej od losu milioner po prostu brzydka nie rozumiem, ale po co nagle ktoś wydaje na to pieniądze, bo właśnie oczekuje się, że sztuka w galerii sztuki współczesnej ma dostarczać rozrywki przyjemność i ma być ładna albo brzydka tylko w kategoriach estetycznych MO, chociaż mam wrażenie, że z literaturą przynajmniej w Polsce jest trochę lepiej i tych Czytelników oczekujących wyzwania od pisarza wyzwania książki jednak jest całkiem sporo też moje doświadczenie dziennikarskie pokazy Jerzy ja wiem, że statystyki dotyczące czytelnictwa nie są najlepsze, ale ci co czytają czytają wnikliwie nie wiem czy pani też ma taką refleksję wrażenie nie jestem pewna mi się wydaje, że następuje proces w Polsce za okres Polski dotyczy co teraz powiem, że ludzie tracą myśli tracę zrozumienia metafor i te tracą dystans do tego co odbierają jako sztukę rozumieją na pewno na pewno przykład pewne inni alegorie pewnie karambole albo te wszystkie wieże, gdyby środki, które którymi posługuje się sztuka głównie metafory straszny dosłownie dotyczy n p. po kotu tego Fillona, który stanie, który przez wielu widzów został przeczytany jakoś tak potwornie moje dokumenty i jakaś taka propagandowo jako targach w inny coś takiego co co opowiada o tym, że ten, kto zabija zwierzęta będzie zabity i to jest chodzi o zemstę i trochę prawdy mówiąc ręce mi opadły, bo mogłyby także głosach po tym filmie zdałam sobie sprawę z tego, że jakikolwiek jakiekolwiek poruszanie się na najwyższym poziomie metafory, jakby już tego jej widzowie nie zmieniła się, ale to dotyczy też literatury nie sądzę, że wizyta w recenzjach recenzenci często opisują ta książka jest o tym, że teren ten pojechał tam tam spotkał byłą żonę jest bardzo smutny los wreszcie nie fabuła obrazu, a nie ich często też wyrażenie swojego stanowiska do tego do tej opowieści co się przeczytało i jeszcze wyrażenia swoich uczuć do tego, ale on ja zawsze byłam uczona tego jakoś, by odkryłam literaturę przez stąd, że odkryłam literatury jako taki taką przestrzeń do nieskończonej interpretacji do tego, że jest nam też podane ktoś coś wymyślił opowieści wiersz i to sztuka interpretacji jest tym, dlaczego ten tekst jest tylko pretekstem, że on, że cały czas się wokół tego poruszamy komunikujemy się w tych interpretacjach to jest wielkie odkrycie jak człowieka traktowanie opowieści wobec starego mitu przecież nie wydawałoby się, że jednoznacznego traktowanie na różne sposoby, jeżeli przeczytamy n p. sięgniemy do takiego porządnego zbioru mitów greckich widzimy, że nie ma żadnej nie ma żadnego 1 mitu to są różne wersje są różne interpretacje tego co się zdarzyło powiedzmy typowi jest tylko taki 1, jakby 1 linia i cały czas ludzie do tego coś dodają rozumieją zapominają co zrozumieli to jest takie płynne twórczej nieustannie daje nam soków i ta zdolność do zrozumienia metafor tego tego potencjału Interfax i interpretacyjnego jesteś nie martwić sami sobie zdaje mi zadaje pytanie czy to nie jest w ogóle śmierć sztuki w tym sensie, że będzie mieć taką sztukę tylko gra będzie na zabawie ważne w dresie czegoś dowiemy o świecie tylko edukacyjną rozrywkową, gdy edukacyjne rozrywkowe lekko, ale mniej rozwojową, a dydaktyczna, ale nie dającą nam możliwości nie interpretacji tego nie i wtedy to już jak przestaniemy interpretować przystanie rozumieć świat tymczasem, tym bardziej polecamy państwu lekturę opowiadań mizernych mamy dla państwa kilka egzemplarzy od wydawnictwa literackiego prosimy o Mariana dres wieczór małpa to krótka FM wieczorną potok kratka FM, a już bardzo dziękuję za rozmowę naszym gościem w tej części wieczoru była autorka opowiadań i zacnych pisarka Olga Tokarczuk dziękuję bardzo dziękuję do widzenia zapraszamy na informacje Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR - HANNA ZIELIŃSKA

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

Teraz 30% zniżki na Dostęp Premium! Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW", aby słuchać podcastów TOK FM na komputerze i w aplikacji mobilnej już dziś.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!