REKLAMA

Pierwsze znaki kreślone ręką człowieka

Przedpołudnie Radia TOK FM
Data emisji:
2018-05-02 11:00
Prowadzący:
Czas trwania:
37:22 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Karolina Głowacka przy mikrofonie teraz państwa zaprosimy do opowieści o pierwszych oznakach jak to się wydarzyło, że ludzie jako gatunek jako społeczność postanowili ich pełne momencie gdzieś coś rysować coś co mogłoby się wydawać, że jest nam do życia do przetrwania niepotrzebne no właśnie czy na pewno pierwsze oznaki najstarsze symbole świata taka jest książka w studiu Radia TOK FM autorką jest dzienne w jej von Peter Singer to jest kanadyjska z synem talon to, Rozwiń » ale on trop po gorzka inny jak ta książka została wydana przez wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego w naszym krakowskim studio jest pan dr Piotr Kołodziejczyk dzień dobry dzień dobry archeologii Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz z portalu mądre książki w na mądrych książkach mogą państwo z śledzić recenzje publikacji, które są popularnonaukowe albo za takie uchodzą powszechnie często zdarzają ostrzeżenia przed różnego rodzaju publikacji sami, więc nie, więc warto tam zajrzeć jak się panu podobała ta książka panie doktorze książka bardzo się podobała oczekiwałam od niej może troszeczkę czegoś innego myślę, że to książka naukowa przeznaczono dla specjalistów tymczasem miłe zaskoczenie jest to książka popularnonaukowa czy taka, która może służyć znacznie szersze mu gronu odbiorców na nogi rzeczywiście zawierała całkiem solidny pakiet wiedzy dość dobrze uporządkowanej, prezentując różne poglądy różne etapy badań nad najstarszymi znakami, które w Holandii paleontolodzy odnajdują Solno przede wszystkim w jaskiniach mu co najbardziej interesuje bo od kiedy mówimy o takich najstarszych symboli ach, no to w głowie od razu mamy przede wszystkim malunki naskalne rysunki naskalne te pieniądze często z list z zeszłego tymi barwami do tej pory zachowanymi rysunki, ale przecież nie tylko było autorka śledzi tutaj takie są mięciutkie początki jak daleko to sięga co nas interesuje na co zwracają uwagę psychologowie no właśnie zazwyczaj myśląc o malarstwie nas na skalnym przy sztuce naskalnej związanej z tymi wcześniejszymi dziejami człowieka myślimy o przedstawieniach zwierząt przedstawieniach bezcenny no właśnie związanych z polowaniami myślistwem z tymi najpiękniejszymi najbardziej znanymi i rozpowszechnionymi w literaturze przedstawiano ich z Groty las koło, a Tamira i t d . tymczasem autorka zwraca uwagę na znacznie mniej spektakularne symbole pojawiające się w bardzo wielu jaskiniach znów jest dobrze ponad 30 0 takich miejsc na terenie Europy, gdzie tego typu symbolem czasami bardzo proste kropki kółka krzyżyki mi się znajdują autorka dotarła Mann podczas swojej wyprawy do ponad 5 0 jaskini, dokumentując to znaki czasami, odkrywając nowe, których do tej pory nie znaliśmy no i okazuje się już trochę na to wcześniej zwracano uwagę i domy staną się tego to jedno otrzymujemy, jakby potwierdzeniem tego typu informacje okazuje się, że jest pewien pakiet znaków, które się powtarzają niektóre zapewne wiążą się z jakimś określonym sposobem przekazywania na przekazywanie różnych treści, jakie treści to może jeszcze do tego co chwilę dojdziemy na nogi sięgają rzeczywiście naj dawniejszych dziejów człowieka pojawiają się około 40 30  000 lat przed naszą erą na, a więc ono wtedy, kiedy rozpoczyna się tym ostatni etap paleolitu, czyli epoki kamienia na nogi przekazują nam bardzo istotną informację na temat naszych przodków po tak naprawdę chodzi w tym wszystkim o bardzo ważne pytanie, kiedy staliśmy się ludźmi w tym współczesnym wymiarze, kiedy zaczęliśmy się komunikować porozumiewać, kiedy zaczęliśmy pewna abstrakcyjna informację, a inna uwieczniać zapisywać się przekazywać innym uczestnikom tych tych na najstarszych społeczności, czyli w gruncie rzeczy chodzi o pytania o nasze człowieczeństwo mu o to co odróżnia nas od innych gatunków funkcjonujących przerodził się na znak protestu kluczowe, że potrafimy porozumiewać się nie bezpośrednio nie musimy się widzieć nie można niekoniecznie musi zyskać pokazać, że umowa z różnymi systemami porozumiewania, który wymaga wymagał przez większość czasu się możemy nagrać dźwięk, ale przez większość już w naszej historii trzeba było być szkołą kogoś, kto do nas mówi, żeby to informacje uzyskać tymczasem ma umiejętność zapisywania pewnych danych poufnych informacji prostszych lub bardziej skomplikowanych norm pchnęła nas zupełnie inne tory i autorka stara się znaleźć odpowiedź, kiedy co się stało na 3 już na tak wczesnym okresie na tak wczesnym etapie naszego rozwoju możemy o tym, mówić, bo przecież pismo, które na, które znamy które, która później się rozwinęło do do różnych form także dzisiejszych to wynalazek znacznie późniejszy to już wynalazek czwartego łuk trzeciego Tysiąclecia na przed naszą erą, czyli kilkadziesiąt lat minęło kilkadziesiąt tysięcy lat młodszy niż ten skalne malowidła na nasze pytanie, kiedy to wszystko się zaczęło, dlaczego pan mówiło Tychy 40  00 0 gdzieś tam w przyszłości autorka też pokazuje inny taką ryciny fragment ochry z wyrytym wzorem pochodzi z jaskini do domu boso w Afryce Południowej wiek szacuje się na 100   00 0 do 7 5  000 zloty to nie sugeruje oczywiście, że się pan von pomylił czy też często chodzi po prostu o to, że tutaj mamy na premierze o chrześcijańskiej takie znaczki takiej chwili kino i rozpoczyna się dyskusja, która jak on wyczytał w książce jak rozumiem nie jest obecna cały czas w świecie archeologów to znaczy sprawa interpretacyjna ile jakieś symbole powstały przypadkiem może z nudów ewentualnie, a na ile one mogły powstać po coś tutaj chyba sprawa interpretacji jest bardzo istotne i ich, bo w ostatnich latach się zmieniała bardziej gdy, poszerzając inni te te symbole, które wcześniej uznawaliśmy za powiedzmy to przypadkowa, a one są coraz bardziej uznawane za intencjonalne tak no i rola przypadku tutaj jest też ciekawym tematem, ale może tego później dojdziemy na rzeczywiście pewna symboliczna aktywności ślady aktywności symbolicznych człowieka można znaleźć znacznie znacznie wcześniej autorka sama zwraca uwagę na to, że już około 40 0 300 400  000 lat przed naszą erą Homo HAGA Bergen z PiS nasz odległy przodek wykazywał pewne takie jest element właśnie w różnych symbolicznych czynności na później także się pojawiały, ale ten główny taki na główną taka fala można powiedzieć tylko od kości, którą autorka opisuje jest właśnie na nieco inny co mocno co oczywiście nominalnie nie zmienia faktu, że jest bardzo bardzo ustalam można powiedzieć patrząc z naszej dzisiejszej perspektywy inne natomiast nową swego rodzaju symbole interpretacja to jest kwestia bardzo trudna autorka zresztą nie daje w książce jednoznacznej odpowiedzi na pytanie o złotą symbolikę, czyli o przyczyny powstawania tego typu znaków są albo omawiał różne teorie, które w nauce lód już dłuższego czasu funkcjonują, bo to nie jest temat tak całkiem nowy nowi są trudne, bo rzeczywiście ilość danych, które uzyskujemy nie jest zbyt dużo sam pojawia się przede wszystkim sam problem właśnie do ratowania tych tych śladów dzisiaj mamy różne nowoczesne techniki laboratoryjne wykorzystujące zdobycze nauk ścisłych no takiego badania neuronów torowe chociażby, które pozwalają na plus dość dość dużą precyzją dotować Joanna ma malowidła właśnie jaskiniowe no ale oczywiście dokładnych informacji też nie uzyskamy zawsze to jest jakaś, jaka skala błędów w tym w tym wszystkim no sama interpretacja jest właściwie ciągle w sferze domysłów i można powiedzieć, że każda Dorian tutaj może być słuszna i te teorie, które mówią o bardzo konkretnym znaczeniu określonych znaków związanym z przekazywaniem bardzo konkretnych treści i te, które mówią o tym, że są to pewna umowna symbole, które właściwie mogę być interpretowane przez każdą grupa w sposób nieco odmienne no pojawia się przede wszystkim pytanie to jest chyba, jakby tutaj najbardziej zaskakująca konstatacja inne wynikające z tej książki pojawia się pytanie, dlaczego te 3 2 znaki powtarzają się w tak dużej ilości miejsc, bo oczywiście każdy w każdym miejscu każda grupa mogła sobie swoje znaki na mniej lub bardziej przypadkowe być może właśnie czasami dość przypadkowy sposób na ścianach świątyni pozostaną na ścianach jaskini pozostawiać inne no to tutaj widać dość wyraźną dość wyraźną powtarzalność tych tych drużyn 2 znaków, które autorka zresztą zamieszcza także w książce no i to rodzi pytanie czy był to jakiś wspólny kod, który na tamtym etapie naszego rozwoju był znany wszystkim grupom, które przemieszczały się zamieszkiwały czasową tereny Europy czy był to czy jest to być może jakiś kot to jest pewna sugestia autorki, która się w książce też pojawiała, który wywodzi się jeszcze z wcześniejszego okresu i przybył razem z tymi grupami być może z terenów Afryki jako pewien na jakich właśnie rodzaj takiego symbolicznego sposobu przekazywania określonych treści, a później przez to, że te grupy się rozprzestrzeniły na teren całej Europy na to znalazł się w różnych w różnych miejscach spróbujemy Ros zwinąć ten wątek w drugiej części naszej rozmowy z chwilą informacji Radia TOK FM po nich wrócimy rozmawiano o książce pierwsze znaki najstarszy symbole świata naszym gościem jest pan dr Piotr Kołodziejczyk z uniwersytetu Jagiellońskiego oraz portalu mądre książki za chwilę wrócimy Karolina Głowacka państwo słuchają Radia TOK FM, a my rozmawiamy o pierwszych oznakach to znaczy jak to się stało, że nasi przodkowie postanowili coś namalować czy to na narzędziach, które wytworzyli czytana na ścianach jaskiń namalować wyrzeźbić zaznaczyć i po co chcieli to robić po co to robili w naszym studio w Krakowie z pan dr Piotr Kołodziejczyk z uniwersytetu Jagiellońskiego oraz portalu mądre książki dzień dobry jeszcze raz panie doktorze czy dobry rozmawiamy o książce pierwsze oznaki najstarsze symbole świata, lecz energii w telefon PEC ingeruje jest autorką tej książki no właśnie to jest pytanie po co po co zaczęto coś tam skrobać obawiam się, że do momentu wynalezienia podróży w czasie nie będziemy w stanie odpowiedzieć na to pytanie w sposób wiążący inne, ale może mieć oczywiście różna teorii różne pomysły na to dlaczego tak się stało i co to znaki mogło oznaczać i pan tutaj autorka w książce Anny, o których rozmawiamy przytaczam różne pomysły na interpretację tych znaków to są pomysły związane n p. Anna z pewnymi matematycznymi informacjami dotyczącymi cyklu księżycowego takie tory się w nocy pojawiają to są to jest związana z takim prostym Orbit polarnych opisywaniem świata na zasadzie pewnych przedsiębiorstw pierwiastka jasnego i ciemnego męskiego i kobiecego netto są to jest związana z pewnymi Krajobrazowym i elementami to znaczy niektórzy sądzą, że była to próba opisywania krajobrazu zaznaczania pewnych jego istotnych dla ówczesnych ranny od twórców elementów związanych n p . z polowaniami pułapkami na zwierzęta niektóre z tych znaków są interpretowane jako takie symbole, które być może są związane właśnie z polowaniami i przygotowywaniem odpowiednich pułapek inne być może były to jakiś element dotyczące jakiś pierwszych rytuałów mówi się od to jak związanych z rozwojem szamanizmu i pewnych takich elementów kultowych, który w tych pierwotne społeczeństwa się mogły pojawiać mówi się o tym, że w czasie takich ceremonii w trans owych, w które wprowadzali się szamani przy pomocy różnych halucynogennych roślin widzieli być może pewne znaki widzieli być może pewne kształty, które później starali się na ścianach jaskini, a zinterpretować zapisać przekazać być może tej społeczności, w której funkcjonowali jest sporo tych ziem tych pomysłów na na pewno trzeba zaznaczyć jedno to co noc autorka zwraca też uwagę w książce kilkakrotnie to podkreśla, że nie jest to pismo nie jest to system, który można, by nazwać pismem on jest zbyt prosty zawiera zbyt mało znaków równania nie dałoby się za pomocą tych znaków przekazywać tych informacji, które za pomocą nawet prostych na tych najwcześniejszych systemów pisma można było przekazywać, więc nie jest to pismo no ale jest pytanie czy jest jakaś próba czy była to jakaś próba jakiś krok do stworzenia w późniejszym czasie właśnie tych systemów związanych z pismem przybył to jakiś pierwszy etap naszego rozwoju umysłowego naszego rozwoju intelektualnego, który doprowadził wiele wiele tysiącleci później do powstania systemów pisma no tych najstarszych chociażby prawda w taki jak pismo klinowe czy egipskie pismo hieroglificzne autorka wymienia jeszcze taką zagadkę archeologiczną związaną z kulturą Wilczak, którą nianię, która też pozostawiła po sobie różne znaki no i tutaj naukowcy się kłócą cały czas można je nazwać po to, PiS mam przy czym raczej nie, ale jest bardzo taka sprawa enigmatyczną nawet zagadka pozostaje oczywiście jej niewątpliwie jest to 1 z najciekawszych najważniejszych najbardziej frapujących współczesną naukę zagadek, bo te znaki, o których pan mówi mówił przed informacjami Radia TOK FM, czyli właśnie do 3 2 znaki, które się powtarzają dziś tutaj na terenie Europy to jest coś co dają wrażenie dość drastycznie zmieniało, by nasze myślenie o ówczesnych ludziach, bo oczywiście trzeba uważać nadinterpretacją na co pan też zwraca uwagę, ale to jest jednak uderzające, że żadne znaki się też powtarzają po to, by znaczyło nie wiąże te grupy Ng funkcjonowały w izolacji rzezie następowała jakiegoś rodzaju komunikacja być może one były dużo bardziej już bliższe nam nie niższy niż nam się to wydawało wcześniej to prawda to jest właśnie cały szereg pytań, które się budzą także po przeczytaniu tej książki, choć to książka popularnonaukowa, więc ono tak naprawdę na ten temat stara się przedstawić w sposób notatki dość prosty i z Marek bez konieczności czasami autorka nie zagłębiać się w niej, która niektóre tematy Nalepa jest to są pytania, które się rodzą się te grupy się kontaktowały się tam na znaki, które się pojawiają w różnych miejscach były zrozumiałe liści przekazywały jakąś treść toczy konkretną oczy były zrozumiałe dla wszystkich czy tylko dla członków określonej grupy ono zresztą występują w różnych konfiguracjach to nie jest tak żona zawsze w tym samym zostawi występują one się trochę różnią chronologicznie i geograficznie też czasami niektóre znaki w 1 miejscu są bardziej popularna w innych rejonach Europy inna inne, ale niewątpliwie te pytania się budzą przede wszystkim chyba to właśnie okna, które autorka zwraca uwagę pytanie najważniejsze czy nie jest to ślad jakiegoś jeszcze wcześniej się go sposobu komunikowania się porozumiewania przekazywania takich ważnych treści, który przyszedł z tymi grupami są terenów Afryki nogi później znalazł odbicie w tym rozprzestrzenieniu się na tereny Europy, ale niewątpliwie to zresztą dotyczy nie tylko badań nad tymi jaskiniowe mi symbolami znakomicie malowidłami, a także wielu innych aspektów nasz życia tych pierwotnych grup niewątpliwie w ostatnich latach nasza wiedza na ten temat wzrosła i wzrasta cały czas okazuje się, że ta historia zapewne jest bardziej skomplikowana mówiąc ogólnie bardziej skomplikowana niż nam się wydawało pewne zjawiska związane z rozwojem naszego człowieczeństwa, czyli pewnych elementów naszego funkcjonowania, które dzisiaj są dla nas oczywiste takie jak nowo my pismo w sposób komunikowania się wyrażania określonych emocji traktowanie zmarłych na pewna struktura grupy, których funkcjonowaliśmy funkcjonujemy dzisiaj są to zapewne zjawisko znacznie starsze niż nam się do tej pory wydawało także te badania na dotowania dzięki nowoczesnym metodom laboratoryjnym pozwalają nam uściślić pewne rzeczy w niektórych przypadkach cofnąć wstecz określona określone rzeczy co okazuje się, że one są starsze po prostu niż do tej pory sądziliśmy my to nasza wiedza na ten temat wzrasta ich obraz tych naszych odległych przodków, którzy bardzo często funkcjonują w naszym dna w naszej wyobraźni jako takie no i brutalne małpolud przepraszam za wyrażenie ale, ale też nie obrażając 0 dobrze wiem, że jesteśmy małpami które, które właściwie niczym nie zajmowały Zuza ewentualnie zbieraniem czy poszukiwanie żywności zabijanie mamutów i ich los taki rozmnażanie się no bo bez tego byśmy nie nie byli tutaj dzisiaj na NATO jednak chyba nie do końca tak było oczywiście trzeba to wszystko dopasowywać do poziomu rozwoju i nie można też oceniać pewnych zjawisk, które miały miejsce stoczy 50  00 0 zlotemu przez pryzmat naszych dzieci naszego dzisiejszego stanu, ale niewątpliwie pewne zjawiska o rodziły się bardzo wcześnie i choć długo bardzo proszę bardzo czasu zajęło, zanim rozwiną się do tego stanu, który obserwujemy dzisiaj od korzeni rzeczywiście mogą sięgać czasów znacznie starszych niż do tej pory sądziliśmy, a czy pozostawienie symboli jest sprawą wyłącznie Homo sapiens czy może inne hominidy również gdzieś coś po sobie pozostawiły osad n p. nasz serdeczny kuzyn, z którym się przecież przeżywaliśmy na ten temat czeka tak no tak jak już wspominałem te ślady różnego rodzaju symbolicznych aktywności w postaci jakichś pojedynczych znaków czy jakiś przedmiotów, które noszą ślady czegoś co można, by nazwać dekoracyjną już nie wspomnę o narzędziach różnego rodzaju produkowanych w celach użytkowych to ślady są znacznie starszy i raczej w setkach tysięcy lat i liczymy na ja mam okazję pracować w na terenie Jordanii i prowadzić tam badania podczas tych badań znajdujemy ogromne ilości narzędzi znakomitych narzędzi krzemiennych wykonywanych no jak mówią koledzy, którzy się specjalizują w tej w tej w tych kwestiach datowanych na pół 1  400  00 0 lat przed naszą erą, gdyby jeszcze państwo zobaczyli to narzędzie to on być może nie uwierzyli wreszcie, że wtedy już nasi przodkowie właśnie jeszcze poprzednicy naszego gatunku byli w stanie tego typu narzędzia ma wytwarzać, więc to są rzeczy absolutnie absolutnie fascynująca zresztą Jordania to taki wątek osobisty tutaj być może w zlote pojawia się w wypowiedziach autorki Anna w tej książki, której rozmawiamy jako trochę to przyczyna czy praprzyczyna ich zainteresowanie tym najwcześniejszym dramatem autorka wspomina w wywiadach, że kiedyś brała udział jako studentka wykopaliskach na terenie Jordanii, które dotyczyły znacznie młodszych okresów i pracując tam pomimo tego, że czuła się bardzo dobrze w tej grupie, w której pracowała stwierdziła, że te rzeczy, które odkupuje są dla nich za młody i musi poszukać czegoś znacznie znacznie starszego i skierowała wtedy swoje naukowe zainteresowania ma inny okres po roli tu także jakąś rolę także moja ukochana Jordania odegrało zainteresowanie hipoteki jest celem nie tylko w archeologii, bo inne dziedziny wiedzy też mam wrażenie, że przeżywają ostatnio jakiś taki rodzaj poszerzania swojego rozumowania od biologii n p . która coraz chętniej śmielej przyznaje różnym innym zwierzętom nie tylko ludziom zdolności poznawcze najwyższym poziomie jako tako odkrywa, że te inne, że te różne umiejętności nie tyle pojawiają się skokowo co raczej je bywają tylko linearnie rozwijane w każdym razie coraz odważniejsza jest biologiem mam wrażenie z tej książki z tego co pan, mówi że archeologia również coraz śmielej i ich tak powiemy i konserwatywnie interpretuje różne sprawy tak no archeologia to przede wszystkim zyskuje zyskała zyskuje ciągle dzięki rozwojowi innych dyscyplin naukowych bardzo wiele narzędzi którymi wcześniej archeolodzy nie mogli się posługiwać od takich właśnie jak wspominana już metody datowania, czyli fizyka po Marek Lachowicz oczywiście metody związane z badaniami genetycznymi, które też inni jeszcze do niedawna w ogóle nie stanowiły jakiegoś elementu badań archeologicznych dzisiaj bardzo często się pojawiają ono także rozwój różnych technologii związanych z możliwościami dokumentacyjnym mi, a więc także z możliwością docierania do czasem bardzo trudno dostępnych miejsc i śladów przeszłości no to jest kinowe nowości należą do do tego typu miejsc do tego typu problemów, ale te nowoczesne technologie to wszystko bardzo ułatwiają i pozwalają na prowadzenie badań, które jeszcze kilkadziesiąt lat to czas na kilkanaście lat temu jeszcze niebyły właściwie możliwe, więc to jest co wiem, kto to jest niewątpliwie skok, który nastąpi, bo wiedza naukowa zawsze się rozwija w jakim tempie rondo przy badania naukowe przekładają się na pewną wiedzę, która pojawia się w publikacjach materiałach różnego typu analizach, które są efektem badań naukowych dopiero po jakimś czasie archeologa tutaj akurat jest taką nauką punkt, w którym to tempo nie jest bardzo szybkie wspomniana przez panią nauki biologiczne dołączy także nauki ścisłe oczywiście znacznie szybciej to wynik tych wyników dostarczają nam jako redaktor portalu mądre książki obserwuje rzeczywiście ostatnio bardzo duży wysyp książek popularnonaukowych, bo taki nas interesują poświęconych zagadnieniom ekologicznym przyrodniczym właśnie zwierzętom już na nowym informacjom, które nas ich dotyczą ich książkach popularnonaukowych się pojawiają jestem specjalistą w tym zakresie, więc trudno mi Annę, by oceniać ten postęp z fusów takiego naukowego punktu widzenia, ale ta wiedza, która w tych książkach się pojawia jest niejednokrotnie rzeczywiście zaskakująca i pokazuje jak gwałtownie rozwijają niektóre dziedziny to są często faktycznie informacja z ostatnich lat na rachunkach za, ale nie jest skostniała jak ktoś może wydawać gdzieś tam po szkole po liceum, bo to wszystko się cały czas związany jest bardzo dynamiczny kocioł jak to 1 z moich kolegów mówi Soren cały czas się gotuje w Deutsche bank uzależnia państwach i nowe informacje się każdego dnia jak się popatrzy na internet jest tutaj oczywiście najlepszym źródłem informacji jak się popatrzy na IT czasopisma najbardziej popularnonaukowe na górnej półki chociażby, które publikują najnowsze informacje to rzeczywiście to może każdego dnia nowe informacje nowe mniejsze lub większe porcje danych się pojawiają i zawieszamy na chwilę naszą rozmowę, bo poranna informacja Radia TOK FM potem do państwa wrócimy porozmawiamy o wrażliwej duszy naszych przodków artystycznej duszy Karolina Głowacka przy mikrofonie te straty TOK FM będzie się rozmawiano pierwszych oznakach przy okazji książki pierwsze oznaki najstarsze symbole świata wydane przez wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego autorką jest kanadyjska, paląc porażka w Genewie syfony petycji gier w naszym studio w Krakowie dr Piotr Kołodziejczyk Uniwersytet Jagielloński Antychrysta archeologiem oraz redaktorem portalu mądre książki dzień dobry i jeszcze raz gramy na antenie jest chyba taki zasadniczy podział jeśli chodzi o symbole i 1 i użytkowe powiedzmy zaznaczam, że ten oto kamyczek, który sobie przygotowałam, ale jest i jest mój, a drugie to czysta sztuka, czyli coś w cudzysłowie niepotrzebnego mamy przecież malowidła naskalne, ale mamy też rzeźby figurę Trzesieki mnie jakiś tam płaskorzeźby to się bardzo intensywnie pojawiać również w książce, której rozmawiamy z szeroko opisywane no tutaj pani redaktor bardzo poważnie zraniła prawdopodobnie wielu artystów, którzy od lat wygodę w cudzysłów powiadam, że ich już, że ich dzieła są niepotrzebne kilogramy z powodzeniem w UE tak no mówiąc poważnie trzeba byłoby najpier w zdefiniować co to jest sztuka co ten termin dla nas znaczą, bo rzeczywiście używa się często pojęcia sztuka Radziejowa n p . albo sztuka naskalna, ale tak naprawdę niewiele osób zastanawia się co to pojęcie właściwie oznacza powtórkę przecież może mieć wymiar użytkowy może mieć wymiar dydaktyczny może mieć wymiar informacyjny może mieć wymiar także nie emocjonalny prawda czy przekazywać jedynie jakiś emocji i odczucia na artysty natomiast nowością jest kwestia definicji czym sztuka dla nas jest jeśli przyjmiemy, że sztuka jest rodzajem języka, którym człowiek się porozumiewa od czasów najdawniejszych, przekazując różne treści zarówno praktyczna związaną n p. z polowaniami są jakąś magią łowiecką często mówi się malowidłach naskalnych przedstawiających zwierzęta, że to są takie elementy magii łowieckiej, czyli pewna zaklęcia konta, które mają pomóc w polowaniach jeśli przyjmiemy, że ten wymiar komunikacyjny sztuki, że sztuka jest pewnym fenomenem komunikacyjnym, który od najwcześniejszych czasów nam towarzyszy mu to oczywiście będziemy mówić o sztuce nawet w przypadku tak prostych banalnych powiedzielibyśmy z symboli jak kropki kreski 3 noce krzyżyki, które radny, który właśnie autorka w książce opisuje inne natomiast jeśli przyjmiemy, że sztuka wiąże się z pewnym warsztaty z pewnymi umiejętnościami z czymś co nazywamy dziełem sztuki, a więc znacznie bardziej złożonym zjawiskiem niż właśnie kropką czy kreska namalowano na ścianie to wtedy musimy na troszeczkę jak by wykluczyć na wcześniejsze znaki na SOR -ze i nie przyznawać im tego mu tego tytułu dzieła sztuki czytelnika z Wilkowa dziś jako elementy tej sztuki najwcześniejszy jest też dość poważny problem ja jestem zwolennikiem tej tego pojmowania sztuki jako fenomenu komunikacyjnego i pewnego narzędzia, którym człowiek od czasów najdawniejszych się posługuje i moim zdaniem na te znaki, które autorka opisuje to ta symbolika różnych malowideł, które także w książce się pojawiają jest różna to znaczy część z nich zapewne dotyczy faktycznej wypłaty praktycznego wymiaru funkcjonowania tych pierwotnych społeczności, a część może być efektem, jaki właśnie takich przemyśleń czy emocjonalnej potrzeby rodzącej się bardzo ważnej emocjonalnej potrzeby wyrażania wyrażania pewnych zjawisk sztuka jest niezwykle ważnym elementem ludzkiej kultury i stanowi taką rzecz, która na taki element naszego funkcjonowania, który jest moim zdaniem pewnego rodzaju wentylem uwalniający określone emocje uczucia informacje czasem także redukującym czasem także próbujący opisać świat, wokół którego w, którym Anna twórca funkcjonuje dzisiaj to widać bardzo wyraźnie w sztuce choćby współczesnej, która często właśnie do różnych wydarzeń nawiązuje ale dlaczego tak nie mogło być w czasach najdawniejszych do czego emocje, które towarzyszyły naszym bardzo odległy w czasie przodkom nie mogły być prze przelewana na ścianę nie jaskini przy pomocy takich choćby prostych symboli bardzo ciekawe jest ono oczywiście to, że moty w z natury, który jest jak najbardziej wykorzystywany przez współczesnych artystów pojawia się właśnie już dawno, czyli malowidła naskalne wracamy do tego i zwierzęta w inny i jak w taki świat, który otacza ówczesnych artystów i tych, którzy tworzyli rysunki, ale bardzo mnie w tej książce zaskoczyło i w ten sposób zachwyciło jest fotografia rysunku płaskorzeźby raczej ludzką zwierzęce hybrydy, czyli mamy też do czynienia z kim się w tym kim bo, gdybyśmy artefakt odnalazł się właśnie rodzi wtedy nie rozumiem to moment głowę i ramiona człowieka i dół ciała jakiś taki dom w BIK zwierzęta z ogonem inne trudno powiedzieć to jest kompletne czy nie czy może ściśle nie wiadomo dokładnie na każdym razie mamy tutaj do czynienia z jakąś hybrydą, a to już wskazuje nam daleko idące abstrakcyjne myślenie w Blue Note związki człowieka z przyrodą i to żona się przekładało na różnego rodzaju znaki symbole są tak na po to jest tak naprawdę informacja najbardziej oczywista, bo trzeba zdawać sobie sprawę, że przez cały ten bardzo długi okres od paleolitu człowiek był całkowicie od środy zależnym staliśmy się trochę niezależnie od środy dopiero wtedy, kiedy nauczyliśmy się żywność produkować i zapewnić sobie określone zapasy, a to się stało przecież dopiero w okresie na woli tu natomiast jestem bardzo długi czas paleolitu byliśmy całkowicie od przyrody zależni zapewne większość czasu poświęcaliśmy no na przeżycie na przetrwanie czy na poszukiwanie pożywienia prze mieszczanie się poszukiwanie miejsca, gdzie bezpiecznie można spędzić krótszy lub dłuższy, czas więc to uzależnienie od przyrody i sytuacja, w której naziści przyroda nam nie pomogło to znaczy n p. nie pojawił się zwierzęta, na które moglibyśmy zapolować albo dziś nie pojawiła się roślina, którą mogliśmy zjeść na notowaliśmy właściwie na przegranej pozycji i dość łatwo sobie wyobrazić, że te elementy przyrodnicze musiały dla tych naszych przodków być niezwykle istotna i znajdowały swoje odbicie w symbolach bardziej abstrakcyjnych lub bardziej dbać o oczywistych takich jak rysunki zwierząt chociażby natura bardzo często polowano natomiast to o ten rysunek, którym pani mówi Nowa Sól i winna także pojawiające się czasami abstrakcyjne symbole rzeczywiście są frapujące, bo one mogą wskazywać na różne rzeczy najłatwiej byłoby powiedzieć, że wskazują na jakiś element jakiś bardzo pierwotnych kultów bardzo pierwotnego zainteresowania takiego no i chcą użyć słowa metafizycznego, ale powiedz no i związanego z jakimś rodzajem my właśnie wierzeń 3 3 z rozszerzeniem rzeczywistość tak z jakimiś takimi zjawiskami, które kierowały tą grupą ówczesną umysłowość do takich właśnie dziwnych połączeń powiązań być może jest to jakiś przejaw no tej świadomości potęgi przyrody i jakiegoś takiego związku niezwykłego człowieka z przyrodą, który nam wówczas był bardzo czytelną przecież nadal istnieje, bo nadal przyroda potrafi mimo tego, że możemy wykonać takie tematy Księżyc czy wysłać samochód z kierowcą na Marsa to przecież nadal trudno potrafi tupnąć i pokazać swoją siłę pomimo tego, że jesteśmy dzisiaj zupełnie innym miejscu niż nasi odlegli w czasie przodkowie, a wtedy byli oni całkowicie od przyrody zależni, więc związki musiały jakiś jakieś ujście także w tych znakach symbolach malowidłach znaleźć się nie znajdziemy odpowiedzi takiej bardzo konkretne i AM popartej to zapewne jakimiś większymi dochodami, która pozwoliła na interpretację tego typu symboli jawi się skłaniał właśnie do jakich takich norm związanych z z czystym z rozwojem ewentualnie jakiś rytualnych związanych z wierzeniami być może z jakim szacunkiem dla sił przyrody zresztą większość religii większość wierzeń wywodzi się dzisiaj właśnie od tych kultów związanych z przyrodą z siłami przyrody z różnymi miejscami, które są w krajobrazie funkcjonują to także oczywiście ze zwierzętami wiele tych wczesnych religij no tak bardzo silne zwierzęce elementy żeby, choć religię egipską czy Mezopotamii kikuty tutaj wskazać, więc to na pewno to na pewno na takie myślenie abstrakcyjne myślenie na no właśnie jakiś taki związana z siłami przyrody wskazuje pełnej na koniec jeszcze powiedzmy o motywach oczywiście ludzkich dominują raczej kobiece znamy wszyscy te figurki na różnego rodzaju figurki Venus jak to określamy, czyli często takie operacje te panie symbolizujące jak sądzimy płodność, ale jest też mu taki wątek, na które zwraca uwagę autorka ewentualnej nadinterpretacji jest n p . taki tryb kącik w 1 z synem z jaskini na jej ona zadaje pytanie czy właśnie są to jak nam się kojarzy się kojarzy interpretatora mam wizerunek narządów płciowych kobiecych czy to jest właśnie, jakiego rodzaju nasza kulturowa inne interpretacje tutaj chyba też jest trenerem kłopot to znaczy my mamy w sobie gotowe filtry, na które przez, które patrzymy na różne rzeczy to jest chyba dużo rzeczy, żeby umieć z nich jakoś wyzwolić wyjść i właśnie spróbować wejść w skórę tamtych ludzi, a przecież to jest niemal niemożliwe jak pan to skomentował już tak na koniec tak to to jest to totalna kładki kulturowe są tutaj bardzo istotnym problemem często się zwraca uwagę choćby studentom psychologii antropologii różnych pokrewnych kierunków, żeby starali się odrywać od tego spojrzenia przez właśnie przez nasz nasz dzisiejszy różnego rodzaju kulturowe znaki czy symbolem nie jest łatwo oczywiście rzeczywiście tego rodzaju symbolika tragedii to się pojawia są jako temacie interpretacja tego od typu symboliki często się pojawią nie jako o te elementy, które mają wskazywać na pierwiastek żeński kobiecym mówiło się kiedyś wszystko co ostre to jest jakiś polityczny kształt prawda związany z męskością wszystko co bardziej okrągła to symbol kobiecych organów płciowych i t d . i t d. na figurki tutaj stanowią też ważny element tego rodzaju teorie rzeczywiście jest sporo żeńskich, ale jest też sporo męskich to nie jest także, że w grze, że kobiety to jak jakiś zdecydowany sposób przeważają ona no są może może są popularniejsze może to wynika z tego, że niektóre są bardzo znane rozpowszechnione słynna wizerunki rano względów chociażby przy czym kilka innych figurek tego typu, ale to nie znaczy żona stanowią jakąś zdecydowaną większość oczywiście na ich bazie często powstawały to jedno oczko to materiał halny w charakterze tych pierwotnych społeczeństwo no ale nie jesteśmy w stanie tego właściwie w sposób wiarygodny zweryfikować, więc są, więc tutaj trzeba być bardzo bardzo ostrożnym można przypuszczać, że w okresie nieco późniejszym okresie, kiedy rozwijało się rolnictwo rola kobiet była nie większa niż oni w tych społecznościach myśliwskich, gdzie jednak mężczyźni nowa siła Domino polowali tak i w związku z tym nobli tutaj jakby zapewne stąd tą grupą silniejszą, ale to są bardzo bardzo rzeczy delikatna w sensie ilości materiałów i danych naukowych i nudne to do interpretacji są takie to rzeczywiście to będziemy czekali w takim razie na kolejne odkrycia archeologów członek pan mówi nie nauka i archeologia ta konkretna dziedzina przecież drzewa się nieustannie rozwija, więc kto wie co będziemy mogli powiedzieć już kilka lat dna te wszystkie sprawy może, na które pytań na niektóre pytania, z którymi teraz zostajemy bez odpowiedzi już odpowiedź będziemy znali rozmawialiśmy o książce pierwsze oznaki najstarsze symbole świata wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego polecamy państwu tę książkę, a moim gościem był pan dr Piotr Kołodziejczyk archeolog z uniwersytetu Jagiellońskiego oraz redaktor portalu mądre książki dziękuję bardzo bardzo Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: PRZEDPOŁUDNIE RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA
REKLAMA