REKLAMA

"Jeśli obóz rządzący chce coś przegrać, powinien zdecydować się na referendum konstytucyjne"

Analizy
Data emisji:
2018-05-02 18:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
25:14 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
analizy kolejny gość prof. Tomasz Nałęcz były doradca prezydenta Bronisława Komorowskiego d s. historii i dziedzictwa Narodowego oczywiście historyk dobry wieczór panie profesorze kłaniamy się wśród pań w byciu państwem rozmawiać o świętach m. in. który obchodzimy w czasie majówki dziś dzień flagi Rzeczypospolitej polskiej codziennie, bo to nie jest świat Donald Narodowy Państwowa ani dzień wolny od pracy to jest dzień ustalenia one w 20 0 4 roku na wniosek posłów Rozwiń » Platformy Obywatelskiej zresztą inne Polska przypomnijmy posługuje się 2 oficjalnymi flagami mamy w kraju biało-czerwoną poza granicami mamy też biało-czerwoną rzecz jasna nawiązywać się centralnie mamy jeszcze umieszczone godło RP PL barwy narodowe wzięły się skąd, kiedy w rytm to jest oczywiście Zachara medyczna od nieprawda, że barwy jak tu o PIT jak tłumaczył Super patrioci, że to takie strasznie polskie, bo czerwień to ofiara krew przelewana jest ojczyzna wielka niewinność w Barwicach oznacza także te cechy dowód w ogóle jak popatrzymy heraldyki tobie bieli czerwieni z bardzo popularna natomiast tu to się już z naszymi barwami narodowymi i na Sejm Rzeczypospolitej i Korony i k wielkiego Księstwa litewskiego to Orzeł jest biały, więc heraldycznej to jest ważniejszy kolor w izbie na Górze i jest na czerwonym tle Orzeł w w herbie rzeczy król król graczy Korony jako część Rzeczypospolitej podobnie z Pogonią litewską tras Biała czerwonym tle, więc oczywiście to są 2 historyczne polskie kolory odważniejsze kolory zawsze w we fladze jest na Górze mniej ważne, czyli czerwony na dole nie wolno broń Boże odwrócić artyści z przydarzyło w obsłudze 1 z prezydentów i w czasie swojej pierwszej ważnej wizyty w tym prezydent w Tychach jako prezydent Indonezji założyli proporczyk w ich odwrotnie na samochód tym barwy te po raz pierwszy został uznany za narodowe 3 maja 1 00 6 70 0 dziewięćdziesiątego drugiego roku, kiedy to obchodzono pierwszą rocznicę uchwalenia konstytucji 3 maja wtedy jeśli rzeczywiście był, zwłaszcza posłowie Sejmu wielkiego przez pasy rywali szarfami w tych kolorach z różnej wszyscy patrioci kronikarze odnotowali, że właśnie damy się zdobiły takimi szefami w tych kolorach natomiast za oficjalne barwy z państwa polskiego tu stał Sejm powstańczy w czasie powstania listopadowego 30 01 . roku jutro o 200 dwudziesty, a siódma rocznica uchwalenia konstytucji 3 maja chciałbym z panem profesorem trochę o tym, porozmawiać, bo inne rzeczy jest na rocznicę uchwalenia konstytucji są obchodzone jako święto narodowe od 19 1 8 roku to była konstytucja, która nigdy nie weszła w życie, która jest uznawana za bardzo ważny dokument celem symboliczne jako taki ostatni krzyk konającej ojczyzny tuż przed zaborami, ale jeśli przypatrzyć się treści tego dokumentu to można uznać, że ona nie była ani nowoczesna ani postępowa zderzaki perspektywy opatrzyć ją porównywać z konstytucją amerykańską czy z konstytucją francuską umiera niemalże w tym czasie równolegle uchwalany mówił o miesiąc później te mówią o około 1 z konstytucji, by w ciągu kilku apotem matka i z września 2 Śląsk uchwalanych wciąż się w czasie wielkiej rewolucji francuskiej to oczywiście widać brak wały nie nie wszyscy obywatele otrzymali prawo wyborcze jak w stanach czy we Francji pra w prawa, o czym prawa tradycyjnie miała szlachtę dopuszczono, aczkolwiek na takich trochę do gorszych warunkach do tych spraw obywatelskich mieszczan oczywiście nikt nie nikt nie myślał nawet poważnie o tym, że prawa obywatelskie przystać na opał, ale to była Rzeczpospolita państwo wschodniej Europy od wieków już za co Fanny, więc to była wielka rewolucja rewolucja wielka zmiana jeśli chodzi o to państwo każdy polityk jeszcze chce realnie postępować to musi jednak uwzględniać realia, w jakich się obraca, więc ja bym tutaj konstytucji jej braku postępować ci nie zarzucałby jeśli się z konfrontuje z polskimi realiami torach na polskie realia była w bardzo Polski realizują przecież mamy 2 lata wcześniej deklaracji praw człowieka i obywatela uchwaloną przez francuską konstytuanta i to taki prawdziwy Europejski przełom społeczny nasza konstytucja 3 maja to chyba tak jak pisało Karol Marks pozwoliłam sobie znaleźć ten cytat konstytucja ta widnieje na tle rosyjsko austriacką kózki Barbary i jako jedyne dzieło wolnościowe, które kiedykolwiek Europa wschodnia samodzielnie stworzyła, czyli jak na Europę wschodnią to nie jest źle, ale tak generalnie to bez szału to pisali konstytucję ludzi, którzy świetnie zdali dzieło rewolucja amerykańskie muszą one wtedy o wybijaniu się Stanów zjednoczonych niepodległość jak bacznie śledzą no właśnie nowinki francuskie bardzo się, zwłaszcza caryca Katarzyna obawiała, że Paryż staje się powoli kopią, by Warszawa staje się bobry kopią Paryża także to niech to niebyły dziś konserwatyzm ludzi, którzy Stali z konstytucją tylko oni oczywiście umiar Kowa, gdyby mieli dać upust swoim marzeniom swoim wyobrażeniem o tym, wygląda idealny ustrój zatem konstytucja na pewno napisaliby w sposób jak ktoś mówi bardziej postępowy n p . Kołłątaja albo Staszica wznieśli, by poddaństwo chłopów natomiast oczywiście natomiast twórcy konstytucji za tą uchwałą oni starali się w w opracować wdrożyć nadać sankcje konstytucją dla ustroju, który był popycha Rzeczpospolitą, ale i w kolejach no bo jeśli z Clubu w uogólnionym pojazd na śliskiej drodze w zbyt ostry wiraż chodzi co nie oznacza, że nabiera przyśpieszenia tylko w Koziołku je kończy się katastrofą, więc stąd jest to umiarkowanie w zapisach konstytucja nie efekt tych goli zaś jak i zaściankowości twórców konstytucji zaściankowe byłby Real stosunki w Polsce, by materiał, który się przychodziło zmierzy ci oczywiście to co było bardzo rewolucyjny, który jednak Karnas polskie stosunki w zderzeniu z realiami francuskimi czy amerykańskimi wydawało się dosyć umiarkowany, ale akurat w broń można tutaj jakby bronił także radykalizmu tej konstytucji, choć był to radykalizmy w granicach rozsądku w granicach wyobraźni politycznej, ale to jest tylko zaleta nie mangan i można sobie za to inne pytanie zadawać sobie szczerze z konstytucją 3 maja jest jak cudowny zjawiskiem była debata o tym, że będzie trwała pewnie do końca świata tydzień dłużej można było można sobie zadawać pytanie czy twórcy konstytucji dobrze skalkulowany okoliczności posłowie przewidzieli przewidzieli negatywne konsekwencje Jack konsekwencje tak było my pamiętamy i słusznie konstytucję jako ten testament odchodzącej Rzeczpospolita jako świadectwo rzecz, że Rzeczpospolita upadła w wyniku obcego gwałtownie w wyniku własnej niemocy to być etat bata, która wkrótce zdominuje debatę publiczną w dziewiętnastym wieku w Polsce zaborcy prowadzili bardzo intensywną politykę historyczną to jest to stara prawidłowo się mniej demokracji, więc autorytaryzmu w tym większy nacisk na manipulowanie historią, czyli na politykę historyczną jej i muszę powiedzieć tutaj niedościgłym wzorem polityki historycznej ziemiach polskich antypolskiej są zaborcy i 1 z głównych myśli tej polityki historycznej było udowodnienie, że to dzieje Polski to pasmo walk wewnętrznych służb swarów burty w do wszystkiego co najgorsze, ale dużo prawdy, że już dawno niewidziany od dziś wszystko co dobre pozytywne to właśnie wniosły 3 wielkie dynastię Romanowów Hohenzollernów Habsburgów nie jest to wierutna bzdura tak panie profesorze, ale Costy i zdołaliśmy mają tu była taka próba wyrwania się z tego co było przez ostatnie 1 , 5 wieku, czyli z marazmu z letargu politycznego z anarchii tak, bo przecież się inne ta wolność szlachecka została doprowadzona do absurdu takiego absurdu, że właściwie władza Centralna nic nie mogła mieliśmy to fantomowe ciało króla, który była właściwie nie miał armii nie miał skarbu nie miał narzędzi do tego, że zgodnie z tworzeniem nowoczesnego państwa w miejscową ludność tego sezonu, w których nie wprowadza miejsce tej luźnej Konfederacji Kuba Rzeczpospolita tak naprawdę Rzeczpospolita składała się niemalże z dzielnych księst w naddunajskich noża rządziła oligarchia to pierwszy raz się rozłożonych oligarchowie na tę rosyjskim wtedy tak, ale to już mówimy oraz międzynarodowy dzień znad Rosji chodziło o ustrój wewnętrzny to ta wolność szlachecka oczywiście oba wydmuszką manipulowali tymi nagrać na wszystkie możliwe sposoby i cały ten katalog wolności szlacheckiej był tylko Arsenałem sztuczek w sprzyjających zawłaszczenie Rzeczpospolitej aż 6 rozebrali, zanim nas rozegrali natomiast oczywiście są to dało słabość państwa, bo każdy chciałby jak tu bardzo bardzo nie pisał Sienkiewicz w potopie słowami księcia Bogusława Rzeczpospolita to posta w czerwonego sukna każdy ciągnie swoją stronę patrząc mu materii jak najwięcej w rynku zostało coś się na walkę o zwrot Józef Struś nie starczyło czasu tak się zakleszczył się malować wzajemnej rywalizacji i od czasów Sejmu niemego słynnego 1 700 siedemnastego roku Rzeczpospolita była rosyjskim protektoratem tak naprawdę było to, że uznajemy Rzeczpospolita straciła niepodległość suwerenność wraz z trzecim rozbiorem jest dosyć umownym, że umów może czuć, jakby jeszcze pół myślimy o suwerennym państwie ktoś n p. kto uważa, że PRL nie był państwem polskim, że Polski nie było nie powinien uważać, że Rzeczpospolita upadła w końcu 18 wieku padło 1 700 siedemnastym roku, kiedy Car rosyjski stał się protektorem ustroju Polski, czyli prod Polska stała się praktycznie rosyjskim protektoratem analiza w naszym studiu nadal prof. Tomasz Nałęcz historyk kłania się raz jeszcze panie profesorze to jest w końcu rozmawiamy o konstytucji 3 maja, o której 200 dwudziesta siódma rocznica uchwalenia już jutro, gdy mówiliśmy o tym, że to był element dokument symboliczne ważne próba wyrwania się z Tychowa wiele dekad trwających zapóźnień cywilizacyjnych politycznych no ale czy nie było też także konstytucja 3 maja tak naprawdę mu przyspieszyła upadek Rzeczpospolitej pierwszej Rzeczpospolitej do urn na pewno przyśpieszyła, ponieważ ona wpłynęła i podjęte kroki też przez to ekipy, która uchwaliła konstytucję, bo n p . w podziemiu przyspieszyła decyzję w Petersburgu, bo koło z drugimi trzecim obok rozwiąże, bo w ta koncepcja rosyjska wspominaliśmy przed przerwą Sejmie niemym rosyjskim protektoracie ambicje Rosji celem policji o utrzymanie wałów i utrzymanie protektoratu nad Rzeczpospolitą niedopuszczenie do polskiej zdobyczy tych żarłocznych innych sąsiadów, którym ruch Prus i Austrii i to przez kilka dziesięcioleci w Rosji się udawało i paradoksalnie to polskie próby wybicia się na suwerenności w były przyczynami kolejnych nieszczęść w swoich konsekwencjach, bo pierwszy rozbiór Polski 1 70 0 siedemdziesiąty drugi rokiem to drugi rok to jest skutek Konfederacji Barskiej Konfederacji Barskiej, którą można od biedy, z czym uznać za pierwsze polskie powstanie narodowe, ale to była właśnie wojna konserwatywnej szlachty przeciwko Rosji przeciwko królowi, którego uważano za popycha było rosyjskie i z ról Rosja kosztowna w czasie wojny Kokoszkę wodną dla Rosji Rosja doszła do wniosku, że lepiej jest ograniczyć to polskie terytorium z brzmienia, ale też jej no i stąd pierwszy rozbiór prawda trochę jak najwięcej zgarnęła Rosja, ale co czai zagarnęła też Austria i Prusy mniej i wydawał się Rosji że, żeby już to okrojone polskie terytorium otrzyma w całości, ale przyszła właśnie reforma Sejmu my wielkiego konstytucja 3 maja wyraźne wskazanie Rzeczpospolitej z kolan tutaj Petersburgu, gdy ekipa carycy doceniła, że konstytucja może w perspektywie czasowej zmiany generować zysk państwa wymaga, by było wiadomo, że Rzeczpospolita zaś się umacniać to to jarzmo rosyjskie zacznie Polakom coraz bardziej doskwierać, ale takim niesłychanie ważnym faktem innymi ważnymi sam, a samo postanowienie o uchwalenie konstytucji był Sojusz tej nowej Polski z Prusami można, by cały program poświęcić na jej druki PIT, bo to zespół, który w strajki Batko Instytut kultury stojąca za konstytucją rząd na serio sytuacją są już widział w nim gwarancje stabilności pakt państwa to jest pewna, ale czy Przyprostyni pod puszczały Warszawy, żeby właśnie jednocześnie w Petersburgu prowadzić rozmowy zbieramy no i wszystko wskazuje na już w tej sytuacji wyceny są podjęła decyzję o kolejnym rozbiorze, więc można powiedzieć, że bardzo dobrze chcieliśmy im wiekopomne aukcji taki testament, ale wyszło jak zwykle, ale jednak suwerenność to skróciło i pewnie historycy uwielbiają zadawać setek pytań nic z tym, że to już byśmy wchodzili na grunt historii są drogą, gdyby taki komfort etyczny i Historical fiction to co było, gdyby Rzeczpospolita w tym kształcie dotrwała do Napoleona dotrwała do Napoleona na studia tak długo w gotowych na polonezie był inny gen. Bonaparte i już na swoją wielką pizzę wchodził w słup trzeba było poczekać 10 15 lat no, gdyby Rzeczpospolita w kształcie terytorialnym 9 0 tego pierwszego roku dotrwała czasów napoleońskich, gdyby Napoleon postawił na Rzeczpospolitą Jakub państwo sojusznicze w swojej wielkiej wyprawie na Rosję, bo to one do tego, by na pewno doszło obywatelom walczą o dominację francuską na kontynencie od tej blokada, bo najemcy dziś 1 z mocniejszą ze strony Rosji Anglii, który otoczył dzisiaj czy gdyby właśnie Polska nie postanowiła wstawać z kolan i się zreformować to słynną cudowną poseł 03 03. maja, gdyby w tym letargu przetrwała do początku dziewiętnastego wieku i cesarza Francuzów doczekali kolacji, jaką Rzeczpospolita to co dzisiaj żylibyśmy w Europie francuską polskiej prawda w umowach, ale cel można już zna się badać, jaki myślami była jak było niewątpliwie, bo myślę, że kończymy nasze rozważania o konstytucji trybu niesłychanie ważne dla tych pół kilku pokoleń polskich, które potem przeżywały czarnym Rosja woli dla tych kilku pokoleń, które się wzmagały z przeciwnościami losu w dwudziestym wieku konstrukcja była takim testamentem wolnej trwającej przy niepodległości Polski była koronnym atutem nie nie upadamy pod ciężarem własnych grzechów jesteśmy ofiarą morderstwa brutalnego dokonywanego przez żarłoczne sąsiadów i to jest mi tu budowało naszego ducha Narodowego i buduje go od dzisiaj i uważam, że rzeczywiście, choć to wydarzenie sprzed ponad 200 lat, w który słusznie to jest nasze święto narodowe tak naprawdę mamy 2 święta narodowe 3 maja 11 listopada, a jak już zachęciliśmy Napoleona to trzeba też dodać, że Napoleon dał nam konstytucja konstytucja Księstwa Warszawskiego, która była dużo bardziej postępowa niż nasza konstytucja 3 maja zresztą Polacy, ale dobrze pamiętał chcieli, żeby ta konstytucja nawiązywała do konstytucji 3 maja cesarz się na to nie zgodził, mówiąc że nie odpowiada wymogom czasu, ale jednak na pewno ustępstwo poszedł Napoleon był wizjonerem, ale i realistą tak takie bezpośrednie nawiązanie do konstytucji 3 maja to była dynastia Saska, bo konstytucja 3 maja przewidywała, że po śmierci króla Stanisława Augusta tron dziedziczny w Polsce obejmować tych dni i konstytucja Księstwa Warszawskiego czyniła księciem warszawskim króla Saksonii kretyna, więc tutaj ich, ale to nie było tylko to rozwiązanie tam było tych fragmentów więcej, choć oczywiście na ląd, żeby taki miks między konstytucją w Francji ich konstytucja 3 maja, ale więcej tam oczywiście na prąd był Francuzem był przekonany, że idealny ustrój we Francji zainstalował, więc oczywiście lansował te wzory francuskie do Polski jak tylko mógł, ale jednak tępił to i to widać wyraźnie mówiliśmy o tym jak jednak opór materii zmusza tego komicznego do przy karawanie w tej materii niewielkiego wyobrażenia wg Marty i to widać też w dziele Napoleona jest rzeczywiście konstytucja Księstwa Warszawskiego kładzie francuskiej Francuzów ani Polaków i może dlatego znosiła poddaństwo im zawierała taką dość zasadniczą formułę, że wszyscy są równi wobec prawa do tabletu przenoszono stosunki ze strat z rewolucyjnej poczty cesarskiej Francji do Polski niemalże w celu, chociaż chłop dostawał wolność, ale jak się z tego korzystać to by musiał się, że z ziemi jak mówiono i słusznie konstytucja zdejmowała QE skupu kajdany razem z butami włości prawdę mówiąc nogami do kolan jeszcze w krótkim czasie pojawiła się kolejna konstytucja to była konstytucja nadana przez cara rosyjskiego to był rok 1 8 1 5 i królestwo polskie pomysły były o wiele bardziej postępowa i taka Polska niż konstytucja Księstwa Warszawskiego został bardzo się Polakom podoba mu my dzisiaj jej, śpiewając Boże coś Polskę przystanek liczne wieki już Niechcę pamiętać, że tu był hymn dziękczynny miłości wg panu Aleksandrowi drugiemu zdobyła Aleksander Romanow był Aleksandry pierwszy w Rosji na tronie Polski był Alexandre, a drugim już Aleksander Jagiellończyk na początku szesnastego wieku, więc wydawało się w w tym 80 0 piętnastym szesnastym roku rzeczywiście Car Aleksander król Aleksander był Jakub król Polski koronował się na króla polskiego, że on będzie dobroczyńcą może wskrzesić królestwo wskrzesza jutro w 2 Kongres wiedeński nie oznacza powrotu do stanu sprzed Napoleona obóz przed Napoleonem Polski nie było w królestwo polskie wróciło na samochodzie innym kształcie szybko się okazało igraszką w rękach caratowi tylko w w tym co wznowienia konstytucji został na papier został pozostały na papierze normy niestety jeśli chodzi o pozostała jego postanowień konstytucja pomija się na papierze i mamy długą zimę i wolantu kraty, bo na konstytucję mamy długą tradycję tak sięgającą właśnie od cara Aleksandra pierwszego to skoro przenieśliśmy się wczasy współczesne to zapytam też, że pana profesora o polityce, ponieważ rok temu podczas obchodów 200 dwudziesty szóstej rocznicy uchwalenia konstytucji 3 maja pan prezydent Andrzej Duda wystąpił z inicjatywą konstytucyjną, a on prowadził szeroko zakrojone konsultacje przez ten rok dotyczące nowej ustawy zasadniczej i jutro o jak zapowiadają prezydenccy urzędnicy ma też ogłosić się jakiś ważny przekaz w tej sprawie być może padnie termin tego referendum Konstytucyjnego zwanego teraz konsultacyjnym inne, ale też dowiemy się czczono będzie im może jednodniowe czy dwudniowe jak pan w ogóle zapatruje się na tę inicjatywę pana prezydenta w GOK termin nie może paść, bo po terminie zdecyduje Senat, ale we wniosku trzeba jakiś termin określić ramy tak, ale wrócę w płynie czas się tego wniosku przychylić się ja uważam to wynik w inicjatywę sprzed roku to świadectwo braku kwalifikacji politycznych Andrzeja Dudy, bo to jej inicjatywa wyjęta z Księżyca godząca przede wszystkim interesy PiS-u jej interesy zresztą w interesy prezydenta albo prezydent były mniejsze podziwiał w lustrze obaj ci się zajął przyszłością polskich prezydentów toby zobaczył nagle słychać już kilku prezydentów Andrew Huang euro za jego czy z kilku prezydentów konkretnie prezydent Wałęsa i prezydent Komorowski powołali pomnożyć swoje akcje przez zapach inicjatywę referendalną referendum uwłaszczeniowe na wały z referendum uwłaszczeniowe Lecha Wałęsy starcia między Grecją 0 końcu była taka katastrofa jak w przypadku Bronisława Komorowskiego jest ona 8 proc przy urnach no właśnie ten w tym tendencja jest lokalny z Wasilkowa w myśl jednak, że w oczy w 2 Andrzej Duda ma tutaj to szczęście, że działa smycz, na której i Andrzej Duda godzi się być wprowadzany mu już od początku swojej prezydentury ta smycz, który w końcówkach trzyma w ręku Jarosław Kaczyński, bo to przez mentora Andrzeja Dudy nie jest przez centrum suwerenną prezydent sam się definiuje jako część obozu rządowego wielkiej zmiany i to nie myśli pan, że Nowogrodzka utrącić tę inicjatywę ostatecznie w ja nie jestem admiratorem Jarosława Kaczyńskiego, ale i też docenia jego kwalifikacje politycznego w w musiałby Jarosław Kaczyński swoje kwalifikacje w zapomnieć, żeby się na taką inicjatywę zgodzić, bo w, których jeśli obóz rządzący chce dziś przegrać jakąś bitwę mają w to właśnie, by się zdecydować referendum to z takich spra w abstrakcyjnych spraw o sprawach jak konstytucja w 2, bo przypomnijmy w Lech Wałęsa Lech Wałęsa chciał się pytać co roku podział własności Noto po raz 5 0 słoni w Bysławku laski wydawało się, że teściowa zapytać czy rzeczy bardzo atrakcyjne to znaczy w tym za podatkowe już podaję podatkowe jednomandatowe okręgi wyborcze w dziób za ogólne zasady konstytucji dla przyszłego bohatera rząd dosyć abstrakcyjnie zresztą moim zdaniem też kłopot polega tutaj Kaczyńskiego na tym, że wyraźną intencją prezydenta Dudy jest zwiększenie wag dla prezydenta Dudy po zwiększeniu uprawnień prezydenta, a Jarosław Kaczyński o tym, myśli i ja wręcz przeciwnie, więc moim zdaniem w ich w jakiś wybieg zostanie zastosowany i moim zdaniem PiS się na to inicjatywy nie zgodzi albo ją albo ją tak już w przypisie do prezydenta, żeby porażka to będzie porażka, bo tu może zdołam wyłącznie że, aby ryba włącznie Andrzeja Dudy ani PiS -u prof. Tomasz Nałęcz 3 były doradca prezydenta Bronisława Komorowskiego d s. historii i dziedzictwa Narodowego historyk rzecz jasna bardzo dziękuję pani prof. Indian Wells w obecnych Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ANALIZY

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i zabierz TOK FM na wakacje!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA