REKLAMA

Saamowie. Jak żyją skandynawscy hodowcy reniferów? W studio Joanna Mostowska i Jakub Karp.

OFF Czarek
Data emisji:
2018-06-14 11:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
26:18 min.
Udostępnij:

Gośćmi audycji są Joanna Mostowska i Jakub Karp – podróżnicy, autorzy bloga Zimowy Horyzont, którzy co roku jeżdżą do Skandynawii. Ostatnio nagrali reportaż o życiu Saamów.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Cezary łasiczka program Owczarek i od razu przekaże państwu informacje w ostatniej chwili można także z oczu z racji tego, że rozpoczęło się dziś wydarzenie sportowe trzeba o randze międzynarodowej to przez cały czas trwania tego wydarzenia sportowego w program Owczarek będzie to rzeczkę krótszy, czyli ta część o godzinie jedenasty będzie trwała do jedenastej 4 0, a także więcej radości dla wszystkich fanów różnych rodzajów sportu w studiu goście pani Joanna Rozwiń » Mostowska Jakub Karnowski podróżnicy autorzy bloga zimowych horyzont dzień dobry czas Odrodzenia branży państwo mają dziwne hobby jak rozumiem czy nic co roku może częściej wybiera się państwo do Skandynawii inny, a szczególnie w okolice zamieszkane przez chamów, czyli tak jak w pełnieniu przez lata niewłaściwie niepoprawni niegrzecznie nazwaliśmy ich dla Japończyków tak i interes się państwo ich życiem kulturą językiem, a nawet my na nakręcili państwo reportaż w życiu Samów zgadza się i to tak się zdarzyło tak od tak po prostu pewnego dnia Eureka i jedziemy do Stanów nie mogą odnieść się znikąd tak jak dotąd powierzało jeździmy praktycznie co roku czasami 2 × w roku, bo lubimy też zimowy wyjazd do Skandynawii różna od rana przemierzamy na nartach mam za sobą wiele wędrówek po Skandynawii no i z tych wyjazdów wzięła się pasja czy zainteresowanie sosnami, ale to ważne, że oni tam mieszkają i muszą się zmagać z różnymi elementami, ale państwo czy pani o tym, reportaż nie wygląda zbyt zadowolona szczególnie atakowana przez meszki komary albo stoją, ale dzisiaj pustyni zakuta na to oczy to prawda Skandynawia natomiast trudno do wytrzymania ze zgrozą te wszystkie komary m. in. też dlatego renifery którymi zajmują się w samochodzie wędrują, bo renifery wędrują na letnie zimowe pastwiska oraz umowę z tanimi jest to o tyle ciekawe, że Skandynawia jest przecież niedaleko stąd często jeździmy tam na wakacje są to też na bogato cywilizowane kraje, ale cały czas żyją tam osoby która, prowadząc taki wzrost można powiedzieć koczowniczy tryb życia, czyli właśnie wędrują za reniferami bo kiedy mówimy hodowla tak najczęściej wyobrażamy sobie hodowlę niedawno Szkot krów, która jest w w 1 miejscu o samorządzie wyjątkowo hodują w ten sposób, że po prostu chodzą wg naturalnych wędrówek reniferów przychodzą z reniferami tak w odpowiednim momencie wciskanie do różnych zagród, a znakują potem coś tam coś tam te, które na, które został wydany wyrok w to padają pod ciosami noża sanockiego ma te, które przetrwały 3 rozety młodsze osobniki poda się wypuszczając, żeby się same żywią ZOZ brzeg tydzień przed sesją będzie sprytne techno w aktach są za czynsz może tak jak tego, że dawniej jeszcze do szesnastego wieku samowiedzy nie chodzi zatem reniferami taki sposób jak dzisiaj, że w zasadzie mieli swoje stada tylko polowali na nie zachowali się zasadzać się kopali takie n p. rowy wzdłuż w poprzek tras ich przemarszu tych reniferów zerowy przykrywali jak myślisz śmiech na dole zaostrzone patyki taka zwykła pułapka saperska można powiedzieć no to renifery sobie tam chodziły o nich wiedzieli, gdzie te renifery chodzą i łapali no ale z naporem cywilizacji z południa musieli troszkę zmienić zmienić swoje zachowania i zaczęli chodzić w takich z zasadami w takich grupach rodzin, które się nazywa Rosję da no i w tej chwili w zasadzie wszystkie renifery, które są w Skandynawii to nie sądzicie renifery no jest kilka stad na Szkotach Danger widżet największą polską wieś na południu Norwegii tam są dzikie stada natomiast większość na północy spotkam renifer, a to nie jest renifery dziki tylko to jest renifery należący do jakiejś sesji był właśnie do jakiej grupy rodzin i te renifery są oznakowane na uszach noża nożem właśnie w specjalny sposób to jest cała ta cała wiedza o oznakowaniu reniferów z ulica na syna albo z matki na córkę przekazywana, ponieważ te znaki są po prostu szczególne wycinane właśnie sam z kim nożem więc, że takim nieodłącznym narzędziem sama do jedzenia do oznakowania do zabijania do uprawiania do krojenia właśnie do wszystkiego pewnie, że to dość utarczek na ożywienie w Oslo 2 runda w naszym filmie sławy scenach, gdzie odwiedzamy takiego Kowala można tak powiedzieć, który już szóstym zdaje się pokoleniu produkuje noże Tarasiuk takie jak miejscowość na północy na północy Norwegii jedno rzeczywiście tenorzy są wytwarzane zwykle mają rękojeści z drewna brzozowego, bo tego drewna brzozowego brzóz tam rośnie wprost ku bardzo dużo i są umowy cały czas używają tych można codziennie tak jak tak jak pan powiedział w samym tylko w tym, by w tym reportażu waszym jest 9 aż takim jakimś wyzwaniem tej relacji to, żebym sam skok o Osieckiej albo norweskiej no bo to jest teraz trojga różnych państw może chiński jest jest próba ochrony dziedzictwa języka kultury islamskiej co daje nam się czy wreszcie bardzo naturalny maleje, ale z drugiej strony jakiś taki właśnie zmaganie się z nowoczesnością cywilizacją z globalizacją co chyba doskonale rozumiemy w dowolnym kraju rocznie w Polsce już tam, kiedy spojrzymy na święta, które grałam przybyły jakieś święto zakochanych Czyż przyjechał do winy tak doskonale wiemy, że to nie jest coś co było w naszych słowiańskich korzeniach, którzy chcą się w wodzie pojawiło tak i a pewnie trudniej jest jeszcze kiedy się jest nacją dużo mniejszą tak z językiem, który nawet skuszą się był on nie zakazane, ale nie był nauczany w szkołach no właśnie po terenie fraki to zawsze fajnie się opowiada renifera Święty Mikołaj to jest wszystko takie turystyczne bardzo IT chce też tych Samów turyści mogą spotkać przy drogach to jest takie Och, jakie fajne teren walki, a tak naprawdę jest bardzo duże duży problem, ponieważ tak jak mówiliśmy o nim przemierzają z tymi swoimi stadami ogromne tereny niektórych tez, gdy przechodzą z tych partii spisu z letnich na zimowe z powrotem po 500 km to jest tak jak przed dniem 1 6 0 8 0 kilometrów szerokiej i 400 500 ma kilometrów długi wyobraźmy sobie, że na to jest mniej więcej tak jak z Warszawy do Zakopanego i 1 z idea tych sesji to miejsce w Szwecji 5 0 pary, ale w Norwegii jest w kilkaset przemierza ten obszar 2 × w roku idą te renifery przecinają drogi przecinają tory kolejowe ci ludzie ci sami chcą, żeby te tereny były jak najbardziej dzikiej takie firmy lotne oczywiście, że Szwedzi z akcyzy tak o klientach oni też sąsiadami ale, ale po prostu Szwedzi, którzy się nie zajmują renifera nie mają żadnego interesu chcą tam stawiać kopalnię domy drogi jeździć na nartach jeździć na skuterach uprawiać turystykę górską no, więc cały czas społeczności są w konflikcie i to były często dochodzi do do protestów taki, że n p. samo wiemy blokują dziś drogę dojazdową do budowy jakiś kolejny kopalni z reniferami Moryń w Berlinie, ale sami siadają dosyć to są dosyć posuwamy się mają dobre był cystersom takie na mnie niemiła sceny tak jak nie było nas w tej chwili jest jakiś protest prawda w z na uniwersytetach tam też całe całe społeczeństwo tym żyje, że samo jest znowu wychodzą na ulicy i blokują rozwój więc, jakby to jest to jest najciekawsze w tym wszystkim tak jeszcze warto wybrać się, że w zasadzie w tej chwili żyje ostatnie pokolenie, które żyło tak jak pierwotnie przez stulecia żyli Samowi w latach sześćdziesiątych pojawił się skutery na północy, a do tego czasu dość czasu skuterów samo wychodzi za tymi transferami przez cały rok po prostu na piechotę albo na nartach albo, jeżdżąc z na sankach za reniferami, a cała rodzina i całymi rodzinami spali pod namiotami w zasadzie nie mieli stałych domów zamieszkania czy jeszcze w latach czterdziestych pięćdziesiątych żyli po prostu tak jak i sądowniczą tak w siedemnastym wieku w 60 tych latach przyszło skutery od północy zaczęło się to powolutku zmieniać i w tej chwili są umowy są bardzo ucywilizowany można powiedzieć że, latając do swoich stad helikopterami n p . takiej wywożą leczono zgodnie z UE, jeżeli reniferów tracić na rolnika, że to może nie trzeba kupować zgód oraz 2 opancerzone ujeżdżalni renifery tylko renifer nie jest tak szybko, ale skuter służy do tego przede wszystkim siłą rzeczy terminy nie fair pilnują przed zwierzętami dzikimi tytuł jeszcze Wilk i o wiele łatwiej oddychać stado, które jest na jakimś dużym terenie na skuterze mniejsze obyć na nartach czy objechać Chin renifer wrócą Marysia Kubowicz 6 w no to znaczy tak tak to renifery są zrobione przez dzikie zwierzęta często z dużymi, które są bardzo smaczne co się dzieje dach wieży, pomijając oczywiście uwielbiam państwo też głównym jedliśmy próby zasiada w bojowym przygodę z rejonu hala jest bardzo delikatny dzwon miałem też ma okazję to może sprowadzić zmarł w marketach można kupić w Szwecji jak mówić o Borysie Tomku trzynastą, by za tymi sądami łaził ogłosić kontr albo ich wrócimy do reniferów czy dostanę w po informacjach radio TOK FM informacje za 3 minuty już za 8 3 minutach już powiedziałem w, czyli o 11 2 0 Joanna Mostowska Jakub Cardiff podróżnicy autorzy bloga zimowy horyzont są studio opowiadają o życiu Samów innym jest także potocznie przez dostępność dostępny nie mnie nie no na różnych okazjach dzień będzie n p. jutro jurorzy pokaz o godzinie 1 9 w kawiarni tam z powrotem warzywa żałuję tych dobrze to wrócimy do tego tematu po informacjach informacje za 3 minuty o 1 1 2 0 studia goście Jakub kart Joanna Mostowska pod różnice autorzy bloga zimowych horyzont i fani chyba tak można powiedzieć w Stanów autorzy także reportażu w życiu Samów, który można zobaczyć jutro o godzinie 1 9 w Warszawie w kawiarni tam z powrotem czy tam będzie ten półgodzinny film tak jak to będzie wersję, a przy rażąco wygórowaną w 2 5 3 KW 2 9 w także ta będzie dużo rzeczy się różnią w czasom Live Nation krótszy zwrócono w dożywociu tego wątku właśnie w notce próby zachowania kultury Cis z 1 strony mamy element, który w Sopocie to dziś to element niepożądany PAK, czyli jej inne kultury napierającej mówiące dobra my tu chcemy to i tamto albo nie będziemy uczyć języka waszego w szkołach, a z drugiej strony elementy, które po, które sięgają sami Samowi tak czy, jeżeli mamy skutery na tym skuterze skuteczniej i szybciej i taniej i lepiej można wykonywać pracę to czemu nie na trasach pojawi się 02 10 . setny oto jak zmienia się sposób właśnie, że już nie trzeba latać w lesie były koczować, a można, by na miejscu zasiadać i i używać nowoczesnych narzędzi takich właśnie helikoptery skuterze pewnie będzie bez mówię co jeszcze za jedno IAA w trzeciej strony ta troska o to, żeby zachować tę kulturę dekada, z czym się staje ta kultura ta kultura z tą kulturą sprzed setek tysięcy lat i ona jest jakąś wartością czy zakładamy, że kultura się zmienia jest płynna rzec, że z pojawią się nowe elementy, że znikają pewne elementy w no i Szczepan nie można, jakby w nastawiać się negatywnie do zachodzących zmian tak, bo można powiedzieć, że Polska kultura też się zmienia kiedyś mieliśmy pewne zachowania kulturowe na wsi taka dzisiaj ich już w zasadzie nie mamy dziś wszędzie mamy Biedronkę i w Biedronce kupuję ma kiedyś kręciliśmy kapusta zamiast kupować n p . dla rozliczeń jedno pan dziś już nie cichych skupuje, tak więc tak to trudny, bo zawsze patrzymy także zakres społeczność z naszego punktu widzenia Europejczyka takiego dosyć bogatego netto o ruch, czyli ci dzicy ludzie mówią, że w życiu w cudzysłowie to fajnie, żeby byli tacy jacy są od zawsze, a my będziemy jeździć do niej się oglądać troszeczkę przesadzam teraz, ale tak jak w oknach prawda i oczywiście są takie pierwotne ludy, które w zasadzie nie zmieniły swojego sposobu dotowania przez setki czy 1000 lat dziś nabór na oczy w Amazonii z drugiej strony są takie społeczeństwo, które są już całkowicie wyzuty z takich swoich pierwotnych zachowań n p. zachodnia Europa, a w 2, a tam jest to o tyle ciekawe, że na naszych oczach Zachodu ten proces przynajmniej z mojego punktu z naszego punktu widzenia miasto w 2 zachodzi na naszych oczach ten proces, gdzie w bardzo bogatych społeczne w społecznościach jest pewna grupa ludzi, którzy mówią odmiennym językiem byli tam przed tymi Skandynawii, którzy są teraz Norwegami Szwedami 3 czy Chinami i mają swoją kulturę i tak kultury teraz przy ulega przemianie sukcesu fascynujące jak tego, że jak ktoś dokonuje jak to można bronić czy trzeba bronić w jaki sposób można też tego bronić i czy w ogóle należy tego bronić tak, bo może może ci ludzie wcale nie chcą żyć tak jak kiedyś rozmawialiśmy z kobietą, która na ile mogą mieć 7 0 lat na wyspie Maggie Maggie Roya to jest ta wyspa, na której jest przylądek północny to pani mówi po norwesku mówi tylko po sam szkół na angielski tłumaczyła nam jej jej synowa żwawo ironizując, że w dziele niszczy się jakimś dziwnym językiem dość chłodno w latach ta uczelnia wskazał, że sam MH jest co prawda żona zapytała kiedyś żyło 5 wtedy 3 3 oraz oczywiście panie odpowiedziała, że kiedyś żyło się z pokolenia jest spokojniej to oznacza wyższe, ale teraz jest wygodniej i 4 i montowaną gość z pokolenia, które właśnie chodziło za reniferami izba w namiocie no ale mniejsze dodaje zresztą sami są mowie podkreślają to, że oczywiście to z Mstowa jest w stroje tradycyjne, które już teraz zakładają wzrost kod święta rozmaite zwyczaje odchodzą w powodzi w niepamięć albo są już tylko traktowane jako taki folklor nawet dla nich, ale oni sami przyznają że, że kluczową kwestią są to język i Natasza powiedzieć, że nie wszyscy są bowiem mówią po sam skórze część część z nich został zapomniała tak tego języka i cezurą goście grają angielską nowotarżanin dowie problem Polski Ilona pontonie z VAT mają oni sami rządzić stacji telewizyjnej, ale to rząd tytułów, bo 1 5 minutowe taka jest telewizja sam ska jak można wtedy byli to było chyba pół godziny dziennie, a teraz ruszyły już wszystko troszeczkę rozszerzono jest też radio, które nadaje posłom z kół starają się zrobić program dla dzieci odbywają się na wyniki są na renifera w ścisłym tego wprost renifery są w ramach zasięgiem kont online niż w Polsce tak po drogach niech pan zapomina co Inspekcja jest z ludzi chorych nawet w takich miejscach jak w filmach widać, czyli sama północ wydaje się, że nie ma nic to co jest naszym krajem bezpłatne bezpłatny czułby, że tak rzucić to wszystko się przenieść na północ lub kursów małych tanich latach ekipa zapraszałem do północy się wyludnia w Szwecji n p. całe są miejscowości gdzie, gdzie połowa domów stoi pusta uważają także można za nas przerazić tak to jak wyzwanie finansowe w miał wrażenie, że u nas itd no to miał być dla Joli z roli znakomicie, że zdrowie w taniej niż w Londynie mieszka w 2 w nowym mieście też co powiedzieć, że to jest także rzecz, że samo wiedząc, że oni wszyscy zajmują się z reniferami żyją tak jakoś znacząco inaczej niż skontrował Skandynawowie mają często Shell mieszają filtra i tylko w obecnie 10 proc są 3 są mu w zajmuje się hodowlą reniferów lub czymś związanym z reniferami, a cała reszta no to są tak jak już Skandynawowie tak prawnicy lekarze i tak to i t d. to też jest właśnie ciekawe pytanie, kto jest samym tak, bo tych Samów wg różnych szacunków jest od 100 paru tysięcy do 7 0, a nawet 60  00 0 samymi reniferami zajmuje się kilka tysięcy posłał szkół mówi może kilkanaście tysięcy w każdym z tych krajów, czyli w Finlandii Szwecji Norwegii są parlamenty sam skieruje i też głosować na polityków islamskich może jeszcze inna liczba tych samych w tak, czyli to nie jest do końca takie jasne, kto jest Samem i na jakich zasadach na jakich zasadach można uznać, by została oczywiście to jest kwestia poczucia tożsamości za każdym razem natomiast jeśli chodzi o o ramy prawne no to w każdym kraju jest troszeczkę inaczej czasem jest tak jak w Norwegii życia na poselską mówić, a w Szwecji n p. bardzo niewiele osób mówi poseł wózków z Sony także prawo czy też własność reniferów jest różna w różnych państwach zasięg, bo w Norwegii Szwecji i Norwegii Szwecji tylko włącznie Samowi mogą posiadać renifery natomiast w Finlandii to już jest dowolność, ponieważ może wybrać no albo można wybrać renifera talent natomiast co chcę powiedzieć, chyba że w Szwecji są wyznaczone tereny, gdzie autach taktach wszyscy są wyznaczone tereny, gdzie konkretnie dana rodzina, czyli sygnał może może chodzić z reniferami, a w Norwegii jest to cały czas takie nie do końca sprecyzowane co z kolei też prowadzi do konfliktów pomiędzy samymi sobą ma wiele innych norweskimi tak, bo w kłócą się o to oto przestrzeń, której jak mówiliśmy coraz mniej falistą z kolei mieć coraz więcej tych reniferów pozują wiedzą, że bodajże w filmach w zasadzie takie tanie to takie to tradycyjny sposób hodowli reniferów zasadzie wy Marta znaczy już nie chodzą z reniferami nad Andrzejem grał w aktach są zawierane jest armia ją taki prawdziwy samiec z Norwegii Szwecji nigdy nie albo rzadko będzie dokarmiał renifery, bo to, jakby nie przystoi, tak więc oni muszą chodzić szukać, tak więc serio no ale nie, a osły są oswojone renifery dzieciom w, którzy swoją moc takiego z zwierzątka można i tak mówili w zasadzie jest 6 takich reniferów, które są turystyczne można tak powiedzieć stoją gdzieś tam na zagrodzie przy drodze i kod dna opowieści o faktach i pogłaskać wrócić po ma też Samowi uważają, że naturalne środowisko naturalne mech porosty grzyby dają oświeconym najlepszy smak z mleka nie piłem no w zasadzie już teraz nie nie dorośliśmy reniferów z LO w Alwerni próbowali państwo rzeka dnie albo to ciekawe przynoszące zsiadłe mleko z renifera byłoby dobre ja nie jestem fanką takich wynalazków aż mi jej zdaniem legalnie, a grzyby i Mechelen w coś bardziej niż w no właśnie, ale jest jeszcze kwestia w ogóle zainteresowania rozumiem produktami czy półproduktami reniferów wymierzają, bo to, że oni z tego żyjące z jedno, ale tak dziś pubów, bo w tym reportażu zdanie o tym, że jest nas spada zainteresowanie mięsem reniferów może nie tylko spore zainteresowanie są są to mięso jest stosunkowo drogie i też jest także n p. Norwegii rolnictwo to ta kie norweskie krajowy jest mocno dofinansowane natomiast samo mówienie o, uzyskując takiej pomocy od rządu tak wysokie jak rolnik, który n p. hoduje krowy, więc oni muszą sobie sami radzić chcą mieć tych reniferów coraz więcej może nie powinni zarzynać nowe konto plus będzie wiele z nich jest dobry sposób sprawdzony, a tak, ale później w sumie aż tak renifery trzeba wykazać micie jeśli lider z kuciem lub grzybami mchem stawką jest, ale właśnie dojazd zajmuje przestrzeń to zajmują przestrzenie przechodzi stado 10  00 0 reniferów i w grze rada na paru kilometrach kwadratowych cechę całe jedzenie, które tam jest to pozorne albo będą dokarmiać albo są, więc reniferów i to jest właśnie ta sprzeczność w nierozwiązywalny zaś to trzeba wybrać się nowo drugie dno Wisły jest właśnie taki system, że jest określona liczba tych z CIT, czyli tych rodzin hodujących renifery każda ma wyznaczoną swoją przestrzeń nie wchodzą sobie drogę urzędową jest ustalone i jakie może być pogłowie tych chronią one w każdej z tych wszystkich CIT i to jest unormowany i wiadomo, że się nic nie będzie działo tak mają w pewnym sensie ustalony dochód na cały rok ile w wiele z tych reniferów wyciągnął nową zabija się tylko tam młode samce w określonej porze roku jako Sojusz takie uczona po lecie, więc to jest uregulowane w Finlandii tak jak powiedzieliśmy hoduje się z ogrodową więc, więc wprost to jest wszystko jasne natomiast Norwegia wbrew prawu w tym cudzoziemcy są w Norwegii jest na północ od młodzika i nawet w tej dłuższej wersji filmu, bo był w krótszej tego nie ma duszy gra w wersji filmu rozmawiamy z pewnym Samem, który na nie chciały zdradzać nazwiska ani swojej twarzy, więc jest nawet przy przy modelowaniu trochę głos, że PGNiG nie rozpoznał mówi o tym, że dochodzi do do starć zbrojnych w o tereny zimowe do wypasu reniferów i ludzie się, strzelając z broni palnej także nie używają noży, ale jest na to na poważnie tam dostała zasada, żeby nie przynosić noży do strzelaniny w bardzo państwu dziękuję cykl jutro o godzinie dziewiętnasty w Warszawie z kawiarni tam z powrotem można zobaczyć film reportaż w życiu Samów innym dzisiejsi goście pani Joanna Mostowska Jakub kart podróżnicy i autorzy bloga się nowy horyzont dziękuję serdecznie dziękujemy informacji już za kilka minut o godzinie 11 40 po informacjach momentach, gdy państwo czekali, czyli mundial w TOK FM nie w Rosji w TOK FM zapraszam w imieniu Przemka i Wańczyka, który pojawi za chwileczkę się w studio na jego gościem będzie Jacek Zieliński pan wie co to jest oczywiście, kto to jest nie mogę tego powiedzieć coś chodzić miało w na żywo na antenie stacji w trybie dziś piłkarz tak w 2 to jest jakiś piłkarz Robert sportowiec koszykarz może ktoś, kto się znana w piłce nożnej i na mundialu i opowie o o szansach Polaków, ale ja się też mogą państwo jest szansa, bo nie mamy żadnych informacji o 11 4 0 dziś program przygotował Bartosz ograniczmy, a nad jakością czuwał Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz internetowe radio TOK+Muzyka teraz 40% taniej. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj gdziekolwiek jesteś

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA