REKLAMA

Czy możemy uczyć świat parlamentaryzmu? Dziś mija 550 lat od zwołania pierwszego Sejmu Walnego

Światopodgląd
Data emisji:
2018-07-13 15:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
10:40 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
, a świerk lub pod blok w błąd w 2 Agnieszka Lichnerowicz bardzo serdecznie zapraszam państwa na światopogląd świat podgląda zaczniemy dziś od o obchodzonej z pompą w wielkim namiocie przed zamkiem Królewskim z pompą przez rządzących rocznice 1 5 50 lecia polskiego parlamentaryzmu u nich jakości tego parlamentaryzmu zaświadczenia wyglądają te obchody, które organizuje równolegle opozycja równolegle obywatele oczywiście wystarczy przyjrzeć jak te prace w parlamencie w Rozwiń » ostatnich miesiącach czy nawet latach wyglądają i to niech o tym, świadczy, dlatego że teraz są światopoglądzie skupimy się na historycznym spojrzeniem, czyli na tej rocznicy i na tym historycznym parlamentaryzm dlatego też połączyliśmy się przez SCK lipa z dr Sebastianem Adamkiewicza adiunktem w dziale historycznym muzeum tradycji niepodległościowych w Łodzi też związany z portalem his Mother org dzień dobry dzień dobry pani dzień dobry państ w to właśnie oficjalnie rządząca większość ogłoszą, że to 5 5 2 rocznica polskiego czy 5 5 3 ile się polskiego parlamentaryzmu od tak powinnam powiedzieć tymczasem nie jestem pierwszą, która przypomniała sobie czy zauważyła, że w roku 9 0 tym trzecim, a więc 2 5 lat temu obchodziliśmy 500 lecie parlamentaryzmu w Polsce, czyli 2 5 lat temu to było 500 lecie dziś jest 5 5 0 lecie druków pani spróbować wyjaśnić mi i słuchaczom z czego to wynik oprócz tego, że każdy lubi świętować rządzący swoje rocznice no ale na co pozwala historię jak to możliwe, że politycy mogą tak ogłaszać czy to znaczy to wynika niewątpliwie rozwoju stanu wiedzy w 19 9 3 roku historycy przyjmowali, że pierwszym Sejmem walnym opartym o zasadę reprezentacji, bo to jest bardzo ważna końcówka, czyli oparty na zasadę reprezentacji za kilka dobrych my wyjaśnimy, że ten pierwszy Sejm odbył się w 1 40 0 dziewięćdziesiątym trzecim roku, ale my od kilku lat dokładnie od 20 12 roku od takiego bardzo ważnego artykuł pana prof. Wacława Juszczaka wiemy już, że wydarzyło się to 1 40 0 sześćdziesiątym ósmy roku on odkrył w swoich badaniach nad polskim parlamentaryzm, że ten pierwszy Sejm Walny oparte oparto zasady reprezentacji odbył się dużo wcześniej obył się dużo wcześniej właśnie w 1 40 0 sześćdziesiątym ósmy roku to artykuł jest bardzo łatwo znaleźć w internecie jest powszechnie dostępne jakich pisze Wacław Urusi tak z Sejmu 1 4 6 8 on sam wyskoczy można sobie o tym w sejmie przeczyta przyczyna mam 1 wątpliwość ten Sejm rozpoczął się 9 października pańscy tak naprawdę rocznica tego Sejmu jest dopiero przed nami, a to co to jest rocznica ta dzisiejsza 13 lipca prawdopodobnie organizator dzisiejszego zgromadzenia Narodowego, czyli prezydent Rzeczypospolitej czy Kancelaria wyciągnęła tej daty rozpoczęcia i sejmiku prowincje prowincjonalnego w kole to było sejmik szlak jest Roma szlachty wielkopolskiej i prawdopodobnie ta data została wykorzystana, dlatego że na tym sejmiku postanowiono, że decyzje pewne decyzje, których król wymagał dokładnie decyzje o ustanowieniu nowych podatków, które miały posłużyć na spłacenie długów związanych z wojną trzynastoletnią, że ta decyzja zapadnie na Sejmie walnym i że spotkają się wspólnie Szlachta i Małopolski Wielkopolski i taką decyzję podejmą i to się stało właśnie 13 lipca natomiast sam Sejm zainaugurował swoją brat 9 października i może jeszcze 1 uwaga ja trochę ubolewam, że Radziszewska obchody odbywały się w Warszawie na zamku Królewskim, a nie w Piotrkowie Trybunalskim, bo pierwsze sejmy i w ogóle historia początków polskiego parlamentaryzmu to jest Piotrków Trybunalski być może wynika z tego, że sam jestem mieszkańcem regionu łódzkiego i na historii piątkowa mi zależy, ale wydaje mi się, że to tam powinny takie obchody się rozpocząć, ale właśnie to może zapytam tak słowo pan dzisiaj, aby przemówienia prezydenta Dudy i gdy on mówiło o tym, bo parlamentaryzm jest w zajmowaniu ucieranie się poglądów, które są podstawową jak twierdził metodą stanowienia prawa kierowania polityką Rzeczpospolitej, że abstrahując od tego jak bardzo dziś to może fałszywie brzmiące dla wielu to znak, który moment jego wystąpienia czynu, na które wydarzenia historyczne zwróciłby pan uwagę, bo dziś mogą mieć znaczenia albo samą manną manipulowane 3 czy źle rozumiane przede wszystkim zwróciła uwagę na to, że pan prezydent w trakcie swojego wystąpienia bardzo duży nacisk kładł na to, żeby udowodnić, że Wola większości uprawnia ową większość do decydowaniu o losach państwa i oczywiście to jest zgodne z współczesnym rozumieniem demokracji niestety bardzo często współczesne rozumienie demokracji ogranicza się do tego, że demokracja to są rządy większości i to czasem wręcz rządy większości o charakterze absolutnym, a to jest zasadniczo niezgodne z tym jak demokracja rozumieli nasi przodkowie byli może trochę nie nie odrobiliśmy lekcji z tego, a raczej, jeżeli odrabiamy lekcje staropolskiego parlamentaryzmu, gdy to ten strach przed dominacją większości uważamy za pewnego rodzaju anarchię tak liberum veto to hasło zawsze uruchamia u nas takie złe skojarzenia tymczasem nasi przodkowie w okresie staropolskim myśleli o demokracji o charakterze wspólnotowym dla nich najważniejszym elementem była wspólnota oczywiście wspólnotę jedynie szlachecka i to też Sasal rezerwowi ptak podkreślić dotycząca zaledwie na dzisiaj już szacujemy 6 8 % społeczeństwa więcej, więc między bardzo ograniczona natomiast wspólnota, a we wspólnocie większość decyduje jedynie w momentach kryzysowych, kiedy już nie możemy dojść do żadnego kompromisu natomiast celem jest takie kompromisu i szacunek dla mniejszości i to jest ich zaleta staropolskiego parlamentu, ale też banda, która doprowadziła do kryzysu staropolskiego parlamentu, bo z czasem ten kompromis było coraz trudniej ucierać pojawił się 2 silne Stronnictwa Paweł momencie staropolskim, które w żaden sposób nawet do tego kompromisu dojść nie chciały i to być może też nam coś przypomina zuchy i współczesnych czasów także myślę, że oczywiście możemy i 15 wystąpień napisać na temat tego jak bardzo jest istotne dla demokracji są rządy większości, ale z pewnością nie będzie lekcja staropolskiego parlamentaryzmu staropolski parlamentaryzm opiera się na tym zupełnie w pejzaż tak jak pan zwróci uwagę to z 1 strony mówimy z dumą o tym, że no właśnie już 1 40 0 sześćdziesiątym ósmy roku uzbierało się wtedy oni nazwali to przedstawiciele no ale powiedzmy, że przedstawiciele szlachty, a nie wszystkich mieszkających na tych ziemiach z 1 strony może tak szybko to ta idea parlamentaryzmu tutaj na tych ziemiach zaczęła funkcjonować z drugiej strony, żeby właśnie bardzo reprezentatywny, ale inne też mógł jak pan skomentuje to dość długo można, by rozmawiać, ale w takiej krótkiej fali to w nowej formie trzeba odnieść się właśnie do tego, że takiego podkreślanie przez prawo i sprawiedliwość też premier Morawiecki mówił o tym w parlamencie europejskim właśnie my tutaj nikt nie będzie mówił co to jestem parlamentaryzm to znamy od 5 50 lat się w tym świetle i to idealny jako rozwijamy czy to jest inna rzecz, która na szyi frazeologii naszym mówienie o przeszłości jest bardzo popularna jak sobie przypominam kiedyś był taki Sejm dzieci młodzieży i Roman Giertych AP opowiadał właśnie o tym, że, kiedy nakryli pas się w stanach Zjednoczonych bizony u nas już obradowano i oczywiście ta występuje w polityce od wielu lat natomiast my musimy sobie też uświadomić, że nasza tradycja parlamentarna jest tym poprzecinana przerywana współczesny parlament nie ma wiele wspólnego z dawnym parlament jedyne rzeczy i Remy faktycznie po tym, dawnym porcie w parlamencie odziedziczyliśmy też n p. nazewnictwo tak mamy marszałka sejmowego dawnego marszałka Izby poselskiej natomiast uprawnienia marszałka Izby poselskiej, a uprawnienia marszałka sejmowego są zasadniczo inne jej za mana z własnej to też jest jej coś co jest oparte jest w pewnej semantycznej historie semantycznych zwyczaje natomiast generalnie ten parlament nie ma wiele wspólnego z parlamentem staropolski mam przede wszystkim z parlamentaryzmu staropolskiego nie wyrasta to nie jest tak, że współczesny parlament Stronnictwa politycznego, które w nim zasiadają to są rzeczy, które wyrosły z tego dawnego staropolskiego parlamentaryzmu nie one wyrosły z podziałów politycznych, które wystąpiły w 19 8 9 roku, więc trudno jest możliwe dziś o jakiejś ewolucji parlamentu staropolskiego, który do 7 do tego co mamy dzisiaj nasza Polska historia jest poprzecinana i kontynuacji brały w nim brakuje bo gdyby był kontynuowany ten dawny staropolski parlamentaryzm i to być może dzisiaj na czele państwa mielibyśmy króla ani prezydenta, a Senat nie składałby się z ludzi zebranych jedno okręgowych mandat jedno mandatowych okręgach wyborczych, ale byliby to najważniejsi urzędnicy państwowi tak jak było to w okresie staropolskim także w Polskim przypadku my nie możemy mówić o pewnej ciągłości, a razem z bogatym doświadczeniu czy tym ideale czy tym marzeniu, do którego się odwoływali kolejni walczący o niezależność o wolności tak dalej tak być tak możemy mówić o pewnym zbiory o pewnym zbiorze doświadczenie dziejowej, bo takim doświadczeniem dziejowym staropolski parlamentarni ze wszystkimi swoimi zaletami i wadami, bo te wady oczywiście również były nie możemy mówić o doświadczeniu dziejowym parlamentaryzmu w dwudziestoleciu międzywojennym, gdy początkowo z tym parlamentem, który funkcjonował do 20 06 . roku i tym parlamentem, który musiał borykać się z autorytaryzmem i możemy mówić o doświadczeniach parlamentaryzmu współczesnego natomiast każdy z tych parlamentu ma trochę inne źródła i każdy z tych parlamentu ma swoją historię, z której możemy oczywiście czerpać, której możemy się uczyć, ale ciągłości w tym niema żadnego nawet ten współczesny parlament nie ma żadnej ciągłości z parlamentem drugiej Rzeczpospolitej chociażby w postaci stronnict w politycznych bardzo dziękuję za ALT krótką opowieść krótko ze względu na ograniczenie czasu wolnego w tę ciekawą dr Sebastian Adamkiewicz adiunkt w dziale historycznym muzeum tradycji niepodległościowych w Łodzi związany z portalem pismak org do państwa gościem prasy, że forma Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu! A w promocji Black Friday obowiązuje prawdziwe 50% zniżki!

KUP TERAZ 50% taniej

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA