REKLAMA

Czy w Warszawie jest miejsce na dobrą architekturę?

Studio Plac
Data emisji:
2018-07-25 10:30
Audycja:
Studio Plac
Prowadzący:
Czas trwania:
25:13 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Mateusz Luft dla studio plac moim gościem jest Jan Strumiłło architekt w Warszawie dzień dobry dzień dobry również autor książki o ukrytym garnizonu jak to jest modernizm w Warszawie, bo kilka lat temu było głośno o obronie różnych budynków modernistycznych ten modernizm znika tak znikają różne budynki i zniknie inne zmieniają się w kosmos Warszawa jak wszyscy dobrze widzą zmienia się na naszych oczach bardzo intensywnie i dla wielu osób jest to rzecz wspaniała dla Rozwiń » innych jest to przedmiotem zastanowienia krytyki wydają się, że to co to, o czym rozmawialiśmy z Krystianem razem z i to co opisałem w książce ukryty modernizm dotyczyło głównie budynków budowanych po wojnie w przez architektów wykształconych przed wojną to tonowego dotyczy to budynków, które w w wielu przypadkach niestety zniknęły z Warszawy inni na pewno bym kosztem jakiejś tożsamości, którą Warszawa miała powiedzmy do lat dwutysięcznych to była jakaś odziedziczone jeszcze po PRL -u tożsamość nasycona dobrej jakości często architekturą właśnie modernistyczną, a które nierzadko jest zastępowana może gorszej może innej jakości architekturą deweloperską czasów współczesnych, ale właśnie, bo mamy kilka takich spektakularnych przypadków budynków obronionych myślę tutaj n p. o budynku tutaj niedaleko naszego studia na skrzyżowaniu na skrzyżowaniu Belwederskiej i Gagarina oni versus nie versus, które zostało w jaki sposób obronią znajdziemy też groziło groziło im grozi rozbiórka tak pojawiło się na szczęście na po po wielu rozbiór kach spektakularnych budynków, że wymienię tutaj może chociażby pawilon chemii na Bogusławskiego Supersam z zespołu prowadzonego przez Jerzego Hryniewieckiego Emilia Emilie w ostatnich czasach po po wielu tego tego rodzaju przypadkach post narosła fala oburzenia i jakiejś aktywności w, która powstała w reakcji na na te sprawy i więcej osób zaczęło interesować się losem dziedzictwa powojenny powojennej architektury warszawskiej i w konsekwencji też zamiar burzenia kolejnych budynków zostały przerwane, ale ten proces trwa i Ion ma różny wymiar w przypadku różnych budowli, mówi że w procesie burzenia wyburzenia tego modernizmu, który tak w procesie oddłużania losy działania, ale regularny często taka zaludnienie absolutnie zgadzam jest jest ona na naczelnym przykładem być może któryś, który w ostatnich miesiącach czy w ciągu ostatnich lat był podnoszony, który wszyscy warszawiacy i również przyjezdni mogli obserwować z pierwszej ręki była wymiana czy też komórek konstrukcja destrukcja nie wiem jak to nazwać budynku osłonek ostatecznie otrzymaliśmy jak nowy stary rysunek, a wiele osób zarzuca mu być trochę Frankensteina Mrozek w tym w tym tygodniu w szczytowym okresie chyba szczytowym momencie tego procesu z rad udzielał nam tylko szkielet także za oryginał został tylko szkielet i od stworzenia na takim partiom Klinowski nowy Smyk z dobudowanym dużym komercyjnym plecakiem na jej w sumie w formowaniu się zgadza tak zgadza się z pierwotnym Smykiem na zewnątrz wygląda podobnie Zenon wygląda woda to co było obiecywane nam nam widzom było wyglądało na to, że deweloper inwestor zamierza po prostu po prostu odświeżyć starą formę i zachować ten budynek, a on tymczasem został sam szkielet na tym szkielet zostało coś do 2 dodanego tak to to jest taka sytuacja, w której bardzo łatwo można, by pastwić się na tym deweloper miał osobiście jestem przeciwnikiem tej tej postawy czynienia z deweloperów i w ogóle z przedsiębiorców budowlanych czarnego luda to jest to do nie tak o nim po prostu poprawią swoją robotę natomiast nie można się nie można nie można zaprzeczyć, że tak jak Christian Perez w rozmowie ze mną podkreślał to i o to, o czym napisaliśmy w ukryty modernizm nie, że ten rodzaj rekonstrukcji czy też ten rodzaj traktowania zabytków w jakiej jaki miał miejsce w przypadku sumy ku zubaża jest szalenie ORA coś co jest bardzo cenne 3 LO taki czynnik autentyzmu, którego nie można po prostu sobie wyczarować odbudować stworzyć na nowo z jak być może nie wierz w Chinach zbudowano bajeczny park jest jak jest chiński Paryż z wieżą Eiffla z bulwarami z uliczkami no może zdaniem to co się stało w przypadku Smyka trochę przypomina ten proces inie myślę, że to nie jest najlepszy przykład troski o o zabytki modernizmu jak można wskazać Kreta, a propos tego Paryża polecałbym naszym słuchaczom rzeczywiście stukać Paryż w Chinach to gdzieś po angielsku tą samą frazę i tam można zobaczyć na ulice Paryża, które są niektóre zabytki zostały tam po przedstawiane tak, żeby można było je zmieścić nam na małej powierzchni są dane tylko chińskie napisy do sądu sąd ogłoszenia, a PiS rzeczywiście można nawet w takiej dzielnicy zamieszkać tylko, że on jest pusta tak równo 2 dzielnice miejskiej w ogóle w ogóle budowa przestrzeni miasta jak jak tutaj zwracać uwagę myślę, że mi się żona nie nie wynika jedynie z tych budynków, o których mówiliśmy do tej pory nikt nie jedynie z takich budynków, o których do tej pory lektury, których przypadki do tej pory, bo ruszaliśmy, bo to, o czym, o czym dyskutowaliśmy w książce i to, o czym mówimy teraz to są takie budynki powiedzmy wyjątkowe, które skupiają uwagę budynki najczęściej publiczne budowane po to, żeby, żeby być takimi znakami w mieście natomiast to nie jest jedyny rodzaj budynku mówi tak jak wszyscy wiemy miasto się składają z ogromnej ilości takich zwykłych domów, ale właśnie zmierza do tego pytania, o którym rozmywa się dla siebie przeważnie z włączeniem nagrania właśnie ja się zastanawiałem i dlatego też zaprosiłem, żeby dostać taką prostą odpowiedź czy Warszawie wciągu ostatnich kilku lat zrobiły się ładnie, dlatego że dlatego, że powstają nowe nowe budynki dlatego, że to stary modernistyczne n p. zostały docenione w jaki sposób były jakiś sposób podkreślonej w ich znaczeń inaczej znikną z nich jest część z nich znikła czy jakby się odnieść takie pytania, a stres trudne pytanie, bo zawiera ono tak takie bardzo generalny słowo ładnie to jest rzecz szalenie subiektywna nie można zaprzeczyć temu, że Warszawa się zmieniła zmienia się bardzo dynamicznie cały czas i dla, a dla wielu osób to już samo w sobie to jest oznaką postępu i jak szeroko pojętego dobra i to im się podoba ja akurat całkiem lubiłem Warszawy, w której się wychowałem prawda mam jestem dość konserwatywny w moich poglądach estetycznych i całkiem byłem przywiązany do Warszawy trumnę przygody opisywał Marek Nowakowski, ale wiele osób znikanie tej Warszawy mogłoby nazwać postępem, czyli taka Warszawa sypiących się chodników starych budynków tych powojennych zaniedbanych to było twoje mówić tak jak mówię Warszawa bez reklam Warszawa bez paska los Warszawa bez nowych bloków na Tarchominie dokładne wzrastać w korkach więc, jakby morze może, gdyby wartość właśnie sposób wartościowania tej zmiany nie określa to czy to jest ładne czy nie ładne, ale jeszcze od drugiej strony trzeba porównywać ten rozwój, który zachodzi w Warszawie z z jakimiś z jakimś wyznacznikiem jakimś wzorcem albo przynajmniej budować sobie skalę odniesienia to niektórzy lubią tak do innych stolic porównywać Warszawa jak Berlin, ale wydaje się że, że dobrze dobre tak dobrze jest rozróżnić 2 rzeczy 1 rzeczą w 1 grupą budynków są budynki te publiczne wyjątkowe, które zwracają uwagę, a drugą grupą są te budynki zwyczajne atakiem do mieszkania dla ludzi nikt i jak dla mnie dobrym dobrym odniesieniem jest dla oceny obecnego rozwoju Warszawy jest są te części Warszawy, które mogą oglądać w działaniu, które już zostały zbudowane, które wiem jak wyglądają zbudowane w przeszłości także zamiast odnosić się do jakichś abstrakcyjnych odległych dla wszystkich części Berlina czy Zurychu czy Sztokholmu wolę myśleć o tych nowych części Warszawy, porównując n p . do Żoliborza do starego Mokotowa do Saskiej Kępy i kontraście też do z Ursynowa dostaje, więc do starego Tarchomina i to co uważam najważniejsze najważniejsze przestrzenie, które powinniśmy rozważać rozmyślając o tym czy ta nowa Warszawa okresie buduje jest ładna ładniejsza brzydka brzydsza lepsza rozsądniejsze czy może po prostu głupia, ale jednak chcielibyśmy mieć ładne centrum czy to jest taki abstrakcyjny postulat to znaczy takie, w którym mamy poczucie, że jest taki zamysł architektoniczny, że to jest spójne, że to co powstaje taki sposób przemieszczania rannych pasuje do innych elementów takich drzewek widzę ku czemu zmierzasz oczywiście uwaga i bardzo bardzo łatwo jest zająć się centrum, ale bardzo łatwo zająć się z otoczeniem Pałacu kultury, bo wszyscy tutaj w Pradze, żeby nie docierają przez oglądają tutaj przyjeżdżają podróżni, ale myślę, że ten dlatego właśnie ten problem tak łatwo żyć ciągle uwaga może dokończymy jeszcze da myślę o tych zwykłych budynkach, dlatego że moim zdaniem to jest to jest esencja tego co się dzieje teraz oba w Warszawie jak szukasz tych nowych właśnie inspiracji to gdzie jedziesz na koniec z Ursynowa to właśnie nie ma gdzie pojechać, bo moim zdaniem to co się teraz buduje zbyt daleko odbiega od tego co się już w Warszawie udało czy nie budujemy nowych Żoliborza nie budujemy nowych Mokotowa głównie budujemy nowych Saskiej Kępy budujemy właściwie nowe Stegny nowe Ursynowa nowo kolejne porcje tego co co stworzyliśmy w najgorszym okresie myśli socjalistycznej żyli w co oczywiście inaczej zapakowane i do tego jeszcze ogrodzone, ale w sensie urbanistycznym sensie kształtu tego miasta, które tworzymy my kontynuujemy najgorszy okres myśli o mieście z zezem po prostu nic nie nie zmieniliśmy tego paradygmatu jesteśmy jak naj dalsi od odbudowy czegoś co by przypominało te części Warszawy gra najbardziej cenione no i ci deweloperzy projektanci, którzy właśnie budują nowe nowy Żoliborz, ale każda dzielnica ma swoją z nowym Mokotów Nova Służew każda dzielnica doczekała swoje się swojej nowej wersji takie w cudzysłowie, bo to oni się chyba trochę oburzają on jak słyszą to co mówisz teraz, gdy nie myślę, że myślę, że nie oburzają się, bo są realistami wiedzą znają ramy, w których działają sądzę, że w bardzo duża część, a odpowiedzialności za, a za ca obecny stan rzeczy za to w jaki sposób Warszawa się rozwija leży po stronie tych osób, które ustalają wymyślają i definiują miejską politykę w zakresie mieszkalnictwa i i przygotowania nowych terenów, jeżeli odniesiemy to do sposobu w jaki to się odbywało w dwudziestoleciu międzywojennym chociażby albo w sposób w jaki to się odbywa w innych nazwijmy to bardziej cywilizowanych urbanistycznie przestrzennie pozornym kultury materialnej miejscach świata to spostrzeżenie, że nie jest to cud optymalne mówiąc delikatnie tak czy i nie miasto nie przyda nie przygotowuje odpowiedni parcelacji wyznacza dróg nie sadzić drze w nie uzbraja terenów, przygotowując inwestycję i lądujemy z ze spontanicznym rozwojem prawda, że jakby wystarczy wyjechać kawałek poza miasto, żeby zobaczyć pola, które niedawno obrośnięte kapustą mają wyznaczony lub uwag mają wyznaczono jedno droga przez środek i domki jednorodzinne po obu stronach i później ludzie, którzy zamieszkują te domki o styl zostają przez 2 godziny w korku, żeby przejechać do pracy w nas na Dolnym Mokotowie na Służewiu, gdzie dzień na miejscu dawnych fabryk zbudowano 1000 w biurowcu, ale to byłby taki taki planowanie, jakby z lat dziewięćdziesiątych tak tak takie właściwie do jakiej epoce wciąż tkwimy wciąż są jesteśmy w tych latach dziewięćdziesiątych dwutysięcznych myślę, że w dużej mierze niestety realizujemy w tej chwili takie wizje które, które ukształtowały się w latach 7 0 tak wizję szerokich autostrad, które wynikały z wątków, które wynikały z jakichś kompleksów względem tego co się działo wówczas na Zachodzie, czyli takie w grę w efekcie trzeba znać ikonografię z tych czasów, żeby sobie dobrze wyobrazić to, o czym mówię, ale to były obrazy, w których pomiędzy Lohan Monika Adach pomiędzy wysokimi blokami były cztero pasmowej jezdni którymi szczęśliwi i ludzie dojeżdżali do swoich biur szczęśliwi posiadacze są tak szczęśliwi posiadacze samochodów, których w Polsce w latach siedemdziesiątych była jak na lekarstwo stąd można było sobie bardzo łatwo obejść ten progres zmierza ku temu, żeby wszyscy mieli swojego malucha lub w poloneza, a nawet i ze swoich bloków dojeżdżali do do biurowców na ścianie wschodniej i programów, bo to jest to była taka wizja, która w, którą zamieniła się z planem rozwoju Warszawy i które teraz my jak nie ma nie można się oprzeć wrażeniu, że te plany są realizowane w końcu mamy forsę na te plany mamy samochody teraz budujemy de czteropasmowa dajemy, gdy stokiem dokładnie trochę trochę trochę tak jest natomiast wydaje się, że było bardzo nie dokonała się taka rewizja poważna rewizja idei tego jak kształtować w Warszawie oczywiście są dokumenty, które określają strategie rozwoju Warszawy na Nana na dekady do przodu jest odbyła się nad nimi dyskusję i są organy miejskie, które przed tym zajmują, ale w samej samej esencji tej idei, która przekłada się na NATO co budujemy nie widać jak silne zmiany silnej reakcji na to co co odziedziczyliśmy po to, po poprzednich dekadach, ale tak zadam trochę przekornie to pytanie w jaki sposób zbudować drugi Mokotów czy drugi Żoliborz na obrzeżach miasta co znaczy ten zupełnie inaczej wygląda przestrzeń już w samej definicji jest to przestrzeń, która jest gdzieś na jakimś środku pola, gdzie powstają szeregowe domki, które siłą rzeczy właściwie trzeba zagrodzić no bo obok jest przecież autostrada jak w gotówkę do Warszawy myślę tutaj n p . to w gotówce od strony Piaseczna w jaki sposób wygląda ta zabudowa czy od strony Łomianek trudno mi sobie wyobrazić, żeby tam powstały dzielnice tak zwarte w taki sposób zaplanowany ze swoimi własnymi centrami te jak wyglądają te dzielnice centralne planowanie miasta dowodu jest fascynujący proces bardzo skomplikowany, ponieważ bierze w nim udział mnóstwo multum ludzi multum instytucji muzeum jest dobro zestrzelenie długotrwały, który na dodatek nikt nie przebiega od punktu, a do punktu, by ci tylko cały czas jest, więc zaczyna się, gdy trwa i się kończy rozumie to bardzo skomplikowane ale w jaki sposób po równo jest jakby jak z jak kto jest możliwe, że sobie pozwalać na porównanie takich właśnie przestrzeni na obrzeżach miasta, gdzie powstają nowe budynki zazwyczaj z tymi centralnymi dzielnicami myślę, że w ówczesnym tak jak tak jak, starając się wyjaśnić wcześniej na pewno potrzebujemy przede wszystkim myślenia dobrego i wyobrażenia, a o tym jak chcemy, żeby miasto było zaplanowane jak chcemy, żeby one się rozwijało i w tym w tej przestrzeni w tej najwyższy w tym najwyższy na tym najwyższym poziomie, na którym by kilka osób siada przy stole i mówi dobranoc to to jak podaj dalej będziemy działać w tym terenie widzę deficyt tak widzę jakieś ubóstwo tego myślenia, gdyż jego silnik i brak na pewno być może jest tak, że teraz rozmowy się toczą bój za 2 0 lat kiedy, kiedy one zamienią w plany miejscowej te plany się zmaterializują zobaczę zbudowane na nowe lepsze części Warszawy, ale Bóg i mogę tylko omawiać to co widzę zbudowana jako już budowane i to co widzę jak rozbudowane jest dowodem niestety jakiś wadliwości ubóstwa tego procesu który, który prowadzi do dobudowy, a ten proces składa się właśnie z tego myślenia gadania ustalania praw i zapisów i planów, które później są podstawą do budowy faktycznych lub budynków i jeżeli jadę na Siekierki albo jadę na Tarchomin albo jadę na południowe obrzeża Warszawy to widzę, że w bardzo niewielu przypadkach naprawdę bardzo niewielu przypadkach, jakie Kol wiek myślenie odbyło się przy stole jakiekolwiek gadanie miało miejsce, jakie Kol wiek sensowne ustalenia były podstawą tego rozwoju tak nie nie niem nie może mnożyć tych przykładów nerwowo ale, ale jest jest ich wiele tak jak to jak budujemy Warszawę niestety jest obrazem naszego życia intelektualnego w sferze kultury materialnej w sferze projektowania planowania miast i to nie jest to nie jest coś czym możemy się chwalić w porównaniu zestawieniu z innymi, a nawet w zestawieniu z naszą własną dawną kulturą budowy miast to może zabić, a z drugiej strony pozdrawiając tutaj właśnie mieszkańców tych dzielnic, które wymieniłeś jak to się stało, że ludzie chcą może jest duży popyt na właśnie takie mieszkania, które są w na osiedlach grodzonych w nowych miejscach gdzieś na obrzeżach miast czy od oddzielone w oczy od reszty miasta, dlaczego ludzie chcą mieszkać w takich miejscach no bo kupujący mieszkania i takie mieszkania w ogóle sprzedają się jak ciepłe bułeczki sekrety ekonomii to nie jest moja domena, ale z tego co z tego co wiem rynek działa w ten sposób, że jest, jeżeli jest produkt dostępny znajduje się na niego nabywca to tego produktu dostarcza się więcej wiąże nadal sprzedajemy więcej grodzonych osiedli ludzie w Polsce są przygotowani do tego, żeby dokupować być może, dlatego że jest tak mało alternatywnych rozwiązań przewóz przywołuje taki pro taki przykład bardzo często wielokrotnie już go dodawaniem, który w, którym bierze stąd, że pewną część moich studiów i od wczesnej pracy zawodowej spędziłem w Szwajcarii i poznałem warunki panujące na rynku nieruchomości, w których one są bardzo ciekawe, jeżeli osoba niż do sytuacji w Warszawie tam mianowicie jest taka sytuacja, że w u początków dwudziestego wieku i miasto przekazało bardzo dużą część gruntów spółdzielniom mieszkaniowym, czyli organizacjom, które nie były nastawione na zysk, a ich jedynym celem było realizowanie budowy dostępnych mieszkań w i to spowodowało że, ponieważ tak wiele jest organizacji tak tak wielkim kapitałem dysponują organizacje spółdzielnie, które dostarczają tanie mieszkania to bardzo trudno jest komercyjnym przedsiębiorcom zarobić na na na sprzedaży mieszkań w domu, bo większość ludzi, którzy chcą mieszkanie mogą uzyskać członkostwo spółdzielni stać się użytkownikami, bo w eterze nie kupuje mieszkań garaże wynajmuje też użytkownikami mieszkania w bardzo dostępnej cenie to to jest taki model trochę trochę inaczej, bo on prowadzi do tego, że ostatecznie bardzo bardzo niewiele podmiotów komercyjnych może miasto stać na budowę mieszkań, których są to najczęściej podmioty, które mogą zysk realizować w bardzo długiej perspektywie czasowej czy n p. banki albo fundusze emerytalne to prowadzi do tego, że mając margines zysku 1,5 %o wy takie takie organizacje muszą budować z, projektując budynki także, by zwrot z inwestycji odbył się na przestrzeni 5 0 lat i to oznacza, że jakoś tych budynków musi być bardzo wysoka, dlatego że oni muszą to budynki muszą pracować na na na zwrot przez bardzo długi czas no to w Szwajcarii tam mogą liczyć na, ale teraz wnieść w ciągu 50 lat nikt nie może i że to podnieśmy go do zniesienia zauważa ich w odniesieniu do sytuacji warszawski nie zapominajmy, że w Warszawie nadal po każdym procesie jest jakby trwała jak co cały czas się zmienia, ale w Warszawie nadal największym właścicielem ziemi jest miasto nie jest prawdą jest więc, że duża część tej ziemi na nas sporny status nie można jej używać, bo są do niej roszczenia albo albo nie jest to nie jest jasne, ale fakt jest faktem w rękach publicznych jest ogromna większość gruntów w Warszawie i gdyby miasto w, kształtując swoją politykę mieszkaniową dostarczało gruntów organizacjom typu współdzielenie nienastawioną na zysk odezwał, że rozróżnienie także, że spółdzielnie mieszkaniowe w Polsce trochę się różnią od tych spółdzielni z Zurychu, by miasto w skrócie dostarczało dużą ilość mieszkań w niskich cenach to znacznie by to z zaburzy było powiedzmy w możliwość zarobienia na na komercyjnych grodzonych osiedlach prowadzili miasto ma w ręku ogromny in z ogromną ilość instrumentów, których mogłoby użyć dla zmiany tego rynku i na piłkę i to jest dumna jestem pewien, że dotąd to to nie jest proces, który wymagałby zmiany całości tylko on by się odbył bardzo szybko wystarczyłoby parę tysięcy mieszkań, żeby już wpłynąć na na ceny na kształt tego rynku, a więc tak byśmy zmienili rynek w Warszawie no przynajmniej mój gość często miło, który jest architektem pracującym w Warszawie autorem książki ukryty modernizm dziękuję państwu w Mateusz Luft Glass studio plac do usłyszenia rozszerzenia dziękuję Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: STUDIO PLAC

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

40% rabatu w zimowej promocji TOK FM. Nie czekaj - zdobądź swój pakiet "Aplikacja i WWW" z solidną zniżką, aby słuchać wygodniej!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!