REKLAMA

Jaki jest polski antyklerykalizm?

Weekendowy Poranek Radia TOK FM
Data emisji:
2018-08-11 07:40
Prowadzący:
Czas trwania:
27:44 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
sąd w rządowym itd itd weekendowy poranek stąd też w rządowym Agnieszka Lichnerowicz, a w naszym studiu w Krakowie jest dr Radosław Tyrała z wydziału humanistycznego Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie dzień dobry panie doktorze witam serdecznie socjolog specjalista od niewierzących autor książki bez Boga na co dzień, a chciał, żebyśmy porozmawiali dziś o antyklerykalizmie MMA, zanim mi trochę słuchaczom podpowiem ujawnia, dlaczego tak jak inny temat chciałam na Rozwiń » nowo dzwonek zapytać o definicja antyklerykalizmu, bo wydaje mi się, że w wielu uszach, a brzmi to słowo bym to bardzo tak brzmi agresywnie myślę, że szczególnie wśród osób wierzących ma ono w sobie dużo o innych złych emocji i czy rzeczywiście tak jest, choć czyta to słowo jest słowem agresywnym negatywnym, a i tak sądzę, że oczywiście poprzez ten przedrostek anty na jej skierowania bez treści tego pojęcia przeciwko pewnej konkretnej zbiorowości społecznej my poprzez swoją też już dość długą historię o prawie dwudziestoletnią to to pojęcia narosło takim nad całym szeregiem negatywnych skojarzeń znaczenie emocji, ale czy MON jest no właśnie anty klerykalizm najkrócej mówiąc byłoby to byłoby to podstawa sprzeciwu różnie rozumianego przeciwko obecności defensywne z tak naprawdę słowo nie ofensywne no wydaje się, że to defensywna się ofensywna jakość tutaj się łączą też zależą pełnią też od sytuacji, kiedy ta ta postawa się ujawnia nam ono byłoby przede wszystkim ta postawa bat skierowana przeciwko obecności właśnie kleru czy też jakieś grupy funkcjonariuszy religijnych tak technicznie to, nazywając w obecnym przeciwko obecności w sferze publicznej wżyciu społeczno-politycznym o społecznym i polityczne może tak, czyli to jest tak naprawdę wagon świeckie państwo tak też dasz, chociaż wydaje się, że spora część, kto wie czy nawet nie większość nie wie co Time to tylko takie mają przypuszczeń, ale równie motywowanych postaw antyklerykalnych całej będą się łączyć z jakąś taką otwartą walką o świeckie państwo to zależy też od grupy, która czy też konkretne osoby, która tego typu tego typu postawy przejaw wydaje się, że w Polsce mamy do czynienia z bardzo szeroką kategorią osób, które są de facto antyklerykalne w jakim zakresie, chociaż wcale tego otwarcie mnie deklarowały można nie zdają sobie z tego sprawę, ale z zewnątrz można, by jakoś tutaj pewne przejawy antyklerykalizmu stwierdzić że, zanim przejdziemy do przejawów antyklerykalizmu też pewnych tendencji, jaką czy można wskazać tendencje źli, choć jego nasilenie w Polsce to chciałabym zwrócić uwagę na to, żeby się wydaje mi się, że w taki atak z moich osobistych doświadczeń wynika, ale może się mylę, że dla wielu osób szczególnie wierzących słowo antyklerykalizm zlała się często z ateizmem czy z niewiarą jakąś formą niewiary, bo moglibyśmy wejść w różne postawy osób niewierzących niebezpieczny temat dla Rosjan długich długich, ale że doszło tam takie wrażenie i bywał pan wskazać w takim razie, jeżeli nie są tożsame te słowa po to, jak należy je różnie rozumieć rzeczywiście takie jakieś pierwsze skojarzenie tej bardzo mocno, bo są ze sobą te 2 pojęcia o 2 postawy łączyło, chociaż się jedno tutaj trzeba uważać, ponieważ nie są to pojęcia tożsame antyklerykalizm przed pierwszą już sobie zdefiniowaliśmy ateizm zaś też niewiara generalnie jest to postawa polegająca na jakiś formy dystans odrzucenia tu pewne treści religijnych, a w przypadku katolicyzmu czy chrześcijaństwa byłoby to byłoby to odrzucenie wiary w Boga w różnego rodzaju działalność istoty inne trasy tandetne formy boskości czy też w ogóle rzeczywistość ponadczasową także wcale nie są to postawy tożsame na jej, jakkolwiek rzeczywiście to też zup z różnych badań we wsi wychodziło m. in . z moich zdecydowana większość grochu polskich niewierzących, ale nie tylko polskich, a to są osoby o mocno anty klerykalne nastawieniu to w też jest w polskim narodzie w w gronie osób wierzących duży potencjał antyklerykalizm, a także wśród wierzą, ale turystyka leżąca tak także większość zdecydowana większość polskich niewierzących czy też ateistów to są antyklerykałowie, ale też duża część polskich wierzących to też są osoby o jakość antyklerykalnego nastawienia i PL teraz mam wrażenie moja teza wynikająca z bardzo amatorskie obserwacji jest taka, że my jest antyklerykalizm w Polsce w każdym razie bardziej głośnym, czyli antyklerykałowie są bardziej asertywni nie wiem czy były wcześniej mniej, ale w karierze na pewno mieli mniej odwagi lub przestrzeni do głoszenia swoich poglądów mówi się, że mnie wejście Janusza Palikota na scenę polityczną było ważnym momentem, bo on właśnie zaczął mówić głośno rzeczy, które wcześniej były tabu chyba w debacie publicznej takiej otwartej wydaje się, że teraz ważnym kolejnym momentem było ostatnie czarne protesty czasem tych manifestacji wygłoszoną na otwarcie mniej lub bardziej radykalne hasła antyklerykalne czy pan by to potwierdził już w oparciu o badania czy naukowe przyjrzenie się temu, że w Niemczy antyklerykałów jest więcej czy po prostu są bardziej asertywni, że nie ma już tak takiego pubu czy strachu głoszenia tych poglądów trudno powiedzieć, żeby ich było więcej być może tak takich bezpośrednich badań tutaj takich czarnych antyklerykalizm nie ma, chociaż są badania na temat pewnych faktów Alice, a skład składników antyklerykalizm takich wskaźników można powiedzieć praktyk religijnych, owszem, też są, jakby osobno, ale to nie chciałem gdzieś tam wchodzić w jakąś jakichś zaszłości historii, ale dno trzeba powiedzieć, że ten antyklerykalizm w Polsce był od co najmniej 6, a drugiej połowy dziewiętnastego wieku wykrywać TEDE Fuck też do Polski nie, bo jako jako państwa i to on miał różne swoje oblicza to antyklerykalizm ani takiej proletariat i ludowe bardzo silnie obecne i też tak inteligenckiej w okresie pozytywizmu czy międzywojnia, a zarazem sygnał, że potyczka z ludowych rozumiemy na wsi chłopski tak no bo to formy chłopcu kość wiejską ślubować generalnie skojarzono z religijnością nawet moment ta socjologiczna kategoria religijność ludowe jako takiej o nieco odmiennym charakterze, ale też trzeba przyznać, że od co najmniej od dziewiętnastego wieku nie tylko w Polsce na temat mleka z budowy pojawili się, zwłaszcza w kontekście mocy powołania się różnych ruchów Chłopskich odejście od pańszczyzny w tym podobne rzeczy, gdzie właśnie Keller, a czy czy też kościół był wtedy jakby nie nie tyle po stronie chłopów staną co właśnie po stronie przeciwników my tutaj ten taki to złe emocje resentyment gdzieś tam zaczął narastać i od tego czasu ten nurt jest jakość tutaj bardziej czynnie podskórnie obecne złoże jest taki proces, który w obszarze za porównanie, ale nawet najbardziej widocznym wówczas w Hiszpanii w czasie wojny domowej dowodzi, że kościół stał po stronie władzy, a jeżeli był emancypację czy proletariackiej czy chłopski to wtedy też był anty kościelne antyklerykalne tak rzeczywiście Hiszpan jest tutaj takim dobrym lustrem po służącym porównania wygaśnięcie, tym bardziej że z uwagi na NATO, że oba te kraje są krajami tradycyjnie katolickim także możemy to siatkarze w nos dużo pewnie się nauczyć się z doświadczeń hiszpańskich, a nie są zresztą tutaj kilka dekad przed nami pewnie chodzi o pewne procesy, chociaż nie jest powiedziane, że Polska to też tak się potoczy, ale dziś chodzi o antyklerykalizm taki bardziej współczesne to no rzeczywiście pewnie jest coraz bardziej asertywne jej pewnie po 20 15 jakość tutaj wzrósł z uwagi na takiej konfiguracji na scenie politycznej dojście do władzy prawa i sprawiedliwości, która kojarzona jest z kimś takim zagarnięcie Marian Suzanne kościołem rzymskokatolickim w Polsce, ale też trzeba zwrócić uwagę, że generalnie w Polsce takie tendencje mocno antyklerykalne zaczęły się pojawiać tak naprawdę już po latach to na początku lat dziewięćdziesiątych dwudziestego wieku tuż po transformacji, kiedy kościół da to badania socjologiczne dobre dobrze wtedy pokazał zaczął tracić na takiej społecznej wiarygodności to taki kapitał kredyt zaufania gdzieś tam po okresie komunizmu jeszcze zaciągnięty dość właściwie w kilka lat się posypało bardzo mocno jej wtedy takie pociągnięcie takie próby takie w tej ruchy właśnie Episkopatu czy też kościoła rzymskokatolickiego jak kwestia wejścia do ligi do szkół publicznych czy też kwestia właśnie też ograniczenia dostępu do aborcji wywoływał wtedy, o czym się już Moshe pamięta, ale takie bardzo intensywne i też masowe protesty i to chyba wtedy zaczęła się ta przestrzeń do ujawniania się takiego takich tendencji antyklerykalnych w Polsce, a później to czas pamiętać, że to osiemdziesiąty dziewiąty to jest okres kompletnej zmiany definicji właściwie relacji pomiędzy państwem kościoła wcześniej kościół to siłą, która była sprzymierzona z narodem, a przeciwko, jakby państwo prawda tutaj nagle to się odwraca kościół zaczyna odzyskiwać to co swoje, jakby zaczyna być asertywny w tych w tej relacji pojawia się pole do tego, żeby pewne rzeczy tutaj też odzyskało no to się przestaje coraz bardziej wielu osobom również żądzą podawać teraz oczywiście dziś prawdopodobnie pretekstem do naszej rozmowy jest sam trailer, który wywołał duże zamieszanie nowego filmu Wojciecha Smarzowskiego genialny Pijar być może po gnębienie chorego lub zmieniony element ten system jemy, ale wydaje się, że wywoła burzę ten film, chociaż zobaczymy może może wcale nie może wcale nie jest taki dobry, ale chcą, żeby dać te wskaźniki właśnie antyreligijne antyklerykalizmu czy anty, o którym pan mówił jak można go próbować oglądać właśnie teraz ciekawe, bo można różnie rozumieć pytanie czy antyklerykałem jest już ktoś, kto nie godzi się na obecność śnię krzyży w sferze publicznej takie się, która powinna być świecka nie Emu Moore szkoła czy w sejmie to ten Palikot wraca, które właśnie papież swoim dekretem chciał ten Sejm ten krzyż w sejmie zdjąć czy też mówimy o niezgodzie na obecność księży różnego rodzaju sytuacjach nie na święcenie różnych miejsc przedmiotów w sytuacji czy też mówimy o o niezgodzie na NATO, żeby księża na Księżym, a w telewizji media publiczne też mówią one w zgodzie na księży, którzy dyktują też mówią nam jak powinniśmy rzecz, jaką etykę seksualną, jaką moralnością powinniśmy się kierować czy też Niezgoda na księży, którzy mówią nam na kogo powinniśmy głosować my tutaj co ciekawe są takie badania ucztą nie tylko samo osób po co, bo chyba najbardziej wykonał 20 15, ale one były prowadzone przez ostatnie 2 0 lat na temat pewnych rzeczy, które nie rażą, bo właśnie te sformułowania tego pytania, które też jest kontrowersyjne, ale nie rażą czy też wszystkie rzeczy, które przed chwileczką wymieniłem nie rażą Polak się okazuje, że Polacy wcale nie są jakoś nie bardzo nieprzychylnie nastawieni do tych krzyży właśnie sejmach czy szkołach czy nawet do obecności religii, a katechezy w szkołach publicznych, ale n p . są bardzo nieprzychylnie nastawieni do takich sytuacji, kiedy księża próbują narzucać ich poglądy polityczne albo też są dość nieprzychylni ten trend narasta z uwagi na, a na taką taki trend taki proces prywatyzacji religijności w Polsce do tego, żeby księża mówili jak powinni żyć a, chociaż snu jest to właściwie nas z ich ról ich powołanie, ale tutaj widać, że jesteśmy dość mocno przywiązani do takich kulturowo chyba do takiego pejzażu polskiej nie wiem usiane krzyżami kościołami, ale w jak księża mówią nam zaczynają mówić jak powinniśmy żyć też zaczynają się tutaj na jak się mówi mieszać tak do polityki, chociaż też nikt właściwie nikt tego prawa nie powinien odmawiać to to już zaczyna Polakom przeszkadzać tutaj poziom przyzwolenia również osób wierzących na tego typu praktyk jest bardzo niski, a z bolączek mówi pan, że nie powinien nikt odmawiać księżom mieszania się do polityki ubezpieczycieli mieszczanie to widziałem moment cudzysłów no bo dno mówi mec tak naprawdę o 1 z aktorów ważnych aktorów życia społecznego nie ma żadnego z takiej organizacji pozarządowych obchodzi swoje zdejmować zarówno świeckiej perspektywy tak patrzą ze świeckiej perspektywy rzeczywiście jest to niepożądane moment jej też, że ta świecka transportowego uwzględnia to, że kościół ma bardzo uprzywilejowany dzisiaj możemy go kościół rzymskokatolicki dodajmy ma bardzo uprzywilejowany kanał kontaktu jak w ich wpływu na nad tą polityczną rzeczywistość co bać się przede wszystkim boli, ale jakoś uwiera no ale 3 Mb tak obiektywnie na to patrząc na to trzeba rozpatrywać też kościół jako 1 z ważnych historycznie już obecnie teraz teraźniejszości aktorów życia społeczne również politycznego więc, jakkolwiek to się może wielu osobom nie podobać no to tutaj jakby kwestia odbierania prawa do zabierania głosu w debacie publicznej jest nadal dość kontrowersyjna ale gdy się zarysować czy ma pan takie badania czy są takie badania jakiś portret albo po pewnych prawidłowości, jeżeli chodzi o postawy antyklerykalne i nie lubię używać tego zrobić zderzone z osie naładowane bardzo negatywnymi skojarzeniami, a równie dobrze można uznać za ofensywnej defensywne wyznaczono zawiera w sobie wszelkie różne postawy, więc szukałabym zamiennika, ale nie ma, więc zapytam postara się omijać użyłem tego słowa i zabrał czy są jednak tendencje, jeżeli chodzi o takie postawy, jeżeli chodzi o portret człowieka Polaka, bo ona byłaby dość zbieżne z nieprzypadkowo, bo nas tak KON tendencja jest takim portretem też osoby niewierzące chcieli mówi ma takich głównych charakterystykach społeczno-ekonomicznych to tutaj wiek będzie miał znaczenie wykształcenia, bo inaczej poziom wykształcenia miejsce zamieszkania wiek również oczywiście też poziom religijności magia tej mierzone chociażby często tkliwością uczestnictwa w nabożeństwach takim standardowym wskaźnikiem a, czyli im, więc większym mieście im lepiej wykształcone i im lepiej zarabiający są interesy stąd też jeszcze ważne ważny czynnik będzie Polak tym większe, chociaż mnie jako bardzo mocno lewym tym ten w tym większe prawdopodobieństwo, że będzie bardziej antyklerykalny nastawiane te nie są różnice jakieś totalne co ciekawe ten te wszystkie składowe, jakby się w miarę równo rozkładają, bo po po społeczeństwie ale, ale są widoczne no na pewno to, o czym wspomniałem, czyli poziom wiary Boga tutaj bardzo mocno różnicuje tak jak tak jak tak jak mówię prawie 100 % osób niewierzących w Polsce z uwagi na właśnie bardzo silną obecność kościoła rzymskokatolickiego w życiu społeczną polityczne sfera publiczna jest negatywnie nastawiona na to by też obecności, ale prawie 100 % to, o czym tutaj mówi prawdę, a cele muzealne dla obu jako badacza jest najciekawsza w całym tym procesie współczesnym ciekawe jest w po jak to się potoczy dalej nowa w zamian jak dla mnie ciężki obowiązek wydać prognozę, ale jest w prognozach jest też na Czechy trzeba trzeba trzeba uważać na to socjologiczna prognoza, bo z nimi różnie bywa, ale no to w kontekście chociażby takich bardzo ciekawych badań, które też jak i 2 3 miesiące temu wypłynęły jest sporo szumu oba wywołały badań takiego amerykańskiego ośrodka badania opinii społecznej pióro i serwisanta, który mną przebadał te kilka prawie 100 krajów tak naprawdę pod kątem właśnie taki przemiana religijności też różnic międzypokoleniowych oraz nabyła w czołówce tych zwołali ojców, a właściwie to na pierwszym miejscu w generalnie, kiedy się szczepią zrobiło takiej takie też badanie tutaj około prawie 20 krajów naszego regionu tzw. Europy Środkowo-Wschodniej, gdzie większość z nich też, że to były kraje prawosławne i stan tego badania, odkąd wyszło, że Polacy zdecydowanie najczęściej też byliśmy w czołówce i to na pierwszym w ścisłej czołówce na pierwszym miejscu Polacy najczęściej deklarowali właśnie taką takie za założenie, że taką wiarę w porze tutaj w Polsce polityce i mają duży wpły w, że religia ma duży wpły w na politykę, że politycy często odwołują się posiada takich argumentów religijnych także to też był taki ciekawy dla mnie jest słuchaczom Pasieki był wynik Tęczy co takiego poszukującego czy w tym badaniu tylko by nie pamiętam, że pan pewnie lepiej wie, ale pamięta, ale że młodzi ludzie dramatycznie jak przestają praktykować czy nawet już wierzyć nie nie tyle wierzyć teraz deklarować jako katolicy, chociaż tutaj też był zasadniczy spadek, ale tam była kwestia przede wszystkim postrzegania istotności religii tak ożyciu codziennym postrzegany jako jakiejś istotnej wartości celu dążę po raz 2 tam była kwestia też moc po to, właściwie, by w największych różni zaś chodzi o modlitwa indywidualną codzienną modlitwę, a jako takiej ważny wskaźnik takiej religijności, a Nova ważniejszy nawet niż udział nabożeństwa, bo udział w nabożeństwach to jest raz na tydzień to jest gdzieś tam można powiedzieć, że nie taka sfera sfera takiego publicznego właściwie okazywanie wiary, a codzienna indywidualna modlitwa ma też jest taki jej tak mocny wskaźnik religijności tutaj rzeczywiście no chyba na pierwszym miejscu na świecie się plasowaliśmy się, choć różnice pomiędzy pokoleniem pokoleniami tak 1 8 3 9 4 0, a 40 wzwyż to chodzi oto różnica między pokoleniami pokoleniową, że Azja kraje tak zmiana, która jest, jakim się na prognoz stekiem, która właśnie ma być jakimś prognostykiem zmian oczywiście nigdy nie wiadomo, że to osoby, które dziś ma poniżej czterdziestki jak przekroczył czterdziestkę nie staną się znowu na powrót na różne sposoby religijna, ale co wydaje się, że to badanie jednak pokazuje dość mocno wstrząsnęło chyba na sporą liczbą osób, bo przez te ostatnie 20 parę lat te badania religijności właściwie pokazywał takie takie linie proste, że coś się zmienia coś lekko opada coś lekko lekko wzrasta, ale generalnie nie ma zmian nie było jakiegoś tąpnięcia wiele osób czegoś takiego oczekiwał, że skoro modernizacja transformacja no, toteż sekularyzacja nie czegoś takiego nie było nie było a bo to jest osobne dobre to jest osobny temat, bo nową w pewnym sensie tak było na orbitę tąpnięcia te zmiany no to są zmiany na niekorzyść n p. nie wskaźnika głęboko wierzących na korzyść wskaźnika niewierzący chociażby te zmiany to n p. to jest wydają się najbardziej radykalna zmiana w Polskiej religijności, jaka w ciągu ostatnich kilkunastu lat zaszła to duży stopień sprywatyzowania religii na czcicieli niech nie biorę religijność jako pakietu nie wiem definiowane jego przez kościół rzymskokatolicki, ale jak definiuje, ale jestem religijna na własny sposób to tutaj podoba to nie tak tak sobie notes ta kwestia tego religia korekt w rynku religijnego jako tego supermarketu prawda wybieram to odrzucam tamto to jest bardzo mocno zaznaczone, zaznaczając się trend polskie religijności ostatnich lat i on też może mieć przełożenie na chociażby poziom antyklerykalizm, a być może jest też efektem może być jak i przyczyną ich skutkiem tak naprawdę postaw antyklerykalnych tym sensie może być przyczyną albo ich skutkiem no przyczyną może być się przyczyną może być w takim sensie że na osoby stają się coraz bardziej sprywatyzowane w sensie religijnym, ponieważ zniechęciły się znaczy to jest skutek, ponieważ zniechęcił się wstępie wcześniej do instytucji, a instytucja nie spełniała ich oczekiwań co gdzieś tam nawarstwiały jakieś negatywne emocje dajmy na to antyklerykalne postawy na końcu oberwaliśmy się od tej instytucji zaczęliśmy, czując cały czas potrzeba jakiejś religijności duchowości zaczęliśmy, jakby kultywować na własny sposób, ale z drugiej strony właśnie na to może być też przyczyna antyklerykalnego w ten antyklerykalizmu w tym sensie, że im więcej będzie takich osób tym razem więcej, tym bardziej będzie z kolei narastała ta zbiorowa mu nudno zbiorowa zbiorowo podzielana powstało właśnie antyklerykalną także to są takie procesy, które gdzieś tam na nawzajem mogą się mogą się tutaj nawarstwia zazębiać nie wiadomo oczywiście czy tak będzie, ale o zakres możliwych standardach jak pan rozkazał oczyścić też zależy od tego jaka by jak będzie się rozwijała sytuacja polityczna sytuacja i polityka kościoła, jeżeli mogę użyć takiego sformułowania uda się też jest sprzężenie zwrotne jak pan wskazał również, ale odważyłby się pan postawić jakąś prognozę rzeczywiście tak będzie albo wcale niekoniecznie, bo taki panuje błoga takich takie przeświadczenie, że tak może się stać zgon na modernizację i to, że skoro Polska odbije się Wschodu na zachód no to od lat również wzorem Zachodu tak ten kościół będzie miało Arek ludzie będą odchodzić od kościoła nie uczą duchowości ta niemoc kocham rzeczywiście mu kostek w 2 sprawy są bardzo różnie definiowane 1 oni wcale nie musi oznaczać drugiego, a nową scenariuszy tak to jest możliwe tak sądzę, że ta modernizacja po Polska przez długi czas była wskazywana jako ten wyjątek trochę jak stany Zjednoczone prawda kraju i ulubione strony się modernizuje, ale z drugiej cały czas prawda tamtych 80 90 % z różnych powodów oczywiście uznaje się za osobę religijną, ale to może jakiś trend utrzymuje się przez nawet długi czas wcale nie znaczy, że będzie się utrzymywał wiecznie także po to, oczywiście może się zmienić no teraz mamy do czynienia z Rosją się tym dodatkowym czynnikiem takiej Paul polaryzacji Pollini Martha politycznej tak powiedz, gdzie no i bardziej kościół będzie pewnie postrzegany jako sprzymierzeniec władze ciągle wiele osób gdzieś tam będzie to wielu osób będzie to zniechęcać co do kościoła są też czynniki procesy towarzyszące tak jak n p. kwestia właśnie w czarnych protestów w dziejach tej debaty o około aborcyjne to wszystko może jakoś tak, by tak na koniec jego bank zasygnalizował 2 zdań na czym polega ta wyjątkowość ten fenomen Stanów zjednoczonych, gdzie rzeczywiście, bo kolejni prezydenci odwołuje się do Boga i proszą go, żeby błogosławi Amerykę co w Europie nawet grajka tak jakbym tak bardzo zamieszkanym przez katolików jak Polska w sumie byłoby wolałby jakiś takie, że mimo kontrowersji powiedzmy w 2 słowach się nie da, ale sygnalizował baby Bump na czym polega to jest kwestia całkiem innego typu relacji między kościołem, a państwem oraz 2 całkiem innej historii samego kraju, który z krajami stosunkowo młodym nie tak to taki o tak zamierzchłej historii kraj Europejski jest krajem imigranckich, gdzie ta religia, gdzie co ciekawe mamy oficjalnie model rozdziału państwa kościoła, ale rzeczywiście wskazuje się, że osoba niewierząca czy też oficjalnie podająca się jako za niewierzącą nie miałaby szanse n p. zostać prezydentem Stanów zjednoczonych chcą odwołania religijna w amerykańskiej polityce jak też pełnią inną funkcję tutejsi mówią o takiej osobnej kategorii tzw. religii publicznej religii Obywatelskiej z rodzin to jest taka bardzo szeroka postać czyli gdzie właściwie o czy to protestant czy katolik czy czy nawet osoby o mnie chrześcijan o wyznanie 4 dolne miasto nie chrześcijaństwo nie chrześcijańskie mogą się po to, podpiąć te nie mówimy jak amerykańscy prezydenci nie obronią się jakieś konkretnego Boga dokładnie, ale gole w pewnej idei transcendentny jako takiej, która z funkcją tych obwałowań jest taka tak brzmi brzydko mówiąc inkluzji można powiedzieć tych różnych grup o różnym pochodzeniu etnicznym religijnym takie próba takiej integracji właśnie po pewnym wspólnym parasolem religijnym takie funkcje to z oddziałem na 5 LO ta jest starannie stąd też co ciekawe no ta religijność w stanach Zjednoczonych zmieniają ten obcy tak co najmniej kilkunastu lat odsetek osób niewierzących czy też bez wyznaniowych tam zarasta i toteż dość dość znacznie o tym, się nie mówię aż tak dużo ale, ale po jest taki był widoczny trend od lat dziewięćdziesiątych i leśnych ma inną rozmowę, a na razie bardzo dziękuję dr Radosław Tyrała z wydziału humanistycznego Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, bo państwo goszczą w Krakowie właśnie autor m. in. bez Boga na co dzień socjolog badający niewierzących w Polsce jeszcze bardzo dziękuję za rozmowę bardzo dziękuję również KRN w rządowym itd itd weekendowy poranek stąd Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WEEKENDOWY PORANEK RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium teraz 40% taniej. Wybierz pakiet z aplikacją mobilną - podcasty, audycje i radio bez reklam zawsze pod ręką.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA