REKLAMA

Anioł w domu, mrówka w fabryce - o emancypacji robotnic

Magazyn Radia TOK FM
Data emisji:
2018-11-17 11:00
Prowadzący:
Czas trwania:
27:43 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Jest 11:05 zaczynamy magazyn TOK FM, a w nim skąd się biorą koszulki, bluzeczki, sukieneczki w sieciówkach, kto uzależnia się od internetu czy prawicowość i lewicowość są wrodzone? A także państwo króla Maciusia, króla Maciusia po prostu, ratowanie jeży oraz rozmowa o jakości jedzenia. Małgorzata Wołczyńska, Szymon Boguta, Karolina Głowacka, zapraszamy na magazyn TOK FM. W naszym studio dr Alicja Urbanik-Kopeć, dzień dobry, dzień dobry, z zakładu historii kultury Instytutu kultury polskiej oraz autorka książki "Anioł w domu, mrówka w fabryce", wydawnictwo Krytyki Politycznej.  Rozwiń »
We wstępie do tej książki czytamy pod koniec dziewiętnastego wieku kobiety stanowiły 14 klasy Robotniczej w miastach Królestwa polskiego pracowały we wszystkich gałęziach przemysłu szczególnie zaś w przemyśle włókienniczym, gdzie wśród zatrudnionych było ich 50 % tak wielki tłum robotnicy w wieku, w którym rozwijały się idee emancypacji dyskryminowanych klas społecznych w tym kobiet powinien w końcu zwrócić uwagę działaczek robotnice Fabryczna pracująca utrzymujące siebie rodzinę od siebie tylko zależna mogły stanowić gotowy już model emancypantki, które nie potrzebowała zaczynać drogi ku samodzielności od zera, ale 4 obwodnice były dostrzegane przez ideowe emancypantki Emu to jest pytanie z dosyć trudne to znaczy oczywiście zawsze zdarzały się jakieś wyjątki, które zresztą będziemy mówić natomiast w większości nie w większości one ideałem były raczej spychane na margines tego dyskursu emancypacyjne coś, czego to się grało tylko od odpowiedzą na to pytanie jest wydaje mi się nerwowo to nie wdając się doraźnie w 288 stron wyda decyzję nie, ale wygnały pokrótce myślę, że można nas, że przede wszystkim GM powody z powodów jest kilka pierwszy taki, że ruchy emancypacyjne był Ernst był przewodzą one i też byłem animowany przez kobiety z klasy wyższej to znaczy z miejskiej inteligencji przede wszystkim zubożałego ziemiaństwa i t d. no LNG takie jakie, jaki był założycielki ruchu te, toteż one do takich sobie podobnych kobiet ze swojej klasy społecznej wysuwały pomocną dłoń i nie identyfikował problemy które, które same znały, a problemami kobiet za klasę wyższej była mnie dostępność edukacji brak praw wyborczych, ale brak dostępu do pracy zawodowej, ale właśnie pracy zawodowej takiej jak my sobie myślimy o emancypacji chce dziewiętnastowiecznej tej, która idzie w pochodzie mnożenie się ktoś pamięta pan widział zdjęcia na szkodzące brytyjskich demonstracje sufrażystek widziane są pięknie ubrane w kapeluszu długie długie spódnice i mają transparenty Woods w ogólnym NoMeansNo to właśnie telepraca dla takiej kobiety to była praca tych, które ona pragnęła mieć to była praca mu lekarki nauczycielki inteligentem zachodzi taka prawniczki dziennikarki RM tego typu tego typu zawody natomiast tym o kobietach z klasy Robotniczej nikt nie myślał po prostu, czyli z 1 strony praca jako przywilej Anny dotąd wersji dla emancypacji tek tych z wyższych sfer powiedzmy, a praca jako przymus to ta dla robotnic Faktowi drugi też praca na miarę własnych aspiracji życiowych no trudno było oczekiwać od kobiet, które pochodziły z klasy, która się nie utrudniła pracą fizyczną, żeby one pragnęła po prostu iść pracować do fabryki, która w, których warunki byłe no z na pewno nie nie tak dobre, jakby mogło się w jak bony mogą oczekiwać, że w swojej książce zajmuje się pani również służącymi nie w tej książce nie, ale oczywiście służąca, toteż była oddzielna i ogromna rzesza kobiet pracujących w miastach no i które również zarabiał na siebie, ale i t d. nocą i miały również różne na takie wskaźniki nie znaczniki, które które, by mogły sprawić, że potencjalnie również mogą być kobiece emancypantki, ale jednak pracę w służbie Rank ja też wciąż o tym pisze to jest zupełnie co innego to znaczy po pierwsze, służba domowa istniała na moglibyśmy się tak kłócić, ale od zawsze to znaczy zawsze byli ci, którzy mieli dziś silniejszy dżinsy znanych ludzi, którzy na niego pracowali, a ułatwiającym codzienne życie, więc praca w domu jako służąca, a to nie było teatru nie było w znak emancypacji nie ma oznak industrializacji po prostu dziewiętnastowiecznej, a po drugie, MPEC służącej nie była LM nie byłam nie wzięła się z unijnym praw i prawami niż praca robotnicy fabrycznym służąca była zależna od swoich pracodawców i z 1 strony wielu publicystów np. pisała, że praca domowa praca służący pokojówki kucharki tak dalej to jest lepsza praca to wygodniejsze praca dla kobiety bardziej kobieca, bo jest bardziej kobiece buty z pracą usługowo opiekuńcza właśnie, a po drugie to jest praca jednak w domu nie swoim, ale w dalszym ciągu w domu, gdzie można nawiązywać takie relacje para rodzinne ze swoimi chlebodawcy sam jak wtedy ich określoną prawem pracodawcami, gdzie ma 1 patriarchalny porządek z pandą pani domu albo relacje przez innego rodzaju przymusowe erotyczne, bo przecież wiemy, że do molestowania dochodziło również ze strony panów dobre ogrzewanie, a przede wszystkim w domach właśnie związku z tym, że to była po prostu na miejsca prywatne kontrola jakakolwiek nad warunkami pracy i nad tym co się dzieje z tymi dziewczynami pracującym jako służące była prawie żadnych zostawmy służący na boku to faktycznie jest inny temat będziemy do tego wracać na pewno zajmiemy się robotnikami jedzenie może będziemy dyskutować o tym w jaki sposób emancypantki te ideowe podchodziły do sprawy robotnic to nakreślony ten realny obraz pracy w fabrykach, bo mamy go jednak dość ateistycznego w wyobraźni, że bieda, że źle, że bardzo wiele godzin pracy, że fatalne warunki to jest na pewno jakaś prawda pytanie czy całkowita desperata tak kobieta pracująca w fabryce może zaczniemy od tego, że ten w zależności od tego na przestrzeni czasu na przestrzeni drugiej połowy dziewiętnastego wieku na początku dwudziestego wieku zmieniały się przepisy związane z pracą fabryczną szczególnie pracę fabryczną kobiety dzieci no bo w pewnym momencie zaczęto sobie uświadamiać, że jednak praca kobiet czy dzieci na nocną zmianę szczególnie złych warunkach n p . no jest niekorzystna w latach osiemdziesiątych dziewiętnastego wieku zaczęły powstawać pierwsze jest tam przepisy, które dzisiaj byśmy określone przepisami BHP, jakimi podstawowymi natomiast już, pomijając te różne różne tam rozwój sytuacji Anno to praca w fabryce to była praca na 1214 godzinne zmiany z przerwą na obiad, która zaczynała się około siódmej rano albo szóstej to zależy nam nie znajdą się potem, bo potem przerwana oby praca była również nocne na nocną zmianę można popracować szczególnie w fabrykach, które wymagały takiej ciągłej produkcji, chociaż jak mówią kobiety już później zaczęto z tych prac na nocną zmianę, a wykluczać to była praca w warunkach, które dzisiaj na pewno określili byśmy jako wyjątkowo, acz wyjątkowo ciężkiej też dziewiętnastym wieku powstawały czasem na reportaże, które właśnie opisywał te warunki pracy no to tam było się system Rescue obrazy piekielne typu com kobiety przysypana azbestem gry już panem i t d. przy produkcji luster wszelkiego rodzaju AM o zatrucia Siarką zatrucia tymi drzewami chemicznymi pylica płuc gruźlica od 5 Garbarnia i t d . tak dalej w fabrykach włókienniczych również AM no ale oczywiście to była praca, która wyspecjalizowana w pewnym sensie znaczy wymagający podstawowych umiejętności postawy wiedzy i przede wszystkim bardzo często również bycia w piśmie inną osobą co też mnie nie bez znaczenia, a on to zła praca, która była dla kobiet gorzej płatna niż dla mężczyzn znaczy, że robotnicy oczywiście zarabiały połowę tego co zarabiali robotnicy co było ciut ciekawe no, dlaczego w zasadzie tak było już wtedy one były bardziej jeśli już robotnicy szła do pracy kobieta szła do pracy to znaczenie, tym bardziej musiała to zrobić, więc można było zaproponować gorsze warunki to jest cały splot różnych oczywiście powodów z 1 z nich jest z systemową dyskryminację kobiet natomiast to polegało na tym, że właśnie po pierwsze, uważano, że kobiety są mniej wykwalifikowane niż mężczyźni, więc można im płacić mniej co częściowo było prawdą co znaczy kobiety rzadziej chodziło oto np. ran rzadziej miał jakiś tam podstawowe umiejętności obsługi maszyn na samym początku, ale szybko się uczyłem się z ME, więc można więc, ale uważam, że nie, więc można było płacić mniej, a po drugie, uważano, że kobiety, które idą do pracy w fabryce one muszą istoty pracy są zmuszone, więc można było ten fakt wykorzystać inni dać im nie wiedząc, że one i tak będą musiały do tej pracy pójść Anny, a oprócz tego uważano, że kobiety idące do pracy w fabryce zabierają pracę mężczyznom tak to znaczy, że kobieta, która zatrudnia, który jest na każdą kobietę zatrudnioną w fabryce mama 1 bezrobotnego ojca rodziny który, który nie może wytrzymać jej nowość zawsze znajdzie się w Waszyngtonie zabiera pracę, ale też mniej szyć to pani książce obraz, który on inny jest myślę zaskakujący mianowicie niejaki Karol Dietrich właściciel zakładów żyrardowskich w liście do gubernatora Warszawskiego wspominał tak biedną dziewczynę, która przyszła do fabryki prosto ze wsi po upływie kilku miesięcy trudno nawet poznać tę niedzielę Annie, gdyż chustkę zamieniła na kapelusiki wołowe wydaje znacznie więcej pieniędzy na ubiory i stroje takie, by jednak te pieniądze otrzymywane w fabryce mniejsze niż dla mężczyzn, ale dawały jednak niż awans w Śremie niektórym tak to zdecydowanie tak było znaczy, że żartów jest szczególnym miejscem i też fabryka żydowska w zakładach lniarskich w Żyrardowie to szczególne miejsce, bo tam w ogóle wydostanie się tam było najwięcej kobiet pracujących tam właśnie około 50 % w zakładach lniarskich w pewnym momencie zostanie pracy w zakładach lniarskich w Żyrardowie to byłam w tym to była ogromna szansa życiowa, bo tam też było tam też była dobrem to co dzisiaj być może Włosi nazwali Kozak, a i tak socjal i infrastruktura dla dla robotników tam szpital ochronkę dla dzieci frajda tak dalej natomiast w ogóle zapamięta, że duża część robotników robotnic to byli inni mieszkańcy miast, którzy postanowili zatrudnić w fabryce, ale to byli imigranci ze wsi z okolicznych dalszych lub bliższych wsi, którzy do miasta przybywali na OZE, szukając poprawy losu i kobiety szczególnie to poprawa losu znajdowały w tym sensie, że nasi znajdowały się pod ciągłą pan pod ciągłą presją całe rodziny również kontrolą księdza i t d. lekturze eks oczekiwanie od nich tego, że po prostu wyjdą z szybko za mąż i nie będą pracować na gospodarstwie za darmo, bo to nie była praca która, która była opłacana wówczas na po wyprowadzce miasto to taka dziewczyna po pierwsze, uwalniała się od wpływu rodziny dziedzica księdza i t d. mogła robić to co chciała również ująć w pewnych w pewnych już tak powiem na granicach, ale jednak w porównaniu ze wsią oczywiście no i oczywiście drastycznie poprawiała się jej sytuacja finansowa, ale oczywiście tanieje niezależność przynajmniej częściowo była już powodem do podejrzenia zlotym więcej państwu powiem po skrócie informacji rozmawiamy o książce Ania w domu Mrówka w fabryce, której autorką jest ranny pani dr Alicja Urbanik Kopacz obecna studia 1122 Karolina Głowacka przy mikrofonie w naszym studio dr Alicja Organika będzie dobrze jeszcze raz w innym autorka książki Ania w domu Mrówka w fabryce wydawnictwo krytyki politycznej świeża publikacja rozmawiamy o robotniczych w fabrykach i o tym w jaki sposób emancypantki mnie ideowe te, które pisały o tej sprawie zwracały uwagę, gdyż właśnie zwracały uwagi na cały ten świat pracujących kobiet nieszczera chciałabym, żebyśmy opowiedziały do końca wygląda praca w fabrykach czy np. było coś takiego jak przyzakładowe przedszkole Leon to zależy od fabryki, aczkolwiek kilku nastu, a tak były takie instytucje w ogóle mnie praca w fabryce wówczas wyglądała w ten sposób, że pracował w niej bardzo często szczególnie z mniejszych trochę miejscowościach pracowało w niej EMG często cała okolica, nawet jeżeli nie całe miasto tak jak w Łodzi, która bada i oczywiście dużym miastem i Warszawie od świata jak w Żyrardowie, gdzie było 1 zakłady zakłady włókiennicze i tam pracowało całe miasto w związku z ciałem, a fabryka otaczała infrastruktura to znaczy mieszkania dla RM zaczyna pracę rad dla robotników, a które się dostawało oczywiście tak no to efekt preferencyjnych cenach z przydziału przy przy pracy, a oprócz tego szpitala przy Fabryczny oprócz tego szkoła przy Fabrycznej to znaczy szkoła z 1 strony dla samych robotników, bo jednak robotnicy rolni bardzo dużo młodsi być może niż nam się, że daj znać tam często pracowały dzieci, a innym nastolatkom ówcześni nastolatkowie na Robotniczej oraz 16 to już był zwykle taki dość doświadczony w tamtych, więc szkoła albo dla robotników albo ile dzieci robotników AM i Ochronka ochronkę, czyli to co dzisiaj byśmy nazwali przedszkolem element to znaczy oczywiście fabrykach pracowały na nierzadko całe rodziny to znaczy matka ojciec i dzieci te starsze, które mogły już pracować w fabryce, bo tam również były jakieś ograniczenia on też prowadzone im później tym większe związana z wiekiem dzieci, które mogą obracać fabrykach najpierw dzieci poniżej dziesiątego roku życia nie mogą praca potem poniżej dwunastego roku życia w pewnym momencie nawet poniżej piętnastego na tor po dość późno w każdym razie RO pracował całe rodziny, więc do ochronki przy Fabrycznej oddawano te najmniejsze dzieci, które jeszcze nie mogły się plątać po hali Fabrycznej w teście powiedzmy od jedno klimacie społecznym wokół robotnicy, czyli tych osób, które tych kobiet, które wychodziły poza sferę domową, a skoro kobieta jest poza sferą domową w tamtym czasie no to trochę jest podejrzana mówiłyśmy o tych innych dziewczynach dziewczęta ze wsi, które przyjeżdżały już trochę się wyzwalały serc tych z okowów pewnej moralności i czujnego wzroku rodziców czy proboszcza przyjeżdżały do miasta no właśnie no przecież gotowy sposób na demoralizację tak zdecydowanie to znaczy rano robotnicy patrzono bardzo nie uszło etyki w bardzo bardzo nieufnie, dlatego że robotnica przekraczała kilka różnych norm kulturowych, które wówczas były na oczekiwaną w grze kobiety się tymi cen żywności stosować do tych norm to znaczy robotnice MP wiersze były niezależne w tym sensie, że zarobią własne pieniądze i nie musiało polegać na pieniądzach Dereń żadnego z tradycyjnych opiekunów kobiety po drugie, od kobiet wówczas oczekiwano tego, że będą zamknięte albo w domu albo, że jeżeli będą poza tym domem to monolit pod opieką właśnie przyzwoity Kita, ale też przez Woicki czy to jakiś zaufanej pani od Towarzystwa czy też męża czy ojca czy bratankiem członka rodziny na robotnice siłą rzeczy do pracy szły same prace były same z pracy wychodzimy z samego domu wracały same apotem mogły pójść sobie same do sklepu mogły się pójść same namiętne spotkanie towarzyskie np. no to budziło wielki wielki niem wielką nieufność po trzecie jednocześnie robotnice znikająca za murem na fabryki zabrano fabryczną, która rozegra się gwizdek bramę zamykano za spóźnienia były kary i t d. Kramarz zamykał Presco na 4 spusty no to tak naprawdę nikt, kto znajdował się po drugiej stronie tego wysokiego muru Fabrycznego nie wiedział co się dzieje w środku, a w 2 brygady zwaną no History niestworzone znaczy oczekiwano, że robotnice w tych halach fabrycznych, gdzie oczywiście pracowałem wre w niektórych działach przemysłu same kobiety neon w szklarniach tkalni pytać dalej, a na to tak być pracował w 1 hali i one były pod ciągłym nadzorem Ellen jakiegoś Mn nadzorcy zmianę co znaczy mężczyzny, który chodził po tym, pomieszczeniu i pilnował czy dobrze pracują w ciszy skupieniu nie plotkują nic nie nie obijając się tak dalej dalej na miejscu była sytuacja, która była moralnie dwuznaczne, a właściwie to jednoznaczna dla obserwatorów i teraz spójrzmy na MMC pan takich, które na to wszystko patrzyły i co one widziały czy też np. pojawia się też komentarze, że robotnicy są właśnie podejrzane ze strony tych, którzy w dniu kobiet, które właśnie miały być z tymi, które inne proponowały zmiany postęp wyzwolenie kobiet oczywiście to nie jest także emancypantki i nigdy, że źle emancypantki po prostu zamykały oczy i nigdy nawet słowem nie zająknęła się o kobietach klasy Robotniczej, ale absolutnie nie natomiast RM królował taki pogląd, że robotnicy fabryczne to są kobiety z innej klasy społecznej, a ta inna klasa społeczna ma naturalnie inne niż aspiracje inne cele inne potrzeby niż klasa wyższa, więc nie można wciągać ruchy emancypacyjne go robotnic, ponieważ one mają po prostu inną wrażliwość i też inne potrzeby część emancypantki pisała wprost, że dolą robotnicy Fabryczny powinien zająć się ruch robotniczy jakiś właśnie Lorenza forum o rentę, ale w nią gwarancji na zabytek nie radzą sobie z naczepą bez kobiety, które przede wszystkim są robotnikami ani ścieżki są kobietami ze skurczem ruch socjalistyczny, który walczy o poprawę o poprawę warunków pracy i wyzwolenie spod jarzma fabrykantów i t d. tak powiem po prostu myśleć o robotnikach i robotnica jako 1 grupie społecznej, którą która, której interesy reprezentuje z drugiej strony część emancypantki pisał np. że robotnicy pracujący w fabryce jest pozyskiwana z soi co było oczywistą prawdą i tym gorzej niż dać, tym bardziej niż robotnik mężczyzna w związku, z czym dochodziło do takiego wniosku, że dla dobra kobiety z klasy Robotniczej ona powinna po prostu odejść z tej fabryki i nikt nie pracować w fabryce to argument, który uciekł ciężko było wrócić, ponieważ w absolutnie prawdą jest, że warunki pracy fabryczne były bardzo ciężkie i często bardzo szkodliwe dla kobiet w tym gorzej niż dla mężczyzn natomiast wydaje się, że te kobiety, które w ciężkich warunkach zdobywała sobie niezależność pewnego rodzaju tę niezależność, które już mówiłyśmy stąd powiedzenie im przez kobiecy ze ruchy emancypacyjne stara się nadal zostawcie to wróci do domu i bądź żonami pilnujcie swoich mężów wydaje się dość dziwne, ale czy sam robotnice były zainteresowane ideami emancypacyjne ani w to jest pytanie, na które ciężko odpowiedzieć, dlatego że robotnice RM mimo tego, żeby w zaskakującym być może zaskakującym dla czytelnika na innym procencie był w piśmie ne mu to było raczej koło 494050 % jest bardzo dużo jak na ówczesne jak na ówczesne warunki AmC one nie chciały nie miał czasu albo nie zachowały się, że w GM jakieś poważniejsze materiały piśmiennicze, które mogą, by stwierdzić, że robotnicy tak brały udział, a ruchy emancypacyjne na pewno mamy informację o tym, że robotnice, a szczególnie w okolicach 1905 roku mają oczywiście strach strajku żyrardowskiego strajku Szklary pierwszego strajku na ziemiach polskich 1800 osiemdziesiątym trzecie roku strajku kobiet, które rozpoczęły kobiety są one na pewno odzywały się w sprawie poprawy warunków ich pracy, jaką ona członkiem klasy Robotniczej po natomiast RM wszelkie informacje którymi się udało zebrać raczej poświadczają, że to było kobiety, które miały na cele wyrobioną niezależność powieść Wydra panu wręczyć ciężko wywalczoną, że inną, że tak naprawdę, jeżeli RM, jeżeli towarzyszyły się wzorem, w jakich ruchach to jednak to było właśnie ruchy robotnicze co znaczy ważąca poprawę losu klasy całej klasy, a niekoniecznie ruchy emancypacyjne do dziś ruchy emancypacyjne często nie miał im zbyt wiele do zaproponowania oprócz informacji, że w panie drogie i iść do domu, bo w fabryce czeka was gruźlica pylica śmierć i rent z przepracowania w tamtej środy ma co pan, gdzie była dyskusja na temat łączenia macierzyństwa i pracy zdecydowanie tak natomiast to też oczywiście jest problem którym, który szedł dwutorowo, bo tak mamy z 1 strony nic, a przede wszystkim w dziewiętnastym wieku rola kobiety jako matki to była to duet to była oczywistość to znaczy nie dyskutowano jeszcze pod koniec dziewiętnastego wieku o tym czy n p . w ogóle kobiety mogłyby uniknąć macierzyństwa i gra raczej traktowano to on poza jakimiś tam bardzo skrajnymi skrajnymi ruchami, ale generalnie na nic nie nie rozmawiano raczej o tym, żeby kobiety unikają macierzyństwa tylko jak połączyć pracę z macierzystym, bo oczywiście argument o tym, że kobieta, która pójdzie do pracy jakiekolwiek prace zaniedbań dzieci męża, a przede wszystkim swoje biedne dzieci no to był 1 z koronnych argumentów przeciwników emancypacji w Nowince ma nas pośród samych emancypantki, gdyż ten argument w samym końcu banki starały się przede wszystkim udowodnić, że one, gdy będą redukowane, gdy będę miał pełnię praw politycznych społecznych dostęp do edukacji uniwersyteckiej dostęp do pracy intelektualnej i tak dostęp do głosowania Anny to one w ten sposób wtedy będą lepszymi matkami, ponieważ mówiły, że kobieta, która jest ciemna kobieta, która jest zniewolona kobieta, której społeczeństwo mówi, że ma być Lu ozdobą salonu albo, ale i siedzieć cicho się nie odzywać nie jest w pełni rozwiniętą jednostką ludzką, a więc nie jest w stanie tak naprawdę przekazać swoim dzieciom żadnych wartościowych MR w czasie żadnych wartości, ponieważ sama tych wartości nie ma w sobie, bo jej dusza jest nieraz boli dusza jest bliska lało od tak tak pisały Szanowni set to był taki argument o tym, że właśnie tak należy go wyciągać emancypacji, ponieważ one będą lepszymi matkami natomiast oczywiście pojawiała się pan wzmianki o tym, że na tak, a co z kobietami, które właśnie pracują fizycznie to znaczy nam m. in . z robotnikami fabrycznym w końcu ten problem był poważniejszy i pisma emancypację na takiej jak nowe słowo albo albo ster czyli, czyli pisma zakładanych na przełomie wieków przez przez emancypantki starały się ten temat podnosić Miłosza może cel rzeź na grę nic takim realnym rozwiązaniem jest być może niekoniecznie, żeby kobiety, żeby robotnicy odeszły z fabryk, bo też zdawano sobie sprawę, choć rzymskim powstałym torze mierzy mnie, że żenię, że nie można powiedzieć wszystkim kobietom z klasy Robotniczej, dla których praca w fabryce to jest źródło utrzymania i ich dzieci, żeby po prostu przestał pracować, więc razem ze Stróż jest możliwe jest postulowano n p . takie wówczas fantastyczne jeszcze absolutnie projekty jak np. urlopy macierzyńskie płatne urlopy macierzyńskie płatne chorobowe zakładanie większej ilości przedszkoli ochronek żłobków albo n p . Samopomoc związaną z zakładaniem żłobków przez kobiety, które numeru razem pracowały w 1 wjedzie tam w 1 fabryce i mnogość jakoś dogadać w związku z opieką naprzemienną nad tymi dziećmi tak dalej, ale generalnie pisano w duchu takich specjalistycznych ówczesnych pomysłów, że remont im bardziej społeczeństwo i państwo przejmie opiekę nad dzieckiem w tym łatwiej im lepiej będzie kobietom pracować z prawdą skasowany czy w czasie pracy nad tym tematem było coś co panią zaskoczyło zaskoczyło mnie to jak bardzo pozytywnie o swojej pracy wypowiadały się robotnice, ponieważ to było coś ważnego tak, a ponieważ wiadomo, że dostęp mamy w większości najłatwiejszy dostęp mamy do wglądu tekstów produkowanych przez kobiety i mężczyzn z klasy wyższej, ponieważ te teksty są Zach się zachowane były drukowane tak dalej nie mamy do nich dostęp obecnie mam natomiast ciężko było drugie do dokopania się do ronda do oświaty z samych robotnicy co mi się udało w pewnym sensie, ponieważ część materiału stanowią wywiady prowadzone w latach siedemdziesiątych dwudziestego wieku ze starań Kimi kobietami, które jeszcze rozpoczynała pracę w fabryce żyrardowskiej na przełomie wieków dziewiętnastego dwudziestego, czyli w latach siedemdziesiątych miał już lat blisko 90 np. 80 kilka w ikonę opowiadały o swojej pracy w tych fabrykach jako o czymś wspaniałym to znaczy do tak wg ich wg nich, że do fabryki szła mama ciocia kuzyn kuzynka siostra starsza siostra młodszy brat drugi brat trzeci brat każdy pracował w fabryce dziewczyna, która nie dostała się do pracy w fabryce, bo też była taka możliwość, by się nie dostać postrzegała jako Ostródy jako porażkę, ponieważ po pierwsze nie mogą być razem ze swymi koleżankami, z którymi się wychowywała przestałem się całe dzieciństwo nie mogą być ze swoją rodziną ze swoją matką i nie chce z nami środowiskowe ścieżkę kariery tak, ale przede wszystkim 1 z nich w kryminałach koszt oczywiście, że kariery no to to była kariera wspominała 1 z nich o tym, że leży np. że jej pierwszego zarobionego rubla, którego dostała po powrót płacze wybłagała rodziców, że mogła wydać kupić sobie nową sukienkę i była tak siebie dumna, że właśnie zarobiła te pieniądze na sekcje swoją własną spodni nową nazwą spódnice i że ich zdobyło na to wspomina 89 letnia kobieta wspomina jak mają stać 13 zarobiła rubla i kupiła spódnicę to, bo taki cudowny dzień mamy tutaj rozmawiamy o fabrykach z przełomu wieków, a już za 20 kilka minut po dwunasty rozmawiano o tym w jaki sposób produkuje się współczesną modę, ale nie w Europie tylko właśnie gdzieś np. w Bangladeszu zapraszam państwa na tę rozmowę po dwunasty i adres dziękuję pani dr Alicji Urbanik Kopeć z zakładu historii kultury Instytutu kultury polskiej oraz ze mnie autorki książki Anioł w domu Mrówka w fabryce wydawnictwo krytyki politycznej gratuluję publikacji państwu polecam dziękuję bardzo dziękuję bardzo skrót informacji
Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: SOBOTNI MAGAZYN RADIA TOK FM - KAROLINA GŁOWACKA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Skorzystaj z 20% rabatu, wybierz pakiet i słuchaj wygodniej!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA