REKLAMA

Spektakl o Wielkim Głodzie na Ukrainie

Data emisji:
2018-11-20 16:00
Audycja:
Popołudnie Radia TOK FM
Prowadzący:
Czas trwania:
22:28 min.
Udostępnij:

"Tak Było Miło, Było Cicho….znowu Licho. Czerwony Głód" - Spektakl w Teatrze Polskim w Warszawie odbędzie się 23.11. O spektaklu opowiadają goście Pawła Sulika, Iza Chruślińska i Piotr Tyma.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

7 minut po godzinie szesnastej, Popołudnie Radia TOK FM, dziś we wtorek 20 listopada słuchamy Radia TOK FM, a w naszym studiu goście, pani Iza Chruślińska, publicystka, wieloletnia działaczka zaangażowana w dialog polsko-ukraiński, dzień dobry, dzień dobry, Piotr Tyma, historyk, publicysta, prezes Związku Ukraińców w Polsce, dzień dobry, dzień dobry - częsty gość na antenie Radia TOK FM, słuchacze pana i słuchaczki pana kojarzą. Zaczniemy może tak naprawdę od zaproszenia, zaproszenia naszych słuchaczy. 23. czyli w piątek, tak zapraszamy, gdzie, do Teatru Polskiego Rozwiń »
Teatru Polskiego, scena kameralna godzina dziewiętnasta na takie spektakle, na których czekaliśmy wspólnie z teatrem aż uda się zrobić od w sumie ponad 3 lat od kiedy rozpoczęliśmy z VAT czy związek Ukraińców w Polsce realia, a blisko zaprzyjaźniona i współpracujący od wielu lat ze związkiem Ukraińców w Polsce zaczęliśmy dzięki życzliwości ponad Andrzeja Seweryna dyrektora teatru taki cykl ukraińskie wieczory i choć ten spektakl poświęcony wielkiemu Głodowi będzie w ramach tych ukraińskich wieczorów i one były wygląda bardzo interesująco.

Po pierwsze, dlatego, że pani Anne Applebaum zgodziła się, abyśmy z Piotrem ty mogą jako autorzy scenariusza wykorzystali dowolne fragmenty z książki czerwone głód i rzeczywiście z podstawą scenariusza to są wybrana przede wszystkim wspomnienia, ale też świadectwa i niektóre dokumenty, które tam też ciekawie współgrają z tymi wspomnieniami czekali oczywiście w cudzysłowie wprost dobrostan to konfrontacja z UE i do tego są Yale jest jeszcze poezję Tarasa Szewczenki Mykoła Rudenko automatyczny plus i to jest właśnie też taki wielki wielki i wielki wkład taki, który może się okazać bardzo ciekawe w tym połączenia dla publiczności, czyli cała oprawa muzyczna śpiew i jej oprawa audiowizualna przygotowana przez artystkę, która jest ukraińską Polskę polską artystką Roksana Wika luk i o osoby, która z nią współpracuje Wolfram Spyra tak on się zajmuje obsługą całości elektronik elektroniki i razem przygotowali to takie wizualne, ale w związku z tym bardzo serdecznie zapraszamy, tym bardziej, że to jest 180 ta piąta rocznica wielkiego głodu zresztą bardzo uroczyście obchodzono na Ukrainie już teraz, mimo że sama rocznica wypada w sobotę 2004. 4 listopada, ale to przedstawienie też odbędzie się w przed 2 dni po piątej rocznicy początku Majdanu, który nazywamy dzisiaj rewolucją godności i tak też przy końcu tego spektaklu nawiązujemy właśnie do tych wydarzeń bardzo ciekawy wątek ciekawie z bardzo symboliczne spotkanie tych 2 rocznic, ale chciałbym wrócić jeszcze do samego wielkiego głodu to dla tych słuchaczy dla tych słuchaczy, którzy może nie spotkali się jeszcze z książką Anne Applebaum albo to niewiele w Polsce na ten temat wydano tak naprawdę wierzą naprawdę tak dużą całościowo pozycja jest książka Anne Applebaum, ale chciałem zapytać czy to jest tak piętro tym się zagrać czy to już jest określenie, które w Polsce jest znany czy tylko w wąskich kręgach jednak czy Polacy to krok nie wiedzą, jakie lata gdzie jakie tereny co wydaje mi się, że właśnie dzięki zarówno w książce Anne Applebaum ma także ta może temat jest od wielu od wielu lat obecny w polskich mediach, ale też w przestrzeni politycznej to znaczy Senat Sejm Polski na uznało wielki głód za za ludobójstwo, a są historycy publicyści, którzy oczywiście w niedużych nakładach wiemy, kto czyta pracę historyków, ale zajmują się problemami mamy już zarówno prace ukazujące Polski aspekt wielkiego głodu, bo trzeba pamiętać, że ofiarami wielkiego głodu byli głównie Ukraińcy, ale wielki głód dotknął także obywateli sowieckiej Ukrainy narodowości polskiej żydowskiej greckiej i innej zamieszkujących Ukrainę to mamy już pewien postęp, jeżeli chodzi o wiedzę też pojawiło się, zwłaszcza w internecie jest dosyć dużą o filmów, które były przygotowywane od lat osiemdziesiątych i w Ukrainie, zwłaszcza w ostatnim okresie w różny sposób temat jest wielkie wielkiego głodu jest obecnie to jakby sprzyja temu, żeby temat ten tak stało się uniwersalnym międzynarodowym, zwłaszcza w po rewolucji godności wraca na ten temat w takim bardziej współczesnym ujęciem, ale bardzo rozumiem ważna sprawa trzeba powiedzieć wszystkim nas słuchając, że do w związku Radzieckim ten temat miejsc, a po pierwsze, zaprzeczała inną po drugie, karano za wszelkie przejawy wspomina Ania, a publikowania czegokolwiek do lat osiemdziesiątych w latach się pod koniec związku Radzieckiego nieśmiałe zaczęto o tym, mówić głównie pod wpływem aktywności diaspory ukraińskiej ach, i słynne i konferencji zorganizowanej przez Kongres Stanów zjednoczonych, a książka Roberta com konkurs na żniwa rozpaczy w później prace zbierane przez historyków ukraińskich w tym np. dziennikarza amerykańskiego ma o korzeniach indiańskich ronda Roberta Melissa auf pokazały, że to zjawisko nie było tylko w nea głodem tak jak mówiono w związku sowieckim, a wynikającym z warunków pogodowych i i pewnych kłopotów model organizacyjny tak jak to, że wznawiano, ale że skala zjawiska oraz sposób służy wprowadzania tych drastycznych konfiskat np. żywności blokowania całych obszarów z Ukrainy, żeby ludzie nie mogli się wydostawać się przywozić żywność świadczyło o tym, że była to zorganizowana akcja i do dzisiaj trwają tak naprawdę dyskusja wokół w skali od ofiar wielkiego głodu marże banków amerykańskich sił amerykańską dzięki czemu wszedł do ludzi i w latach pięćdziesiątych Rafał Lemkin polsko-żydowskich prawnik on w ciągle mówił o tym, że to jest właśnie typowy przykład ludobójstwa, gdyby ktoś pytał co to jest ludobójstwo to właśnie w ugodzie z Ukrainą gigahercami jeszcze dodać do rzeczywistego, o czym mówił Piotr w kontekście poza Ukrainą to aż wrze w 2000 drugim roku, bo wielki głód to jest 193233, czyli w 2000 drugi roku była pierwsza taka wielka okrągła rocznica i AM nasi przyjaciele dziennikarze z Ukrainy wówczas próbowali zrobić reportaże nagrania z osobami, które przeżyły wielki głód jako dziedzina, bo wiadomo, że osoby, które przeżyły jeszcze przeżyłem trochę starszym wieku to i tak odeszły i a oni sami byli pod wrażeniem, bo mówili nam o tym, że część osób nadal bała się pan zapytał o to, jakie były jako polityka wobec wielkiego głodu była w związku Radzieckim oni nadal się bali w 2000 drugim roku 11 lat po odzyskaniu przez Ukrainę niepodległości mówienia o tym co przeżyli w czasie wielkiego głodu, więc skala teraz tak mówiliśmy o milczeniu o polityce milczenia, ale właśnie w książce Anne Applebaum jest jedno innych część przy końcu książki, która robi niesłychane wrażenie to są 2 rozdziały czy 2 pododdziały tak dokładnie pamiętam pierwszą część tez o tym co Stalin i sam związek radziecki robią, że np. lekarze byli zmuszeni do fałszowania przyczyny śmierci osób głównie podawano, że w Werderze epidemia tyfusu czy jakaś inna choroba nie mogło coś takiego jak śmierć głodowa nie istniało nie wolno było o tym, pisać, ale i n p . dlaczego taki był też strach przed mówieniem w 2000 drugi roku, bo za znała mówienie o wielkim głodzie czy o napisanie o wielkim głodzie w czasach związku Radzieckiego po prostu gorzej, gdy groził błaga, a potem obóz śmierci, więc ich tylko jedno zdanie, ale to jest też sprawa milczenia świata wobec wielkiego głodu i ona o tym, Pisza zobowiązuję się do egzemplarza wróćmy wszak zasilali Anne Applebaum i innych do wielkiej wody poznajemy też rocznicę Majdanu, która wypada jutro nasza Eliza Kruszyńska i Piotr Tyma po informacje wracamy do rozmowy o 23 minuty po godzinie 16 przypomniał, że w studiu Zaroślińska publicystka wieloletnia działaczka zaangażowana w dialog polsko-ukraiński Piotr Tyma historyk publicysta prezes związku Ukraińców w Polsce czas dzień dobry w Chinach grę w pierwszej części nasze rozmowy państwo mówili o przedstawieniu, na które zapraszali państwo w piątek na scenie kameralnej teatru polskiego już o dziewiętnastej 301930 to był już po dziewiętnasty przy po 19 i to jest przedstawienie, które opiera się w książce Anne Applebaum, która dotyczy i opisuje bardzo kompleksowo wielki głód na Ukrainie, która dla części polskich Czytelników to była pierwsza obok książkę, która w tak kompleksowy sposób zna znanej autorki, a dotyka tego tematu co nie znaczy, że my w Polsce mamy pełną wiedzą jeszcze zanim przejdziemy do dysput symbolicznego spotkania rocznice wielkiego głodu i rocznicę Majdanu to muszę zapytać jeszcze 1 rzecz, która być może dla niektórych jest nieważna, ale dla mnie, który będzie zaskakujące Otóż w okresie międzywojennym śmiech kiedyś w Polsce wolną prasę mieliśmy dużą mniejszość ukraińską, która świetnie wiedziała co się dzieje na Ukrainie, że tam dziesiątki tysięcy ludzi w tydzień dlatego nie umierają z głodu to odruchem serca było, żeby natychmiast organizować pomoc i ta pomoc była organizowana organizowano MD di zbiórki żywności i t d . tak dalej, ale jakoś dotarliśmy to z naszej świadomości i mało tego baliśmy się na tę drugą rzecz to jest bardzo wstydliwa mianowicie, że z różnych względów geopolitycznych Polska tłumaczy powodzianie nie będziemy nic wysłali na Ukrainę wprowadziła cenzurę w do prasy jak można ją chciał powiedzieć oczywiście są co pojawia się w różnych miejscach, jeżeli się to zbierzemy sami mamy wtedy całościowy obraz mi m. in . w książce Timothy Snydera poświęconej Henrykowi Dąbrowskiemu znanemu w Polsce głównie z tego epizodu, gdy był wojewodą Wołyńskim, a bardzo dokładnie opisaną ten moment, kiedy z Ukrainy przybywają uciekinierzy z głodujących ukraińskich wsi, a jest stan podwyższonego napięcia jest oczekiwanie, że po i były bunty na Ukrainie, że to będzie element, który destabilizuje sowiecką Ukrainę tylko, że oni pojawiam się w niewłaściwym momencie do polskiego artysty na wtedy dąży do uregulowania relacji ze związkiem sowieckim i wszelkie informacje o wielkim głodzie stara się tonować, a oprócz część ludzi jest od wysyłanych na żadne głodującym Ukrainy to jest 1 epizod drugi epizod jest taki, że organizacje zarówno Ukraińców galicyjskich, jaki Petlury owców, czyli emigrantów politycznych z wielkiej Ukrainy stworzyły komitet pomocy głodującym w krainie taki komitet i tam m. in . w Przemyślu, ale też we Lwowie w innych miastach, gdzie społeczność ukraińska o zrozumiała, że to jest ta niewyobrażalna tragedia staramy się pomagać m. in. w metropolita Szeptycki bardzo mocno się zaangażował przeznaczył na to duże środki finansowe, ale tak jak pan redaktor wspomniał coś spotkało z przeciwdziałaniem administracji tak jak wspomniała pani ZASP prewencyjne są cenzurą, ale z utrudnianiem, a wszelkiej działalności, która szła w kierunku pomocy głodującym to jest epizod, w którym wiedzą historycy, który jest opisany natomiast on dalej nie funkcjonuje w takim myśleniu o relacjach polsko-ukraińskich o tym, że te tego rodzaju fakty zostały przez Ukraińców w tym momencie zapamiętane on się pojawiają wspomnieniach to nie dotyczyło 1 osoby z 1 strony niewyobrażalna tragedia wcześnie opisywana przez prasę ktoś mówi o milionach ofiar już wtedy się mówiło o milionach ofiar ta informacja się przed dostaje też na zachód mamy dziennikarzy znaczka teraz mamy film robiono gracze wciąż się tak z mamy dziennikarzy, którzy się mamy organizacje religijne po niemieckiej, które przekazywały informacje do mediów do świata Zachodniego, że w Ukrainie ma miejsce niesporne jest tragedia na niespotykaną skalę, iż jest to sztuczny głód wtedy już podkreślano, że to nie jest klęska głodu taka miała miejsce w latach dwudziestych po rewolucji tylko, że tutaj mamy do czynienia ze zorganizowanym działaniem aparatu państwa komunistycznego, który chce zniszczyć chłopów jako, jaką wrogów komunizmu, ale wróćmy do rzeczywistości i teraz, kiedy patrzymy z perspektywy możemy sięgnąć do 2 o tym, książkę na próbach do badań historyków, ale też trafiamy zawsze mówimy o historii trafiamy na ten trudny moment, że perspektywa różnych społeczeństw na te same wydarzenia nawet bywa różna, ale chyba to nie dotyczy tego wydarzenia, które nazywamy Majdanem euro Majdanem, bo w Polsce opisywane tu, bo jako zry w właśnie godnością owa rewolucja godności tak dalej na Ukrainie bardzo podobnie Ukraina ma chyba przeświadczenie społeczeństwo ukraińskie to co się wydarzyło jest niepodobny do niczego wcześniej, że to zaczęło tworzyć 1 z nową jakość w Polsce jego zdaniem państwo widzą mnie podobną interpretację tego faktu jej opis no niekoniecznie to znaczy tak w UE wtedy, kiedy rewolucja godności miała miejsce w ślad chyba ja bym oddzieliła podzieliło to na kilka różnego rodzaju takich poziomów w czasie samej rewolucji godności i zaraz po wtedy, kiedy trzeba było ratować rannych i pomagać też rodzinom tych, którzy zginęli przede wszystkim polskie społeczeństwo, ale też Polski rząd niesłychanie zaangażowali się w tym pomóc, ale to było 214 rok jeszcze w czasie trwania rewolucji godności pojawiały się i to dosyć silnie niestety dominującej nie z kręgów tylko kresowych informacja o tym, że Majdan jest zdominowany przez ukraińskich nacjonalistów, tak więc Alberto był też ten wątek, który bardzo często gdzieś ty symetrycznie do idei pomocy tej wspaniałej informacji o tym, że społeczeństwo ukraińskie przecież nie tylko w Kijowie na Majdanie, bo były też majdany po całej Ukrainie przypomnijmy oczywiście tam się zaczęło tam się skończyło tam było najwięcej ofiar, ale my dane były w całej Ukrainie i do dziś Ukraińcy nawet taki Majdan w Mariupolu, gdzie wyszło też za najbardziej na wschód nad morzem Azowskim wysunięte miasto Ukrainę tam wyszło czy było w tym okresie czasu około 100 osób i dla nich to jest dziś dla tych, którzy tam byli to jest bardzo ważne wydarzenie, które ich wspiera w tej cnoty w innym czasie dzisiejszym też, bo przecież jest to miasto, który jest obok linii frontu, ale zająć się pani, że ten obraz, który media polskie pokazywało jak i konieczny do 2 na tle płonących opon człowiek owinięty flagą Unii Europejskiej, a był to one muszą być podpisane to zdjęcie pokazywało zresztą nie tylko w Polsce w Europie okazywało nie odbija się wartości stoją za walczyli z imienia i mówiono o tym, jaki był, że przekaz został odczytany i w Polsce na całym świecie, że Ukraińcy w czasie, kiedy Unia Europejska przeżywa kryzys, kiedy być może i pewne wartości europejskie przeżywał kryzys, ale Ukraińcy, a jedynie wyślijcie społeczeństwo ukraińskie w imię tych wartości, ale również, bo też w obronie własnej tożsamości narodowej własnego państwa oddają życie i to straszny sposób, ponieważ pamiętamy te zdjęcia i opona, ale też tych najgorszych Wall, kiedy rozum mają dość, że one i tak mieli tylko do obrony kostkę brukową i takie tarcze goście tekturowe tak także ten symbol dla wielu z nas pozostanie jak pokazała, że chciał pokazać, żebyśmy też mieli świadomość, bo do tych wątków negatywnych, o których mówiłam dzisiaj wracają pewne środowiska ma jeszcze pojawi inne racjonalne jest chyba najrzadziej nazw tych, o których mówimy mianowicie, że to było amerykański wywiad amerykański pieniądz w oczy jak można nie widział chciało zwrócić uwagę na to, że ta narracja kontrrewolucyjne takie nazwijmy była obecna w trakcie całego Majdanu oczyszczona nie jest dniem nie była w stanie zdominować tego przekazu, który pokazywał no bo tam były tysiące ludzi tak tysiące ludzi na mrozie w grudniu styczniu w końcu ludzie, którzy giną rozstrzeliwani przez snajperów to takiego obrazu trudno przykryć taki obraz trudno przykryć innym obrazem, ale pojawił się różne wątki także to są ludzie opłacani, że te ofiary to są ofiary prowokacji, że strzelali snajperzy wynajęci przez pościel i tego typu informacja się pojawił drugi druga narracja obliczona na kogo konkretnie na Polskę to gwarancja, że Majdan stanowi zagrożenie dla Polski po liczyli, że Ukraina będzie nacjonalistyczna patrz będzie on wysuwał wobec Polski roszczenia terytorialne to się z lutym 2014 roku potem oczywiście z całą tą falą działań na Krymie w Doniecku mamy do czynienia z ogromną ofensywą którą, która jest częścią tej wojny hybrydowej rozpoczętej przeciwko Ukrainie, bo mają anty przez Rosję Majdan przerósł oczekiwania strategie wiemy na Majdanie, że byli ci agenci, którzy otruli Iskry Pala są z 4 okazało się, że 1 z nich w okresie Majdanu był cały czas w Kijowie, że era rosyjscy Kilar, że rosyjscy funkcjonariusze FSB i GRU cały czas usiłowali destabilizować sytuację Bachanalia, ale teraz liczebność hasła pomyślę, że tak to jest to jest taka trochę smutna historia o tym, że po to, co łączy Polaków Ukraińców zaś, by ze względu na wszystko co by się działo to wspólny wróg, który się nazywa Rosję zachwycali się tylko pojawi to okazuje się, że my jesteśmy w stanie bardzo bardzo wiele wspólnie zrobić to jest trochę smutna konstatacja, bo jednak jesteśmy narodami, które mają bardzo wiele wspólnej historii kultury i tak razem wczoraj miała miejsce w Przemyślu debata gigantów tak ją nazwali społeczność ukraińska w Przemyślu mniejszości ukraińskiej w ciągu tego roku oni organizowali ze względu na 100 lat niepodległości Polski stulecie państwowości ukraińskiej różnego rodzaju wydarzenia w te w tym tę debatę debatę, którą miał przyjemność prowadził brał udział kostek Gebert prof. Andrzej Mencwel merostwo marynować i kostek Gebert tam w 1 miejscu powiedział coś co chciał powtórzyć w tym kontekście, bo wszystkim to się bardzo spodobało, ale niech go spodobało bóstwa nad goto oddaje jakoś tę naszą mówił tak w i nie będę całej tej opowieści opowiadań konstatacja była taka, że jak jakiejś grupie zaczyna zagrażać mróz ponad - 40 stopni i to było odwołanie do Polaków do Ukraińców to zagrożenie, które nam może grozić przede wszystkim ze strony Rosji, ale też być może ze strony populizmu i innych środowisk neofaszystowskich to wówczas niezależnie od okoliczności ludzie zaczynają się łączyć ich solidaryzować z osobą, ponieważ to inne zagrożenie jest na tyle większe, że co, by nie było między nimi może popychają do tego, żeby myśleć tak w kategoriach Solidarności musimy kończyć naszą rozmowę z nami Eliza Kruszyńska publicystka wieloletnia działaczka zaangażowana w dialog polsko-ukraiński Piotr Tyma historyk publicysta prezes związku Ukraińców w Polsce na koniec jeszcze przypomnimy zaproszenie dla tych, którzy w piątek wasze będą mogli pójść do teatru też 2003. już o godzinie dziewiętnastej teatr Polski scena kameralna w spektakl poświęcony wielkiemu Głodowi dziękuję bardzo rozmów z kim gramy
Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: POPOŁUDNIE RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj wszystkich audycji Radia TOK FM kiedy chcesz i jak chcesz - na stronie internetowej i w aplikacji mobilnej!!

Dostęp Premium

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA