REKLAMA

Dziś świat jest mniej przygotowany na kryzys niż w 2008 roku

Data emisji:
2019-01-03 16:00
Audycja:
Światopodgląd
Prowadzący:
Czas trwania:
24:30 min.
Udostępnij:

Dr hab. Sebastian Płóciennik mówi o ty, jakie konsekwencje dla światowych, a także dla polskiej gospodarki może mieć nadchodzące spowolnienie gospodarcze.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Agnieszka Lichnerowicz, państwa gościem jest teraz dr hab. Sebastian Płóciennik, ekspert Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych, też związany z uczelnią Vistula, dzień dobry, dzień dobry. Wydaje się, że jest w miarę konsensus, przynajmniej wśród ekspertów z tzw . Zachodu, że obserwujemy globalne spowolnienie albo już jego początki albo jest pewniakiem, że będzie w tym roku dotyka całą polską gospodarkę, Europejską oraz amerykańską i chińską. Rozwiń »
Jeszcze możemy o tym, porozmawiać z jakąś, ale też niektórzy przewidują jednak znów globalny kryzys niech ktoś z takiej tekst czy jesteś już gotowy na kryzys finansowy roku 2019 oczywiście kontekstem jest to, że mija 10 lat od tych najbardziej dramatycznych wydarzeń z kryzysu 2007, 8, 9, więc pytanie do profesora pół czynnika co może spowodować kryzys, jaki jak bardzo widać to prawdopodobne, dodam, że niektórzy mówią, że nie 19 a 20.

Właśnie wszyscy sobie spekulują to znaczy zaczniemy tego, że faktycznie nikt specjalnie nie kwestionują tego, że idzie ochłodzenie w gospodarce po latach dobrej koniunktury, bo mniej więcej w gaz w Europie 2014 roku nastąpiło odbicie po tym wielkim kryzysie w strefie euro i przez kilka lat i gospodarki rozwijały się spadało bezrobocie nie wszędzie jak my tu przypadku Włoch stabilizował się finanse publiczne i w tym w teraz 2018 roku zaobserwowano już pierwsze objawy ochłodzenie np. trzeci kwartał w Niemczech był bardzo słaby kolejny już jakaś tam poprawa, ale wie, ale to na pewno nie są nie są te dane, które pamiętamy z lat 201617, więc wszyscy oczekują tego ochłodzenia natomiast jest też grupa ekspertów, która uważa, że gdzieś za rogiem przy czai się krach, czyli nagłe nieprzewidywalne wydarzenie, które doprowadziły do panicznej ucieczki inwestorów z 2 aut i spowoduje załamanie w finansowe

Teraz takie pytanie może bardziej publicystyczny, ale bardzo ciekawa pana opinii czy to przewidywanie dziobowa ze strachem i jest związana z tym, że w 1 posłów tutaj rozmawialiśmy, że takie mamy czasy, że żona leżała niestabilne, że w zasadzie ten kryzys zawsze jest za rogiem, że to jest taki etap w rozwoju MR społeczną gospodarczą czy rzeczywiście dane wskazują na to są mocne dane mi się tego obawiać o 2 różne różne sprawy można tutaj przytoczyć natomiast do do mnie przemawia argument, że jesteśmy o wiele gorzej przygotowani na globalne załamanie finansowe niż 2008 nowa i jak tu, a tak to, że dziś gospodarka światowa jest zadłużona jest jeszcze bardziej zadłużona niż to miało miejsce w 2008 roku, odnosząc się takie dane pokazujące, że w 2008 roku w krajach zachodnich państwa i przedsiębiorstwa i też konsumenci łącznie byli zadłużeni na kwotę 233 % + 32 % natomiast obecnie jest to 270 %, czyli w ciągu tej dobrej koniunktury nie udało nam się obniżyć zadłużenia, ale zwiększyliśmy zadłużenie krótko mówiąc jesteśmy jeszcze bardziej narażeni na zdjęcia wyciekły będąc bardziej zadłużonymi jesteśmy bardziej narażeni na punkty ksero dług tworzy pewną niestabilność tworzy też obawy oto 3, a ci, którzy zaciągnęli będą w stanie go spłacić i jest jeszcze 1 bardzo ważna sprawa 2008 roku była przestrzeń do wydawania pieniędzy przez rządy także banki centralne miały stosunkowo wysokie stopy procentowe, więc miały z czego schodzić miały narzędzia, żeby zbierać wspierać gospodarki w kryzysie obecnie po tylu latach nawet dobrej koniunktury banki centralne mają nadal bardzo niskie stopy procentowe właściwie nie ma już rola bank centralny SK bank centralny Europejski bank centralny zapowiedział ostatnio, że przestanie już, że nabywać nowe obligacje rządowe prawda, żeby wspierać wspierać podaż pieniądza, ale nadal utrzyma zakupy na tym samym poziomie krótko mówiąc polityka monetarna nie ma specjalnej przestrzeni, żeby zareagować na jakiś potężny szok, a jeżeli chodzi o politykę fiskalną również nie mamy tutaj przestrzeni ponieważ, ponieważ zadłużenie publiczne w wielu krajach jest nadal bardzo bardzo wysokie i co więcej ostatnich latach ciągle jest zwiększana choćby Donaldson w szczycie koniunktury przeforsował program obniżki podatków, które tak naprawdę powinny zwracać stawać się wtedy, kiedy gospodarka jest w kryzysie w związku z tym, jeżeli przyjdzie ten krach to za bardzo nie będzie prochu, który można byłoby przeciwko niemu strzelać to, że przejdziemy do tych 2 punktów wrażliwych punktów, w których może się coś dla dzieci, ale czy jest posłem chciałam powiedzieć z morza tak ideowo bardziej przygotowali to znaczy, że obserwowaliśmy przez ostatnie 10 lat jak różne rządy próbowały przeciwdziałać kryzysowi w dużej mierze ujawnił się w 22 sprzeczne cele inne metody 1, która mówiła wciąż właśnie po to, żeby uzdrowić obniży stopy procentowe przez to też go wszystkie wskaźniki, żeby były takie zdrowe to trwa drudzy mówili właśnie tą chorobą po okresie stoisku nie właśnie wtedy wydawać pieniądze, żeby go pobudzać koniunkturę to oczywiście w prostych ludzi, których ten kryzys szczególnie zabolał Śledź po 10 latach jest też koszt ideowo bardziej gotowi będziemy wiedzieli co robić nie ten spór nie został rozstrzygnięty zresztą od momentu, kiedy w ekonomii się pojawił cały czas trwa wyznaniowa wojna prawna w ekonomii co jest lepsze i odpowiedź jest taka zależy, kiedy są okresy, kiedy rzeczywiście ta polityka podażowa jest lepsza i to były na lata osiemdziesiąte, kiedy Margaret Thatcher idąc Reagan na pewno Innova innowacyjną polityką jest przywrócili wzrost gospodarczy, ale były też okresy, kiedy kanibalizm dziecka w okresie powojennym i reakcji na wielki kryzys jest to zdecydowanie lepiej nie zadziałał i dzisiaj dzisiaj właściwie w w Europie toczy się toczy się tak fundamentalne Janusz Wołosz bordowy przyznał, że jednak popełnił błędy przy współpracy czy przy kontroli nad Grecją może to cięcie cięcie cięcie spowodował pogłębienie się kryzysu i t d . ich było zbyt zbyt mocna ale gdyby było trochę delikatniejsze to możliwie jak byśmy to interpretowany, bo w brakuje nam tutaj właściwie wiedzy o tym jak funkcjonują tak kompleksowej złożona systemy jak Jan ma sporo na ten temat nie mam z tym nie mam, ponieważ rzeczywiście to zależy od określonego modelu gospodarczego Polska Niemcy są przyzwyczajeni do tego, że jeżeli nadchodzi kryzys trzeba postępować dość ostrożnie, choć warto dodać, że wszyscy łatwiej jest przez w Niemczech wtedy też trzeba też dodać że, gdy mieli kryzys na początku poprzedniej dekady to nie wahali się podważyć reguły paktu stabilności i wzrostu, by móc więcej wydawać, więc to nie jest aż to nie jest takie proste teraz być może to samo będzie mógł robić Emmanuel Macron w ich też coś dostanie zgodę zależy też Włosi także to wszystko efektywność tej polityki zależy tak naprawdę od struktury gospodarczej Tomasz kot jest 11 z problemów Eurobank jedno 1 walutę 1 system sterowania gospodarką, w który powinien pasować do bardzo wielu krajów, a nie pasuje i to jest też źródłem napięć to przejdźmy do tych słabych punktów to znaczy co może wywołać co może być początkiem tej reakcji kryzysowej łańcuchowej np. wojna handlowa między USA i Chinami, a jeżeli uspokoi się między USA i Chinami to być może ta wojna nabierze temperatury intensywności pomiędzy Unią Europejską, a Stanami Zjednoczonymi to jest to jest 1 jedno ze źródeł to napięcia przerzucą się na giełdę inwestorzy zaczną uciekać i t d. tak dalej kolejny punkt, jeżeli patrzy na to by płaszczyzna globalną to są to są rynki wschodzące szok Chiny jeszcze 2008 roku miały co do Wschodzący rów no właśnie jest dobre pytanie, ponieważ Chiny w poprzednim kryzysie odegrały bardzo pozytywną rolę, zwiększając wydatki i dzięki temu ma jednak wsparły światową koniunkturę dzisiaj są już o wiele bardziej zadłużone i są też wskazywane jako potencjalne źródło kryzysu tego wcześniej nie było tam firmy po prostu poza oburzał się masowo w Nisko oprocentowanych kredytach nominowanych w dolarach i euro i gdy teraz stopy procentowe pójdą do góry, kto może się okazać, że chińska gospodarka ma potężne potężny kłopot i ciąg dalszy nastąpi prof. Sebastian Płóciennik jestem państwa gościem po informacjach, czyli za kilka minut wrócimy w LM i dalej będziemy po mapie przyglądać się tym gminom czy niebezpieczeństwo, które czyhają na już globalną w tej chwili gospodarek, a po świąd lub pod blond Agnieszka Lichnerowicz państwa gościem cały czas jest dr hab. Sebastian Płóciennik ekspert Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych też z wykładowcą związane z uczelnią Vistula mogą takie ich kilka wybrałam nie wiem jak bardzo znaczących artykułów razem rynek nieruchomości na Manhattanie zamyka rok 2018 z najgorszymi wynikami od czasu kryzysu finansowego Deutsche Welle to był najgorszy rok dla giełd od czasu kryzysu finansowego dziś usłyszeć wczoraj New York Times, który swoje prognozy zysków musiał biedny zredukować, a to dlatego jak twierdzi, że sytuacja dostrzegł w kat gospodarcza finansowa w Chinach jest na tyle o tyle słabsza, że spodziewają, że tam będą tych telefonów ich mniej kupować dlatego mniejszy opór zarobi rozmawiamy o potencjalnym zagrożeniu kryzysem w tym roku mówił o tym, że spowolnienie jest w zasadzie już jest faktem pytanie jak duże ale jakie są ryzyka, że któraś gospodarka ciśnieniem czy zaliczy załamanie i to się rozleje po dużej części świata jak siedział w 2008 roku, ale to one są w Sobuczynie zwraca uwagę w pierwszej części tego czy jednak masz inny niż na stany Zjednoczone to oni przyjrzyjmy się Stanom Zjednoczonym, bo wspomniała pani o o tym, że spadają indeksy giełdowe my też widać o niezbyt pozytywne objawy na rynku nieruchomości, ale to to jest coś, czego oczekiwano bo gdy banki centralne prowadziły ekspansywną politykę monetarną, czyli obniżył cenę kredytu masa pieniądza wylała się na rynek i gdzieś ten pieniądz musiał trafić i rynek nieruchomości i rynek akcji niczym gąbka, które ściągnęły po prostu pan ten trend ten pieniądz z rynku i gdy pojawiła się teraz alternatywa, czyli oczekiwanie, że wzrosną jednak stopy procentowe i rentowność innych lokat obligacji czy nawet zwykłej lokaty w banku, że atrakcyjność tych opcji wzrośnie to kapitał zaczął uciekać zarówno z giełdy w jakiej z rynku nieruchomości jest to nie jest proces zaskakujące tylko pytanie jak gwałtownie on nastąpi, bo jeżeli nastąpi zbyt gwałtownie to może dojść do potężnych braków i tutaj możemy od razu zwrócić uwagę na 1 na konflikt, który pojawia się między Donaldem Trumpem, a amerykańskim bankiem centralnym co tam Kamil i samemu, bo w Tramp oczekuje od banku centralnego obniżenia stóp procentowych i zalania ponownie rynku pieniędzy natomiast czerpało mówi nie ja tego nie zrobimy, bo bota na dłuższą metę będzie bardzo szkodliwe i nie wiemy jak w karcie jakie, jakie efekty przyniesie przyniesie ten konflikt polityczny Sol, gdzie Unia Europejska już fotografie oraz na Brexit Brexit nie wiadomo nic nie wiadomo jakie, jakie będą tego skutki nie wiadomo czy czytam Brexit będzie chaotyczny czy będzie uporządkowane i czy w ogóle nastąpi nawet można można stwierdzić, że w nawet opcja przez niektórych uznawana za koniec takiego Europejskiego kryzysu, czyli Brytyjczycy wycofują się z brexitu wcale nie musi być pozytywna, bo do Unii Europejskiej w cudzysłowie powraca kraj, który jednak ma bardzo poważne wątpliwości związane z integracją Europejską i będzie prawdopodobnie blokował wiele progresywnych decyzji dotyczących jej pogłębienia integracji wybory do parlamentu Europejskiego kolejne czynnik polityka Francji okazuje się, że zaledwie 1 , 5 roku po tym, gdy ma krą zdawało się znalazł klucz do tego jak radzić sobie z populistami zaczyna przegrywać i musi odejść od polityki gospodarczej polegającej na liberalizację rynków pracy na tym, by państwo wycofało się z części gospodarki Kuby i musi powrócić do tradycyjnego w no krótko mówiąc przekupywania elektoratu, by utrzymać się w towarzystwie to słowo moglibyśmy debatować czy moglibyśmy debatować, ale to są to to nie robi w tej chwili wrażenia i przemyślanej polityki tylko zasypywania dziur tylko o to by utrzymać się na powierzchni do wyborów do parlamentu Europejskiego, a efektem będzie to, że Francja Francja zaliczy na pogłębienie krok po problemów budżetowych, a to z kolei są na poziomie Unii Europejskiej będzie prowokować spory o politykę budżetową komisją Europejską z Niemcami, czyli w polityce Francji kryje się w kolejne Europejski kryzys co 6 na czym pan zwrócił uwagę Rio miała listę taką, którą przygotował New York Times oczyszcza tam pkt 5 jest palnik nowoczesnych o tym, mniej mówiliśmy też bardzo specyficzne dla Stanów zjednoczonych, ale to jest w bankach związana z kredytami studenckimi w tym jak właśnie tamten system zachęcał ludzi do studiowania brania kredytów i tego uniknąć do szkoły mają problemy ze znalezieniem pracy ze spłacaniem kredytu to jest taka bańka oczywiście są to dokładnie, o czym pan mówił, czyli koniec tanich pieniędzy Włochy i oczywiście, ale pierwszy był bardzo ciekawy, bo w liberalnym lewicowo-liberalny, ale jednak liberalne niż teraz na pierwszym miejscu ma rosnąca w obszarze powstanie sprzeci w bunt przeciwko miliarder Roman i to jest bardzo ciekawy punkt, bo wydaje się, że cały czas jest taki moment, w których ludzie mają poczucie, że wiele rzeczy jest niesprawiedliwych, ale tym taniej wszystko co zrobić nie umiem odpowiedzieć oczywiście niesprawiedliwe są pensje niektórych szaf stołów dyrektorów czy polityków, o których słyszy byłyby człowiek, gdzie oni zarabiają nie wymóg piłkarze kilkaset razy kilka tysięcy razy więcej niż zwykły człowiek i że to frustracja tak jak we Francji może potencjalnie zdestabilizować ta frustracja jest chyba najpoważniejszym elementem kryzysu, jeżeli z gry, jeżeli to wszystko, o czym rozmawiamy potraktujemy jako kryzys systemowy to widać 2 takie dość istotna źródła, czyli po pierwsze, kryzys rynku, bo następuje monopolizacja bardzo trudno wejść nowym graczom na rynek ci wielcy gracze mają zbyt dużą władzę także polityczną nad rękami zdzierając złą jakość łącze cyfrowe ta, uciekając przed podatkami i tym samym drenują budżet publiczny i państwa nie mają pieniędzy, by produkować dobra publiczne, a druga sprawa to to właśnie zróżnicowanie dochodów i często dochodzi do takich sytuacji rząd tak jak we Francji, chcąc prowadzić politykę wydawałoby się na ich grę wchodzą nowe wyzwania a, czyli chcą opodatkować się paliwa kopalne przyspieszy transformację energetyczną, ale okazuje się, że niestety jego wiarygodności, bo to jest ten sam przywódca, który wcześniej zniósł poda stawkę podatkową dla Nergala i parlament z przeszłości obrazów wpływa na kolejne decyzje, ale też dokładnie policzono, kto zapłaci przede wszystkim za tą transformacją ekologiczne okazało się, że to są osoby z mniejszych miast ze wsi, które muszą korzystać z samochodów, a nie stać ich na to by szybko przesiąść się na samochody hybrydowe lub w elektryczne i to powoduje ogromną frustrację poczucie, że koszty tej zmiany koszty reformy nie są sprawiedliwie rozłożone, tym bardziej że kapitału inaczej niż praca korzysta z przywileju przywileju mobilności praca nie może się nigdzie wyprowadzać, czyli naczelnika ekonomiczną może dzisiejszym świecie bardzo dużo granic do pokonania ma dużo granic i nie może już oczekiwać takiego przyrostu swoich dochodów jak kiedyś natomiast kapitał ma szansę błyskawicznej ucieczki do innych innych lokalizacji dlatego trudno było go stoimy patrzymy mogą nawigować tak w tej chwili nawet przy tym poziomie cyfryzacji gospodarki ta ucieczka stała się jeszcze na prostsza jeszcze tańsza i to jest ogromna ogromne wyzwanie w jaki sposób doprowadzić jednak do pewnej Solidarności pomiędzy państwami na poziomie globalnym tak, żeby jednak jednolity sposób traktować kapitał, bo bez tego nie da się odtworzyć sensownej efektywnej produkcji dóbr publicznych w świeciu rozmyśla to topowy mierzy mogą od siebie dużo też mogliśmy zacząć rozmawiać właśnie w kategoriach etycznych różnych zjawiskach czy różnych teoriach ekonomicznych nie tylko w kategoriach efektywności to znaczy, że pojawią się Biff właśnie do pytania na szkodę co jest sprawiedliwa czy sprawiedliwe, żeby ktoś zarobił kilkaset razy więcej niż ja, więc kluczem tutaj jest zdefiniowanie czym właściwie ma być wzrost gospodarczy krach skupiamy się na PKB, który jest po pierwsze, krótkoterminowe wskaźnikiem, czyli koncentruje naszą uwagę na stosunkowo krótkim okresie czasu co jest niewłaściwe, bo zależy nam na tym, by w długim okresie budować konkurencyjność gospodarki jej efektywność i t d . i t d . a tutaj mamy po prostu zamknięty okres i można napompować ten okres pieniędzmi zanotować wzrost gospodarczy po tak ostatnio nawoływał do tego, by wreszcie zrezygnować z Rennes PKB znaczy oczywiście ten indeks ma nadal pełnić ważną rolę tego jak źle pełni Index HDI FOT trojga w Elblągu powstał po latach ciekawe są już krajów na różnych państw i idea zapoczątkowana przez rząd Szkocki są już nam, że 3 takiej ekonomii dobrobytu tam Nowa Zelandia się między nim przyłączyło się coraz więcej krajów tak zaczyna się to możliwie przyglądać, gdzie postęp mierzy się nad jakością do błędu przy publicznych i np. dostrzega się realne ceny nierówności, bo co z tego n p . że mamy wzrost gospodarczy, kiedy okazuje się, że w tym momencie w tym w tym samym okresie długość życia spada czy n p . o zdrowie mieszkańców spada to jest raczej kiepska ocena efektywności systemu gospodarczego i tam różni naukowcy pod słynnym pod szyldem tej inicjatywy próbują także, wykorzystując dostęp do tych ogromnych baz danych, które powstały w ostatnich latach lepiej zrozumieć gospodarkę i być może to z wkrótce doprowadzić do tego, że inaczej zdefiniujemy to cenny jak działa gospodarka i na czym polega wzrost akcyzy to optymistyczne może oprócz tego, że zaczynamy w pesymistycznej jest to, że już, że to oczekiwanie krachu może się starać się nie wierzą w Chełmińskim uwolnili, który jest uważany za eksperta od krachu w PUP przewidział kryzys 27829 Wawrzyniak 20202020 może 20 lat dwudziestym pierwszy natomiast dajmy się, że rząd też jednak tylu ludzi i badaczy przygląda się tym tym zjawiskom gospodarczym z, że prawdopodobieństwo popełnienia jakiegoś koszmarnego błędu jest mniejsza niż niż kiedyś jest jednak nie dużo alternatywnych opisów rzeczywistości, które każą rządzącą uważnie podejmować decyzje gospodarcze w Jałcie na koniec też, jaką może zaprosić państwa do kolejnej naszej takiej rozmowy, bo umie skupić się na Unii Europejskiej i pełnego współczucia, jakie są w sumie pomysły na dalszy rozwój Unii Europejskiej czy strefa euro otrzymamy opcję nazwijmy ją konserwatywną prawicową populistyczną, która nieco nostalgicznie mówi nam tak jak było, czyli za dużo jest integracji trzeba też chce się wycofać i przywrócić suwerenność narodową mamy inne opcje Macrona, która została znacznie osłabiona, który jednak mówił integrować się nią konkretne propozycje integracyjne no i jakie są już jest opcja liberalna, która w dużej mierze mówi nie mam wrażenie, że główny spór czy suwerenność 33 więcej Unii w tej chwili w Holandii na, zwłaszcza w krajach strefy euro mniej nikogo aż tak bardzo mnie interesuje więcej emocji budzi kierunek polityki gospodarczej czy więcej więcej redystrybucji doktryn więcej gorącej rynku od nowa kosz to jest spór Rękawka w tej chwili między Niemcami i Holandią z 1 strony, zwłaszcza Holandia to z holenderską wielką Brytanię, jeżeli chodzi o takiego liberalnego prymusa w z Unii Europejskiej, zwłaszcza w strefie euro lekarz blok Hanzeatyckiej dach, a z drugiej strony to jest blok krajów Europy północnej, który jest bardziej restrykcyjnie, że chodzi o 12 i bardziej liberalne, jeżeli chodzi o gospodarkę, a z drugiej strony mamy Włochów kraje południa, do których dołączą w tej chwili Francja i oni twierdzą, że trzeba jednak zadbać o stabilność na Smudę społeczną pewna, że polityka nie może doprowadzić do wysokiego bezrobocia, bo wtedy destabilizuje cały system polityczny i grozi do zawalenia się całej struktury bardzo ciekawe co z tego taki druk zgłoszenia do obrazu Canaletta kampania do parlamentu Europejskiego będzie okazją ku temu, by na z ma poważne konflikty i także argumenty, bo to to niech pan tej opcji Warufakis Piketty i która jest w ogóle Alana absolutnie to jest oczywiście o Poznaniu oraz lewicowa tylko łóżka we włoszech okazało się, że tą bardziej ekspansywną politykę fiskalną monetarną USA popiera nie tylko lewica, ale też prawica ciąg dalszy nastąpi po prof. Sebastian Płóciennik z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych uczelni Vistula był państwo gościom bardzo za to dziękujemy i tyle co z Małgorzatą Wólczyńską do państwa przygotowałyśmy program realizowano Szura informacja o nich jeszcze więcej
Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

Teraz 30% zniżki na Dostęp Premium! Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW", aby słuchać podcastów TOK FM na komputerze i w aplikacji mobilnej już dziś.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!