REKLAMA

Etnomoralność opieki. Co w sytuacji, gdy brakuje "dawców" opieki?

Data emisji:
2019-01-08 15:40
Audycja:
Światopodgląd
Prowadzący:
Czas trwania:
24:01 min.
Udostępnij:

Agnieszka Lichnerowicz i dr Agnieszka Radziwinowiczówna rozmawiają o wyzwaniach stojących przed coraz bardziej starzejącymi się społeczeństwami Europy.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Agnieszka Lichnerowicz, bardzo serdecznie zapraszam teraz państwa na opowieść o etnomoralności opieki. Ja zdaję sobie sprawę z tego, jak enigmatycznie być może dla części państwa, nierozpoznawalnie czy niezrozumiale brzmi, ale temat jest niezwykle ciekawy i ważny, bo dotyczy przyszłości, czyli wyzwania związanego z opieką nad osobami starszymi. To, jak wiemy, szczególnie na Zachodzie jedno z najważniejszych wyzwań stojących przed naszymi społeczeństwami, a szczególnie być może w Polsce, które nie tylko, że jest tzw. społeczeństwem starzejącym się, wynikającym z tego, że po prostu rodzi się coraz mniej dzieci, choć to z tego, że my doświadczyliśmy silnej emigracji, więc wszystkie te wyzwania, które znamy, już słyszymy z Zachodu. Rozwiń »
Prawdopodobnie zaraz państwu więcej o tym, opowiemy w Polsce będą jeszcze potężniejsze i właśnie jak emigracja wpływa na braku opieki na podejście do opieki to jest to opowieść i opowiadać będzie państwo im dr Agnieszka Radziwinowiczówna nazwy inwestycji w auli Uniwersytetu w ulu wre Hamptona w wielkiej Brytanii dzień dobry dzień dobry pani dobry państwu podstawą przy czym bohaterką naszej rozmowy jest książka właśnie o 1 moralność opieki, której AM Agnieszka radzi wino w trudno jest współautorką, więc może zaczniemy od kilku faktów to znaczy była pani krótko opowiedzieć o w liczbach jakoś, jakim wyzwaniom mówimy wzrósł o swoim bada grunt rolny

Tak, oczywiście Polska jeszcze teraz nie odczuwa tak bardzo konsekwencji starzenia, ale jak Niemcy tak czy jak Niemcy nam, że była dokładnie, ale to jest wyzwanie, które będzie nas czekało w bardzo krótki przyszłości tak naprawdę dokładnie tak jak pani powiedziała główna przyczyna tego, że starzejemy się, że nasza Polska populacja starzeje się to jest niska dzietność i mówimy tutaj absolutnie niespotykanym fenomenie obecnie jedno 108 , 3 dziecka na kobietę, ale jedno ze najniższych w historii Europy w z drugiej strony emigracja i rent

I mówię tutaj chciałabym opowiedzieć o wynikach badania, które określamy takim akronimem skrótem Nikkei dzięki pełna nazwa badania to niezakończone przejście migracyjna starzenie się ludności w Polsce rasy konieczność przemian ludnościowych, a zmiana formalnych nieformalnych instytucji opiekuńczych przepraszam pan ze zmian w długich, ale projekt był naukowy realizowany w ośrodku badań, a nad migracjami Uniwersytetu Warszawskiego, dlaczego w ogóle zrealizowaliśmy to badanie w wraz z 14 osobowym zespołem kierowanym przez profesora opolskiego, dlatego że w Polsce, ale zaszło coś absolutnie wyjątkowego to znaczy z 1 strony mamy tę właśnie wspomnianą niską dzietność, która zaczęła się właściwie od późnych lat osiemdziesiątych zeszłego wieku, ale z drugiej strony mamy emigrację młodych dorosłych, czyli tych osób, które wyjechały po 2004 roku, czyli po naszym wejściu do Unii Europejskiej, ale i te osoby realizował realiów studzienek, które mają dzieci za granicą te podczas gdy w społeczeństwach zachodnich, dla których różne procesy ludnościowe demograficzne są opisane i które i, które znamy demografii czy socjologii, ale te procesy zachodziły zupełnie inaczej to znaczy wtedy, kiedy dzietność była wysoka, kiedy urodziło się dużo dużo dzieci wtedy ludzie wyjeżdżali do bogatszych społeczeńst w natomiast w Polsce doszło do czegoś innego to znaczy wzbogaciliśmy się i emigrować i nie mieliśmy dzieci dokładnie tak dokładnie tak wobec tego w przyszłości te osoby, które nie mają dzieci ME będą stały przy pewnym wyzwaniem jak zorganizować sobie opiekę w czasie, kiedy Manu starszy słabszy i bardziej schorowany natomiast te dzieci, które urodziły w dużej mierze są za granicą i nasze badania wskazują na to, że wiele z tych osób po prostu nie wróci, dlatego że ich dzieci urodziły się już tam, dlatego że tam zorganizowali sobie życia i w związku z różnymi innymi odcieniami przyczynami prawdopodobnie zostaną w tych krajach, do których wyemigrowali po wejściu Polski Unią i to one przeszło, by tego do tej moralności dno morza Litwini, bo to jest anglojęzyczna publikacja jak rozumiem i to jest niezwykle ciekawe to jest to napięciem między takim poczuciem, które mamy etycznym co powinniśmy w, a możliwościami i praktycy i tym co zrobimy w rzeczywistości, bo to na co chyba powinniśmy zwrócić uwagę na jako czynnik, który jeszcze tę sytuację jako wyzwanie w Polsce utrudnia fakt jest to, że Polski model właśnie taki etyczny i praktycznych opartych na rodzinie to znaczy systemowa opieka w porównaniu do Zachodu niemalże nie istnieje tak dokładnie tutaj można mówić o 2 rzeczach właściwie o tym, modelu, bo z 1 strony mamy ten kulturowy model opieki, który nazywany jest właśnie modelem rodziny sfeminizowanym dla Polski i to jest to co my uważamy, że jest ważne, a z drugiej strony mamy to co socjologii nazywamy reżimem opieki i to z kolei opracowanie przez państwo jako państwo sobie wyobraża, że opieka i tutaj ich będę skupiać się do nas na opiece nad osobami starszymi nad dziećmi chciałabym zaznaczyć, że jak państwo sobie wyobraża, że opieka nad osobami starszymi powinna być zorganizowana i również państwo w Polskim przypadku ceduje opiekę w ogromnej mierze na opiekunach rodzinnych, dlaczego głównie kozła takich etyczną kulturą historyczną czy też konformistyczne, czyli uciekał, bo nie chcę tym zajmować się pieniędzy koszty opieki nad osobami starszymi są bardzo wysokim dlatego też Tusk jest wzajemnie zależne to znaczy my z 1 strony te państwowe reżim opieki mówi się, że są one budowane na tym co kulturowe, ale one również determinują to co uważam, że jest słuszne dlatego, że jeżeli wiemy, że nasz krewny nie otrzyma rozwiązań oferowanych przez sferę publiczną wtedy uważamy, że to jest nasz moralny obowiązek, a zatem w studiach nad opieką te, które rozwijane są już od ponad 40 lat w socjologii oraz antropologii mówi się o tym, że mamy różne kultury opieki w alei one w różny dla różnych państ w natomiast my z moimi koleżankami Anną Rosińską i Weroniką Piotr Nowak z ośrodka badań nad migracjami, a stwierdziłyśmy, że może warto trochę bardziej to muszę przyjrzeć czy mamy do czynienia z kulturą opieki jako takim monolitem właściwym dla danego państwa czy też może jak można wziąć czasem chciałby nam powiedzieć, że my jesteśmy taką kulturą żona zrodziła się opiekuje się kobieta szczególnie wcale i t d. tak budujemy ten moralny obowiązek, ale mogą one stwierdziłyśmy, że może warto spojrzeć jak ze ta opieka wygląda to chciałabym powiedzieć zaraz za chwile, gdy miał namyśli mówiąc opieka i wygląda tak różnych grupach społecznych w różnych klasach społecznych w różnych grupach etnicznych regionalnych Sońta etno moralność opieki to znaczy właśnie stąd już my tę pierwszą część neologizmy, które proponujemy to znaczy etno moralność idea, żeby zaznaczyć, że teren w różnych grupach moralność czy to jak ten w sposób moralny uważamy je ominie nas dokładnie jak to będzie zróżnicowany stąd w naszym badaniu zdecydowałyśmy się nie przyglądać po piece tylko w 1 w 1 miejscu, ale wy w 2 regionach prowadziłyśmy badanie konkretnie w województwie świętokrzyskim opolskim właśnie, gdyż tylko zacytuję za wami w statystyki, z których wynika, że 83 % dorosłych osób zależnych, czyli właśnie staże, które potrzebują już epokę opieki dostaje opiekę wyłącznie od członków swojej rodziny czy swojego domu w rannych 13 % może liczyć na dodatkowego kogoś jeszcze z rodziny może Nikoli się w tej najbliższej 2 % korzysta z opieki organizowanej przez państwo w i 2 PL procent w jakiś nieformalnych nie ludzi innych sieci co tu w zasadzie może być np. to mogą być kaczkę sąsiedzi to mogą być przyjaciele to mogą być osoby ze związku zawodowego takie jak związek Nauczycielstwa polskiego konkretnie sekcja emerytów rencistów to znaczy w takich miejscach rzeczywiście szukamy często opieki, które wydają się zupełnie nieoczywiste Igros 1 % korzysta z rozwiązań rynkowych i wydają się, gdy małżonek mógł wskazać jednak zanim rozwiniemy to główne wnioski to po pierwsze, że przed państwem stoi wielkie wyzwanie po drugie na co pani zwróci uwagę, że to wcale nie jest takie proste sam Podgórze z życia powiedziała, że to są opolski Świętokrzyski, a to ma znaczenie w było Kluczbork, czyli opolskie to jest miejsce, w którym doświadczony emigracja znacznie dłużej, bo do Niemiec ze względu na historyczne korzenie natomiast Świętokrzyskie to głównie w to unijna emigracja i to w Kluczborku widać ludzie są otwarci również nad inne niż te rodzinne rozwiązania tak oczywiście tak tak tak, dlatego że tutaj mamy do czynienia ze migracja, która trwa już długo i i ich też to moralne przyzwolenie na dnie rodzinny rozwiązanie jest rzeczą jest oczywiście dużo dużo większa i rzeczywiście nawet z punktu widzenia państwa nie takie oczywiste to znaczy nie tylko jest to n p . dom pomocy społecznej, tudzież prywatne domy opieki, ale i takie rozwiązania jak np. finansowanie sąsiadki, która mieszka w domu obok starszej osoby, które dzieci przed laty już wyemigrowało do Niemiec i taka osoba pomaga robić zakupy opiekować się domem napalić w piecu, który płaci dzieci dzieci, a więc to za takie prywatne rozwiązanie zupełnie, dlatego że w Polsce nie ma rozwiązań w publicznych, które pozwalałyby na tego typu reorganizacje są różne w innych krajach są takie rozwiązanie do rozważenia tak tak tak tak tak są do rozwiązania do do rozważenia takie rozwiązania, które np. dają bony opiekuńcze w Polsce to też swego czasu było ono było rozważana, aczkolwiek od z zrezygnowano z tego z tego rozwiązania to znaczy takie rozwiązania, które łączą rozwiązania publiczne i prywatne i to różnych samorząd w Kluczborku tak tak też czytam o waszej książce też już zaczął bardziej myśleć kombinować zaczął organizować też włączać się organizowanie tej opieki tak, bazując również na tych takich zupełnie lokalnych i regionalnych rozwiązaniach, z którymi mamy do czynienia rzeczywiście na Opolszczyźnie to znaczy, że mamy do czynienia ze ze opiekunka ami środowiskowymi tzw . czyli takimi osobami kobietami, które zatrudnione są przez ośrodek pomocy społecznej i z reguły te pracownice są etatowi pracownicy pracujące w ośrodku pomocy społecznej natomiast w Kluczborku w gminach zatrudniono na umowy cywilnoprawne lokalne lokalny mieszkanki, które przychodzą do swoich starszych sąsiadek mają do prac dosyć blisko to my też dla ośrodka pomocy społecznej łączy się z dużymi oszczędnościami natomiast takich pracownic oczywiście zwiększa niepewność zatrudnienia nieregularnymi godzinami pracy ani, ponieważ zależy to od tego jaki będzie obciążenie UE, niemniej red tutaj rzeczywiście miało do czynienia z bardzo ciekawym przypadkiem, kiedy lokalne funkcjonujące zupełnie oddolnie, ponieważ organizowane dotychczas przez rodzinę rozwiązanie zostało włączone, że są przez tę instytucję publiczną, jaką jest ośrodek pomocy za kilka minut po informacjach o godzinie szesnastej wrócimy do rozmowy z dr Agnieszką Radziwinowicz równą lub to nie jest jak bardzo alarmistycznym powinnyśmy o tym, rozmawiać o wyzwania związanego z opieką nad osobami starszymi szczególnie w obliczu emigracji znaczy jak bardzo ma pani poczucie, że społeczeństwo i państwo nie reagują, bo albo udają, że nie widzą albo nie zdają sobie sprawę z tego jak duże to jest wyzwanie rzeczywiście problem problem istnieje to znaczy mamy do czynienia z bardzo dużą dużą emigracją z Polski, a rozwiązania proponowane przez państwo są coraz mniejsze to znaczy w 2004 roku, gdy wraz z reformą o pomocy społecznej zmniejszyła się mieszczą się zasięg opieki całodobowej nad osobami starszymi, dlatego że z zmniejszyło się finansowanie i zmniejszyły się za i zmieniły się zasady finansowania domach pomocy od 4 lat mieszka rodzina wyczuł nastroje Uniwersytetu Paul Graham tom bis państwo gościem wróciłem po informacjach skłonna do aut światu podgląd itp i Agnieszka Lichnerowicz państwa gościem jest cały czas dr Agnieszka radzi wino liczą na swoje inwestycje w ulewę Graham tom Uniwersytet się z uniwersytetów Wolverhampton i stół współautorka publikacji książki opartej na badaniach mowa Alicji w call, czyli etno moralności opieki to w dużej mierze opowieść o AM o tym jak nasze Polaków postrzeganie dotyczące tego jak najlepiej zaopiekować się osobami starszymi zmienia się albo powinno się zmienić pod wpływem szczególnie mówimy o emigracji na początku ten pierwszy naszych czasów pierwszej naszej części rozmowy ze mną dr dźwięk w ciemno mówiła o tym, fakt, że w Polsce to będzie szczególnie duże wyzwanie, bo zbiegły się takie procesy jak to, że norm jest coraz niższa dzietność, ale coraz większa emigracja, a tłem takim kulturową społeczną systemowym jest to, że w ta opieka jest przede wszystkim oparta na rodzinie ponad 8080 kilka procent dorosłych osób starszych niż ma opiekę właśnie ze strony najbliższych członków rodziny, więc słyszę pytanie jak to zmienia jak zmienia tę moralność to jak postrzegamy jak powinna być zorganizowana opieka w doświadczenie emigracji z Lechem tak nasze badania realizowane były w Polsce tak jak wspomniałam w województwie świętokrzyskim opolskim oraz Wielkiej Brytanii byłby wielką Brytanię z uwagi na to, że tam wyemigrowało najwięcej Polaków po wejściu Polski do Unii Europejskiej tutaj warto przytoczyć taką statystykę, że około 1  700  000 Polaków to ci imigranci z akcyzy inni czuli po 2004 roku DM szacuje się, że niemalże miliony Polaków mieszka w wielkiej Brytanii, ale i również wśród te dzieci osób z województwa świętokrzyskiego i opolskiego realizowało my realizowaliśmy badanie w wielu miastach w PE w Anglii konkretnie w Anglii już nawet wśród naszych badanych również takie osoby, które pracują z osobami starszymi czy charakterze opiekunek czy w charakterze w inne osób, które pomagają w rehabilitacji, a zatem miały bardzo dobrą często obserwacje jak wygląda opieka nad osobami starszymi z UE społeczeństwo brytyjskim i tutaj rzeczywiście te osoby często zaczynają kwestionować rodzinny model opieki z powodów praktycznych, bo nie mogą go ostro walczy też patrząc na inne rozwiązanie jako równie dobre patrzą na równi na inne rozwiązania jako dobre jako interesujący atrakcyjne również, dlatego że widzą, że funkcjonują w wielkiej Brytanii, dlatego że ten model opieki nad osobami starszymi w wielkiej Brytanii z bardziej SD w sfeminizowanych, czyli państwo przejmuje większą odpowiedzialność, ale należy także pamiętać, że jest, toteż społeczeństwo bogatsze kluby z tego te wyższe klasy stołówkę sobie w stanie zafundować np. wysokiej jakości, ale dom pomocy w Polsce ze średnią krajową zarabiają w zasadzie szanse na to są marne, jeżeli nie niemożliwe, a dokładnie są bardzo niewielkie, ale wobec tego numeru rozmawiając z migrantami spotkałyśmy się na szkle z taką opinią żona właśnie organizacja prywatnego domu opieki jest dobrym rozwiązaniem, kiedy pytałyśmy czy czytnik ten byłby w stanie sfinansować taki dom opieki no to np. spotykał się taką opinią, że wystarczyłoby sprzedać mieszkanie rodzica i wtedy było to byłaby taka możliwość, by dofinansować podczas gdy proste kalkulacje biorąc pod uwagę ceny nieruchomości, zwłaszcza mniejszych polskich miastach w porównaniu ze sceną prywatnego domu opieki taka kalkulacja prowadzi do prostego wniosku, że nie ma możliwości finansowania długotrwałego pobytu w domu w domu opieki wobec tego brytyjskie rozwiązania nieczęsto łatwo jest przeszczepić na grunt Polski, ale wracając jednak do pani pytania jak zmienia się ta etno moralność opieki warto wspomnieć jeszcze jak konkretnie definiujemy moralność opieki, dlatego że tak jak powiedziałam ten przedrostek etno wskazuje na to, że różne grupy społeczne również w obrębie polskiego społeczeństwa mogą różnić się opieka, ale też znalezione na tym, by nie widzieć opieki tylko i wyłącznie jako konkretnych wprowadzanych rozwiązań opiekuńczych nad seniorem, ale RO bić to na 3 komponenty mam konkretnie namyśli RM norma pewne przekonania, które wyznaje dana osoba, której etyczne co powinno być to ładny SI w Polsce wiele osób uważa, że to rodzina się powinno zaopiekować starszym członkiem rodziny tak drugim komponentem są intencje, czyli o szczególnie kobietom dodajmy tam, a szczególnie kobieta córka, tudzież synowa potem błąd bądź żona jeżeli, jeżeli chodzi o opiekę nad nad starszym mężczyzną pozostającym w związku z drugim komponentem etno moralność opieki są intencje to znaczy w przypadku dzieci co dzieci chciałyby w przyszłości, żeby działo się z rodzicem, który wymaga opieki, czyli np. rozwiążą chodzi o to, że wszyscy chcieli, żeby roześmiał dobrą opieką, chociaż nie wszyscy, bo ci, którzy ostatnio doświadczyli rodzicielstwo gniewem nową inny gość, czego ono takiego użył słowa nie zawsze czują się aż tak bardzo zobowiązani tak to kto to jest ta intencja tak to jest intencja EFG wyróżniliśmy kilka intencji o tym, można, by długo mówić, aczkolwiek najczęściej spotykaną intencją taka intencja, którą nazywamy co ma być to będzie albo okres sera sera, nawiązując do tytułu piosenki to znaczy oby było jak najlepiej i rodzice najdłużej był zdrowy samodzielne i główny nurt jest tak wielkie wyzwanie, że bardzo trudno się z nim zmierzyć z UE i myślę, że ta powinna jednak zapytać o to, bo to jest przytłaczające czasem może nawet być w myśl dla wielu ludzi mam wrażenie, że Polski i że polscy, by rząd no jakoś nie wychodzi z inicjatywami nie mam poczucia, że odpowiemy na te wyzwania, których w Japonii myślicie, a wręcz, że taki subiektywnie mam wrażenie, że coś jeszcze bardziej na kobiety w te obowiązki chciałby zrzucić więc, jakie są możliwe rozwiązania, bo chodzi o to, żeby nie było tak przytłaczająca mieć tylko, żeby mogła pani wskazać, że to jest do zrobienia tak, ale i ich, żeby powiedzieć, że to jest do zrobienia, a na pewno trzeba będzie zrobić, ale dlatego, że osoby starsze to jest duża część elektoratu będzie coraz większa ze względu na życie starzejemy, ale warto wspomnieć warto spojrzeć na ten trzeci komponent etno moralności opieki, o którym jeszcze nie powiedziała czy konkretne rozwiązania opiekuńcza pewną rolę tak jak powiedziałam z 1 strony przekonania normatywne z drugiej strony intencje, czyli co byśmy chcieli co planujemy mówiąc konkretnie na trzeciej strony to co oczywiście o sobie my robimy, kiedy pojawia się zapotrzebowanie na opiekę i my przyglądały się tym rozwiązaniom patrząc na seniora to znaczy, że nie tak jak wielu innych badaczy prowadzących badania się w rodzinach tech trans narodowych, czyli rodzinach migrantów, przyjmując za punkt wyjścia migranta i jego relację z ich dalszą tylko my w dojrzałość na seniorów w tych 2 miast rozważanych dziś pogrzeb tak naprawdę ładnie istniejących konkretnych potrzeb, ale i obserwował jak dany senior ma zapewnione, tudzież nie potrzeba opiekuńcza i wyróżniło go właściwie 2 wymiary z 1 strony ale jaka jest liczba zaangażowanych aktorów w opiekę nad konkretną osobą, a z drugiej strony zakres to znaczy liczbę godzin czy to mierzoną w perspektywie 1 dnia czy też tygodnia, kiedy opieka świadczona jest na potrzeby osoby wymagającej tłumaczą, że mówi pani o tym, że te rozwiązania mogą być bardzo elastyczne to znaczy, że nie mówią o jakimś 1 modelu w, czyli 1000 domów seniora na niczym co chwilę na jego rzecz rocznice tylko mają o tym, też po co piszecie o Kluczborku, czyli do zaadaptowania różnych rozwiązań na różne potrzeby włączających różnych ludzi, czyli 9 różnych aktorów od instytucji przez sąsiadów członków rodziny tak dodatkowo jakieś wsparcie dokładnie tak, dlatego że nie tylko nasze badania potwierdzają, że wyjmowanie seniora z jego środowiska lokalnego nie jest wcale najlepszym rozwiązaniem to znaczy, że to przenośny Romów, bo ileż mamy takie jak bardzo jak to powiedzieć wyrafinowane rozwiązania, o których pani mówi pytanie czy Polski ustawodawca jest w stanie przebrnąć cały proces negocjacji konsultacji i takich rozwiązań punktowych ani prostego hasła fundusz moje pytanie do myślenia na pewno trzeba spożyć przede wszystkim na to co my nazwał mnie sieciami opierzone oznacza, że takie rozwiązania opiekuńcze, które angażują wielu aktorów przede wszystkim nie tylko bazują na rodzinie, ale na rodzinie jako 1 z aktorów i mini, ale włączają również rozwiązania HR wypala finansowane publicznie ze środków publicznych, ale i innych aktorów, którzy ustanawiali własną np. innych aktorów np. organizacje pozarządowe które, które są aktywne i rzeczywiście w Kluczborku w województwie opolskim, gdzie ten problem starzenia się jest były już bardziej długotrwały jest wiele organizacji pozarządowych wychodzących naprzeciw LNG w potrzebie zapewnienia opieki osobom starszym również kościoły aktywnie angażują się tak jak wspomniałam związki zawodowe zrzeszające emerytów rencistów z danej grupy zawodowej, ale także także bardzo aktywnie angażują na instytucje z sąsiadek, która w Polsce zawsze była ważna również tutaj spełnia spełnia te potrzeby tym, że nastąpi dr Agnieszka rodzinom uczą nas nie chasydzi offu Wolverhampton była państwowość współautorka publikacji naukowej etno Morajki oskarżyli etno moralność opieki MDM z pewnością będziemy do tego tematu wracać transformacja dziękuję
Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

Uwaga, wiosenna promocja! Im dłuższy okres Dostępu Premium wybierzesz, tym większy rabat dostaniesz! 1 miesiąc 10%, 3 miesiące 20%, a 12 miesięcy aż 40% taniej!

KUP TERAZ - 40%

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!