REKLAMA

Polska droga do NATO

Historie Polski
Data emisji:
2019-02-24 19:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
47:16 min.
Udostępnij:

Jaka atmosfera towarzyszyła polskiej akcesji do Sojuszu Północnoatlantyckiego? Jak wyglądały przygotowania Polski do wstąpienia do NATO? Jaką rolę w tym procesie odegrał mit Solidarności? Rozwiń »

W 20. rocznicę polskiego członkostwa w NATO, tamten czas wspomina premier prof. Jerzy Buzek, ówczesny prezes Rady Ministrów. Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Maciej Zakrocki dzień dobry to są historie Polski właśnie jesteśmy w dniach takiego obchodzenia dwudziestej rocznicy wchodzenia Polski Donato, choć rzeczywiście ta data taka dla historii to jest 12 marca 1999 roku i słynna uroczystość Independence z udziałem m. in. prof. Geremka i pani ma dla nich obu o brak, gdzie te dokumenty, by podpisywane, ale np. 17 lutego było posiedzenie Sejmu w sprawie uchwalenia ustawy o ratyfikacji traktatu Północnoatlantyckiego, tak więc Rozwiń » chodziliśmy przez co najmniej 3 tygodnie musimy zatem, że wchodziliśmy przez kilka lamp, bo to oczywiście był wieloletni proces waleta kulminacja i w końcu członkostwo w NATO stały się właśnie wtedy wtedy, kiedy premierem rządu polskiego był nasz dzisiejszy gość pan prof. Jerzy Buzek dzień dobry dzień dobry to oczywiste było to był taki fajny moment w Polskiej historii najnowszej, kiedy to w sprawach polityki zagranicznej celów strategicznych właściwie nie było specjalnego sporu, a już na pewno jeśli chodzi o członkostwo w NATO pan jak pamięta tamten czas snu dopinania jak to mówimy potocznym językiem tych wszystkich spra w, abyśmy Donato weszli do 8 z punktu widzenia krajowej polityki była prosta sprawa panie rektorze zaczęło się bardzo trudną sprawą, bo na początku lat dziewięćdziesiątych lewica wtedy zbada postkomunistami była zdecydowanie przeciwna wejściu do NATO nawet do Unii Europejskiej raczej mili w głowie odtwarzanie naszych relacji z Rosją już się inną Rosją to prawda to była jego Rosja Jelcyna po tych wszystkich wydarzeniach, które miały miejsce w latach osiemdziesiątych no ale dla wszystkim, którzy byli ze środowiska Solidarności było jasne, że naszym celem jest wyłącznie i może być Sojusz Północnoatlantycki i Unia Europejska i udało się lewicę przekonać do tego w połowie lat dziewięćdziesiątych już także oni nie mieli wątpliwości jednak lepiej spojrzeć na zachód jak koło na przyjaznych partnerów i ma pan rację, że już na tym etapie wchodzenia do NATO był absolutny konsensus byliśmy jedynym krajem w tej części Europy to jasno trzeba powiedzieć, bo nie wszędzie było takie poparcie ani na Węgrzech my ani w Czechach, a przede wszystkim na Słowacji Słowacja weszła znacznie później do NATO niż Węgry Czechy i Polska mało tego to były czasy prezydenta my czara się układał z Rosją nawet nie negocjowali wejścia do Unii Europejskiej my bardzo często siadaliśmy w grupie Wyszehradzkiej jak najczęściej zapraszałem Zemana aż 3 Orbána bez Węgier i zawsze zostawialiśmy puste krzesło dla Słowaków i wreszcie pojawił się dziury Linda premier, który wszystko na Słowacji odwrócił błyskawicznie oni doszli do członkostwa w unii Europejskiej, a później także do członkostwa w NATO, ale rzeczywiście byliśmy jedynym krajem, gdzie był pełny konsensus co najmniej od dziewięćdziesiątego czwartego 90 do piątego roku, bo nasza wielka siła siła polskiej datą liczyli Amerykanie na to, że tak się będzie w Polsce działo i wyciągnęliśmy resztę i powiem jeszcze więcej momencie jak już byliśmy zaawansowani w naszym wejściu do NATO przyjechał do mnie specjalny wysłannik prezydenta Stanów zjednoczonych i powiedział całkiem oficjalnie, że w związku z tym, że my schodzimy do NATO oni zmieniają doktrynę swoich racji z Rosją, bo uważają, że to jest niezbędne, by także musieliśmy bardzo wielu u siebie zmienić to wszystko przygotowywał rząd całą odpowiedzialnością ogromne przygotowanie i pan to w tej chwili mało, kto zdaje sobie sprawę z tego, że w upale parlament uchwalił ratyfikację traktatu waszyngtońskiego a kto przygotował wcześniej rząd właśnie taką dedykację, a przedtem jeszcze ja pamiętam, że w grudniu 91008 . roku 3 miesiące przed wejściem do NATO oficjalnie poinformowałem stany Zjednoczone i innych członków NATO były gracz musi miastu, że Polska jest gotowa i mieliśmy 4 bardzo trudne zadania, które odrobiliśmy w ciągu 1 roku także kosztowne finansową i 4 zadania mieliśmy jakieś zadania później musieliśmy przebudować polską armię, żeby była Inter operacyjne babka cały samoloty lądują natowskie trzeba je rozpoznać dotyczący byłoby trudno nam rozpoznać, bo mieliśmy to zupełnie inaczej ustawiony musieliśmy przebudować nasz sztab generalny to znaczy siały całe dowództwo zmienialiśmy doktrynę wojenną jednak jakaś doktryna istnieje musieliśmy dobrać doktryny natowską nie był to wszystko proste i jestem bardzo istotne było, że przygotowanie armii do współpracy było bardzo kosztowny bardzo wiele pod budowę przebudowaliśmy taka zwykła łączności dzisiaj w ogóle o tym nie myślimy to specjalne kabiny dźwiękoszczelne kompletnie ojciec odcinający możliwość podsłuchu musieliśmy mieć specjalny sposób łączności z dowództwem NATO zarówno na terenie Unii Europejskiej czy Europy, a także ze Stanami Zjednoczonymi to była ogromna praca nie tylko Ministerstwo Obrony Narodowej także Ministerstwo Spraw Wewnętrznych Płowce zaangażowany w zasadzie wszystkie ministerstwa każde posiedzenie rządu jak doskonale pamiętam zaczynała się od tego jak tak, ale znajdujemy i jak analizuje jak realizujemy cele natowskie, gdzie jesteśmy co nam brakuje ja również miałem takie osobiste spotkanie właśnie z Zemanem i Orbán Czechy i Węgry razem z nami chodzi i mieliśmy wejść pod koniec kwietnia 90 tego dziewiątego roku na szczycie NATO to było 50 lecie powstania NATO wielkie uroczystości Clinton, a ja im zaproponowałem w takich poufnych rozmowach Słuchajcie ich jeździmy tam jako pełnili członkowie to znaczy, że musimy wejść przełom lutego i marca oto, żeby tam pod koniec kwietnia jechać jako stuprocentowy członkowie Sojuszu Północnoatlantyckiego oni się zgodzili w związku z tym zmobilizowała rząd nie było to proste, bo jednak czasu było niewiele w o to, żebyśmy mogli właśnie pod koniec grudnia oznajmił, że jesteśmy gotowi byliśmy w wielkie szczęście dzięki temu dwunastego Romney ma bardzo nie 99 ja stałem w Brukseli kwaterze głównej NATO i była wciągana flaga Polska czeska i węgierska na maszt to był moment wejścia do NATO technicznie i zgodnie z prawem to był ten moment 6 polskich żołnierzy wciągało na maszt flagę polską staliśmy 3 premierów ja pamiętam doskonale ten moment to był moment wzruszający i przejmujący po tylu dziesięcioletniego oczekiwania takiego w taki pewności stabilności spokoju wiedzieliśmy także, że tam ułatwi drogę do Unii Europejskiej wejście do NATO było takim pierwszym pokojem krokiem wejście do wejścia do Unii Europejskiej i pamiętam, że dosłownie parę tygodni później wybuchu konfliktu o Kosowo, a więc wojna efekt Bałkanach zachodnich bardzo trudna sytuacja w związku z powyższym w czasie, gdyby były obchody NATO prezydent Clinton powiedział mi wyraźnie, gdybyście nie weszli do czasu wybuchu awantury o Kosowo to już nie musielibyśmy czekać rok, bo na to jest w fazie mobilizacji nasze siły zbrojne są w parze mobilizacji nie moglibyśmy w takich warunkach przyjmować nowych członków, a więc bardzo dobrze się stało, żebyśmy te parę tygodni wcześniej, które nas niejako uratowały od tegoż szybkiego wejścia Donato, choć Rybnym skoro też mówimy właśnie tym kontekście zewnętrznym jest też tych naszych sąsiadów przyjaciół to akurat ja pamiętam doskonale ten moment i jaką był właśnie trudny dla Węgrów, dlatego że po nim bank będący członkiem NATO udostępniali m. in. swoje bazy lotnicze na południu kraju, z którym były przeprowadzane operacje właśnie ona 4 na terenie byłej Jugosławii na terenach, gdzie ciągle mieszkał dużo mniejszości węgierskiej i chociażby właśnie akcje w miejscowości nowy sad, która to miejscowość Węgrzy ciągle nazywają ujęć widać to było dla nich duży kłopot, bo w tej miejscowości większość nawet akurat stanowili Węgrzy, więc oni mieli ten moment wejścia na dodatkową dodatkowo drużyn my mieliśmy wielki Narodowy sukcesja zaprosiłem wszystkich poprzednich premierów wolnej Polski cała siódemka się zjawiła wszyscy, a może w niej obraz historii Włodzimierz Cimoszewicz Józef Oleksy Waldemar Pawlak Hanna Suchocka Jan Olszewski Jan Krzysztof Bielecki my oczywiście Tadeusz Mazowiecki cała siódemka ja byłem ósmym premierem zgłosiłem takie krótkie orędzie związane z tym, że wchodzimy do NATO i wszystkie rządy poprzedni się na to złożyły nie tylko ten, który wprowadza do NATO to był symboliczny moment i premierzy chyba mieli wielką satysfakcję z tego, że byliśmy razem to było nasze wspólne dzieło warto o takich sprawach pomyśleć dzisiaj mało tego my mieliśmy wielkich przyjaciół w Waszyngtonie to było jedno z zadań musieliśmy jakoś rząd zjednać sobie 18 krajów, które by ratyfikowały nasze wejście przede wszystkim stany Zjednoczone i 83 senatorów głosowało za wejściem to był naprawdę sukces na 100 senatorów nikt nie wierzą, że to może tak przejść gładko, ale mieliśmy tam Brzezińskiego Nowaka Jeziorańskiego ambasadora Koźmińskiego były takie akcje, których dzisiaj już mało, kto pamięta gen. Gromosław Czempiński ratował Amerykanów na bliskim Wschodzie Amerykanie to pamiętali to wszystko wpływało na to, że byliśmy naprawdę przyjmowani z otwartymi rękami do NATO teraz informacje w TOK FM, ale po nich wracamy i wrócimy właśnie do tych przyjaciół Zawad oceanem na pewno warto o nich dziś wspominać Maciej Zakrocki witam ponownie do sądu historię Polski dzisiaj przypominamy przynajmniej w pierwszej części naszych wspomnień moment wchodzenia Polski Donato, bo to właśnie dwudziestolecie tego wydarzenia w studiu pan prof. Jerzy Buzek wówczas premier rządu czy dobrze raz jeszcze i dobry wspomniał pan właśnie, że chociażby dane wielki sukces, jaki Polska odnotowała podczas głosowania w amerykańskim Senacie dokumentu wyrażającego zgodę na przystąpienie Polski do NATO, że spotkał się dostać ogromnym poparciem i była to zasługa, ale takich polskich przyjaciół z dnia jak Zbigniew Brzeziński Jan Nowak-Jeziorański czy ambasador Jerzy Koźmiński pan w tym w tym procesie właśnie miało jakieś kontakty z tymi znakomitymi postać no panie dyrektorze powiem szczerze, że miał stałe kontakty nie tylko osobiście jeździłem do Stanów zjednoczonych byłem przyjmowany przez prezydenta Clintona w białym domu, ale te osobiste kontakty polega również na tym, że oni przyjeżdżali oni mówią ambasadorzy Koźmiński, bo to jest oczywiste no tak wiele obraz swojego kraju, ale i pozostali 2, którzy wstąpili Polacy to wiadomo, że tak tak zapamiętaliśmy ich wszystkich wspaniałych patriotów, mimo że pan prof. Brzeziński miał obywatelstwo i był właściwie obywatelem amerykańskim Jan Nowak-Jeziorański bywali tak często w Polsce na różnego rodzaju spotkaniach dotyczących przede wszystkim członkowstwa w NATO później w latach 992000 to już był również inne cele także członkostwo w unii Europejskiej, ale w tym czasie musimy tylko o tym, a ja w gruncie rzeczy byłem zaproszony do Stanów zjednoczonych, żeby się spotykać z senatorami tam byli również senatorowie polskiego pochodzenia bardzo znaczący, a także to było trzeba w zasadzie indywidualnie przekonywać do takiego ani innego głosowania, bo tego wszystko zależało ja również spotykam się z biznesem amerykańskim to były znamienne spotkanie oni bardzo liczyli na to się otworzą się nowe możliwości także dla gospodarki amerykańskiej tak w pewnym sensie jest przecież my mamy sporo inwestycji amerykańskich europejskich już nie mówiąc, ale i to było jednak ogromne otwarcie myje to musimy pamiętać, że to było zaledwie 10 lat potem jak Polska odzyskała wolność dzisiaj to już 30 lat minęło czasu nigdy mamy wolną Polskę, a więc to wszystko było świeże to przeżywaliśmy z ogromnym wzruszeniem ja pamiętam moją mamę, która jak widziała flaga Polska w kwaterze głównej NATO w euro chodzi o opowiadała nam zdjęcia po prostu siedziała i płakała nie dało się nie płakać ludzie, którzy widzieli jak wyglądała Polska jest stabilność bezpieczeństwo przez dziesięciolecia, a nawet stulecia przedtem to widzą, że jesteśmy w najsilniejszym pakcie obronnym Sojuszu naj silniejszym ze wszystkich na planecie i jesteśmy jego członkami pełnymi możemy liczyć na wsparcie to było niesamowite przeżycie chciałem też ludzi do tego wątku, o którym pan powiedział to na początku lat, więc o zmianie w nastawieniu przy podejściu do właśnie tych głównych polskich celów strategicznych celów, jakim m. in. właśnie było wejście Polski Donato, bo to jest też moment, w którym mamy do czynienia z tzw. habilitacją, a więc, by prezydentem Polski jest pan Aleksander Kwaśniewski, a więc postać innego obozu politycznego niż pan, a w takich sprawach no i siłą rzeczy musieliście też za sobą blisko współpracować jak ktoś układa nie było problemów i mówię to całkiem szczerze z pełnym przekonaniem cała praca była po stronie rządowej, dlatego że wszystkie sprawy, które miały być wykonany łącznie z przygotowaniem spra w formalnych musiał je wykonać rząd, ale ze strony prezydenta Kwaśniewskiego było pełne otwarcie a kiedy było trzeba to także wsparcie przede wszystkim w polityce zagranicznej, a więc mogliśmy na siebie nawzajem liczyć i rzeczywiście goście przychodzi taki moment, który też jest 1 z tych elementów symbolicznych i kilka elementów tego kalendarium, bo 26 lutego 91009 . roku właśnie prezydent Kwaśniewski składał podpis pod aktem przystąpienia Polski do NATO i inne w tym samym czasie podpisywał Vaclav Havel, u którego też warto może dzisiaj wspomnieć i Warsaw Havel mówił wtedy tak protokół, który właśnie podpisałem ma dla nas naszych potomków rzeczywiście historyczne znaczenie po wielu, którym stuleciach dramatycznego istnienia naszego państwa jego bezpieczeństwo jest wreszcie zabezpieczony Aleksander, a jeszcze byście jeszcze jeszcze nawiąże właśnie do Vaclava Havla, bo to też taki charakterystyczny, jakie wielkie przemiany wtedy następowały mówił, kiedy 10 lat temu byłem w więzieniu nie przypuszczałem, że za 2 lata będą ogłaszał w imieniu układu Warszawskiego jego koniec, a za kolejnych 8 lat będę podpisywał w imieniu Republiki czeskiej i wejście Donato to też symbol właśnie tej dynamiki przemian Aleksander Kwaśniewski mówił wracamy tam, gdzie jest nasze miejsce, bo Sojusz to wspólna siła w imię wspólnych wartości te wartości nasze narody potrafiły uporczywie się upominać nawet w mrocznym w systemie po jałtańskiej warszawskim październiku tragedii Budapesztu 56 podczas praskiej wiosny sześćdziesiątego ósmego zrywie polskiej Solidarności po osiemdziesiątym roku dziś jesteśmy w celu o panie redaktorze to była spuścizna Solidarności to przyznawali również Czesi Węgrzy Węgrzy wielokrotnie wtedy odwoływali się do dziedzictwa Solidarności no ja ja do dziś jestem dumny, że mogłem być aktywny w tym związku niezależnym samorządnym i zawodowym i że on miał tak niezwykłą siłę oddziaływania czasami zapominamy o tej wielkiej legendzie, która nas niosła przez całe lata dziewięćdziesiąte i na początku 2001 . wieku często chcemy pogrzebać legendy ona była naprawdę naszą wielką siłą to nieprzypadkowo Czesi Vaclav Havel czy Węgrzy odwoływali się cały czas do dziedzictwa Solidarności oni także uważali, że są z tego samego pnia z tego samego sposobu myślenia minęło 30 lat wolnej Polski Czech Węgier i trasy kierunki mogą mieć nieco odmienne, ale wtedy to była absolutnie monolit i torze my w Polsce potrafiliśmy zbudować taką potęgę, jaką była Solidarność w latach osiemdziesiątych na początku lat dziewięćdziesiątych także reformując kraj niezwykle skutecznie niezbyt wydajnie przecież rząd, który przyjmował Polskę do Unii Europejskiej rząd którymi ja kierowałem w latach 972001 pułk 100 % złożony z tych, którzy byli Solidarności pochodzili z Solidarności i utożsamiali się Solidarnością zarówno akcja wyborcza Solidarność ze wszystkimi partiami, które były wewnątrz stowarzyszeniami jeszcze na początku samorządowcami, a także Unia Wolności to była ta wielka koalicja większościowa, która wprowadziła Polskę do NATO, a także przez 4 lata negocjowała członkostwo w unii Europejskiej to znaczy z rur lwią część naszego członkostwa Unii Europejskiej będzie, choć jak bywaliśmy dzięki pełnym poparciu środowiska Solidarności o tym jeszcze dzisiaj rozmawiamy, ale chciałbym jeszcze wrócić, bo wydają się, że te zaś taki moment, który w, którym o pewnych postaciach należy powiedzieć nieco więcej no bo chociażby wspomniany już dzisiaj pan prof. Bronisław Geremek, który w tym min napęd jest właśnie składał podpis to postać no i niezwykła dla naszej najnowszej w historii za każdym razem mam jakiś rodzaj też wzruszenia, kiedy w wchodzę na dziedziniec parlamentu Europejskiego w Strasburgu, który się nazywa agorą agorą prof. Geremka no właśnie, a w, a jeszcze, nawiązując do dodatku do pana słów o Solidarności, a przed z kolei parlamentem w Brukseli jest dla nas Solidarności to też akurat było dzięki pana staraniom jak ja i jak pan sobie przypomina prof. Geremka w tym okresie wchodzenia do NATO czy on właśnie miał jakiś kłopoty, z którymi się dzielił prosiła jakiś rodzaj wsparcia jak coś może się blokowało mieliśmy przede wszystkim na uwadze to, że chcemy wejść do Sojuszu Północnoatlantyckiego jak najszybciej trzeba pokonać wszystkie no i trudności wewnętrzne, które były ogromne kim my musieliśmy przeszkolić naszych oficerów i to bardzo szybko musieliśmy ponieść wilki kosztem modernizacji koszty łączności specjalnej nie zmienić ustawodawstwo w dużym stopniu to były sprawy regulacji w zakresie bezpieczeństwa, a więc przygotowanie całego państwa, więc w rządzie w czasie posiedzenia rady ministrów to była przez rok kluczowa sprawa Ministerstwo Spraw Zagranicznych, które reprezentowała nas na zewnątrz, czyli pan minister Bronisław Geremek oczywiście miał ciągłe spotkania nie jest ministrami członków NATO było ich 18 wówczas już aktualnych członków NATO z przedstawicielami rządów po należało od początku, gdy wypracować mocną pożyć pozycji poparcie dla naszego członkostwa proszę pamiętać, że nasze członkostwo muszą być ratyfikowane we wszystkich tych krajach, a więc nie była to sprawa prosta dodatkowo jeszcze dochodziło my chcieliśmy z tyłu gratyfikacje i to obejście uczynić takim mocnym akordem da żyć pół obrotu naszej części Europy do wolnego świata na tym nam bardzo zależało dlatego np. jeździliśmy często do Stanów zjednoczonych Ameryki północnej, który był wtedy naprawdę wielkim rzecznikiem tego, aby Europa połączyła swoje swoje 2 części tą centralnie centralną wschodnią nitką zachodnią część Europy i to nam się udawało to była wielka praca Ministerstwa Spraw Zagranicznych nie drugi w fazie działania mojego rządu panie minister Geremek przeszedł do parlamentu, a w ministerstwie działu pan Władysław Bartoszewski minister Bartoszewski to była druga wielka postać i muszę przyznać, że rząd, którym kierowałem miał ogromne szczęście do ministrów spra w zagranicznych po takie 2 postaci jak Geremek Bartoszewski to pewnie rzadko zdarzają się albo wręcz nigdy w 1 rządzie, a proszę powiedzieć, bo to wszystko oczywiście dobrze szło z punktu widzenia tego świata Zachodniego, ale na wyobrażam sobie, że były różnego rodzaju naciski pogróżki naruszyła zatem, że tu w grę wchodziła stała strategiczna polityka mówią oczywiście Rosji, na której rozszerzenie NATO było nie w smak ja jak pan pamięta pan raczej nie rozumiem, że nam można, by wejść trudno mi się tym nie będziemy przejmować, bo to jest nasz cel Polski cel, niemniej jednak zawsze trzeba brać pod uwagę reakcję drugiej strony możliwość przesuwania nie mają wojsk w ruch w stronę polskiej granicy czy tak jak dzisiaj czasami słyszymy, że znowu Rosjanie grożą mu coś w okręgu kaliningradzkim rozstawią jakiś Iskander i t d. czy to było coś takiego 37 jedno i zajmowali przejmowali bardzo byśmy się przejmowali i bardzo mi się zajmowali był taki moment, że musieliśmy wydalić z kraju sporą liczbę szpiegów rosyjskich to był bardzo trudny dramatyczny wręcz politycznie moment, bo oczywiście zależało nam na równowadze spokoju w regionie wydalenie takiej ilości dyplomatów, który w gruncie rzeczy byli szpiegami zawsze rodzi ogromne napięcia, ale zrobiliśmy to, bo musieliśmy dać jasny sygnał Rosji się skończyły się takie non działania, które mogłyby podważyć naszą suwerenność, że to jest ten moment końcowy, że tu już dalej takie działania władz rosyjskich rynny i specjalnie nastawionych na to, żeby przebyć szpiegować, żeby kontrolować nas od wewnątrz muszą być przebadane i myślę, że to się udało to sygnały były bardzo mocne równocześnie trzeba przyznać, że my staliśmy się utrzymać możliwie dobre relacje z Rosją byliśmy cały czas siłą wiodącą tu nie było tak, że myśmy się dostosowywali do Rosji oni raczej odpowiadali na nasze szybkie kroki wejścia do NATO n p . to było trudne dla rządu ja podkreślam jak wiele musieliśmy ponieść politycznych także kosztów, a my przeniesie się przenosiliśmy nasze jednostki wojskowe te te najważniejsze największe z zachodniej części naszego kraju na wschód, bo to była właśnie zmiana doktryny dotąd w czasach peerelowskich służb nie było, bo obrona zachodniej granicy Polski to się radykalnie zmieniło pamiętał moją wizytę w Nysie, gdzie były ogromne skupiska boisk także układu Warszawskiego wcześniej Bobuch już tym momencie wchodzenia do NATO nie było u nas żadnych obcych boisk i trzeba było tej jednostki wojskowe przenieść na wschód tu nie było łatwe to niebyła łatwa decyzja po to, były również wielkie ogromne Zagłębia pracy dla ludzi miejscowych i my i w jakim sensie pozbawiliśmy ich tej możliwości pracy, więc mieliśmy dużo pracy do wykładania to oczywiście była to część wewnętrzna i ja pamiętam wizyty w tych miejscach, gdzie wyprowadzaliśmy jednostki wojskowej przenosiliśmy na wschód nie były to łatwe wizyty rozmowy z mieszkańcami, ale to była cena naszej wolności i naszego bezpieczeństwa teraz informacje w TOK FM, a po nich wracamy do naszej rozmowy to w naszych oklaski witam ponownie to są historie polskich studiu pan prof. Jerzy Buzek mówiliśmy o tych wszystkich okoliczności, które spowodowały, że Polska 20 lat temu stała się członkiem NATO, ale równolegle pana rząd naprowadził już takie negocjacje członkowskie związane z wejściem Polski do Unii Europejskiej, bo oczywiście też tak jak w przypadku tego wchodzenia do NATO to wszystko trwało wiele lat to były kolejne działania kolejnych rządów, które się do piątej polskiej drogi do Unii przyczyniały no ale te formalne negocjacje, kiedy już trzeba po prostu usiąść i tz w o obszary negocjacyjne rozdziały negocjacyjne po kolei zamykać to się zaczęło podczas właśnie pańskich rządów miał pan w wspaniałego też pomocnika Jana Kułakowskiego, którego warto upewnić się wspomnieć, który był głównym negocjatorem tak to rzeczywiście wspaniały człowiek przede wszystkim było od dawna związany ze środowiskiem zachodniej Europy tak powiedzmy po to, była międzynarodowa organizacja pracy, której przewodniczyła 5 lat mieszkał w Brukseli wszystkie drzwi były dla niego otwarte zorganizowaliśmy w zespół negocjacyjny, którzy w, którym byliby wiceministrowi z każdego poszczególnego resortu z każdego ministerstwa jest mocny zespół ułożyliśmy 29 w celach negocjacyjnych rozdziałach negocjacyjnych takie zasady co chcemy osiągnąć to było trudne rząd sformułował jasny założenia jak ma wyglądać nasze członkostwo w unii Europejskiej także udostępniliśmy to parlamentowi, bo byliśmy przekonani, że to jest tak strategiczna decyzja i tak ważne są negocjacje i członek czujemy się Unię Europejską jak ma wyglądać nasze członkostwo nie wyobrażaliśmy sobie, żeby mnie poinformować precyzyjnie parlamentu co są rząd zamierza zamierza negocjować oczywiście przystąpiliśmy niezwłocznie do negocjacji już na początku 90 tego ósmego roku i w te całe 4 lata poświęciliśmy na negocjowanie dzięki temu 18 tych wielkich celów negocjacyjnych całkowicie zamknęliśmy 10 następnych było przygotowanych do zamknięcia brakowało jeszcze wynegocjowania precyzyjnie spraw dla rolnictwa bardzo ważnego rozdziału w sumie 29 i trzeba przyznać, że dzięki tej wielkiej pracy, które nasi następcy, który także byli przekonani do konieczności ich dobrych i sprawnych negocjacji mogli zakończyć pod koniec 2002 roku wszystkie negocjacje, jakie podkreślił, że mieliśmy taktykę w tych negocjacjach bardzo Jasną, że nie będziemy pochopnie zamykać niczego szczególnie ważne jest dla polskiej strony, żeby wynik negocjacji był dobry przykład udało nam się uzyskać w ochronie środowiska i w transporcie wynik lepszy od Węgrów, którzy bardzo szybko zamykali czasami trochę na siłę te rozmowy w poszczególnych zakresach negocjacyjnych i nie byli z tego jak widać po tym, Sak zadowoleni, bo nad chcieli otwierać z powrotem niektóre rozdziały negocjacyjne to było oczywiście niemożliwe, a więc ta taktyka mieście była słuszna ponad dawała Polsce wielkie szanse po przyjęciu do Unii Europejskiej w, a jednocześnie, bo to też trzeba o tym, pamiętać, że trwały poza negocjacjami nad też już działania na rzecz przygotowywania Polski do tego członkostwo tak jak pan opowiadał o przygotowaniach niezbędnych, które trzeba było zrobić w kontekście członkostwa w NATO tak samo było w w przypadku Unii Europejskiej zwracał pan uwagę że, mimo że od czerwca do 2000 roku kierował pan już rządem minister mniejszościowym to ponad 90 % ustaw wysyłanych do Sejmu było przyjmowanych przez prawie 95 % ogółu w taką liczbę lat Schröder podobno pan zazdrościł takiej skuteczności oprawę to prawda mówił Jerzy tras jest skuteczniejsze masz większe poparcie w parlamencie niż wtedy, kiedy miał rząd większościowy, ale przez te 1 , 5 roku rządu mniejszościowego ja praktycznie głównie takie ustawy kierowałem do polskiego parlamentu i myśmy w sumie uchwalili 160 ustaw oryginalnych, które po prostu młodszy umocniły czy też ugruntowały nasze członkostwo w unii Europejskiej, bo nasze prawo musieliśmy dostosować do prawa unijnego nie była to prosta sprawa właściwie zostało już po naszej pracy niewiele około 5060 ustaw już tylko, który należało przyjąć, żeby nasz system prawny odpowiadał systemu prawnemu systemowi prawnemu Unii Europejskiej, aby to była wielka praca wykonana, ale oczywiście same negocjacje były szalenie trudne, bo w 28 obszarach, czyli właściwie niemal we wszystkich prowadziliśmy równolegle do jej zamknięcie 18 to niebyła prosta sprawa, bo Polska 1 była krajem największych w Legii największym z tych, które negocjowały bardzo trudno zamyka się z Unii Europejskiej jakieś korzystne i rozwiązania to 40 milionowego kraju, bo one mogą czasami dość kosztowne dla starych członków Unii Europejskiej znacznie łatwiej do Słowenii, która ma 2  000 000 czy dla tarczy dla Łotwy, która ma 1,51 000 000 ludzi, a nawet dla Węgier, które mają mniej niż 10 to znacznie łatwiej powiedzieć, żeby dobra zamkniemy to idziemy dalej jak Polska 40 milionowy kraj oczekuje czegoś w transporcie właśnie w ochronie środowiska i wielu wielu innych sprawach to oni mieli trochę o punkt trzeba przyznać trzeba było ten opór łamać to się chyba dobrze udało, bo widać było wyraźnie, że derogacji, które uzyskaliśmy wsparcie chcieli dawać na okres przejściowy te okresy przejściowe, żebyśmy nie musieli wszystkiego od dnia 0, czyli od pełnego członkostwa przygotowywać się inne cele to by to było jednak ogromne ogromna pomoc i jeszcze jedno pytanie jest z z tego obszaru no bo w tym samym czasie dość ważnym wydarzeniem jest stworzenie wypracowanie jedno wtedy jeszcze właśnie przez Unię, w której nie byliśmy członkami traktatu nicejskiego nie ten traktat umożliwiał wspólnocie rozszerzenie właśnie o o 10 państw i sporo było też emocji związanych z jego przyjmowaniem no i słynna potem już w mchach dużo później wypowiedź w Jana Rokity ale, ponieważ ona przeszła do historii to kto to towar to może o tym, wspomnieć licea albo śmierć chodziło o to, że w tym traktacie nicejskim sposób liczenia głosów w tym najważniejszym organie Unii Europejskiej Makinwa lada tam, gdzie przedstawicielami są rządy nabył dla Polski bardzo korzystnym to też był element jakiegoś pływania już już nas, mimo że nie byliśmy członkiem Unii Europejskiej właśnie na te rozwiązania traktatu nicejskiego siła głosu miała zasadnicze znaczenie po wejściu do Unii rozmawiałem z wszystkimi premierami 15 krajów członkowskich Unii np. kanclerza Schrödera największego kraju Niemiec bardzo często i ustalenia były jasne Polska 40 milionowy kraj powinna mieć taką siłę głosu jak Hiszpania nie zależało na tym, bo Hiszpania miała wyjątkowo dużo siły głosu, a obydwa kraje miały około 40  000 000 mieszkańców ilość mieszkańców bardzo się wtedy liczyła jeśli chodzi o siłę głosu i ustalenie było ze wszystkimi premierami to było mecz to było kilkanaście miesięcy wyjazdów do wszystkich stolic europejskich tymczasem przeciwnicy tej Francuzi którym, którzy przewozili temu szczytowi zaproponowali zupełnie inny rozkład mgła głosów nie w radzie my dowiedzieliśmy się o tym od dziennikarzy, bo kraje, które nie były członkami Unii premierze nie uczestniczyli bezpośrednio tych zamkniętych posiedzeniach i ja natychmiast zacząłem działać pół pomysł pana Sergiusza polskiego, żeby leci samolotem, ale pani Teresa Kamińska, która była w kancelarii przez radę ministrów zdecydowanie uznała słusznie, że wylot do Brukseli do średnicy lej to by trwało jeszcze około 8 do 10 godzin i przyjechaliśmy po ustaleniach ja wyszedłem na balkon, bo była była słaba słyszalny przez komórkę Anny mieszkania w Gliwicach i przez 3 godziny rozmawiałem na bieżąco nie było to proste minister Ananicz wiceminister w Ministerstwie Spraw Zagranicznych łączył na początku ci premierzy, którzy siedzieli wokół stołu obradowali nie bardzo chcieli rozmawiać, a ja z nimi osobiście to ustalałyby na szczęście przemówił ten pierwszy premier Szwecji był pierwszym który, który zaczął rozmawiać ze mną i po kolei Holandia Niemcy Hiszpania chyba w tej kolejności jeszcze 3 kolejnych premierów jak osobiście znałem bardzo dobrze i pytałem co się stało, że nie mamy warunków takich jak Hiszpania no i pomogli dziś długu po godzinach rozmowy odłożył słuchawkę kolejni rozmówcy absolutnie zapewniali mnie czy to powinno być utrzymane no i wtedy na samym końcu zadzwonił premier Georges Banu Francuz, który na początku odmawiał rozmowy na ten temat, bo szczyt był we Francji oni prowadzili ten szczyt wyjąć wszystko w porządku Jerzy wy macie tyle ile Hiszpanie Noto ja mogłem się spokojnie położyć spać zresztą potem cierpiał to ciężkim przeziębieniem, bo to było to był gol krajowa rozmów o w swym marynarek czy, a więc bardzo bardzo nie ubrany byłem panie premierze ten czas dzisiejszy to też można powiedzieć, że nie tylko właśnie dwudziestolecie naszego członkostwa w NATO rok trwających wtedy negocjacji akcesyjnych, ale to jest też takim czas, w którym można wrócić do w ogóle pana rządów był pan pierwszym premierem w wolnej Polsce, który rządził całą kadencję często pana rządzie mówi się w kontekście tzw. 4 wielkich reform, ale nie tylko, bo można jeszcze dołożyć nam wiele działań chociażby związanych z reformowaniem polskiego górnictwa reformy to emerytalna reforma szkolnictwa służby zdrowia i reforma administracyjna, a więc zmiana podziału administracyjnego kraju i t d. i wprowadzenie samorządów na poziomie regionu i Hey i powiatu do dodatkowo jeszcze no właśnie to oczywiście ogromne obszary moglibyśmy oddzielna audycja, kto wie zresztą może tak zrobimy z cyklu historia Polski poświęcić ale, ponieważ to właściwie po tych 20 latach bardzo wiele elementów to tych reform zostało albo zlikwidowanych albo cofniętych n p . no właśnie reforma emerytalna wygląda nieco inaczej, choć główna zasada, a więc odkładanie na swoim koncie emerytalnym pieniędzy pozostała, ale reforma szkolnictwa do pana rząd wprowadził gimnazja, które zostały one zlikwidowane czy reforma służby zdrowia już wcześniej zlikwidowane system kas chorych, które wtedy został wprowadzony jak pan na to dzisiaj właśnie par 33 czy off to były pana dzieci w jakim sensie, więc oczywiście trudno powiedzieć nie na tak źle nam to wyszło, więc dobrze, że zmieni ale, ale rzeczywiście przyłóż to takie historyczne refleksje pan dzisiaj patrzy na na te reformy i na to co z nich został, a pani Dorota żyje przede wszystkim nie uważam, że śle nam to wyszło i uważam, że zmieniano mu wiele rzeczy trochę na siłę, a trochę ze względu na zwykły populizm, bo nie ma wątpliwości, że rozbicie systemu kas chorych stworzenie Narodowego Funduszu Zdrowia nikomu nie przyniosło sukcesu na szczęście pozostali lekarze rodzinni czy te niewielkie ośrodki zdrowia w małych miejscowościach, które są całkowicie prywatne, ale finansowany z naszych wspólnych środków ludzie, którzy tam chodzą nawet nie wiedzą, że pociąg do instytucji prywatnych podobnie jak lekarz rodzinny niektóre elementy te, które do dziś nie działają to rzeczywiście zostały stadiony w formule SaaS system finansowania, który jest bardzo w tej chwili w Łomży wszyscy mają wątpliwości to niestety zmieniono w sposób taki, że scentralizowaną ponownie wszystkie środki nie tylko w tym przypadku również w przypadku samorządów, ale wielka armia samorządowców po potrafiła obronić reformę samorządową reformą administracyjną i to często się, mówi że jest cel bardzo dobrą zmianą i raczej jest chwalona również przez obywateli to oni udało się utrzymać się w gimnazjach proszę zauważyć, jaki wielki sukces odniosły gimnazja to po tych 20 latach można spokojnie powiedzieć, że Polska przeskoczyła o kilka szczebli wśród najlepszych krajów na świecie jest najlepszą edukację w najlepszym przygotowaniem ludzi do życia i to dzięki gimnazjom, bo bada się przygotowanie i skutki edukacji i 16 latków będzie na poziomie kończących gimnazjum to było zresztą dedykowane przede wszystkim dla ludzi z małych miejscowości, który w wieku 13 lat mogli z tej małej miejscowości często niedofinansowane szkoły przez nowo powstałej przeniesie do miasta powiatowego do stolicy gminy i było dobrze przygotowane wyposażone gimnazjum mógłby na ten temat dużo mówić, ale powiem tylko tak te reformy miały znaczenie z punktu widzenia przygotowania do członkostwa jak nigdy tego nie udzielam byśmy równolegle negocjowali członkostwo w unii Europejskiej wchodziliśmy do NATO po co stało się po 1 , 5 roku działania rządu i reformowali kraj podobnie reforma górnictwa węgla kamiennego po to, żeby postawić na nogi naszą gospodarkę bez tego obyć się nie udało, a więc reformy, o których pan redaktor wspomina to było to był nieodłączny warunek tego, żeby Polska była sprawnym członkiem Sojuszu Północnoatlantyckiego, a także Unii Europejskiej żałować należy, bo reformy trzeba nieco korygować, ale ważne, że się kontynuuje w tym samym kierunku w latach dziewięćdziesiątych pani redaktor żaden rząd i może to byłby rządy różnych kolorów nie zmienił kierunku biegu hymn naszych działań kolejne rządy, które było aż 8, bo byłem ósmym kolejnym premierem szły w tym samym kierunku niestety po 2 tysiące pierwszym roku nieco zawraca panu historię to zresztą widać coraz bardziej w polityce bieżącej i to w UE zapewne ten brak porozumienia w tym, jaka Polska ma być ich gdzie chcieliśmy naprawdę zakotwiczyć się jako kraj na przyszłość myślę tutaj o jaki był zakupić w cieniu innych w Zachodzie Europy i współpracy ze Stanami Zjednoczonymi co do tego bywają czasem wątpliwości i mnie to niepokoi nasza przyszłość z Unii Europejskiej w Sojuszu Północnoatlantyckim mówił nasz dzisiejszy gość pan prof. Jerzy Buzek bardzo dziękuję za spotkanie dziękuję bardzo, a wraz z informacji w FM oprócz historii Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: HISTORIE POLSKI

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam, oraz sprawdź jak działa nowe internetowe radio TOK+Muzyka. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj wygodniej w aplikacji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA