REKLAMA

Joanna Puchalska o swojej książce "Polki, które zmieniły wizerunek kobiety" (powtórka)

Data emisji:
2019-05-23 22:00
Audycja:
Wieczór Radia TOK FM
Prowadzący:
Czas trwania:
44:04 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

piątkowy wieczór Radia TOK FM przy mikrofonie Hanna Zielińska rozpoczynamy magazyn emancypantki, a dziś naszym gościem jest Joanna Kucharska dobry wieczór dobry wieczór państwu autorka m. in. książki Polki, które zmieniły wizerunek kobiety, ale też innych książek artykułów publikacji o kobiecych bohaterkach historii historyczka sztuki tłumaczka publicystka Anne i dzisiaj będziemy rozmawiać o tej właśnie od ostatniej pani książce Polki, które zmieniły wizerunek Rozwiń » kobiety, chociaż bohaterki tej książki po jakimś sensie towarzyszą pani pracy już od jakiegoś czasu to znaczy oni są biografie, które pani odkryła my od właśnie na potrzeby tej książki w każdym bądź razie nie wszystkie inne pani w zasadzie od lat śledzi zajmuje się tymi, bo biografiami kobiecymi, których nie znamy, czyli właściwie większości innych postaci historycznych kobiecych nie znamy albo znajdzie kojarzymy z nazwiska jak rozumiem tak było również w przypadku wielu bohaterów tej książki z Chazarem len bohaterek zdecydowanie tak ja już od kilku lat w uprawiam coś takiego na co sama wymyślam termin Jack le w dziennikarstwo historyczne to znaczy w lubię czytać wynajdywać ciekawe historie, które potem można opowiedzieć historie prawdziwe oczywiście, które muszą być rzetelnie udokumentowane źródła historyczne natomiast bawi mnie bardzo opowiadania o tym w taki przystępny sposób ludzie sami są różne smaczki czasami są różne zaskakujące rzeczy dawno minionych epokach, do których nikt nie zajrzy do tych opracowań dawnych ze względu na język ja akurat lubię starą polszczyzną język dziewiętnastowiecznych opon historycznych opracowań i staram się to przełożyć potem na język współczesny i opowiedzieć historie, które wyczytałam właśnie w tych dziwnych starszych źródłach i muszę przyznać, że dużo lepiej się czuje i bezpieczniej dawnych epokach część współczesnej rzeczywistości, ale w pasie drogowym współczesnej o współczesnej też pisze czasami Penn bohaterki pani książki to są kobiety, które winny przekroczyły w jakim sensie przypisaną sobie role wyszły przed szereg czy zagrały w nim swoją grę często w grę z męskimi regułami no jak to bywa w tamtym męskim świecie czy też w ogóle w tamtym świecie my pewnych bardzo silnych ograniczeń kulturowych net, gdzie przynależność do danego stanu czy klasy właściwie decydowała w dużej mierze o przebiegu życia bohaterki pani książki to są głównie inne kobiety z tzw. wyższych sfer, bo ona jedyne miały jako taką możliwość komentowania się edukacyjnego jakiś decyzyjności w swoim życiu czy też po prostu zostawienia po sobie dokumentacji śladu, a właśnie o to chodzi mi, że zostały na nich dokumentacji ślady o w chłopakach rzadko kiedy pisano, ale w mojej poprzedniej książce popełniają też taką opowieść o dzielnej chłopca, która się zapisała w opracowaniach historycznych, ale właśnie dlatego żona wdarła się przez oszustwa malwersacje do stanu szlacheckiego co było ewenementem przyniosła jej rozstać rzeczywiście tych od tych Chłopskich bohaterkach czy wzruszający, by się znalazło mieszankach widzimy również dach np. natrafiłam na znakomitą historią Miedź SA Lwowskiej, która po śmierci męża wzięła się za handel winem i była w tym handlu winem lepsza niż Ormianie na ich prześcignąć w spółce handlowej to jednak jest duża sztuka, więc wynajmował też kobiety z innych Stanów, ale rzeczywiście w tej ostatniej książce są to on, a są to kobiety z tej warstwy szlacheckiej no i ciekawa jestem, kiedy przeprowadzała pani kwerenda badała pani archiwa dokumenty czy było tak, że miała pani poczucie, że tych materiałów jest dużo wystarczająco i raczej takie poczucie zdziwienia czy nawet żalu do losu, że nikt wcześniej nie zaglądał im nie próbował syntetycznie pisać biografie czy sylwetki danej kobiety czy raczej tak, że właściwie jest aż tak źle, że nie tylko nikt nie zaglądał do tych archiwów w odpowiednim czasie właściwie już śladów materiałów wystarczająca nie ma materiałów jest mnóstwo materiałów jest mnóstwo i tylko braci pisać i większość moich bohaterek została już opracowana, ale przez naukowców wyznaczył to są książki naukowe takie są tym aparatem naukowym z biografią z przepisami takie bardzo cię czasami też staż trudnego przedarcie się przez tekst pani książki są popularyzatorskie ja lubię pisać dla ludzi chciałabym, żeby mnie czytana Annie, żeby moje książki wylądowały gdzieś naukowej bibliotece i 3 osoby na krzyż na rok przeczytały to co napisałem chciałbym napisać, że ludzi, tym bardziej że te historie są naprawdę fantastyczne, ale n p . o Elżbiecie Duś Brackiej poetce barokowej osi dowiedziałem bardzo dużo on z literatury naukowej, a także z konferencji naukowych poświęconych wybitnym kobietom, dlaczego dzieci za rok się przydają AZS WSG BYD go teraz trzeba to jak by spopularyzować, żeby spopularyzować historia nasza historia wspaniałej zawiera wiele fantastycznych wątków to trzeba pisać trylogię Ania naukowe traktaty, lecz teraz mamy taki moment w szczególności naokoło rocznicowe inni jeśli chodzi o historii kobiet mówi nam bardzo dużo o stulecia odzyskania czy ustanowienia raczej praw wyborczych mam nadzieję, że nigdy nie dojdzie do odzyskiwania tych praw no ale jednak dotychczasowa obecność się tych postaci w oficjalnej narracji historycznej była nikła albo żadna kobieta w podręcznikach przedstawiane są raczej jako towarzyszki życia wybitnych mężczyzn albo żony ewentualnie matki ewentualnie bohaterowie właśnie pokazywani są w kontekście nim, czyli linii wychowawczej bez silnej matki, ale nigdy to matka nie jest główną bohaterką tutaj mamy już dość od kilku lat taki nurt i to też pani książki wpisują się Stanów, gdzie kobiety są głównymi bohaterkami, a wokół tych bohaterek ewentualnie my właśnie dziś inne postacie, które tutaj akurat są drugoplanowe pierwszoplanowy są inne kobiety no ale też ta zmiana łączy oczywiście te wszystkie meble książki i gmin około minister naokoło emancypacja inna na, ale to co nie różni to jakiś wybór postaci, jaka się jakiś akcent to co je łączy jestem bardzo ciekawa ani klucza wyboru czy doboru jest pani publicystką związaną raczej z prawicową sceną publicystyczną tak bym powiedziała zajmować ani wcześniej czy sarmatyzm nam czy sprawami około narodowości narodowościowymi i czy tutaj też był taki klucz, bo to w zasadzie nie jest oczywiste jak patrzyłam na sylwetki kobiet nie to rzeczywiście mieli z interesowały mnie tutaj kobiety, które wykazywały się niezależnością myślenia jest w ogóle Sacha, który jak bardzo cenię u ludzi obecnie obecnie także, że on funkcjonowały w ramach tych układów i kodów zachowań, jakie obowiązywały w ich epoka one niczego nie wróżyły niczego nie niszczyły jak była nie były żonami były dobrymi żonami jak były matkami były dobrymi matkami, a jednocześnie wokal potrafiły zaakcentować swoją indywidualność proszę zwrócić uwagę na to może 3 kluby, bo pani powiedziała, że niektóre są zapomniane, że nie wiemy o nich, ale one wstrząsa swojej swoje mocne były znane np. Elżbieta drużba Jacka mąci znad kortów z wypisów szkolnych była poetką, którą jej koledzy po piórze uważali zarówno sobie jej poezje w kraju uzbierał ich w odpisach i wklejają sobie do sztambucha takie ładne są archaiczne sam książę biskup Warmiński Ignacy Krasicki tak ten Ignacy Krasicki satyry bajek on się wychowywał na jej poezją nie cenił, czyli to były kobiety docenione przez mężczyzn tak samo Ewa Chylińska matka żona Zasłonka działaczka niepodległościowa pisała książki i popierał ją w tym Kraszewski gen Kraszewskiemu właściwie wylansował, aby jak została przedstawiona Ewa Celińska w pani książce, bo tutaj też bardzo istotnymi elementami biografii uczestnictwo w spisku czy taka aktywna rola powiedziałabym czy pozycja polityczna to był spisek Szymona Konarskiego on co robiła, że sytuacja ma ona ani zażywana podręcznik, a nawet ładnie się zachowała spisek Konarskiego to są lata 40 dziewiętnastego wieku jeszcze przed powstaniem styczniowym, który został wykryty wskutek donosów, a Ewa Choińska pełniła rolę takich sekretarki i Szymona Konarskiego 3 szefa tego spisku i prowadziła jego sekretariat zagraniczny to znaczy rozsyłała korespondencję do innych krajów to nas tam pisałam między wierszami takim atramentem sympatycznym, który dopiero wychodzimy na wieś przy zastosowaniu pewnych środków i MF była w dno niestety wskutek donosów cała ta siatka świetnie zorganizowana Szymona Konarskiego została rozpracowana przez służby carskie zaczęły się aresztowania i tu Ewa Czerwińska zachowała się pięknie, bo nie tylko nikogo nie wsypała, ale np. uratowała matka Słowackiego Salomei słowacką Belki przed aresztowaniem osłoniła ją także właściwie to, że pani Salomea nie została aresztowana zawdzięczała postawie Chylińskiej, która była kobietą niezwykle inteligentną samodzielnie myślącą i bardzo inteligentna odpowiadała na zadawane w śledztwie pytania tak, żeby nikogo nie wsypać mówią tylko od tych rzeczach, o których władza i tak już wiedziała już w Owidzu działalności charytatywnej o o nauce w szkole lub nauczy dzieci takie są już wiedziała, że i tak osoby te wpadły już tak im się nie zaszkodzi natomiast nie wydała nikogo, a w dla niej samej skończyło się ze spaniem, a jednocześnie była właśnie i matką żoną i panią Jezierską i pisarka, bo jest ciekawe, bo czeka na nich jako autorka poczytnych powieści czy pamiętników i powiesili mnie osobiście i powieści się bardzo podobały nam się trochę trącą myszką nie są takie właśnie czasami naiwne, ale mają ten urok takiej dobrej poczciwy staroświecki znany, mimo że on nam nie dziwię się, że nie cieszyły się specjalnym powodzeniem tak jak pamiętniki, bo ona w tych powieściach potrafiła bardzo krytycznie podchodzić do swojej własnej klasy społeczne Grzegorz Machno ona krytykowała różne takie niewłaściwe jej zdaniem te wady nasze narodowe, a zatraciły wg niej należą do telefonu właśnie to pieniactwo potem też pewną zachłanność na majątki takie kierowanie się własnym interesem egoizm oczywiście tam zawsze był dla szyby w czytelnikom ów uprzyjemnić tę historię zawsze był tam jakiś wątek romansowy i oczywiście dobro zwycięża, ale ona pokazywała właśnie takie wolty ludzkiej i też wśród młodzieży zaimponowała mi niezwykle 1, a ona była bardzo oddaną żoną bardzo lojalną wobec swego męża, który da się bez niej nielojalnie zachowałby tam doszło do zdrady ona wytrwała przy nim namiotowym patrzyła, ale później ten wątek zdrady mężowskie innym przerobiła literacką w 1 ze swoich powieści znaleźli się oni realizm oznacza koniec była zemsta, bo ona nie potępiała tego właśnie bohatera, któremu nadała cech swego męża tylko jakby to opisała sposób psychologiczny, czyli uczucia obu stron i tymi zaimponowała to była kobieta w Borowi AK z pan w złamać taki, by wcielić się w obie strony i desek górzystego zła, które się stało na obóz zdrady nielojalność małżeńska jest z punktu widzenia moralnego złem ona potrafiła to przerobić na tak masz dwójkę efekt Natalia też rozliczajmy go, o czym rozmawialiśmy w tym studiu przy okazji biografii Lucyny Ćwierczakiewiczowej, że w tamtych czasach decyzja o ewentualnym rozwodzie była pewnego rodzaju wyrokiem dla kobiet nie było takie proste w momencie, kiedy nawet jeśli doszło do jawnej zdrady, żeby kobieta zamknęła drzwi przed maszyną będzie teraz ja zarządzam tym majątkiem ziemskim, a ty zrobić tam, skąd przyszedłeś on zostać rozwodów w sumie było znacznie więcej niż nam się wydaje, ale były one przeważnie z innych przyczyn i rzeczywiście w takiej sytuacji jak tej pani mówić o stanie była żona wystarczająca nie dla społeczeństwa, żeby zaakceptować rozwód mąż społeczeństwo, gdyby istniała taka instytucja separacji poza tym też było unieważnienie małżeństwa i do tego najczęściej dochodziło adres w ogóle osobny temat tego, że małżeństwo w tej klasie były przeważnie zawierane ze względu mają tylko majątkowych w bardzo często te dziewczyny wydawano za mąż bez zgody rodzice zmuszali je do o tym, się nie wie, ale wprawie kanonicznym już wtedy był taki przepis, że małżeństwo musi być dobrowolne po mniej więcej od Soboru trydenckiego w związku z tym, jeżeli małżeństwo się nie układało wystarczyło udowodnić, że zostało zawarte pod przymusem i można było wtedy taki ktoś rzeczywiście działo i Koziara Ano z tego bardzo często bardzo często, ale to winnych zupełnie sytuacjach niż Ewa Zwolińska ona ona naprawy swojego męża kochała żona wybaczyła mu zdradę to był zupełnie co innego on nie był ten typ kobiety, która by się rozwiodła osobno ona miała też dzieci od tych dzieciach myślała i była taką kobietą niezwykle rodzinną i to mnie w niej zaskoczyło, że z 1 strony tak dużą niezależność działalność i konspiracyjna i później to własna twórczość, a z drugiej strony takie ogromne przywiązanie i szacunek dla rodziny i mimo tego żona przebywała wszyscy kilka lat na Syberii, a jej dzieci mały wówczas zostały Ross Mann proszone o rodzinie ona utrzymywała z nimi kontakt listowny ojciec dzieci już nie żył w tym momencie, więc takie porzucone dzieci w pewnym wieku no to pierwszy krok na drodze do wykolejenia się, że odnośnie wykoleiło wszystkie wyrosły na tzw. porządnych ludzi 1 z został świętym jeśli chodzi o postawę prorodzinną, ale to nie była ona oczywistym wyborem dla kobiet, które chciał być aktywne zawodowo n p . dla kobiet, które chciał być nauczycielkami bardzo długo jeszcze trwa do początku dwudziestego wieku najpier w obowiązywały takie przepisy, a potem została silne obyczajowe dość takiego gorset obyczajowy, że nauczycielka też osoba, która pozostaje niezamężna poświęconą swojej pracy inne nie wychowującą własne dzieci tylko właśnie ucząca dzieci cudze i tutaj chciałabym przejść do kolejnej bohaterki pani książki zapytać na ile ona wpisywała się w ten obowiązujący model notował bohaterka, która już działała nieco później Antonina Wolicka net, która prowadziła 1 z warszawskich pensji podobno całkiem niezłą i całkiem prestiżową, a potem była dyrektorką gimnazjum to bardzo ciekawa postać cieszą się właśnie, że mogą oni nam pisać po nie zachował się bardzo ciekawy materiał dotyczący tej szkoły rzeczywiście ona była niezamężna, ale też związana bardzo z rodziną swojego brata Więsek utrzymująca stosunki rodzinne natomiast wychowała się w domu, w którym bardzo silne były tradycje niepodległościowe i ty to było 1 moty w tego domu, a drugi moty w wielka dbałość o język ojczysty język Polski tak wówczas był bardzo często rozumiany patriotyzm polszczyzna i dążenie do odzyskania niepodległości wolności, a jej zaś są też gotów nawet nasze emancypację kilka takich należały do teatru lalka miały to, że wolność tak to zawsze wesoły stworek w tym się różnimy od Zachodu żona Zabrze występował ten wątek element na odległość nerwowością my niepodległościowy Maria Antonina Wolicka jak ołów przede wszystkim skończyła pensje taką bardzo renomowana Jadwigi Sikorskiej to była 1 z lepszych szkół w Warszawie i potem ukończyła Uniwersytet latający i to była taka fajna szkoła latające dlatego, bo kobiety nie mogą przystępować do nauki w UE na uczelniach w zaborze rosyjskim minie kobiety nie mogą studiować na uniwersytetach, więc Polacy jak to Polacy świetnie, organizując się w taki, jakim się czegoś zabrania potrafimy się świetnie zorganizować i taki Uniwersytet latający został zorganizowany w Warszawie i Antonina walizka ten Uniwersytet latający ukończyła i potem postanowiła założyć same szkoły dla dla dziewcząt i tutejsze zacznę, jakie czytałem te wspomnienia uczelni stała w Google, a aż chwilami nie mogą mu wierzyć, bo to wręcz sensacyjne i opowiadania były jak to najpier w szkoła była czteroklasowa IIF władze szkolne odmówił rozmowy z Moskwy odmówiły zaborczy utworzenia piątej szóstej klasy i dopóki wpłacona w Petersburgu łapówkę nie poskutkowała, że te klasy można było jednak otworzyć co mówi Antonina walizka postanawia prowadzić te wyższe klasy u siebie nielegalni lekcje odbywały się na najwyższym piętrze blisko strychu w momencie przychodziła przychodzi inspektor nie męczy się niezapowiedziane to był cały system ostrzegawczy woźna przyciska władz dzwonek przy drzwiach, zanim on doszedł na górę książki były sprzątnięte schowany na strychu panienki siedziały udawały, że dysleksja robót, a tak naprawdę były tam lekcje polskiej ziemiach nigdy w historii polskiego geografii, bo tu jeszcze trzeba powiedzieć, że nie tylko Polski był taki jacht i literatura Polska to powinien mnie niezbyt legalne przedmioty, bo polskiego się uczyła języka obcego, ale również historia Polski i geografia Polski oficjalnie istniała jako odrębny przedmiot one mogły być wykładane w ramach historii geografii powszechnej w odpowiednich proporcjach i oczywiście po rosyjsku po trzecie po rosyjsku z ulgą było także przeważnie nauczyciele tam, gdzie byli nauczyciele Polacy to wykładali po polsku tylko jak przychodziła Inspekcja insp przychodzi inspektor to wtedy przychodziło się na rosyjskim, ale proszę zwrócić uwagę, jaka była wielka Solidarność i torze nie było bonusów, że takie szkoły się ucieszą szanuję prawo w serialu rodzinka rodziców tych uczennic na dzieci przecież wciąż jeszcze piąta szósta transza gmin oraz młodszych ogromna Solidarność no i tak to właśnie szkoła przetrwała do Chin wybuchu niepodległości właściwie już po tym, jak Niemcy wkroczyli do Warszawy już wtedy można było oficjalnie uczyć polskiego i polskiej historii polskiego widza i geografii Polski, a potem w okresie międzywojennym przekształciła się takie renomowane gimnazjum w Antoniny Balickiej, gdzie uczy się szkoła bardzo elitarna i są mniej zachwyciło w tej szkole to taka ogromna różnorodność to znaczy pozwolenie przyzwolenie akceptowanie różnych poglądów i różnych różnorodność tej oczywiście większość uczelni stał były Polki wyznania katolickiego, ale w każdej klasie było kilka protestant od stosunkowo mało prawosławnych, bo to już były te czasy, kiedy Rosjanie z Warszawy wyjechali, ale prawosławne dziewczynki też trafiały i były też Żydówki, a nie wszystkie pensje warszawskie przyjmowały Żydówki z Libanu z diagnozą z liberalnego świata wygląda tak liberalny światopogląd i teraz druga rzecz Antonina Sawicka była endecka z przekonania, ale miała się u siebie ważny, więc jest kolejne takie zaskoczenie, bo jesteśmy tak przyzwyczajeni do tych, którzy zrzeszyli się z Wenecją nad Wisłą antysemityzm nie to była wielka tolerancja i też inne nauczycielki 1 była specjalistką od Boga w ręcznym należała do PPS-u zwięzły i nawet udzielała się politycznie mięsem, gdyby ale i tak by kadra nauczycielska była zróżnicowana u uczennicy pochodziły z różnych środowisk, a trzecia rzecz to też nie zachwyciła w tej szkole kulturze non Kill w naukę szkoły prywatne były wtedy bardzo drogie i część uczelni z tych, których nie było na to stać płaciły albo mniej albo nie płaciły wcale i mam takie zestawienia z tej szkoły z poszczególnych lat ile jest pełnopłatny uczennic ile tych płacących ze zniżką i tych zupełnie darmowych to te proporcje są dosyć znaczne tych ulg jest co pokazuje jednak element misyjny aforyzmy działalności także jeśli bank wali wskazywała sponsorów były też było takie w Towarzystwo wzajemnej pomocy szkole, która organizowała różne imprezy są to były płaciło składki członkowie płacili składki i t d . z tych pieniędzy utrzymywano właśnie te uczennice mniej, w których który, by nie było stać na to jeszcze 1 niesamowity element 1 z uczennic później we wspomnieniach 1 z tych płatnych uczennic napisała, że ona na tym, że ona wtedy nie wiedziała, że ma w klasie takie, które nic nie kładźmy przybyło to jest jednocześnie załatwione dyskretnie, żeby nikogo nie upokorzyć tym ubóstwem nikomu nie zrobić przykrości i takie różne smaczki właśnie tej szkoły mnie zachwycały, a poza tym to, że kładziono nacisk nie tylko na intelektualny rozwój uczennic, ale także na przygotowanie ich do pewnej takiej do ról społecznych Rooney miał później pełnić w dorosłym społeczeństwem dominowali Scalia należy raczej do obywatelstwa czy raczej do bycia żoną matką raczej graczy właśnie w tym kierunku obywatelstwo i pracy i pracy własnej, bo to Towarzystwo wzajemnej pomocy, w którym wspomniałam z mym obowiązywała coroczne sprawozdawczość były zebrania spotkania trzeba było wybory, więc się, jakby takie procedury administracyjne z dorosłego świata przeniesiony na grunt szkolny no, a czeka występ wspomniała pani o tym, że postaci tanie książki, czyli w tym też Antonina Balicka były postaciami szanowanymi znanymi w swoim czasie kim mogła być wówczas taka założycielka przełożona najpier w pensji potem dyrektorka gimnazjum, kiedy to jeszcze były takie czasy, kiedy i bywało guwernantki po domach oczywiście ta tradycja pomału wygasała, ale jednak wciąż funkcjonowała dla Marii Skłodowskiej Curie epizod bycia guwernantki był 1 wielkim pasmem upokorzeń dla nich to było bardzo trudno nam była traktowana jako druga taka bardziej wykwalifikowana służąca po prostu personel domowe i dla wielu dziewcząt dorastających dziewcząt, które były wystarczająco wykształcone, żeby uczyć, ale niewystarczająco zamożnym, żeby się uniezależnić notował taki, by konieczny element życia oraz bardzo często czasami niestety dożywotnim IT nauczycielki domowe różnie były traktowane nie zawsze były szanowane sama też funkcja nauczyciele w szkołach też różnie była odbierana to naprawdę tam prestiż i społeczne czy właściwie poszanowanie przyszło dopiero z czasem, ale w tych czasach Antonina Walicki mam wrażenie, że już ta szkoła coś znaczyła, a w szczególności kiedy było się z założycielką czy przełożony to znaczy, jaka była taka nie prestiż społeczny odbieranie jej pozycji roli zmiana była większa i tak przechadzała się po tej Warszawie po ulicach no to jeszcze kłamie w swych na pewno była kimś, o czym świadczą zachowane też tym archiwum przeróżne zaproszenia na oczka do Belwederu pasierba co się dziś na jakieś akademie czy na rocznicowe uroczystości święta niepodległościowy jest była osobą, z którą się zdecydowanie liczono, ale jest mi nauczycielka mieś jeśli można to też coś nie tak nie było tak do końca, bo tutaj w tej historii w Koninie walijskiej natrafiłem właśnie na taką nauczycielkę Jadwigę ostrą męską kolejna fantastyczna postać łosi należałoby do niej o niej napisać osobny rozdział czekamy w Nohant, która zaczyna właśnie od tego, że była guwernantką, a tylko, że była guwernantką bardzo dobrzy trafiłem do umów Wincentego Lutosławskiego różne znakomitego polskiego filozofa takiego u nas w górnej półki można powiedzieć, a potem była gdzieś się gdzieś tam jeszcze już się kogoś pracowała i w pewnym momencie być może miała troszkę tego dosyć, bo zgłosiła się do Antoniny Balickiej nikt z samym początku Bośniak Antonina walizka zakładała swoją szkołę i poprosiłem czy mogłaby pracować Antonina walizkę przyjęła Jadwiga ostra męska była przez cały czas trwania tej szkoły do końca i to była taka rzeczywiście prawdziwa nauczycielka z prawdziwego zdarzenia, która zlikwidowała itd i intelektualny rozwój uczelni są nauczane matematyki, a także była dla niej chce mi się zająć matki, by zaopiekowała się dziewczętami mieszkającymi w internacie, więc stan udzielała ich nawet takich takich zwykłych porad co robić jak jest przeziębienia atakuje 33, jakie smutno w jakie książki czytać doradzała wręcz zajmowała się także ich takim rozwojem emocjonalnym, a my jak wówczas traktowaną widziano postrzegano taką edukację właśnie żeńską dla dziewcząt, bo tutaj też mamy bardzo ciekawy taki moment przełomowy po odzyskaniu niepodległości my w trakcie kampanii emancypacyjne i kiedy już pierwsze kobiety wstępował na uniwersytety oczywiście z oporem oczywiście inne z trudnościami, ale jednak to siedziało już pomału na Uniwersytecie Jagiellońskim np. więcej informacji musiały docierać ale, toteż jego zdaniem cały czas sześcioro oczu spytało taką tradycją, że inne pana dobrego domu kończy pensje na tej pensji obrót przy takiej nauki merytorycznej oczywiście przygotowywana jest do życia salonowego przygotowywana jest również do gospodarności dot do tej roli społecznej ma matki czy żony na ile na właśnie wtedy czy też w ostatnich latach funkcjonowania szkoły Antoniny Balickiej jak się w ogóle był podchodził mówił o edukacji dziewcząt, że właściwie no skoro jest tak, że naruszyłem zaczynają pomału studiować to może też zaczniemy myśleć inaczej tych szkołach żeńskich wyznał zdecydowanie tak już to sobie w szkole Antoniny walizki zauważyłem to, że też zdolna wybitna dziewczynki, które się, ale kwalifikowały do dalszej nauki w LM ponoć bywały wszelkie możliwe wsparcie jechał on wiele z nich ukończył wyższe studia i także jak gdyby do niej zamykano przed przednimi tej drogi byli, ale to było z takim podejściu z takim wielkim szacunkiem do każdej innej inne uczelnie są indywidualnie, bo z kolei, jeżeli dziewczyna wolała być zamożnym, dlaczego tego nie zapewnić jej w swych właśnie wtedy kłaść nacisk na takie przygotowanie kobiety do kuchni salonom, więc na tak dużym uproszczeniu to były zresztą już postulaty głoszone przez Narcyza Żmichowska Rumi wcielamy w jej prywatnej szkole na Miodowej, gdzie mamy 2 programy nauczania 1 dla dla dziewcząt właśnie takich pragnących się kształcić dalej, a drugi dla dziewcząt, które chciały wyjść za mąż jej mąż nie przynieść wstydu mężowi sobie chyba w właśnie mężowi specjalnie użyłem tego określenia, bo też nie zachwyciło, dlatego że natrafiłem właśnie na Narcyza Żmichowska już powiedziała, że nie przyniesie wstydu sobie, ale jeszcze Ewa Chylińska, która była bardzo za tym, żeby dziewczęta kształcić, ale kształcić w tym celu, żeby nie przynosiły wstydu mężowi, o co mówiłyśmy poprzednio w sierpniu w tym przy o jej właśnie w stosunku do męża i mamy tutaj zdecydowanie jakiś moment takiego właśnie nakładania się różne epoki myślenia o roli kobiety kolejną bohaterką pani książki meble bardzo ciekawą i powszechnie znaną misjonarzom zdrowa, której biografia w jakim sensie jest 1 z wersji takiego mitu o kobiecie żołnierzom najsilniejszym mitem w naszej Europejskiej kulturze jest nie miedziany dach Mark no ale właściwie Joanna Żuk prowadzą też przeszła swoją drogę bojową podawała się za brata swego męża, żeby wziąć udział w nowości w walce zbrojnej, by to była historia oblężenia Zamościa dzisiaj biografia innej jest to my zachwyceni się do Poznania przechowywana w zamojskim muzeum i poza tą zamojskie muzeum chyba nie wychodzi się, chyba że właśnie z pani książce jak się okazuje ten nie był jakiś zupełnie nieznaczący epizod tylko ja masz prawa jest pierwszą kobietą znaczącą oznaczoną w najwyższym odznaczeniem wojskowym krzyżem Orderu Virtuti Militari co tam się zadziało nikt nie rzeczywiście postać zupełnie niezwykła i to jest kobieta nie nie tylko Order Virtuti Militari ja to kobieta, która jako pierwsza zasłużyła się stopnia sierżanta nabyła sierżanta wojsk polskich i ogromną krzywdę zrobił je Wacław Gąsiorowski, który w powieści Huragan wprowadził jako 1 z postaci zresztą postać, jaką trzymającą w wypowiedziach jest najważniejsza postać w tej całej historii, ale zrobił z nim marketing, dlatego że kiedyś nie mieściło się głowy, że odziedziczone gra się ciągnie za wojskiem szuka rozrywki innym strzelaj zjechało niekoniecznie czekało na krzyczało tu też jak najbardziej Oldsmobile teoretycznie były to żony kochanki żołnierzy podoficerów, które dni ciągnęły za wojskiem i opierały otrzymywały karmiły handlowały alkoholem handlowały papierosami taka kobieca obsługa tych walczących mężczyzn i to było zrozumiałe raczono się nie cieszyły się najlepszą reputację jeśli chodzi o moralności, ale niekoniecznie musiały być wszystkie łamać szóste przykazanie pełnienie tak nie było, ale nadal tak, owszem, była przypisana rola tak żołnierze walczą na froncie oni dostawali Hornera kobiety mogą najwyżej przejście wyprać czy trzeci mundur jest właśnie tutaj się pojawia to Jan Ziobro owe, które nie były same marki fanką, ale Gąsiorowski rzecznik marki bank zrobił to tak długo tak pokutowało, że na jej nagrobku Nunes pochowana w Wieluniu na jej nagrobku znalazł się napis Jan Ziobro Bonarki tanga wojsk polskich, a powinno być marketerzy wielomilionowa sierżant sierżanta wojsk z jeszcze wyznaczona, by rząd Rosji w 22 ml dla nas rok mamy same marki Chan Kanada Chiny nagrobku ma na sam nr 1 kraj to naprawdę pora zmienić to myślenie, bo to jest dziś na roboty rezygnuje z PiS jak najbardziej nawet zamieściłam w książce jego zdjęcie jej historia to jest w ogóle temat na kapitalny film, bo ona i znowu proszę zwrócić uwagę na nic nie mniej niż nic nie burzy na nie domaga się dla kobiet pra w do wywalczenia razem z mężczyznami ona pokornie drepcze ze swoim mężem, który chce się zaciągnąć do polskiego wojska on się zaciąga ona najpierw chce być są marki tkanką, żeby mu towarzyszyć, ale przepisy na to nie pozwalają, więc wtedy wpada na ten pomysł, że obcina włosy przebiera się męski strój i wzajemnie oraz dla Chin Zhang Chiny i zrobić z siebie smutek swojego szwagra dalej historie były kapitalne no bo oczywiście kobieta przebrana strój męski to jest już raz całe pole do popisu dla żony, gdyby teraz dla komedii pomyłek i co to właśnie to to auto w kilka takich przez zabawnych epizodów w jej życiu były tak, że zakochała się w niej podstarzała obcowanie nawet proponowała matrymonialnych Liberii ten w młode i handel żołnierzy kryzys ucieknie z wojska jest zaś steruje się Joanna co prędzej uciekła od tej końcowej i potem rzeczywiście zasłużyła się bardzo bym w ataku na Zamość w tym w zdobyciu Zamościa jako 1 z pierwszych wdarła się na wały i przedstawiono ją do krzyża srebrnego Orderu Virtuti Militari właśnie ze Zamość i tego krzyża jej nie przyznano zaproponowali jej nagrodę pieniężną, bo była kobietą bardzo się o ileż było około 2 było to oczywiste przyjęte zaakceptowane, że jest kobietą, bo ona jednak na początku funkcjonowała jako mężczyzna czyta się w autach szybko się sprawa wydała w właśnie dobrze, że pani Maria zabytek nastąpił przy przeskok, którym mógł być trochę niezrozumiałe one na początku występowała jako mężczyzna jako brat swojego męża, ale potem z prawej płci szybko się wydałam, bo obcując z mężczyznami tak na codzienne w końcu kwaśna to wpadka, ale już do tego czasu zdążyła być tak bym tak ją polubią no poza tym była tak przydatna, bo od przywołać samą kompanię, ponieważ dobrze szyła, więc zważyła mundury tak dobrze, że nie chcieli się pozbyć i zgodzono się na to, żeby ona służyła wojsku z tym, że nie pobierała żołdu i nie dostawa wyżywienia no tak oczywiście ani mamusia w jaki sposób z tym poradzić znaczy, że jak zwykle miała pod górkę z zupełnie innej Ziaja startowała niż mężczyzny nie mogła z nimi rywalizować, skąd ona rajem, ale Lech Szymon z mężem z blachy mąż był podoficerem zaopatrzeniowym także emocje nie grozi na pewno, a ponieważ na poły jeszcze dostawał wynagrodzenie za swoje prace krawieckie Enzo wziął je w sumie miała więcej pieniędzy niż mąż z żałobą i należy tylko, że dzisiaj zaradność zabraknie przez żołnierza rozumiemy musieli wobec wykonywać jakieś usługi zarobkowe, żeby móc się utrzymać no i teraz jak rozumiem, kiedy została przedstawiona propozycja nowego znaczenia srebrnego krzyża Virtuti Militari ktoś musiał oficjalnie zaprotestować i czy w ogóle pojawiła się w tej dyskusji taka argumentacja, że absolutnie nie tylko, dlatego że jest to kobieta tego nie wiemy, bo to źródło się nie zachowało tylko zachował bowiem o tym z jej pamiętników ona w tych pamiętnika pisze, że zaproponowano jej pieniądze na co ona się powiedzie żadnych pieniędzy nie przyjmie, bo ona nie jest tajemnicą tego jest Polką i polskim żołnierzem i ona będzie walczyć dalej i ona i tak ten krzyż Virtuti Militari wieś dostanie mandat rzeczywiście się stało, ale znowu pod mężczyźni ją wykorzystali, dlatego że ona dostałam ten Order już w czasach Królestwa polskiego czy kiedy po kongresie wiedeńskim film został utworzony królestwo polskie królestwo polskie przejęło zobowiązania dawne Księstwa Warszawskiego i jej w 1800 osiemnastym roku dopiero przyznano ten krzyż Virtuti Militari, ale za kampanię moskiewską problem w 1800800 dwunastym roku, więc kilka lat po Zamościu w związku, a pensja z wiarą przywiązaniem do tego Orderu byłej wypłacana w 1800 dwunastego roku podczas powinna być wypłacana w 1800 dziewiąta gdy, czyli jeszcze te 3 lata pensji jej urwana to teraz my przechowuje poza muzeum zamojskim pamięć po muzeum wieluńskim muzeum wiele różnic w Wieluniu tandem Donald ma tam zmarła w Wieluniu i tam mapy jest taka bohaterka, ale w muzeum miasta jest im też można o nich się czegoś dowiedzieć mam namyśli, jakie instytucje czy sanki szkoły może jej imienia może ulica jej imienia czy to jest 1 z tych historii w pełni do do odzyskania do przypomnienia wyścig do nauczenia się nie tyle odzyskania pod protestem to wszystko się dzieje na nowo odbywają odkrywamy w samych kolorach RGB czołgi przypuszczam, że także jest zgoła właśnie w Wieluniu na pewno jest ulica tylko to jest znowu ma taki zasięg lokalny lokalnej bohaterki Emma uważam, że wypadałoby przywrócić jej pozycję tej bohaterki ogólnonarodowej i ona w swoje współczesnych sobie współczesnych czasach właśnie taką pozycję miała, kiedy ona przyjeżdżała z Wiednia do Warszawy szła po ulicach to ludzie ustępowali miejsca żołnierze desantowali się, że ona była traktowana syn z szacunkiem każdy wiedział, kto na zlecenie żadna marki tanga tylko, że ta kobieta, która walczyła z bronią w ręku bardzo bym chciała odkryć tę historię, kto i jakich okolicznościach zdecydował, żeby taką postać nazwać makieta zamku na pomniku na nagrobku to byłoby ciekawe czym to jest mała jak mieli co mówi Szcześniak, a my, a jej, że nasza rodzina teatr snów, która dziś na PL oni oboje z mężem byli bardzo często proszeni na rodziców chrzestnych MSW w związku z tym chrześniaków mieli całe masy 1 z nich bardzo ładnie 50 lat po jej śmierci Lwów ufundowało jej nagrobek, ale więcej wiedział o życiu swojej matki chrzestnej z powieści gąszcz Ros Agro, która w tym czasie była wydana niższym syn z realnych źródeł proszę państwa dlatego taka jest taka jest potęga literatury pięknej danego pisma trylogię ważne, żeby historie przybliżać ona bardziej wtedy zapada jest łatwiej przyswajalna łatwiej ludzie zapamiętują no ale jeżeli takie winny literatura piękna kłamie no to trzeba wtedy wolno nakręcać no, a nie jest to prosta, ale pracujemy pracujemy robimy w naszym radiu o kobietach mówią bardzo dużo w szczególności do głosu dochodzą do bohaterki zapomnianej Nord park historyczny jest u nas obecne mini opowiedział szmer o kilku bohaterka o 3 właściwie, ale przecież jeszcze jest Elżbieta z Lubomirskich Sieniawska jest Rwanda, bo Miszewska jest Irena Iłłakowiczówny Konstancja ski mówi Janina spotkamy rów Żółtowska i co nazwisko to właściwie kolejna tajemnica, a może nazwisko Sieniawski jest powszechnie rozpoznawane, chociaż nie wiem czy wszyscy kojarzą postać Elżbiety z Lubomirskich Sieniawskiej, ale pewnie przez historię Wilanowa inne to jest jakoś jednak postać rozpoznawana, ale kolejne nazwiska i kolejne osoby to są kolejne odkrycia my przy okazji MR stolic z tego czasu w tym grać bardzo często mimo takich nazwiskach niemego idolem Bianka Kupczak Oscarami Schmidt tutaj mamy kolejną listę kobiet pewnie jeszcze tych kobiet jest bardzo wiele i pewnie tych książek będzie na szczęście powstawało coraz więcej będziemy się przyglądać tymczasem mamy dla praw dla państwa egzemplarze tej książki te, o których dzisiaj rozmawiamy Polki, które zmieniły wizerunek kobiety komu poleca pani tę książkę, bo nie jest to książka Anny w oczywisty sposób z dzisiejszego punktu widzenia feministyczna Panama to właśnie to podłoże takie narodowościowe patriotyczne w rozumieniu też właśnie, by narodowość one nie tylko niepodległościowym kogo by pani chciała widzieć jako Czytelników tej książki Janusz jest jakimś rynku cena na rynku od jakiegoś czasu, więc ci Czytelnicy już folkowy Szcze pań zaprasza miłośników historii miłośników dobrych opowieści ciekawych opowieści ciekawych ludzkich losów myślę, że ta książka nowym przybliża pozwala nam to zrozumieć lepiej, skąd myśmy się wzięli, bo psów Toya SA Lotos jesteśmy na Polskę za sumę złożyło się panele pokrycia w ich sporo lat i staram się tak dobiera się kobiety, żeby pokazać, że w każdej epoce wybitne indywidualności, która nie daje się zakrzyczeć wbijają postępuje zgodnie ze swoim sumieniem zgodnie z Chojnic zgodnie ze swoimi przekonaniami to każda indywidualność może się wybić w Poznaniu ukrywamy kobiety były w dys dyskryminowane przez prawo i przez to na taką obyczajowością my raz znalazł się też na grzywnę towarzyszyły towarze bardziej towarzyszyły mężczyznom mężczyznom mniejszy były to indywidualności i tutaj, bo chciałem pokazać, że w każdej epoce było możliwe, żeby powiedzieć mili ja jestem ja jestem drodzy państwo na to czekamy na państwa maile na adres dla was małpa tak krótka FM dla własną padok krótka FM na ten adres można wysłać do nas maila po to, żeby dostać książkę Polki, które zmieniły wizerunek kobiety, a dzisiaj naszym gościem była autorka tej książki innych publikacji i książek o kobiecych bohaterkach historii historyczka sztuki tłumaczka publicystka Joanna Puchalska dziękuję bardzo dziękuję bardzo, a my zapraszamy państwa na informację Radia TOK FM Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR - HANNA ZIELIŃSKA

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

Teraz 30% zniżki na Dostęp Premium! Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW", aby słuchać podcastów TOK FM na komputerze i w aplikacji mobilnej już dziś.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!