REKLAMA

Konstytucji nie ugotujesz na obiad

Data emisji:
2019-05-30 11:00
Audycja:
OFF Czarek
Prowadzący:
Czas trwania:
44:19 min.
Udostępnij:

Jak przywrócić, a następnie skonsolidować polską demokrację na przyszłość? Rozmowa z prof. Bartłomiejem Nowotarskim

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

ich państwa i moim gościem jest prof. Bartłomiej nowotarski prawnik konstytucjonalista politolog prof. Uniwersytetu ekonomicznego we Wrocławiu dzień dobry panie profesorze dziś dobry państwu wybory do parlamentu Europejskiego za nami są wygrani są przegrani są zadowoleni są mniej zadowoleni my, ale niektórzy te wybory traktowali jako pewnego rodzaju rozgrzewkę albo takie taki rzeczywisty sondaż opinii publicznej przed wyborem wyborami do parlamentu polskiego jesiennymi no no i Rozwiń » trudno wróżyć z fusów chyba też nie taki jest nasze zadanie, ale rozumiem, że my czas patrzeć do przodu i pan profesor patrzy bardzo bardzo bardzo daleko do przodu, bo pan profesor zastanawia się już na tym jak przywrócić praworządność w Polsce okresy w okresie przejściowym jak zabezpieczyć demokrację konstytucyjną na przyszłości ten okres przejściowy to nie jest tak rozumiem teraz to jest okres, który nastąpi, kiedy inny władza, która w konstytucji nie szanuje nie będzie rządziła, a moim zdaniem Demokraci rano w demokratyczna opozycja powinna wyklarować dokładnie powiedzieć Polakom, jakie ma plany, jakie ma założenia ma związane jak pan powiedział oczywiście z przywracaniem praworządności, ale przywracania praworządności to jest tylko element pewien rekonstrukcji natomiast przywracania praworządności nie ma sensu, jeżeli się nie ma wizji kraju w 2001 . wieku, że dziś nie wie, czego Polacy tak naprawdę chcą przywracania praworządności jest ważnym elementem Alek, ale tylko 1 widziała natomiast o wybory na tonę EBITDA zaczynają powoli klarować pewną sytuację, gdy idzie o wyborców dzisiaj wszyscy wiemy, że PiS wygrał na wsi i w zasadzie w gminach do 100  000 mieszkańców nie było to spowodowane zwyżką frekwencji, ponieważ w stosunku do 2000 piętnastego roku frekwencja na Śląska była 46 % teraz była 41, a generalnie rzecz biorąc można wejść na wsi koalicja Europejska nie spodobała się, ponieważ w 23 piętnastym roku te wszystkie partie o Hara wzięły 36 % i jako poszczególne pojedyncze partie teraz 27 natomiast co jest optymistyczne dla Demokratów testową, ale że spokojnie utrzymały przewagę we wszystkich miastach może poza właśnie miastami do 100  001100  000 mieszkańców, ponieważ przeciętnie wzięły 43 % głosów wyborczych, a PiS poniżej poniżej poniżej 40 i to co również jest optymistyczne dla Demokratów to to, że mamy więcej wyborców w miastach niż 18  000 00012  000 000 tylko na wsi oddała musi dać do zrozumienia, gdy sztabom sztaby szablą wyborczym on na pewno przez 3 miesiące, a na jaw czegoś PSL -u będzie konieczna jednak na razie wygląda na to panie profesorze, że większość obywateli samice większości głosującej podoba się status quo podoba się norm czy ta sytuacja już uważaj kryzysowa dobrze, a tu, by bardzo dobrze, że pan zagadnął mnie na ten temat, ponieważ ropa naftowa grzęźniemy w pełnym modelu, który na pewno nie jest demokratyczny jest niezgodny z Tax z dorobkiem o zachodniej cywilizacji wód w okresie 2222 była w 2000 lat naszej cywilizacji od koncepcji w GW opisywała Arystoteles model, w którym władza jest niekontrolowana nie jest naszym modelem, a w takiej Brnie w naszym gronie mamy do czynienia z modelem, w którym władza zrobi wszystko zużyje wszystkie zasoby państwowe po torze wygrać kolejne wybory, a po kolejnych wyborach jeszcze nie zasoby państwowe, a wykorzysta przeci w swoim oponentom jak wiemy tak pierś tak długo tak długo jak większość wyborców partycypuje w tych zasobach w jaki sposób na to władza może się utrzymywać dlatego w 17 krajach świata mamy ten syndrom, w którym władza się utrzymuje więcej niż 2 kadencje, a tak oczywiście Kaja i dłużej, a pojawia się tzw. syndrom partii dominującej albo hegemonii licznej, którym jedynym celem jest wygrywanie wyborów przy czym o w tego typu nazywam to wprost auto okazjach nie stosuje się represji nie stosuje się nie wsadza się opozycji do więzień, a nie morduje się opozycji to czasami słyszymy, że w Rosji ginie jakiś dziennikarz, a czy gdzieś, ale NATO miast mundialem przesłaniem jest to, że wszystkimi metodami tak wy krzywić pole wyboru 3 między opozycją, a rządzącymi, żeby wyborcy o świadomie poszli zagłosowali na w krzewieniu polo wyborczego z reguły jest używany poprzez pacyfikację organizacji pozarządowych i przede wszystkim przekaz medialny, który musi być podstawowy jednoznaczny tak ostatnim stadium tego państwa, który jest najbardziej niebezpieczne to jest tryb parowania 3 społeczeństwa, które będzie zawsze dla nas głosowało nad różnymi metodami ci, którzy nie będą krytycy, a będą mieli ciężkie życie mają ciężkie życie w tego typu państwach kiedyś, że takie auto krata prezydent Ekwadoru powiedział dla przyjaciół wszystko dla krytyków prawo, a takie państwa też nie mają problemu z tym, żeby obywatele, którzy są krytyczni wyjeżdżali zagranicę takich prób patrzmy na Rosję dzisiejszą, kiedy związek radziecki miał zamknięte granice się z tym nie ma problemów Putin, a nie uważa tworzywa z osobna, żeby zatrzymywać obywateli krytycznych, że w domu we własnym i innych krajów, ale są teraz 1 zdaniem chciał pojeździć tak, podsumowując ten model to nie znaczy, że zmierzamy do modelu, z którego gdzie, kiedy zadowoleni, ponieważ są już badania naukowe dotyczące tych modeli KO, w którym i teraz my funkcjonujemy, które dokładnie wskazują, że to jest zaprzeczenie właśnie w dorobku naszej cywilizacji, że jakość demokracji przede wszystkim z badaną w Polsce od piętnastego roku ów wedle badań z par 20122015 roku spadła 20 % ogólnej gwałtowniejsze obok Brazylii spadek w demokracji, ale tu nie chodzi tylko jakoś demokracja w ogóle obniża jakość zajęć zarządzania, czyli rządzenia państwem, a po w tej chwili wedle wskazania instytutów badawczych w Polsce obniżać jakość rządzenia więcej, choć 70 % na Węgrzech do 23 %, a spada możliwość kreowania polityk i realizacji polityk też o kilkanaście procent w tych wszystkich krajach właśnie analizowany, w którym mówiliśmy, ale są jeszcze 2 rzeczy dość niebezpieczne albo mu nawet po dobrej grze bardzo niebezpieczne pierwsza taka rzecz, że między po 2 kadencjach rządów takiej władzy instytucje stają się na tyle fasadowe, że przestają mieć zaufanie obywateli do tych instytucji na baczność Trybunał Konstytucyjny jak długo, a trzeba będzie pracować, żeby odrobić zaufanie jak długo, a Cole czy Konstytucyjnego no chyba wszystko zależy od woli tych, którzy wygrywają wybory czy są w stanie przywrócić praworządność, bo to można zrobić w oparciu o naszą konstytucję, jeżeli będzie mniej tego TEPCO typu transformację to ona się nazywa wewnątrz systemowa taki dziś mieli Amerykanie po rekonstrukcji po rekonstrukcji swoją słynną po w wojnie secesyjnej dramatycznym przeżyciu, a nie zrobili zasadniczo 2 rzeczy czy po pierwsze, rozliczyli się z przeszłością wedle tego czy ich, że ci, którzy przysięgali na konstytucję istniejącą wywołali wojnę i uczestniczyli w niej zostali odsunięci od wszystkich funkcji ma to bardzo takich dodatkowo wprowadzili oczywiście w tym czasie wychodzą już naprzód, a uwolnili Murzynów Afroamerykanów, jakbyśmy dzisiaj powiedzieli i dali im prawa wyborcze no dobrze panie profesorze, ale mówimy tutaj bardzo dramatycznych przypadkach czy stadko amerykańskim o krwawej wojnie no ale jak rozliczyć tych, którzy przysięgali na konstytucję, a było tak właściwie jest może nie do końca uważali, ale nie mamy żadnych ofiar śmiertelnych tak nie mamy znów więzionych ludzi no może to już gdzie by policja zapuka o świcie nowy trend, ale to nie jest amerykańska wojna secesyjna oczywiście, że takie, ponieważ się, jeżeli będziemy wychodzić prędzej czy później czeka nas w ten proces wychodzenia, a z tego co mamy to będzie to wychodzenie z pewnej hybrydy Demokratycznej ani twardej krwawej, a dyktatury, a największe doświadczenia i 1,5 roku analizuje największe doświadczenia rzeczywiście mamy z krwawymi dyktatorami i wychodzenia z solistek wiek czy dyktatury inne to jest nasze nowe doświadczenie w tej chwili pierwszym krajem, który musi to udało uzyskać, ale też po zwycięskich wyborach z Ekwadorem, gdzie prezydent o wdzięcznym imieniu nazwisku Lenin Moreno w 2 odkręca wszystko a gdy widział media, gdy idzie o inwigilację sądownictwa odkręca wszystko co robił nie jest to co robił jego i jego poprzednik przyczyn my mamy o tyle łatwiejsza w sytuacji i efekt tego typu kraje dopóki niezmieniona jest konstytucja na autokratyczny dopóki mamy tu jeszcze naszą konstytucję można zrobić wszystko w ramach konstytucji i uniknąć takich problemów jak były przy innych transformacja związanych z kas retro aktywności upra w mamy dobry humor w kodeksie karnym przepisy o nadużywaniu władzy 231 co znaczy każdy, kto albo nie dopełnia obowiązku albo przekracza swoje kompetencje w świetle obowiązującego prawa może być rozliczone wrócimy do konkretnych rozwiązań po informacjach Radia TOK FM państwa i moim gościem jest prof. Bartłomiej nowotarski prawnik konstytucjonalista i politolog prof. Uniwersytetu ekonomicznego we Wrocławiu rozmawiamy o tym jak przywrócić, a następnie skonsolidować polską demokrację na przyszłość czy taki manifest konstytucyjnych, ale profesora informacje o, iż 2 minuty o godzinie jedenasty 20 po informacjach wraca po w państwa i moim gościem jest prof. Bartłomiej nowotarski prawnik konstytucjonalista i politolog prof. Uniwersytetu ekonomicznego we Wrocławiu panie profesorze jak zabrać się do naprawy państwa rozumiany jako właśnie rekonstrukcję i konstrukcja ba ramię ramię dokładnie w ramię ramię, a ponieważ rekonstrukcja jest pewnym aktem fundacyjnym sprawiedliwości znaczy musimy się zawsze rozlicza się złą przeszłością, a konstrukcja jest spojrzeniem w przyszłość a, czyli jak Polacy w jak w państwie chcieliby żyć i w państwie przyszłości, żeby zagwarantować bez naruszeń konstytucji, ale przede wszystkim praw obywatelskich taką podstawową zasadę, żeby brać prawa obywatelskie jako jako podstawowe i w tym w danym okresie 3 etapie konstrukcji one muszą być zbieżne w tym samym okresie, a co, jeżeli obywatele powiedzą ta Mysia większości właścicielem nie aż tak bardzo przeszkadza, a dokładnie tylko ja powiedziałem przez jakiś czas to może przeszkadzać jak przyjdzie dekoniunktura gospodarcza, a i okaże się, że na niwie państwo stać się Ekwador ma złoto ropę i mimo wszystko się tu posypało nie mówię już po Wenezueli, która miała ropę dokładnie ten model zarządzania nazywali go socjalizmem burzliwa Jański Noaha sprawowali, a dzisiaj są na krawędzi wojny domowej i bankructwa całego państwa to znaczy po to jest kwestia oczywiście, że jesteśmy w Europie na i prawdopodobnie senior scenariusz wenezuelskim nie jest możliwe, ale to nie znaczy, że będziemy tak długo mogli się walczyć, dopóki nie będzie kryzysu ekonomicznego w PRL w inne czasami się, mówi że rzeczywiście musi być jakiś pogrzeb obywatele zauważyli, bo tak to media będą cały czas, ale jeżeli ma pani profesorze, jeżeli przyjdzie kryzys ekonomiczny to rozumie, że bez względu na to czy szanowane są prawa człowieka czy nie obywatele są lekko zirytowani zirytowani oprócz kryzysu czy w szoku ekonomicznego czasami przychodzą również takie o charakterze społecznym kulturalnym po politycznym idolem największymi szukam nisz bardzo często bywały próby sfałszowania wyborów czy manipulacji przy wyborach wtedy społeczeństwo tak naprawdę, gdzie decydują się widują tak już dość Kopania nasz dziadek realną karą miało to miejsce w Serbii jak miało to miejsce na Ukrainie Real czasami, ale bodaj jest też kwestia, czyli o apelu do Demokratów, że w zasadzie oni dzisiaj powinni po studzić Echa w różnego rodzaju napięcia, a w dyskursie politycznym, bo to jest grunt dla Demokratów Demokraci zawsze, a on kierowali się o udzielanie konsensusu pewnym umiarem przecież od końca dziewiętnastego wieku, a do niedawna tak funkcjonował demokrację było przerywane oczywiście drastycznymi na sytuacjami, ale to jest domena Demokratów konkretnie panie profesorze co pan proponuje jak pan to widział załóżmy, że mamy jakieś siły demokratyczne, które chcą zależna praworządności, których zależy na poszanowaniu konstytucji wygrywają wybory mają większość i formułują nowy rząd, jakie działania konstrukcyjne i rekonstrukcyjne pan, który widział go mało przede wszystkim uważam, że prawda ale zanim się wygra wybory trzeba mieć plan plan, którym się po informuje społeczeństwo plan, który będzie składał właśnie jest, a z etapu rekonstrukcji innego, a więc rozliczenia się w jakimś sensie z przeszłością jak rozliczyć przeszłość, gdy dzisiaj jest to o tyle łatwe, bo nauka zdefiniowała pojęcie n p . tzw. abuzywne go konstytucjonalizmu polegającego na tym, że nadużywa obchodzi konstytucję albo wprost z ustawami w UE zwykłymi obchodzi, że konstytucje i wtedy też uzurpacja władzy przez ustawodawcę zwykłego uzurpacja, a czegoś co coś co powinien zrobić ustawodawca Konstytucyjny albo na podstawie konstytucji o wprowadzać rozwiązania, które są kompletnie antydemokratyczne chciałbym po polach w tej chwili ma 100 osiemdziesiątym siódmym w artykule konstytucji ma w Polsce jest zapisane np. że ma on jak ustawodawca zwykły Sejm może Real podejmować ustawy na temat organizacji oraz sposobie wyboru sędziów krajowej rady sądownictwa, ale jeżeli sposób organizacji i sposób wyboru może zagrażać niezawisłości sędziowskiej to naruszana jest podstawowa norma podstawowe prawo obywatela do UoR bezstronnego sądu za ich do niezawisłego sądu nie można tych 2 norm konstytucji, a porównywać ze sobą żonę sonarów norma organizacyjna jest normą niższego rzędu od normą normy dotyczące niezawisłości czy prawo obywatela do niezawisłego sądu stąd wystąpienie poprzez takie Janiny wybór czy organizacje jest właśnie ty Pa drzewnego konstytucjonalizmu deliktu Konstytucyjnego, a który jest, a którego to fakty będzie mogła komisja prawdy i n p . czy zadośćuczynienia kiedyś, a z inwentaryzować, czyli powinna powstać komisja prawdy i zadośćuczynienie powinno w Elblągu przy dużym współudziale organizacji pozarządowych, bo na co dzień różnego rodzaju w Łodzi do głów na co dzień monitorują sytuację i trzeba ustalić naruszenia prawa w kontekście właśnie w 2200 art. 231 kodeks, jakie sankcje dla innych, jeżeli o dane zachowanie, a mianowicie stanowienie prawa utrzyma to wyraźnie powiedzieć stosowanie prawa oraz stosowanie się do prawa będzie naruszało art. 231 kodeksu karnego trzeba zastosować kodeks karny również z winy nieumyślnej tam tego typu przestępstwo może nastąpić natomiast jest jeszcze taka zasada ja w tym materiale o przytaczam 12 zasad, którym kierował się różne na inne okresy przejściowe nie jest dyktator do demokracji, czyli obowiązek ustalenia prawdy nr 1 obowiązek ustalenia prawdy nr 1 wiemy co jest chore przedmiotem oskarżenia, czyli tak, aby grzywny konstytucjonalistów i naruszanie konstytucji albo wprost reguł prawa wyższego rzędu demokratycznych przez przejazd przez reguły niższego rzędu Ka zadość uczynienie, a pan tu rację, kto nie będzie zadośćuczynienia jak w twardych dyktatura żal za morderstwa za tortury tylko to być zadośćuczynienie chociażby sędziemu, który starał się być niezawisłe, a został wskazany przez sąd dyscyplinarny Sądu Najwyższego o prokurator, który starał się być rzetelny, a mimo wszystko został przesunięty zadośćuczynienia MON mogą być symboliczne to jest podstawowa rzecz uda się panu kary widziałem wśród tych 12 zasad jest ja również zasada po, która została zastosowana przez władze najpier w Czechosłowacji już tej po Demokratycznej tradycji, a później Ciach, a w tym że funkcjonariusze, którzy przysięgali na wierność konstytucji, a później mimo wszystko i naruszali przy stanowieniu przy stosowaniu prawa przystosowaniu się do prawa po prostu uznano, że względu na bezpieczeństwo przyszłej demokracji nie mogą już funkcjonować jako funkcjonariusze publiczni, a przy tym zakładać, iż taki okres do minimalnej to powinna być 5 lat odsunięcia od od możliwości na razie osoby, które naruszały konstytucję nie mogą pełnić to mu, w czym nie mogą, bo demokracja ma prawo się bronić i powinna się bronić to jest kolejna zasada, którą o bardzo mocno oczka Niemcy zastosowali od razu po drugiej wojnie światowej dla pana w związku z tym po widział przyszłość demokracji najwyższy czas, żebyśmy potrafili bronić dobrze, kto miałby bronić demokracji i w jaki sposób w mało muszę powiedzieć to już jest kwestia etapu moim zdaniem konstrukcji dalsze przygotować taki ustrój polityczny w Polsce, żeby w przyszłości tego typu zagrożeniem idzie zmiany konstytucji, ale nie na papierze, ale po powinny pójść w 2 kierunkach, które analizowałem po pierwsze musimy znaleźć tzw. siły obronne dla demokracji pośród polityków funkcjonariuszy publicznych, którzy nie są politykami, czyli np. urzędników prokuratorów sędziów, ale także ze strony społeczeństwa przez system motywacji bodźców w tym kierunku, a więc nagradzania poczucia profesjonalizmu jest wiele takich motywacji, które należałoby uruchomić winną i po drugie, przez małe i mało zmiany w systemie podziału władz w nowych demokracjach era można uniknąć w przyszłości, a ma uniknąć w przyszłości w tej sytuacji, która jest raczej generalnie rzecz biorąc idzie o oddzielenie państwa politycznego, czyli państwa partyjnego od państwa profesjonalnego, czyli złożonego z urzędników o sędziów prokuratorów, którzy po powinni mieć prawo o i ochrony, jaką ma sygnalista, kiedy coś źle dzieje, a powinni w związku z tym być boksowanie pozytywnie i negatywnie, a więc państwo profesjonalne ana końcu państwo, jakiego jako takie i społeczeństwo, czyli uruchomić również na bodźce do obrony demokracji w społeczeństwie, ale pogonić bronić demokracji przed przed kim przed wyborcami PiS dokładnie przed naruszeniami konstytucji potrzebne są naprawdę daleko z EOG albo oparte też o interesach rozumie, że konstytucja powinna służyć komuś tak obywatelom i konstytucja mówi no dobrze umawiamy się także ta ekipa, na którą odda więcej głosów grupa wyborców z ta ekipa będzie rozdawała karty tak, ale jeżeli pan dała społeczeństwu taką instytucję, jaka jest n p . w Urugwaju zresztą Urugwajczycy widzieli to ze Szwajcarii tzw. obywatelskie weto ustawodawcze, których obywatele w drodze referendum mógł uchylić każdą ustawę o tym, przypadku nie wychowywał chodziłoby oczywiście o ustawę, która wedle obywateli narusza konstytucję toczy się wtedy oczywiście cała debata w publicznej obywatele mogą zastopować taką umowę o ustawę to nie jest oczywiście i 1 instrument, ale trzeba dać obywatelom taki instrument ja i dziewięćdziesiątych latach popełniliśmy ten błąd, że o budowaliśmy konstytucja nader w sposób formalny, gdyż zakładaliśmy, że to coś na papierze to się utrzyma jak się okazuje ostrożnie i utrzymuje, że bezpieczniej, bo wreszcie nadchodzi obok Sobiecha wizualny wprost uruchamiać wśród funkcjonariuszy publicznych wśród polityków takie, które będą skłaniały ich, bo później będą wynagradzani z tego tytułu skłaniały ich do obrony demokracji, a także społeczeństwo, że miał szansę oczywiście społeczeństwo może uznać, że dana norma niczego nie przekracza, że jest zadowolony, ale jak nie będzie miała takiej instytucji nikt nie będzie można przekonywać, że trzeba jednak referendum w jakiej sprawie zrobić nam, żeby to określa świadomość, że wzorem wielu mówią, bo co w Bychawie rany tak, więc jeżeli jest, by także część obywateli albo nie widzi ofertę interesującej ze strony opozycji albo czuje się ekonomicznie wykluczone no to zagłosuję na inne n p . ma takie taką ekipę, która dyżuruje konstytucji i co wtedy to jest prawda najpier w przyjęto i co dalej gra się wyborów szanować konstytucję wbrew woli dobrze to większość zagłosowała w taki sposób, ale tutaj jest wartość nadrzędna konstytucja to uruchamia całe życie publiczne tego typu debata, bo jeżeli będzie pan miał możliwość referendum, które zakwestionuje ustawę, która jest niekonstytucyjna zablokuje mu pan tu będzie pan miał naprawdę o uruchomioną opinię publiczną będzie pan miał manifestacja będzie pan miał debaty życie publiczne będzie żyło oczywiście, że Demokraci nie wiem, że w ramach debaty panie profesorze na pewno będzie miał pan dużo przestrzeni do promowania różnych niekoniecznie zgodnych z rzeczywistością przez drobnych spra w do opinii żyjemy w świecie, gdzie właściwie można przekonać dowolną liczbę osoby do tego, że ziemia jest płaska, że szczepionki są szkodliwe i t d . tak dalej to skok sędziowie jak idzie na bardzo radykalne poglądy zawrzeć taki pogląd, który w zasadzie żadnego ładu publicznego nie da się utrzymać żadnego konsensusu żadnej umowy społecznej oraz pan nie zawrze z 7 Warszawa złożymy tworzymy sytuację, w której ktoś, kto ma więcej pieniędzy będzie w stanie przeforsować dowolny dowolną ideę ich i ja już panu odpowiadam, dlatego że gry, gdy bardzo często myślałem tak jak pan natomiast w konfrontacji, a o triumf obywatelami, z którymi się spotyka właśnie w tym, że w kontekście, a on taki przykład to jesteśmy w stadium państwa kurateli jak to tak nazywa znaczy władza decyduje co komu i kiedy dana oczywistą intencją, a że ludzie mają być wdzięczni przy wyborach wdzięczność rzeczywistą naszą cechą kiedyś prof. Mel amerykański coś takiego zbadał dokładnie wysłał 2000 listów do nieznajomych osób i to prawie wszystkie osoby odpowiedziały istna święta pan z Rzeszowa czy pocztówki do używanych w związku z tym mamy w oczy wiście, że władza może liczyć w takiej sytuacji na zewnątrz, a jednak na wdzięczność, a ja mówi też państwo kurateli znaczy to władza decyduje, a domy jej jako obywatele czy różne środowiska mówi powinniśmy mieć szansę artykułu wania cen co jest potrzebne i podaje przykład brazylijskiego rozwiązania Bolsa Familia to jest tak samo jest tak samo transferów finansowych, a karta bankomatowa, którą dostają kobiety nie mężczyźni na te pieniądze a bo mężczyźni mogą wypić kawę i wreszcie psów 2 czy 3 warunki po pierwsze, dziecko nie może żadnego dnia opuścić pole nie usprawiedliwia nic nie usprawiedliwiony sposób po drugie, regularnie musi chodzić na wizytę do lekarza jak nie to ten transfer jak to te pieniądze zostają za państwo przestaje dawać obywatelom i w dyskusjach ludzie czują, że jest tutaj sens, bo 2 rodziny wtedy coś wykonują nie chodzi o to, żeby tylko wziąć pieniądze wrócimy do naszej rozmowy po informacjach Radia TOK FM informacja jedenasty 40 studio prof. Bartłomiej nowotarski prawnik konstytucjonalista politolog prof. Uniwersytetu ekonomicznego we Wrocławiu informacje po informacjach wracamy też państwa i moim gościem jest prof. Bartłomiej nowotarski prawnik konstytucjonalista i politolog prof. Uniwersytetu ekonomicznego we Wrocławiu, a co pani profesorze n p . z z taką sytuacją z takim państwem jak Węgry oto ekipa zdobyła większość konstytucyjną zmieniła konstytucję teraz mówi pan w ogóle, o co chodzi przecież przestrzegamy konstytucji sam miał im zmieniliśmy o to, żeby przestrzegać to jest pułapka, w której praktycznie po nie da się wyjść, jeżeli coś się nie wydasz konstytucja o absolutnie charakterze autokratycznym o ograniczeniach kodzie ograniczające jakąkolwiek kontrolę szczególnie jest, gdy strony sądownictwa sądownictwa Konstytucyjnego, a uchwalona też sposób abuzywne, dlatego że wykorzystano 1 paragraf, który w ogóle nie wie, w którym zniesiono tzw. większość 45 potrzebnych do uchwalenia nowej konstytucja wykorzystano ten paragraf dotyczący czy artykuł konstytucji, a który mówi o zmianie cząstkowej konstytucyjnie zmieniono ten, który mówił o większości 45 absolutnie przestępstwo konstytucyjne wokół tylko, że na tym, że góruje polityka jeśli jest konstytucja jest konstytucja dogmatyczna, jeżeli Europa się czymś takim nie będzie radzić, a sytuacja będzie trwać aż oczywiście do jakiegoś społecznego wybuchu gniewu niezadowolenia na razie nie wydaje się, żeby społeczne niezadowolenie kipiało na Węgrzech dlatego też, że istniejące partie opozycyjne nie mówi już Jobbik, który bardziej skrajny tak prawicowo od fitnessu, a w umowach są podzielone tak socjaldemokraci jeszcze ludzie pamiętają o kompromitacji tak premiera, który mówił, że kłamaliśmy od rana do wieczora, a ich nastroje społeczne są tak jak inne, ale czasem zobaczyć w ramach NATO ma na to dość małą społeczność tak gorszego co pamiętam 8  000 000 obywateli 403500  000 wyjechał poza granice, bo ma sytuację ewidentnie ewidentnie patowa na korzyść Viktora Orbána i jego partii, dlatego że tam już doprowadzono właśnie do sytuacji, w której on społeczeństwo absolutnie nie jest posłuszne i z tego ma profity tak poprzez nacjonalizację, a różnego rodzaju gałęzi przede wszystkim banków, ale także medialnych o Ross Ross dawanie swoim, a sytuacja typowa jak w państwie autokratycznym po Tunezję z czasów Ben Alego był już nam porównywał bez tej represji które, która jest z takiej sytuacji, jeżeli społeczeństwo samo mgnienie nie dzieje, kiedy dziś o władzy nie wróci sytuacja będzie trwała i coraz gorzej nikt nie znajdzie rozwiązania na sytuację, kiedy społeczeństwo ewidentnie o musi jakoś żyć i staje się koniunkturalny, a tu też dlatego socjaliści trwał w krajach naszych tak długo, bo potrafiliśmy być koniunktura lista czy jest szansa, że ta sytuacja, w której dzisiaj wiemy też będzie przetrwała przez 20 lat, o co najmniej można powiedzieć, że w Polsce jest nieszczelny bardzo dobrze rozwinięte społeczeństwo obywatelskie spodziewam się, że w kolejnych wyborach parlamentarnych, jeżeli zwycięży dzisiejsza władza będzie próbowała jeszcze bardziej spacyfikować rzeczywiście to społeczeństwo no i po przy utrzymaniu koalicji ze strony Demokratów będzie mieć charakter nie lubię takich systemów dwu partyjnych bony za bardzo polaryzują uważam absolutnie, że w przyszłości trzeba będzie o o stworzyć taką scenę polityczną, która będzie bardziej zasysa mamy bardzo z proporcjonalną ordynację wyborczą co sam się do niej przyczyniłem upadku rządów Hanny Suchockiej świętej pamięci Bronisław Geremek prosił, żeby zabrała zastosować wszystkie mechanizmy, które nie pozwolą już takiego rozdrobnienia parlamentarnego m. in. odchodzenie od idea demokracji konsensusu w kierunku koncentracji władzy spowodowało w Polsce też, ale i na Węgrzech proszę pamiętać oni mają weta aktora typu Senat tam jest 11 izba wystarczy opanować 1 izbę, że praktycznie, że praktycznie jej władze, a Polska droga nie mówiłem tutaj o przyczynach tej całej sytuacji ale gdy idzie o ustrój Polska droga od dziewięćdziesiątego 3 trzeciego roku była odchodzeniem od dawnej demokracji konsensusu, którą mieliśmy, którą promował Tadeusz Mazowiecki, a także ordynacja wyborcza i w kierunku koncentracji władzy, bo rozmawialiśmy weto dawka prezydenta czy weto Senatu z władzą skoncentrowaną staje się łatwą łupem jakiegoś autokracji, której Allah przyjął zdobyć dlatego w przyszłości ona powinna być o wiele bardziej zdekoncentrowani, ale w konstytucji panie profesorze nie da się gotować na kolację zjeść śniadanie prawda o tym co nam cała po konstytucji, jeżeli są ludzie, którym brakuje to prawda dlatego kraje uważa się, że instytucje znaczą, ale na jeżdżenie nikt nie minie boksują odpowiednio to nie jest to to znaczy mówiły tylko na papierze Otóż chcę powiedzieć o 1 aspekcie, który na pewno stoi przed Demokratami to jest jakby przywrócenie połowa naszej konstytucyjnie demokracji społeczeństwo, a przy przywrócenie legitymacji to jest cały szereg działań czy to jest chociażby o państwu lepiej funkcjonujące bardziej sprawiedliwe dla orędzie do rzek oznaczano także nikt nie funkcjonowało nigdy do środka także państwo wpadło w nas bardzo szybko w ręce polityków zdominowali nie ma silnej pozycji administracji służby cywilnej tak prokuratorzy zawsze byli podporządkowani bardziej czy mniej był krok za zasadne meta, ale też nie miał on tyle kompetencji, żeby to on kontrolował Gajdy dobrze prokuraturę, a sędziowie mieli dość dużą niezależność, ale z kolei nie mieli mechanizmów i woli samooczyszczania transparentności to wszystko właśnie stoi przed nami, jeżeli kiedyś będzie nam dane mam nadzieję znajdzie wiarę przy czym tu 1 jak najszybszym czasie o odbudowanie demokracji w Polsce czy to trochę, jakbyśmy wrócili dolat 8991 tylko, że tam próbowaliśmy wejść w absolutnej dyktatury, a w zaległym dyktowanych przez dziennik kompletnie je demokratyczną konstytucję na razie mamy demokratyczną konstytucję, którą możemy się opierać i zarzucać o ludziom, którzy łamią, jeżeli dojdzie oczywiście myślę mam marzenie współczesnej obecnej władzy, żeby mieć 23 i żeby móc zmienić polską konstytucję o o ataku w wersji np. tureckie robiły Redan może być system prezydencki albo bardziej myślę, że w kierunku węgierski o w ich wtedy będziemy w sytuacji tak jak w 1009 . roku ma pan rację, bo będziemy musieli o przeciwdziałać obowiązującej konstytucji, która nie jest demokratą nie będzie demokratyczna no dobrze dzikie komisja prawdy i zadośćuczynienia i ja uważam, że powinny być 2 w 2 da druga zupełnie niezależna związana tylko komisja prawdy związana z prowadzeniem się już sobie z polską polaryzację jak wiadomo politycy w to grają znaczy i to on pasuje bardzo często szczególnie stronie o autokratycznych reagują upodobaniach znaczy, ale polityka powinna oczywiście górnolotnie no to jest jednak cała dyskusja czy debata na patrzenie w przyszłość to nie jest rodeo, że powołam się na ulubiony sport prezesa Kaczyńskiego, w którym jedni kibicują bykowi Hej, jedni kibicują komu pojawił się utrzymał na wykłady Zbyszkowi, żeby go rzucił tak dzisiaj jesteśmy jak ta małpka kapucyńska z self cyrku albo albo dajmy marchewkę albo straszą nas zarażeniem prądem tak oczywiście polityki się długo nie da dla tego typu emocjach uprawiać nie da się Demokratycznej polityki w tym, że w ten sposób uprawiać, a stąd wygaszanie emocji wygaszanie polaryzacji, która jest niebezpieczna może prowadzić ze scenariuszy wenezuelskich profesor i Randy Holstein izraelski politolog, gdyby powiedział m. in . że demokracja sama w sobie jest bez znaczenia morza torty mamy do tenor tor, że demokracja w wielu krajach, których nikt nie chce mieszkać, bo co to oznacza, że za 4 lata wybiera rząd, ale żyje w biedzie ciągle się zrobić w kraju chodzi o wiele więcej niż samą demokrację oczywiście od 2 demokracja jest tylko ustrojem pytanie do zwiększenia, a najpierw, którzy walczyli już od razu jest demokracja niejawnych nigdy się nie umawialiśmy, że demokracja będzie absolutnie dawać nam, a profity o wywiad gospodarczy materialne demokracja została pomyślana jako obrona naszej wolności miała mi zawsze, a konstytucja demokratyczna prewencyjny charakter miała chronić naszą wolność po to, żebyśmy mogli rozwijać nasz scenariusz życia, jeżeli nasz scenariusz życia się walą w, a i oczywiście jest nam źle, ale zaczynamy mu legitymacja jest demokracja traci zaczyna oczywiście legitymację dlatego absolutnie uważam, że w pakiecie oprócz demokracji, czyli poszanowania dla nadwozia naszych wolności i praw dzięki którymi możemy funkcjonować musi być koncepcja jakiś USA musi być koncept, jaki wpływ państwa opiekuńczego najlepiej demokrację zachodnie miały się w latach sześćdziesiątych, kiedy jednocześnie rozwijało się tu Belfer 3 ustrój polityczny musi służyć obywatelom to dobrze, ale jego zdaniem ekipa, która wydaje się najlepszym kandydatem do przejęcia władzy przez 8 lat mówiła przepraszam, ale ta kołderka za krótka nie mamy środków na to, żeby państwo było państwem opiekuńczym sprawdziliśmy wszelkie księgi rachunkowe tego, że nie da zrobić przyrodzie druga ekipa mówi, a my znaleźliśmy pieniądze to w oczach tak też kwestia jak wiemy o światowej koniunktury w danym kraju koniunktury gospodarczej raz można więcej raz nie nie było rzeczywiście pomysł montażu krzyża do poprzednich władz nie było pomysłu dzielenia się o wypracowanym wypracowanym dobrobytem, a pozycja ministra finansów zawsze była na tyle silna rząd pilnował radnych tego budżetu, a były i polityki socjalnej tak tylko też do braku komunikacji ze społeczeństwem, że do polityki socjalnej są realizowane, a trzeba wrócić nie tak dzisiaj do państwa kurateli, że władza decyduje o tym kto gdzie i kiedy dostaje tylko trzeba wrócić do permanentnych rozmów z różnymi środowiskami na temat ich potrzeb rozmawiać muszę poznać potrzeby czas na ABS rozmowy z ich reprezentantami nie będziemy znali nawet proszę bardzo potrzeby nauczycieli poznaliśmy poznaliśmy, a potrzebny był strajk do tego nie dobra demokratyczna władza po prostu ustala kalendarz rozmów z poszczególnymi środowiskami komunikuje to społecznie, że będzie to robić i że im in ima to robić i wtedy ma negocjować, a tenże program, o których mówiłem panu brazylijski on został wynegocjowany z ludźmi to nie był pomysł prezydenta Luli i jego rządu rząd tak zrobi się nie konsultował otworzyli wszystkie organy państwa na reprezentantów poszczególnych środowisk trzeba chyba ufać Demokratom jak rozumiem, a jeżeli nie wiadomo krata mówi, jeżeli zostanę wybrany to zrzekną się mandatu po tym, jak zostanie wybrany mówi co ja tak mówiłem o wymienienie na pewno opadnie i tak jest aktualna jeszcze nie to mamy problem mam brak zaufania wiarygodność prawda oczywiście, że ta go w czyli, ale też mamy ekonomia wiarygodność mamy problem ze sobą wybraliśmy tego człowieka tak, a jedyne możliwe rzeczą jest już następnym razem go nie wybranie dla IT IT jest bardzo silny bat proszę zobaczyć do mamy raczej profesjonalnych polityków w sensie takim zawodowych polityków politycy ja znałem kolegów, którzy byli lekarzami i po 2 kadencjach w parlamencie, jeżeli nie uprawiali swojego zawodu nie mieli praktycznie wrócić stąd ta to taki jest silny bodziec dla nich, żeby się utrzymać władzy władzy i dlatego boję się tej kartki wyborczej boją się też każdy grosz i panie profesorze ale czego są rada nadzorcza w spółek skarbu państwa dla rady nadzorczej ZUS nie od tego, żeby za zatrudniać fachowców tylko tego, żeby przechowywać w tym faktury VAT na razie przegrali albo za chwilę widzi pan mojej, jakby w mojej koncepcji czy w tych planach rady nadzorcze należą, a w nie do sfery politycznej to jest koncepcja sfery administracyjnej profesorze odlany dzwon z dziada dla wyspy utopii czy dla sierot państwo dóbr, a czy służba cywilna profesjonalne jest pochodzi z wyspy utopii, a Syria kierowana przez Polnord DM nie polityka, a w jakimś sensie niezależna proszę bardzo chętnie nie wie proszę zwrócić uwagę, jeżeli my mówimy, że sędzia powinien być niezależny niezawisły, a tak naprawdę nie potrafiłem powiedzieć, że urzędnik administracji prokuratura również bowiem w sprawowaniu swojego zawodu mieć granice pełnej niezawisłości, bo nie ma być portal należał się bardzo to co pan mówi Eco jest utopia czy służby cywilnej w krajach skandynawskich są słabe i HR manipulowane wiecznie przez polityków nie to jest ten nowy podział władz, że trzeba ugruntować, ale trzeba to znaczy trzeba to któż miałby to uczynić ustawodawstwem oczywiście dać drożdżowe to uczynić zaś, by walczyć jakiś przywódca czy jest jakaś ekipa myślę, że to jest kolejny krok, bo mówimy, bo rację, a Wojciech Kilar no i Demokratów czy też mówimy ekipy, które jeszcze nie ma mówimy o przybyli do lidera, który jeszcze nie ma to szkoda to cechy i ta jest plan, aby mógł ratusz, żeby zbudować w przyszłości mocną demokracje, a nie dać całe państwo w ręce polityków przez UE z mlekiem z modelowanie systemu podziału władz w Rytrze nie można czegoś takiego jak profesjonalny urzędnik czy funkcjonariusz publiczny wziąć do swojego programu prof. Bartłomiej nowotarski prawnik konstytucjonalista politolog prof. Uniwersytetu ekonomicznego we Wrocławiu państwa, by gościom Maria dziękuje informacja Radia TOK FM już za kilka minut o godzinie dwunastej po informacjach Mikołaj Lizut jego program dzisiejszy przygotował Paweł ziem Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

Teraz 30% zniżki na Dostęp Premium! Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW", aby słuchać podcastów TOK FM na komputerze i w aplikacji mobilnej już dziś.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!