REKLAMA

„To był plan mający zabić Indianina w dziecku” – o katolickich szkołach z internatem w Kanadzie opowiada Joanna Gierak-Onoszko

Data emisji:
2019-06-12 22:00
Audycja:
Wieczór Radia TOK FM
Prowadzący:
Czas trwania:
45:17 min.
Udostępnij:

Krzesła pod napięciem, wykorzystywanie seksualne, jedzenie własnych wymiocin. To tylko kilka z wielu tortur, którym poddawane były dzieci z rdzennych społeczności Kanady w katolickich szkołach z internatem. O swojej książce „27 śmierci Toby'ego Obeda” opowiada Joanna Gierak-Onoszko.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Radia TOK FM wieczór Radia TOK FM przy mikrofonie Zuzanna Piechowicz moim gościem jest Joanna Gierak Onoszko autorka książki 27 śmieci to biegom Beda to książka wydana przez wydawnictwo dowody na istnienie twój debiut książkowy, ale była też dziennikarką polityki najpierw dobry wieczór dobry dziękuję zaproszenia do briju państwo czy Kanada jest dumna ze swojej wielokulturowości Kanada jest niesamowicie dumna ze swej wielokulturowości jest też świadoma natomiast widzi Rozwiń » siebie nie przez pryzmat kolorowych pocztówek i gadżetów reklamowych, ale widzi siebie w całości to znaczy swoją wielokulturowość postrzeganie tego w perspektywie ostatnich kilku lat rządów premiera czas na trudną rządów partii liberalnej, ale patrzy patrzysz na to co za jej plecami co znaczy patrzeć rosną bardzo trudną bardzo skomplikowaną historię z historią związaną przede wszystkim tym jak traktowano albo tutaj będziemy jeszcze o tym, znać traktuje się rdzennych mieszkańców Kanady mówię rdzennych mieszkańców Kanady, bo po twojej książce wiem, że nie mogą użyć słowa Indianie to prawda Kanada odrobiła lekcję interes poprawność polityczną COS wrażliwości i przyjęto tam ze słowami Indianin szło tak jak Indianina wypadają z języka osób wykształconych wrażliwych niebotycznych takie określenie mogą używać tylko przedstawiciele rdzennych narodów względem samych siebie, bo tych narodów jest wiele nie mówimy mówimy tu m. in. o tej grupie, którą zwykło się nazywać się holenderskiemu sami co jest też pejoratywnym określeniem po pewnym niewłaściwym czasie w Kanadzie nieużywanym poza kontekstem historycznym czy chcemy nazwać tę grupę to, jakie nas mamy inną witamin albo wnukami i oni też tak sami siebie w Paryżu dzwoniąc pod częścią tej grupy jest twój tytułowy bohater, od którego zaczyna się twoja książka 27 śmierć to bardzo dużo tytułowym bohaterem mojej reporterskiej powieści jest sobie obelg i nóg mieszkańcy labrador nowej Fundlandii, w którym nel w Kanadzie jest nazwany feniksem człowiekiem, który powstał z popiołów, który powstał z martwych, dlatego że jego życie to pełne było bardzo ostrych zakrętów i w razie tobie umierał także w takim sensie dosłownym natomiast stare Górce historia niepoddawania się aż strach hartu ducha historia wymyka się w ciąży wciąż wymagać przeznaczenia i mając 4 lata to i obrać i traci swoją rodzinę biologiczną trafia do domu szkoły szkoły, ponieważ jako dziecko z tej grupy etnicznej zostaje zabrany razem z rodzeństwem, ponieważ rodzice byli alkoholikami, ale nie tylko dlatego to byli jego rodzeństwo byli objęci obowiązkiem szkolnym i prawo mówiło żart dzieci rdzenne tra w powinny trafić do szkół z internatem tobie obetną 4 lata, czyli był przedszkolakiem, gdy na progu jego rodzinnego domu pojawił się policjant konny taki czerwonym mundurze Antka postać, którą znamy z widokówek z Kanady i zabrał go samolotem do szkoły z internatem elementami były objęte obowiązkiem szkolnym tak jak wszystkich andyjskich dzieci, gdy sprawą mówiło, że dzieci rdzenne to był moment, kiedy tobie obejdzie swoją mamę ostatni raz w życiu wraz ze swoim rodzeństwem został zamknięty na 5 kolejnych lat w szkole z internatem chcę zaznaczyć, że była to szkoła wyjątkowa, bo była świecka podczas gdy większość placówek dla dzieci rdzennych, która w, które porastały Kanadę był też kołem inna zarządzana księżowskich ręką i tych trudnych momentów w jego życiu było więcej ostatni raz jego serce zatrzymało się, kiedy poprzedni premier cha kanadyjscy Ben Harper przeprosił ocalając ze szkół z internatem to znaczy dawne dzieci, które były w takich szkołach zamykane albo w taki szkół wcielane przeprosił wszystkie z wyjątku z wyjątkiem tych z okolic, których mieszka to, aby była to kwestia polityczna natomiast tobie dobrą to bardzo osobiście znał tych przy tobie jego sąsiedzi zostali z tych głośnych historycznych przeprosinach pominięci w Luton przełomowe nie tylko dla jego dla niego, ale też historię Kanady, ponieważ tobie oba o ocalenie z mężczyzna po amputacji kończyn wypowiedział wojnę w swojej ojczyźnie i o jego walce o jego drodze m. in . jest książka, dlaczego ta część Kanady została wyłączona z przeprosin trzeba spojrzeć na historyka Magdy, która nie jest monolitem nie jest państwem jednolitym tylko takim członkiem zlepkiem różnych terytoriów prowincji, do której dołączały pod parasol kanadyjski w różnym czasie i ziemia, na której wychowało się to obliczyć przepastne labrador nowa Fundlandia dołączyły do wody do tej Konfederacji w roku 1949 natomiast szkoły ten tak jak ta, do której do, której trafił to by były założone uruchomione wcześniej wniosku z tym Canada bardzo długo walczyła stop im, aby udowodnić, że nie jest łodzian są to coś co działo się w tych szkołach prawnicy to w jego odnieśli historyczne zwycięstwo, ponieważ wykazali, że Kanada nie tylko, bo odpowiedzialna także wiedziała lub powinna powiedzieć jak krzywdzone są już dzieci pod dachem szkoły, a krzywdzone były w tych szkołach głównie katolickich w sposób dojmujący i przerażający ja zapamiętałam szczególnie 1 stronę, gdzie 1 z twoich bohaterów jest przypinane do krzesła i przywiązywane jest do tego krzesła jest dzieckiem jest wyrażona elektryczna wiele razem, po czym ze względu na ITM Pokłosia tego wrażenia, ale czy rzecznego, czego rażenia prądem jest to, że wymiotuje wymiotuje jedzenia, które dostaje 1 z sióstr ona, a każdemu dziecku zebrać wymiociny oraz niską ścianką i zjeść to dziecko znowu wymiotuje pomagał mu koledzy z mieszkań 13 tego dnia trafią na stołówkach staje w kolejce tak jak wszystkie inne dzieci liczą, że dostanie posiłek, ale nie tam uznała cie czeka to siostra zakonna cały czas z tą samą niską tej ścianki tył wymiocin i mówi że jeżeli nie zje tego to nigdy więcej posiłku nie dostanie to jedno z bardziej okrutnych momentów swojej książki, ale tych momentów jest dużo okrucieństwo przemoc w tych szkołach były takie, że to przyznam ci szczerze, że zdarzą się odłożyć i odpoczywać od twojej książki mamy ten z odłożenia książki mamy to luksus odsunięcia od siebie tych informacji natomiast dzieci, które były w tych szkołach zamknięty takiej możliwości nie miały w ich pokojach dziecięcych pełno było metalowych łóżek stłoczonych obok siebie, ale chcę powiedzieć słuchaczom, że Kanada przez wiele lat malowała dziecięce pokoje i w ten sposób obok łóżek stał tam też krzesła elektryczne obu końców były pręgierza to co działo się w w szkołach z internatem to historia, który z udziałem 150  000 ludzi to niby jednostkowe przypadki to była cała skalę stereotyp widziałaś powiedział Edmund dotarła bin, który w Kanadzie ma status bohatera Narodowego jest można powiedzieć, że z Nelsonem Mandelą Kanady kilka miesięcy temu odebrał najwyższe cywilne odznaczenie Order Kanady z takim napisem dla tych, którzy pragną lepszej ojczyzny, ponieważ jego patriotyzm Kanada widzi w tym, że zaczął bić na alarm to właśnie Edmund butem, który podniósł mu krzywdę dzieci ze szkoły imienia świętej Anny zarządzanej przez księży Oblatów wyniósł ten temat na forum debaty publicznej mówimy o przemocy o wykorzystywaniu seksualnym od wieloletniej systemowej przemocy od wielu samobójstwa też dykcji takty takiego mówi 1 z bohaterów mojej książki z dzieckiem można zrobić wszystko i ich książka jest próbą skatalogowania zapisu tego w jaki sposób znęcano się nad tymi dziećmi, ale też próbą znalezienia odpowiedzi na to, skąd to zło grzybiarza, żeby słuchaczy, że państwo mogli wyobrazić sobie taki klimat panował w tych 3 szkołach trzeba powiedzieć o tym, skąd te szkoły się wzięły ojcowie kanadyjskiego narodu nie mieli pieniędzy nie mieli środków może prowadzić wojnę, żeby podporządkować sobie ziem, na których budowali nowoczesne państwo w dziewiętnastym wieku dlatego postanowili PL projekt cywilizacyjny przeprowadzić za pomocą szkół dali temu ramy instytucjonalne, czyli między minister wprowadzi prawo, które nakazywało rdzennym dzieciom być wcielony takich szkół natomiast nie mieli Arsenalu, który mógłby te szkoły prowadzi itd ochoczo zakazano rękawy habitu sutanny i te szkoły prowadzili prowadzono do prac przez skarb głównie przez kościół katolicki szkoły były finansowane przez państwo, ale one nie miało środków, żeby prowadzić takie szkoły dla dzieci białych dlatego część placówek była za roboczą na nie miała co w nich wentylacji i dzieci chorowały tam nie było odpowiednio leczone w niektórych okresach szczególnie w latach czterdziestych w czasach takiego przeszklenia ekonomicznego statystyki mówiły coś co trzecie dziecko trzeci uczeń takiej szkoły umierał, więc inny oddanie dziecka na wychowanie do takiej szkoły chcę podkreślić, że rodzice i nie mogę się takiej decyzji odwołać nie było zmiłowania to oznacza łożysko prawdopodobnie takie szkoły nie przeżyje już nie wyjdzie to będzie bardzo mocno inne okaleczone ptaki szkołę nie tylko jako gmachy były zagrożeniem dla dzieci, ale i zamknięci tam uczniowie byli narażeni na ataki fizyczne seksualne ze strony personelu, a także, o czym gada mówi dzisiaj coraz bardziej otwarcie ze strony starszych uczniów, dlatego że dzieci wychowane przemocą także przynosiły to kolejne lata szkolne pokolenia także przemoc stosowały na co dzień warto powiedzieć, że problem przemocy gwałtów i wykorzystywania, do którego dochodziło w szkołach z internatem nie kończy się z chwilą, kiedy ocalając, bo nie mówi się o nich absolwenci w Ostrołęce i szkół wychodzili oni tę przemoc niszczy dalej do swojej społeczności do swoich rodzin kolejne pokolenia, więc Kanada, która dzisiaj z ogromnym bólem, ale otwarcie dyskutują o tym problemie wie, że nie jest to kwestia rdzenna tylko jest to kwestia kanadyjska to nie jest problem mniejszości etnicznych jest problem całej Kanady to jest bardzo ciekawe co powiedziałaś, o czym piszesz w swojej książce, że nie nazywa się ludzi, którzy przeszli przez to edukację w dużym cudzysłowie przez to piekło i nazywać ich ani ofiarami to, żeby powtórnie niewidomi zobaczyli ani absolwentami czy byłymi uczniami tylko właśnie nazywa się od końca mi, ale tutaj w książce tłumaczy też, że jednak to słowo po angielsku survival, czyli właściwie i ocalenie tylko taki survival czy taki przetrwanie czy ktoś coś przetrwa, bo ocalenie co mówisz, że ktoś ocalił te dzieci niechętnie ocalił nikt nie przed pomocą czy też jest ta kwestia językowa bezczelnością jest aż do fundamentalna i aktorską odpowiedzialnością mierzy się Kanada wyznaczy odpowiedzialnością za to, że widziała i nic w nim przez wiele lat nie robiła osoba, która zaczęła są to historia jest już Hunt ten, czyli taki dyżurny rdzenny mieszkaniec Kanady wówczas w tym czasie, kiedy udzielił wywiadu telewizyjnego każda rewolucja zaczyna się od 1 moment od 1 Iskry i próbując objąć historię szkół z internatem w Kanadzie szukam takiego momentu, w którym ta rewolucja narodowowyzwoleńczych w PE się dokonała i uznałam, że takim najbardziej symbolicznym i inne bardziej wyraźny momentem jest 8 wywiadu telewizyjnego, którego udzielił na antenie publicznej telewizji CBC film von den dzisiaj biznesmen, a wówczas prominentny polityk z prowincji mama ani doba rdzenny przedstawiciel, który był takim mowy w cudzysłowie dyżurnym Indianinem to znaczy tak zwracamy się do niego tak szukały go ze stacji telewizyjnej media z prośbą o komentarz kogokolwiek z przedstawicieli rdzennych narodów i tych 8 minut rozmowy z fontannami Romney uruchomił rewolucja, o których mowa zmieniła się nie do Poznania, więc kontent powiedział w trakcie wywiadu, że on też był uczniem takiej szkoły z internatem szkołę na leśnej polanie jonów tej szkole krzywdzone jako dziecko dziennikarka zapytała czy RR to był jednostkowy przypadek, a fontanny powie dość, że wszyscy koledzy z jego klasy przeszli przez to samo przez co ją przeszedł jego słowa były dla Kanady szokiem po pierwsze, dlatego, że powiedział to osoba publiczna po drugie, wypadło to w telewizji, a po trzecie pojawiła, ponieważ taka zgroza i wątpliwość, bo jeżeli to działo się w 1 szkole przeprowadzone przez zakonnice księży to być może takich szkół skrzywdzone dzieci jest więcej i Kanadyjczycy nie mogą się potem wywieźli w wywiadzie długu podnieść, ponieważ Chifon ten na oczach osłupiałej powitał publiczność poczuć coś jeszcze powiedział robimy co nam robiono to znaczy uruchomił bardzo bolesną debaty na temat międzypokoleniowej traumy na temat cyklu przemocy spirali przemocy uruchomiło bardzo trudną rozmowę na temat tego, że cierpienie po talentów ze szkół z internatem nie kończy się, skąd dopuszczają oni mury szkoły robisz to co tobie robiono mówił w tym wywiadzie, który licytuje się i on rozpoczyna też taką udowodnił, że to jest spirala, że to jest właśnie krąg, że wracają do swoich społeczność jak wracało dużo dzieci już nastolatków, bo 15 lat śmiałka który, choć się z tej szkoły przez zarząd prowincji czasem trafiał tam cztero pięcioletnie dzieci opuszczały 1516 letnia woda to zależało od szkoły, ale że tak naprawdę do tych rdzenne społeczności wracali ludzie okaleczeni, doświadczając ogromnej przemocy, którą później móc tylko wali tak naprawdę tak oni pochowani byli gwałtami przemocą i i to muszle z wyborów komunikacji z innymi członkami rodzin chce też powiedzieć, że bycie zamkniętym w szkole z internatem oznaczało izolacji rozłąka z rodzicami na kolejnych kilka kilkanaście lat wynieść ze szkoły, bo najczęściej oddalone od innych od skupisk ludzkich od rodzinnych miejscowości specjalnie chodziło o to, żeby przerwać te wszystkie więzi rodzinne, żeby rodzice nie mogą ich ze swoich dzieci, żeby nie mieli z nimi kontaktu zoom nie mogli do nich w językach innych, w których którym posługiwali się na co dzień dzieci zapominały też języki decyzję pominęło swoich rodzicach dzieci nie wiedziały kim są skądś wzięły i po co to taki projekt cywilizacyjny, bo za funt została za stworzeniem tych szkół był pomysł na stworzenie nowego obywatela, w którym z drogą, w którym zabijesz Indianina mówi ojcowie ponadto był plan, żeby zabić Indianina w dziecku stworzenie nowego obywatela bardzo złe konotacje z różnych części świata w różnych momentach historii ludzkości nam przynosi, ale to książka nie jest tak naprawdę o tym co było kiedyś i o tym co się działo oczywiście też o tym co się działo, ale tak naprawdę o tym jak i Kanada radzi lub raczej nie radzi sobie z tym, że teraz zaczyna o tym, rozmawiać o tym co działo się w szkołach z internatem, a właściwie o skali tego co czyniono tam dzieciom narodowi działać tak naprawdę dopiero 2015 roku, gdy opublikowano raport szwedzkiej komisji prawdy pojednania, która podsumowała nie tylko przypadki krze w na dzieciach tylko skala tych tych krzywdy, a także wskazała winnych i przystawiła rekomendacji dla żon arabskiego londyńczyków, że próbować tyrana zabliźnić mamy tak naprawdę dopiero teraz rozlicza się albo mierzy się z tym co tam się wydarzyło kredyt czasem mówią osoby jesteśmy najlepszym narodem na świecie jest najlepszym krajem na świecie, ale pani pozwalaliśmy krzywdzić dzieci to jest tak konfrontacja bez znieczulania to jest takie stanięcie przed lustrem w pełnym świetle, a i spojrzenie na swoje wszystkich niedoskonałości, tym bardziej jest to trudne, że nie jest to historia odległa, dlatego że ostatnio taka szkoła została zamknięta w dziewięćdziesiątym szóstym roku czy dopiero przed chwilą CNC czy dzieci, które przeżyły te szkoły żyją tydzień ma swoje rodzinne część z nich już tych rodzin nie ma, ponieważ one się rozpadły, a nie zamierzchła historia tylko jest to dzisiejsza rzeczywistość Kanady większość tych dzieci po szkołach, że jest ich 150  000 natomiast co do zasady nie żyją już sprawcy lub są bardzo podeszłym wieku za niektórymi z nich Kanada wysyła listy gończe nie zawsze dochodzi do ekstradycji bowiem o księżach, którzy dożywają swoich dni n p . w europejskich domach dla księży emerytów część z nich uniknęło odpowiedzialności, mimo że stanęła przed kaliskim wymiar sprawiedliwości my też symptomatyczne jest to, że skazano niski personal to znaczy zakonnice, które opiekowały się dziećmi tak jak siostra małe -li, która karmiła dzieci i własnymi wymiocinami Gmyz i przełożeni czy architekcie organizatorzy tego procederu nigdy nie poniesie odpowiedzialności, dlaczego to jest pytanie o mechanizmy, jakimi rządzi się nim bohater tej książki, który NRL nie jest wcale dosłownie, ale wyziera z prawie każdej i karty czy kościół katolicki to jest pytanie o to dlaczego chcemy lub nie chcemy stawiać przedstawicieli kościoła katolickiego przed wymiarem sprawiedliwości pociągać do odpowiedzialności nie może znajdziemy liść klonowy kanadyjski symbol na okładce tej książki książka została udokumentowana napisana w Kanadzie nie sądzę, że była to książka włącznie Karpacz czy kościół katolicki w Kanadzie i po tych po tych opowieściach potem 2015 roku miał problemy, jeżeli chodzi o liczbę wiernych czy ludzie odstąpili od kościoła czy zaczęła się publiczna krytyka czy tak naprawdę wszyscy przeszli nad tym do porządku dziennego i rzucaj to hasło, które często pojawia się w twojej książce, czyli takie były czapki z bardzo długo ta wygodna formuła funkcjonowała także w Kanadzie forma usprawiedliwiająca i zbywając wszelkie winy natomiast już od lat sześćdziesiątych czy z czasów ojca obecnego premiera kraju to trudno temu zaczęła powoli ten system szkół z internatem wygaszać i zwalniać księży zakonnice z innym z pracy w w tych szkołach czysty pozór przekształcona w szkoły świeckie część szkoły zawodowe część przemianowano na centra kulturowe nawet hotele, ale państwo przejęło kompetencje edukacyjne i w tych placówkach powoli, ale systematycznie zwał karą od sprawowania opieki nad dziećmi nieco później doszło do tego, że w prowincjach w niektórych prowincjach dzwon modlitwy Ojcze nasz jak rozpoczynające każdy dzień szkolny dzisiaj w Kanadzie po pierwszym dzwonku rozwód lub rozbrzmiewa hymn o Canada, których fantastycznym parasolem mu kwot do fantastycznych fundamenty łączące wszystkie dzieci w szkole, w której chodzi mu sen co trzecie dziecko w jego klasie w jego szkole urodziło się, gdzie indziej niż w w Kanadzie, więc budowa tej wielokulturowej wielo etnicznej wielokulturowej mozaiki wyglądać zupełnie inaczej, dlatego że Kanada stawiana w taki model sekularyzmu zwane od świeckiej natomiast kwestie religijne z osobą prywatną to co wyróżnia się w kanadyjskim pejzażu szczególnie w dużych miastach to to może kościoły są przerabiane na żłobki na kawiarnie na lobby w nowych budynkach mieszkalnych kościoły pustoszeją Kanadyjczycy szukają duchowości duchowości na innych polach 1 z takich czynników wyzwalających masowo odejście od kościoła, bo też kryzys związany z ujawnieniem prawdy na temat krzywdy dzieci w szkołach z internatem prowadzonych przez kościół od wielu lat w Kanadzie rozmawiano też tak trochę po cichu i rzadko kiedy publicznie rozmawiano o tym, jaką rolę odegrały kościoły w ów system szkół z internatem warto to dla reporterski rzetelności podkreślić, że większość też kłopot, bo prowadzona przez kler katolicki natomiast o współudział jestem też przedstawiciele kościołów protestanckich i oni po ujawnieniu skali tych krzywd zaniedbań i przeprosili przepraszali głowy poszczególnych zgromadzeń Zborów przeprasza też poszczególni księża katoliccy natomiast na tle tego chóru ekspresyjnego dojmująco brzmi milczenia Watykanu i 2018 roku Kanada zmęczona czekaniem na słowa Franciszka po drodze pielgrzymował do Watykanu premier trudom zapraszał urząd ma też nacisków, które nie przyniosły rezultatów w ubiegłym roku kanadyjski parlament wystosował oficjalne zaproszenie do papieża Franciszka, aby przybył do Kanady instrument portowego oraz tych ziem, na których dokonywano tego ludobójstwa na dzieciach i przeprosił Kanadyjczyków papież Franciszek to zaproszenie otrzymał przeczytał, ale odmówił przeprosin nie będzie bardzo symptomatyczne przeprosiny są ważne, ale ważny jest też to jako inaczej można próbować zadość uczynić ofiarą czy istnieje wymóg fala pozwów czy są odszkodowania dla tych, którzy teraz są droższe, a w dzieciństwie przeszli przez piekło mama podpisała ugodę z cudzoziemcami ze szkół z internatem i mocą nie przyznała się do winy za udział w w tym systemie szkół natomiast zaoferowała rekompensatę i były one dwojakie można było dostać pieniądze około 10  000 USD wystarczy udowodnić sam sam pobyt w takiej szkole czy wystarczy świadectwo ukończenia takiej szkoły albo zeznania kolegów albo też druga ścieżka, nad którą nie wszyscy się decydowali w polegał na tym, że Ukraińcy opowiadali o swoich indywidualnych przeżyciach i był on konfrontowany z pewnym cennikiem i tam poszczególne krzywdy poszczególne przestępstwa na dzieciach były wyceniane na punkty lub już bezpośrednio na pieniądze w zależności od skali uszkodzeń ciała w zależności od od każdego przypadku indywidualnie rozpatrywanego każdy cudzoziemców mógł ubiegać się takie pieniądze UE, podpisując umowę z decyzją, podpisując ugodę z Kanadą CNC zarzekali się wszelkich roszczeń w przyszłości to znaczy nie mogą już o nim w nigdy pozywać Kanady od swoich krzywd, które im to szkoła uczyniono to sprawa z takiego formalnego punktu widzenia jest zamknięta natomiast ciągnąca ręce mają otwartą drogę cywilnoprawną znaczy mogą tworzyć pozwać mnie Kanady nie organizacji i kościoły natomiast indywidualnych sprawców niestety większość z nich nie żyje w opowieści każdego z moich bohaterów widać, że to cierpienie nie skończyło się po ukończeniu szkoły i że ci ludzie z demonami, które będzie w nich duchowni mierzą się przez całe życie co też powiedzieć, że nerwicy jako obce ręce jako bohaterów, ponieważ każdy 1 bohater każda 1 bohaterka, którą poznał państwo na stronach tej książki to są ludzie, którzy nie godzili się na swoje przeznaczenie nie godzi się na los, który zaprojektowała dla nich kanadyjska administracja i katolicka katolicka władza to są ludzie którzy, którzy są wojownikami są bohaterami to nie jest jedyna historia o tym jak Kanada traktuje traktowała tutaj zostawia to obie wersje czasownika rdzennych mieszkańców tego kraju raport, który pokazał skalę krzywd na dzieciach opublikowane w 800 piętnastym roku otworzył tamę i ni MO ze złotym LO no to zaczął na ten temat publicznie dyskutować to utorowało drogę kolejnemu utorowało drogę do kolejnych dyskusji do kolejnych bardzo trudnych rozmów 1 z takich 1 z takich ran, którą teraz Kanada otwiera w sposób kontrolowany jest sytuacja rdzennych kobiet tutaj można schować to pod hasłem autostrady łez to jest taki odcinek asfaltowej drogi na Zachodzie Kanady wzdłuż, którego giną często bez wieści kobietę w znakomitej większości rdzenne problem przemocy, która dotyka rdzenne kobiety i dziewczynki nie jest świeże to nie jest coś ściągam śmiech dopiero dzisiaj od 40 lat aktywistki i aktywiści domagają się później tego tematu warto też dodać, że poprzedni kanadyjski premier, do którego drzwi puka no, żeby uruchomić takie śledztwo w sprawie tej systemowej przemocy odmówił i przegrał wybory kilka dni temu Kanada opublikowała bez żadnych zapowiedzi przejmujący raport roczny spodziewano z tego raportu nie wiedzieliśmy, że zostanie opublikowany już teraz miał z upublicznionym tuż przed jesiennymi wyborami w Kanadzie jest to raport, w którym trwa tam mówi o systemowym i systematycznym krzywdzeniu rdzennej ludności, a przede wszystkim kobiet dziewcząt oraz ludzi z grupy trofea gromadzi się okres akronimem 2 SA LGBT kuku i a czy jest to dużo jeść dużo szersze spojrzenie na innych przedstawicieli nie hetero normatywnych, zanim przejdziemy do tego akronimu powiedz co właściwie dzieje się z tymi kobietami bardzo często nieproporcjonalnie częściej niż kobiety białe rdzenna kobiety dziewczęta w Kanadzie to OFE padają ofiarą przestępst w przeciwko zdrowiu życiu mówiąc wprost są one bite są gwałcone są także zabijane rdzennych kobiet jest w Kanadzie 4 % natomiast aż 16 % ofiar przemocy to przedstawicielki rdzennych narodów i mama postanowiła się temu wreszcie przyjrzeć sprawdzić, jakie są korzenie tego ty przemoc wiadomość jest to przypadki dla kryminologów tylko próba przypadki dla socjologów tutaj potrzeba takiego systemowego namysłu i Kanada opublikowała raport, w którym wnioski z niego prąd nie sądzę Sokół zaskakujące, bo sytuacja rdzennych Kobyle też traktowane są często jak dobro szybko zbywalne mówi się w Kanadzie bardzo bardzo głośne bardzo dużo, ale po raz pierwszy Brzozową słowo ludobójstwo, w które dla Kanadyjczyków jest szokiem, bo nie same wnioski płynące z raportu, ale u włożenia tego w ramach tworzącego ramy ludobójczej jest dla Kanadyjczyków bardzo trudne do do przyjęcia znów wracamy do tego nazewnictwa inny Polski prawnik i Lemkin jest twórcą pojęcia ludobójstwo, które dotychczas kojarzył nam się przede wszystkim z drugą wojną światową czasem za Srebrenicę albo z Wandą nagle okazuje się, że Kanada przez ostatnie lata także traktuje o swoje rdzenne współobywateli i w sposób, który należy uznać za ludobójczy to jest bardzo szeroki katalog przestępstw i zjawisk, które nie obejmuje tylko fizycznej agresji czy w czerni ścigania sprawców takiej przemocy, gdy się powiedzieć, że policja nie kwapi się do tego, żeby ścigać sprawców przestępst w narodzonych Kanadyjka ma ono tego świadomość i niejednokrotnie szef Kaliskiej policji przepraszał za rasistowską motywacji działań swoich funkcjonariuszy, gdyby znieść tylko przemoc fizyczna taka, do której stereotypowo przywykliśmy w co też o tym, powiedzieć, że Kanadyjki doznają przemocy i niewłaściwego traktowania naprzód w kontaktach ze służbą służbą zdrowia PN n p . odmawia im się pewnych świadczeń zdrowotnych warunkuje się to poddanie się bez podniesienia to znaczy, aby takich spodni przeprowadza się bez zgody i wiedzy pacjentki np. film o sterylizacji poprosił motoryzacji rdzennych kobiet, które dokonuje personel nie, pytając pacjentki o zgodę bywa, więc mówimy od 2019 roku mówimy o 2017 roku, ponieważ ostatnie raporty takie przypadki zbierał AmA tata 2017 nawet 2 lata temu nie 22 i w tej chwili afery zaktualizowano krowa się znowu będzie temu przyglądała jakieś źródło tego, dlaczego personel medyczny może chcieć wysterylizować kobietę, która przychodzi tam po pomoc, dlatego że często personel medyczny uważa, że rdzenna kobieta będzie niewydolna wychowawczo nie powinna się już to je rozmnażać mówiąc w dużym uproszczeniu czy też z rasistowską motywację można ją tak określić można też próbować to on przedstawiać jako plan pozorna empatia, że kluczowe jest to, że takich pacjentek nikt nie pyta o zgodę, czyli są udokumentowane przypadki jeżdżono pacjentka obudzi się po operacji brzusznej spod związanymi z dowodami albo w trakcie cesarskiego cięcia czuje żar dochodzi do wydobycia płodu z macicy natomiast nie wiemy nie jest komunikowane, że równolegle dochodzi do podążania jajowodów, czyli nie będzie mogła mieć przyszłość dzieci czas dość po prostu się mówi IR pro lekarze proponują taką metodę antykoncepcji jak sterylizacja nie, informując rdzennych pacjent także jest praktycznie nieodwracalne, ponieważ lekarze z takiej potencjalnej pozycji uważają, że rdzenna kobiety nie muszą tego wiedzieć w twojej książce jest też ważny wątek seksualizacja rdzennych mieszkanek, czyli tego, jaki ma wizerunek to rdzenna kobieta jako takiej czy Kurski takiego takiej istoty bardzo seksualnej właściwie głównie seksualnej, a jednocześnie też podać przykłady ze popkultury, która jest znana w Polsce, bo podaje przykład Pokahontaz z 1 strony, czyli bajki, którą ja dobrze by tam do swego dzieciństwa no chyba wciąż jest popularna z drugiej strony filmu, który już nie jest tak leciwy, ale nie oszukujmy się jak zjawa, za którym główną rolę gra gra Leonardo di Caprio idzie kapie za tę rolę dostał Oscara w gablotach leżą na kobietę, która w dniu wystąpienia i nie wiem czy pamięta, że komukolwiek rdzenną bohaterką tego filmu tam nie ma wyraźnej roli kobiecej niż kobiety rdzenna tylko w tym czy występują są przedstawione w roli ofiar, które nie potrafią się obronić, które są podległe, które są także fizycznie niszczone w końcu tworzymy dyskusja na temat przedstawiania rdzennych bohaterów w nurcie kultury popularnej w głównym nurcie kultury popularnej i w 1 z publicystów z tym rozmawiałam z wmontowane publicystom bardzo mocno konserwatywne powiedział, że w Kanadzie nie wystarczy dać komuś mikrofon dopuścili do głosu trzon to mikrofon oddać na tym polega sprawiedliwe traktowanie współobywateli inni i pluralizm kanadyjskie media poświęcają mnóstwo uwagi problemowi seksualizacja rdzennych kobiet w mediach i kulturze, ale warto sięgnąć do korzeni tego problemu to znaczy do czasów, kiedy na andyjskich ziemię przybyli osadnicy, którzy przywieźli swoją doktrynę odkryć nakazywała ona uczynić ziemie nowo odkryte ziemie z sobie pod podanym w świat coraz częściej badacze patrzą na inną historię Kanady na osadnictwo w Kanadzie trochę na Wall na wojnę płci, gdyż ten patriarchalny porządek przywieziony z Europy odbudowany jeszcze autorytetem kościoła i silnym mariażem tronu z ołtarzem tablicę została przeszczepiona na grunt, gdzie władza kobiet była bardzo silna co rzadko w Europie wybrzmiewa to bardzo dużo rdzennych społeczności w Kanadzie było matce nachalnych aromat wina dla marnych to znaczy działa tam po matce po kobiecie, nawet jeżeli funkcję rządowe w naturze władzę sprawowali formalnie mężczyźni byli oni tylko głową, którą kręciła szyja znaczy to kobiet decydowało obsady tych stanowisk do kobiety i dzierżył faktyczną władzę wrodzonych społecznościach Łotysz jeszcze 1 aspekt ich władzy mianowicie sekcji na jej przedstawicielem kościoła też przybyli na kanadyjskiej ziemi nie mogli zgodzić z tym, że była to moneta w oficjalnym obiegu dlatego próby próbowano tnt silną propozycje rdzennych kobiet zatrzeć jednak taki stworzonych mechanizmów których, który zawsze działa w takich sytuacjach jest próba upokorzenia także takiego symbolicznego poddania sobie kobiety to są właśnie korzenie tego, dlaczego figura rdzennej kobiety przez ostatnich 150 lat w ławkach tak bardzo specjalizowane, aby coś jeszcze, że spróbujesz rozszyfrować ten akronim, których w Polsce znany jako LGBTQ, a w Kanadzie ma jeszcze parę dodatkowych znaczeń mogą także w sferze językowej bardzo dba o inkluzywności włączanie wszystkich swoich wszystkich osób siedzących przy stole do do 1 biesiady i uznano, że akronim LGBT tabeli byty plus jest tam zbyt krótki, bo nie obejmuje wszystkich, którzy do tej do tych grup powinna leżeć głazy są dłuższe i one też taka zgoda, że nic, jeżeli dziennikarze, że media mają trudności wymówienia albo wydrukowania tego skrótu to jest problem ich ani grupy, którą opisują, więc są codziennością ludzi mediów jest przyjęcie tego języka, który dotyczy grupy, gdy opisywany dziś tak nie tylko wody się wodą do grupy, a nie hetero normatywne, ale także do rdzennych mieszkańców, o czym byśmy wcześniej co znaczy media nie potrafią wymówić nazwy danego narodu danej grupy etnicznej to jest wyłącznie ich rolę powinna odrobić lekcje, a koniunktury, które przywołała aż rozpoczną się o znaku w 2 SA czy Tusk prezydent w okresach osoby, które w Kanadzie mówi się, że mieszkają w nich wyraźnie poduchy kobiecej męski jednocześnie potem następują po 2 est występują znane nam litery LGBT potem 2 × kół jest coraz słowo określające profil ad 2 osoby kwestionujące swą płeć potem mama literę i która oznacza osoby im też Tax, czyli mając zarówno męski, jaki żeńskie cechy płciowe, a na końcu jest, a to znaczy osoby o seksualne Sontag tak ciasno w Polsce ostatni nauczy może się wydawać w Europie przykładem jakiś kod PIN do poprawności politycznej i takiej sztuki dla sztuki Investment analitycy traktują to bardzo poważnie także dlatego przez, dlatego że oddają szacunek wszystkim swoim mieszkańcom także wersji językowej ciekawe jest to też kontekście tego, że drżałem rdzenni mieszkańcy Kanady teraz pewnie nie poprawisz, która dokładnie grupa uważa, że płacz nie deszcz nie jest zdefiniowana raz na zawsze rozdzieli talia nie definiują tego, jakiej płci jesteśmy dość popularny pogląd, ale nie można powiedzieć, że przynależą one do wszystkich rdzennych grup w Kanadzie tego, że nie ma 1 nie ma Marek Matu nie ma 1 homogenicznej grupy rdzenny w Kanadzie jest to ponad 400 narodów też twardo nie takie rozumienie jak robią to mówić w Europie, a czy urząd słowa społeczność od rzek nar może mieć 2000 tylko Aygo 20 osób czy są to co do grupy społeczne grupy etniczne tak naprawdę naj część z nich od wieków wyrasta w takim przekonaniu, że płacz człowieka jest sprawą kultury ani natury to znaczy genitalia, z którymi przychodzimy na świat determinują tego kim niczym ten człowiek będzie także z biegiem lat człowiek może zmieni swą decyzję tę czy może przyjąć inną rolę społeczną może między tymi kluczami dowolnie nawigować i zmieniać co trzeba tam nie we wszystkich grupach, ale wielu tak ogromną otwartość NATO, by człowiek mu dokonywać ekspresji tego kim naprawdę jest INR jego bliscy gosposia musiałaś do tego dopasować musiała go uszanować my była to filozofia było to myślenie, które stało zderzone z osadnikami z misjonarzami, którzy przybyli do Kanady jest tak, że to było powodem do przymusowej kuracji katechizacji rdzennych mieszkańców uznano, że taki wierzenia należy zatrzeć są one grzeczne, więc tym większą gorliwością poddana dzieci tej edukacji, o których wiemy starcie zamykane szkoły z internatem, gdzie nie uczyły się bynajmniej czytać pisać o Boże to, że to w niewielkim stopniu były to przede wszystkim katechezy pana też opisujesz w książce jak czasami dzieci udawały, że potrafią pisać, gdy włada przed kontrolą siatka bardzo kontra takich bohaterów z Lublina, bo jest to powiadomi, że czas do roku przyjeżdżała do jego szkoły w polu pod wodzą położna na odludziu przeżyła kontrola docierała tam samolotem, bo innej drogi nie było i na ten czas dzieci przebierano w czyste ubrania w el zdradza udawanym zeszyty tylko coś im szkolenie było ich uczono przypisywać właściwie przeforsować znaki na tablicy były to fragmenty pisma Świętego będziecie wzorował to na tyle dokładnie że, wizytując nie orientowali się zorientować, że dzieci są nie PiS zmiany nie mają pisać nie rozumieją to tak pieczołowicie kaligrafią i to pokazuje też, że kontrola nad tym nad systemem tych szkół była fikcją dzieci były zdane same na siebie nie miały żadnej wyższej instancji nie było nikogo, do którego mogą do kogo mogłoby zwrócić się o pomoc i myślę, że w tej książce bohaterowie mówią to bardzo wyraźnie, że geneza zła, które im wyrządzono nie polega tylko na tym, że były tam jednostkę patologicznym reż dzieci statystycznie wychowawcy ci pedofilii księża i siostra złożyło także on żadnym nie było kontroli nie działały żadne instytucje powołane do tego, żeby chronić dzieci dzieci zabierano z domów oddano władzę rodzicielską ta, która brała dzieci pod swoją opiekę była zupełnie ślepo to znaczy zawiodły wszystkie możliwe mechanizmy kontroli natomiast działała instytucja hierarchiczna, od której nie było odwołania butelki moment, kiedy czasem trudu został premierem Kanady, że tak naprawdę Kanada stała się takim mityczną on taki mitycznym krajem takim właściwie krajem do życia przecież ten ten premier, a taki przystojny, ale i tak bardzo chodzi na paradę równości jogę ćwiczy i żonę na jogging i to wszystko taki wspaniały interes ten syrop klonowy i te lasy i właściwie, dlaczego wszyscy tam nie emigruje my to część Kanady Toronto odsłania aż jest, pomijając fakt, że jest nawet Jerry są tylko wielkim pęknięcie wielką dziurą w tym obrazie to czy sprawiła, że myśli o całej Kanadzie inaczej jako o innym kraju inaczej o tym, micie, przeprowadzając do Kanady miałam dość ogólną wiedzę na temat ich stan tego kraju kultury tego kraju muszę przyznać, że też ma w tej bańce, która patrzyła na Kanadę przez pryzmat kolorowych skarpetek premiera trudno dopiero tam zrozumiałam tak ogromną pracę wykonuje nie tylko żoną przed słupskim wszyscy Kanadyjczycy, żeby stanąć wprawdzie, że znak, żeby zmierzyć ze swoją historię z UE chce powiedzieć że, że ta dzisiejsza debata, która przez komendę szybsze 2 lata na dyskusja zaczęła się dzisiaj premier trudno idąc po władza wpisał pojednanie z ZUS z rdzennymi mieszkańcami naprawianie próby na pewno te krzywdy z tego programu wyborczego dyskutowano o tym, tak samo poważnie jako o podatkach jako pomoc społeczna o zasiłkach dla rodzin wielodzietnych to pokazuje, że Kanada no rozmawia naprawdę serio, a w UE i nie jest to kwestia dyskutowana tylko w z grona akademickich czy na łamach mediów, ale to jest rozmowa, którą prowadzi się przy wielu kanadyjskich stołach i rad jak i mimo że ten proces pojednania jest bardzo trudne i ma wyraźny początek czy publikacje raportów i poznanie faktów, ale jest definitywnie bez końca, chociaż jest on momentami bardzo mroczne i nie jest także mamy zderzenie czerni z bielą co mamy tam całą gamę szarości to jest proces bardzo trudny bardzo bolesne dla obu stron tego dialogu to jednak patrzy spod patrzy z podziwem na Kanadyjczyków, którzy postanowili się z tym zmierzyć narzędzia którymi sobie jak próbują z tym poradzić są niedoskonałe są wypaczone nie działa, bo są po prostu źle przygotowane natomiast nie znam innego państwa nie znam innej społeczności, która podjęłaby tak heroiczny wysiłek i godziła się zapłacić za to tak trudną bolesną cenę jednocześnie, uważając mówiąc do siebie i tacy właśnie byliśmy, ale tacy być już nie możemy czy są grupy, które negują to co się działo w z rdzennymi mieszkańcami nie te takich grup nie ma, bo w Kanadzie umówiono się że, chociaż każdy może mieć swoje własne zdanie to niemożna swoich własnych aktów dyskusji na temat tego co na temat historii na temat dyskusja od faktów historycznych nie ma nie ma zielonego cynizmu las warto powiedzieć, że w Kanadzie toczy się dalej bardzo trudna dyskusja na temat wymiaru naprawienia tych krzywd i pociągania winnych lub odpowiedzialnych odpowiedzialności poparcie dla pojednania spada do tegoż Kanadyjczycy pobierze są trochę zmęczeni tym tematem po drugiej po drugie, uważają, że z bardzo wiele innych palących kwestii społecznych, które powinny zostać rozwiązane to też zrobić liberalnego rządu jak sobie z tym poradzić jak tę empatię przekuwać w trwały proces, a nie tylko w jednorazowe przeprosiny Kamil Stoch też co takiemu trudno to z Europy trudno jest pojąć i objąć, dlatego że jest to jest to społeczeństwo zbudowane także siłą i migrantów społeczeństwo wielokulturowe nic co trzeci mieszkańcy Toronto und urodził się poza granicami Kanady i węszy pytanie czy ci Novika nawet ci przyjezdni też, przekraczając dysku grająca od razu wchodzą buty osadników wciąż nie każdy dziedziczą wina czy np. budżetów przeprowadzają się do Kanady z Chin czy z Afryki powinny odpowiadać za grzechy osadników z Europy w TLK nadal nie wie nie wie czy czy też grzech pierworodny, który dziedziczy się, który przychodzi na nowe pokolenie nocą, ale jest ważna we, dlaczego to jest ważne czy emigrant z Chin dziedziczy także dach, dlatego że kinowe jako państwo czuje się odpowiedzialna za krzywdy wyrządzone rdzennym, gdzie go za krzywdę wyrządzoną rdzennym dzieciom i w tej chwili osoby starające się kładzie obywatelstwo muszą także poza wrodzoną historie muszą poznać kwestia odpowiedzialności Kanady za ludobójstwo na rdzennych na jej rdzennych mieszkańcach tych bardzo ważne, żeby nowy kawę czy tyczy nie tylko ci, którzy się urodzili, którzy roznoszą w Kanadzie też ci, którzy nie migrują tam jako osoby dorosłe dorastali w państwie, które mówi o swojej historii bez upiększeń i tutaj grą w działalność jest nie tylko na politykach na mediach, ale także spoczywa na szkołach dla mnie taki symptomatyczny momentem jest chwila po pierwszym dzwonku, gdy domagają się do szkoły rozbrzmiewa kanadyjski hymn, a zaraz później przez radę bardzo słychać głos dyrektorki, która wieś dla dzieci, by tylko ogłoszę administracyjnych, ale czy kogoś taką formułkę, która nazywa się kończyłem kosz Band i która mówi z dużym uproszczeniu w przypomina, że nasza szkoła stoi na ziemiach, które należały, gdyż do takiego takiego ludu i tych ludzi już dzisiaj nie ma w dacie kanadyjscy uczniowie każdego dnia mają świadomość przypominają się to, że ziemie, na których mieszkają, na których uczą się, na który się bawią kiedyś kiedyś były czyjeś i to oznacza, że tych ludzi już niema i to oznacza, że czas, by postawić pytanie, dlaczego to jest niesamowite Kanada bierze odpowiedzialność za nowe pokolenia wychowując je wprawdzie, że była nie wiem jak trudno doniesienia o pojednanie z procesem o wyraźnym początku, ale bez końca to cytat z okładki twojej książki 27 śmierci to w jego obradach mamy do państwa kilka egzemplarzy tej książki, którą ja serdecznie polecam proszę do nas pisać dla was małpa to krótka FM dla własną oto krótka cham to jest książka wydana przez wydawnictwo dowody na istnienie bardzo dziękuję moim gościem była Joanna Gierak Onoszko autorka wspomnianej książki była dziennikarka tygodnika polityka dziękuje dobranoc państwu ja nazywam się Zuzanna Piechowicz Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

30% zniżki na hasło: WYBORY2019 - wpisz kod na stronie tokfm.pl/aktywuj aby skorzystać z rabatu!

Aktywuj teraz

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA