REKLAMA

"Chłopcy często nie zdają sobie sprawy, że stosują przemoc" - dr Iwona Chmura-Rutkowska

Data emisji:
2019-07-05 21:00
Audycja:
Wieczór - Hanna Zielińska
Prowadzący:
Czas trwania:
47:53 min.
Udostępnij:

Dr Iwona Chmura-Rutkowska opowiada o swojej książce "Być dziewczyną, być chłopakiem i przetrwać. Płeć i przemoc w szkole w narracjach młodzieży".

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

piątkowy wieczór Radia TOK FM edycja poznańska magazynu dobrostan przy mikrofonie Hanna Zielińska z nami w studiu w Poznaniu dr Iwona Chmura-Rutkowska dobry wieczór dobry wieczór pedagożka socjolożka z zakładu socjologii edukacji na wydziale studiów edukacyjnych Uniwersytetu imienia Adama Mickiewicza w Poznaniu członkini rady naukowej interdyscyplinarnego centrum badań płci kulturowej tożsamości również Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu no i ekspertka od spra w Rozwiń » różnych trudnych na polu edukacyjnym spraw młodzieżowych sprawdzian zerowych Straw płci kulturowej autorka publikacji na ten temat i ekspertka na naszej antenie tym temacie, a dzisiaj przede wszystkim autorka książki być dziewczyną być chłopakiem i przetrwać p t. płaci przemoc w szkole w narracjach młodzieży książka wydana przez wydawnictwo naukowe Uniwersytetu Adama Mickiewicza będzie dla państwa prezentem pod koniec naszej rozmowy książka, która z 1 strony jest drogowskazem przetrwania, ale taką mapą ale, żeby w ogóle dotrwać do do tego końca, żeby porozmawiać pomyśleć jak i prewencji pedagogicznej psychologicznej w czasie przeciągać przez parę istotnych faktów i tych faktach będziemy się rozmawiać książka dziewczynom być chłopakiem wbrew pozorom chyba nie jest dla tych dziewczyn chłopaków, o których pisze tylko raczej dla dorosłych przede wszystkim dla nich i na początek natomiast jeśli już padły te magiczne słowa prewencja pedagogiczne i psychologiczna to mogą już powiedzieć stracić, że ta książka jest będzie podstawą materiałów dla młodych ludzi dla ich rodziców i dla opiekunów nauczycieli nauczyciele zdobędzie ten aspekt taki edukacyjny i prewencyjne uświadamiające umożliwiające w kontekście problemu, który w tej akurat publikacji, którą chcemy naukowo czy pokazuje w jaki sposób przyglądałam się temu problemowi, jakie mam dane wyniki co z tego wynika no rzeczywiście książka jest, by obszernie oparta o swoje badania rozliczne realizowała ten projekt na rzecz tej monografii przez 4 lata badała różnego rodzaju postawy dzieci uczniów w wieku 1415 lat, dlaczego wtedy, czego szukała aż, dlatego że te są dzieci bardzo szczególnym momencie młodzi ludzie pewno nie chcieliby, żeby mówić o nich edycji netto to jest taki moment w życiu bardzo ważne dla nich, ale też bardzo ważny dla wszystkich dorosłych, którzy troszczą się o ich rozwój my nazywamy ten okres wczesną aden z Francją ówczesnym dorastaniem początkiem dojrzewania w Polskim systemie edukacji jeszcze do niedawna był też szczególny moment, dlatego że ludzie ludzie zaczynali nową szkoła gimnazjum, które jest już historycznym tworem edukacji od tego roku ale niezależnie od tego, gdy ci młodzi ludzie w tej chwili w nowym z tym się znajdują w szkole podstawowej w gimnazjach czy czy w szkołach ponad podstawowych ich potrzeby i zadania rozwojowe dlatego wieku są absolutnie uniwersalne i tusze nic nie zmieni w tym sensie fakt, że to badania były prowadzone jeszcze w gimnazjach no być może mogą być dla kogoś szczególnie interesujące, kto zajmuje się samym samym są problematyką gimnazjalną i kulturą szkoły, ale nie przywiązywałbym się do tego zbyt mocno co się dzieje w tym momencie życia następuje początek dosyć gwałtownej przemiany, czyli jest taki moment formacyjny tak zaangażowani do wszystkich równocześnie obszarach naszego funkcjonowania i fizycznego intelektualnego poznawczego i bardzo mocno emocjonalnego społecznego i rozpoczyna się przygoda coraz bardziej świadoma też rozwijam się oczywiście przez całe życie również w tym kontekście, ale zaczynamy rozumieć, że mamy potrzeby seksualne i zaczynamy postrzegać inne osoby jako obiekty seksualne ten temat zaczyna nas po prostu interesować jako ludzi i te wszystkie przemiany mają dosyć gwałtowny charakter i dzieją się równocześnie i im mniej młodzi ludzie mają wiedzę na ten temat im mniej wiedzy na ten temat mają dorośli otaczające tych młodych ludzi tym ten etap jest trudniejsze tym większe ryzyko przemocy ryzyko w ogóle różnych zachowanie zachowań, które co naruszają dobrostan młodych ludzi dobrostan jest taki właśnie dają się także pojęcie niż zdrowie n p . bo dotyczy to i fizycznych i psychologicznych społecznych aspektów funkcjonowania człowieka oczywiście ten moment rozwojowy wpisane jest też to jest rozwojowe powiedziałbym próbowanie różnych rzeczy świata dorosłych tak jak powiedziałam ten moment przemiany dziecka osobę dorosłą to będzie trwało napadła Ruby ta świat tak do tego dorosłem przymierzanie się z toru i to tak to powinno wyglądać tak naprawdę chodzi tylko o to, żeby młodym ludziom po pierwsze, dać bezpieczną przestrzeń do eksportowania i eksperymentowania z różnymi arcyciekawy mi atrakcyjnymi rzeczami grze, które robimy w dorosłości po drugie, wyposażyć wiece i kompetencje brodzi dosyć szybko włączył się system ostrzegania jeśli ktoś np. będzie naruszał ich granice dzieli stosował przemoc albo znajdą się w sytuacji dla nich na tyle trudny, że ich zasoby nie będą wystarczające, żeby sobie poradzić z tą sytuacją mieli prosić o pomoc wiedzieć kogo mogą zwrócić mieć wydeptane ścieżki różnych ekspertów w różnych dziedzinach swojego życia na niezwykle ważne jest, żeby dorośli, które są w najbliższym otoczeniu młodych ludzi mogą być tymi ekspertami n p . tak, żeby tam mieli tę rolę tzw. dobrego dorosłego co jest bardzo ważne w tym wszystkim, o czym mówi się w tej grupie badanej przez siebie grupie, która w tym okresie jest właśnie w trakcie tego intensywnego treningu męskich kobiecych zachowań ról w relacjach rówieśniczych piszesz o męskich kobiecych właśnie ze względu na to przymierzanie się do dorosłego świata to już to już nie jest po prostu bycie dziewczynką chłopcem, ale takie migotanie trochę jest tutaj, by chłopak kości dziewczyn całości, a trochę w tym wszystkim już męskości kobiecości, ale w kontekście tych relacji rówieśniczych i tytuł podkreśla, że to jest też jedyny taki etap w życiu, kiedy one są tak niezwykle ważnej formacyjne dlatego szukała właśnie takich rozmówców czy takich osób, które są w podobnym wieku i chodzą do 1 klasy albo idę do 1 szkoły przez wiele miesięcy codziennie bezpośrednio są w kontakcie ze sobą i przez to są dla siebie ważne, ale jednocześnie funkcjonują w pewnej opresji zbiorowej pewnej kulturze instytucjonalnej te wszystkie czynniki tutaj kształtują wyniki badań, do których doszło jest takim model, który świetnie pokazuje taki akumulator pewne efekty działania bardzo wielu czynników równocześnie mówi nazywam model socjologicznym dosyć często mamy tendencję, rozwiązując problemy, przyglądając się motywacją czynnikom, które działają na ludzi uczepił jakiegoś 1 jak powiem teraz bardzo potocznego, ale to wybrzmiewa często w ten sposób rodzice n p . mówią, że to wszystko przez rówieśników kolegów koleżanki nauczycielki nauczyciele często mówią najważniejsze jest domem tak wszystko w domu z domu wynosi sporo teraz rozmawiamy o szkole, więc rozmawiamy o tym co w tej szkole strasznie się dzieje, ale naprawdę zupełnie już naukowo serio mówiąc wszystkie te czynniki działają równocześnie, żeby cokolwiek sensownie powiedzieć trzeba przyglądać temu w tym środowisko równocześnie, ale ten model c ekologiczne pokazuje również, że to co się dzieje w najbliższym otoczeniu dziecka to też to co się dzieje np. bliskich relacjach interpersonalnych rówieśniczek z rodzicami jest mocno warunkowany przez kulturę, w której żyjemy tak czy kardiologia ma wiele poziomów atak, że wszystkie te instytucje szkoły rodzice okularów ratusz popkultura to co się dzieje na fejsie to się też je na sędziach się dzieje propagandę polityczną oczywiście reklamy teledyski to streamingu i korytarze szkolne placówki dla komisji to wszystko tak naprawdę jest takim w pojemniku, który nazwano kultura, a w kulturze dzieją się ważne rzeczy dla nas wszystkich bardzo osobiście myślę tu o normach co wolno, czego nie wolno w różnych sytuacjach robić z oka co nie jest HOKEJ na jak i jak przyjrzymy się szkole powiem coś bardzo banalnego wiem, ale właściwie to jest punkt wyjścia moich badań do szkoły chodzą dziewczynki chłopcy nie dzieci i młodzi ludzie też podstawa metodologiczne moje moich badań przyjrzałam się nie znaczy dla dwudziestki ważne że, żebyśmy teraz słuchając, żeby przyjęli tę perspektywę dziewczyn dziewczynki chłopcy, a nie dzieci ludzie, dlatego że mamy na to naprawdę wystarczająco dużo badań tysiące i polskim kontekście i każdym innym, że dzieci różnej płci są wychowywane inaczej i do innego życia i inni przyszłości różnią się płaci różnicuje zakres umiejętności kompetencji wrażliwości w bardzo różnych obszarach życia w szkole nie znikają różnice, choć raczej są nawet z tego co wynika z tych badań pielęgnowane podsycane te podziały są zaznaczane bardzo wyraźnie i stąd już jesteśmy krok do głównego zagadnienia w książce, czyli relacji związku między płcią przemocą w związku z tym, że obserwujemy też już w świecie dorosłych, że mężczyźni kobiety w różny sposób nierówne zasilają te kontenery ze sprawcami ofiarami różnych typów naruszeń różnych typów krzywdzenia różnych typów przemocy to znaczy ja zadam pytanie, kiedy się zaczyna, kiedy zaczyna się taka duża różnica nad mówię tu już zupełnie o takich danych dużej reprezentacji była bardzo w na reprezentacje chłopców przemocy, a ta dysproporcja na poziomie szkolnym jest taka 3 × częściej chłopcy są sprawcami każdego typu przemocy średnio bardziej przemoc ma charakter fizyczne brutalne zużycie narzędzi i bardziej ma charakter seksualny dotyczące płci w tym nad reprezentacja chłopców jest większa, czyli np. tam gdzie, pojawiając się Tessa problem co prawda kraje, w których jest dostęp do drogi, ale właściwie 100 % strzelali szkolnych to nie strzelają młodzi ludzie młodych ludzi to strzelają chłopcy do innych chłopców innych dziewcząt jeśli chodzi o przemoc seksualna przemoc ze względu na płacz, który tutaj mówiłam, którą tutaj, bo badałam również numer na reprezentacje chłopców wśród sprawców każdego rodzaju tego typu przemocy trochę mam takie poczucie, że używam słowa tego pojęcia przemoc ze względu na płacz do wód leżą takie puste miejsce w naszej kulturze w naszej nomenklaturze wiem to, ponieważ rozmawiam z nauczycielkami nauczycielami i ekspert kami również dlatego szkołami z książkami w szkole on w ogóle nie operują pojęciem nie może ono od wielu lat funkcjonuje w dokumentacji takiej trumnę z adoptować -li my wraz z prawem unijnym trochę powiedziano już ostatnio przy okazji akcji mitu o molestowaniu seksualnym ta świadomość trochę wzrosła, ale rzeczywiście to problem w relacjach rówieśników, dlatego że molestowanie seksualne w Polskim systemie prawnym dotyczy takiej sytuacji, kiedy osoby dorosłe są w stosunku pracy, czyli ta również Znicza przemoc ze względu na płeć ma dodatkowy powód, żeby się wymykać, a tak, bo właściwie nie wiadomo jak to nazwać jak się czyta literaturę polską na ten temat są bardzo różne słowa napastowanie nagabywanie przemoc o charakterze seksualnym przemoc motywowana seksualnie może przemoc seksualna nie jest pojęciem prawnym każdy sobie to rozumie chce co to oznacza to oznacza, że jak analizowała badania dotyczące przemocy szkolnej trudno było mi zebrać dane te bazowe pierwsze co na ten temat wiemy z tych badań wynikało, że jest problem bardzo marginalny, że na mocy wizualna to jest na końcu na końcu taki tabelki jest kafeteria wszystkich typów przemocy w końcu swoją wizję przemoc seksualna to były takie wartości około 1 % tak, bo pewnie respondenci wyobrażali sobie, że chodzi nie wiem jak akt zbiorowego brutalnego gwałtu na boisku szkolnym fakt prawdopodobnie brali pod uwagę tylko takie sytuacje, które w Polskim prawodawstwie są przestępstwa, czyli mówimy o gwałt a czego nie rozumiemy jeśli chodzi o to pojęcie przemocy ze względu na płeć przecież rozumiemy czym jest nim przemoc ze względu na pochodzenie przemoc ze względu na wyznanie co chciał, żebyśmy my jako społeczeństwo rozumieli widzieli przestanie mylić jeśli chodzi o kwestię rozumienia terminu przemoc ze względu na płeć właśnie w szczególności rówieśniczą w szkołach sytuacje dotyczą analogiczna do wszystkich typów przemocy ze względu na coś, dlatego że ona wynika z pewnych naszych przekonań dotyczących wiążące się z pewną grupą kategorią społeczną, więc przemoc ze względu na płacz jest to jest przemoc motywowana stereotypami uprzedzeniami ze względu na płacz i ona dotyczy chłopców i dziewcząt kobiet mężczyzn co znaczy każda sytuacja, w której krzywdził kogoś albo nadużywamy swojej pozycji lub władze nie, licząc się z potrzebami czy decyzją danej osoby i każda sytuacja, kiedy krzywdził kogoś, dlatego że uważamy to osoby za gorszą słabszą, ponieważ jest dziewczynką chłopcem kobieta mężczyzną mamy mamy taką taką sytuację, kiedy możemy mówić o przemocy ze względu na płacz dotykamy tutaj bardzo ważnego zjawiska, którym piszesz swej książce powiedziała w tej chwili, że każda sytuacja, kiedy nadużywamy swojej większej władzy siły wyższości, bo uważamy kogoś za słabszego no to może być właśnie przemoc ze względu na jakąś cechę n p . na płeć tymczasem w naszej kulturze i o tym, piszesz przemoc chłopców w stosunku do dziewcząt bardzo często jest uważana niemal za komplement, a nie jakikolwiek sposób okazane jej nie jakaś wyższa deprecjonowanie wartości kogoś i również przemoc seksualna uważana jest za pewnego rodzaju przygotowanie do zalotów albo zaloty same w sobie i my właśnie bardzo trudno jest nam oderwać te zachowania od igraszek od tego co jest dobre co powinno być właściwie to jest normalne my sobie wyobrażamy, że to taki nie był tam strzelanie dziewczyną ze stanika czy poklepywanie po pośladkach czy czy komentowanie ciała, że to jest po prostu ne niemalże taniec godowy może takie nieporadne przygotowanie do niego na razie to jest troszeczkę ważne, bo to są dzieci, ale bardzo nam trudno wyobrazić sobie, że motywacją takiego chłopca jeśli mówimy o statystykach może być to rząd uważa dziewczynę za słabszą myślę, że nasi słuchacze nawet teraz nad tym zastanowię naprawdę te chłopaki, które po prostu są sadzane testosteronem i nie mogą wytrzymać patrzą na te dojrzewające koleżanki to oni dlatego je obawiają dlatego obrażają dlatego zaczepiają je w sposób seksualny nie zachęcani, bo uważają one są słabsze no to jest rzeczywiście ważny moment w tej rozmowie, dlatego że, a i tak wynika z moich badań wielu chłopców nie ma świadomości, że stosuje przemoc, żeby było jeszcze bardziej skomplikowana nie wiedzą wiele dziewczyn, które w lesie czują i mają negatywne odczucia i dziś na jakim poziomie czuję, że coś się dzielnie tak, ale często to jest wstyd poczucie winy zażenowanie cała paleta negatywnych uczuć bywa czasem także wtedy, kiedy co się dzieje, a dziś to zazwyczaj w sferze publicznej przy szczególnie demoralizujące od do tego chciałbym później wrócić na co zwracają uwagę też specjaliści zajmujący się prewencją, ale wtedy, kiedy Toma konwencję narzuconą przez rówieśników np. dziś się podczas zabawy albo robienia sobie żartów, a to wtedy młody człowiek dziewczyna chłopak przejmują one Winicjusz uwiecznić internalizacji osoby po prostu głupi żart chamski żart świński żart ktoś śmiał się, że zna na żartach tak natomiast to i o tym, mówiło mi dziewczęta bardzo często chłopcy też później w wywiadach takich pogłębionych co do nich wraca wraca w taki sposób, że po takiej świetnej zabawie wracają do domu chcę się strasznie płakać albo sytuacja wraca i wtedy wraca styl zażenowanie zacznę analizować boją się, że ta sytuacja zostanie opowiedziana zostanie przedzielona jeszcze raz na jakim się w komunikatorze, kiedy Boże ktoś zrobił zdjęcie może być coś nagle to tak tak to tutaj znak dzisiejszych czasów to cyfrowa przemoc to może się musi aplikować, ale poczucie, że ktoś naruszył moje granice nie czuje się z tym dobrze i zupełnie nie potrafię w tym najlepszym momencie czy natychmiast, kiedy ktoś narusza jej granice desygnował osobie naruszającej, że nie chcę, żeby z tego robił to nie rani mnie boli jest mówi coś o kulturze, w której żyjemy i w jaki sposób wychowujemy dziewczynki przede wszystkim to powiedzmy może być, bo myślę, że to nie tylko rozmówcy swoich badań, ale my wszyscy możemy mieć różnego rodzaju wątpliwości luki wiedzy nieświadomość ty swoje badania prowadziła między 20132016 roku rokiem 7 gimnazjach w 7 różnych miejscowościach to były i się im miasta mniej więcej pół na pół, by twoi respondenci to były dziewczynki chłopcy 1415 lat, jakie przykłady tego co jest ewidentną przemocą ze względu na płeć ujawniły się w swoich badaniach przykłady takich zachowań, które właśnie były zupy my one kompletnie czym innym, a które właściwie były interpretowane właśnie jako nie wiem zaloty zabawa żarty, które my wszyscy jako społeczeństwo być może ominęli byśmy ignorowali byśmy, bo do głowy, by nam nie przyszło dzieje się krzywda powiem jeszcze 1 rzecz, bo część tych przykładów będzie pochodziła z takiej części badania, która była badaniem wizualnymi poprosiłam i dostał taką zgodę rodziców i rady pedagogicznej Dyrekcji taki skomplikowany proces chodzenie tą rzeczywistość szkolną dostaliśmy w 3 szkołach zgodę na zrobienie takiego badania Etnograficznego młodzi ludzie mini przy mogli przez cały dzień zrobić fotoreportaż osobie dzień życia dziewczyny w szkole dzień życia chłopa chłopaka w szkole ja dostałam po całym takim dniu robienia zdjęć długie sekwencje obrazków z bardzo różnych miejsc w szkole co szczególnie wartościowe z miejsc, do których zazwyczaj dorośli nie zaglądają nie wszystko było dla mnie zrozumiała na tych zdjęciach nie wszystko rozumiałam co się tam dzieje dlatego drukowała sekwencję takich dużych płatach i wracałam do tych młodych ludzi, by opowiedzieli co się właściwie wydarzyło, więc część przykładów będzie pochodziła właśnie takiej wizualnej sfery jedno i 1 z zakazów wokół tego badania dotyczą tego nie wolno robić zdjęć podczas lekcji oczywiście wszyscy sobie zdawaliśmy sprawę, że pojawi się zakaz ten na pewno część osób skorzysta z tej oferty i go złamie tak też stało nie ukrywam, że kilka najciekawszych zdjęć pochodzi właśnie z lekcji i mimo tej pierwszej umowy wydawało mi się bardzo potrzebne, żeby zdjęcia jednak włączyć do analizy i pokazać 1 z 1 z typów przemocy, o którym bal w ogóle nie używamy słowa w ogóle przemocy nikt ani młodzi ludzie ani nauczycielki ani rodzice o tym w ten sposób nie mówią też oglądanie pornografii na różnych urządzeniach, które w, które wyposażony w wyposażaniu są młodzi ludzie puścić taki moment doposażenia dziecko to pierwsza komunia święta, a potem kolejne turbodoładowane potem skutku tu doładowania nowa aplikacja coraz większej sprawności i coraz mniejsza kontrola dorosłych w tym świecie i właściwie we wszystkich szkołach i szkołach z peryferyjnych wsi i też tzw. bardzo dobry gimnazjach miejskich problem korzystania z nowoczesnych technologii po to, żeby oglądać pana strony dla dorosłych jest powszechne mam takie zdjęcie, gdzie to jest ciekawe, bo chłopcy chcieli pokazać ten proceder jest zdjęcie, kiedy na tym zdjęciu są pokazane dłoni, które trzymają smartfon i jest scena masturbacji kobiece przyp kobiecej przybliżona zaraz ze smartfonem miejsc w kadrze kobieca noga bardzo blisko kilka centymetrów i wtedy, kiedy rozmawialiśmy zapytałam się czyje są to ktoś stoi ogląda to wtedy chłopcy powiedzieli, że to jest dyżurujący nauczycielki, która przechodziła obok nich zerknęła smartfon i poszła dalej nie reagując żaden sposób nie umiała nie chciała no to są to znowu się otwiera zamyka kryteria różnych powodów natomiast to, że sam fakt o tym, już odpowiedziałam od dziewczyn sam fakt, że chłopacy spędzają w ten sposób przerwy czy siadają na ławce oglądają pornografię powoduje, że doniesienie podchodzi rozmawia, bo wiadomo co nie robi tak jest jeszcze w ogóle cały czas ryzyko pewne napięcie, że zechcą podzielić co oglądają w sposób werbalny opowie wtedy byłaby przemoc wtedy to byłaby przemoc zresztą akurat ta sytuacja z ewidentna, dlatego że pokazywanie nieletnim pornografii jest naszym kraju karalne, więc wydaje się, że ta sytuacja jest czysta też z punktu widzenia prawnego dla osób pracujących w szkole powinna być natychmiastowa momentem, kiedy uruchamia w różny procent nawet jeśli to nieletni nieletnim nawet jeśli to nie zmienia sytuację i nigdzie się zazwyczaj nic na chwilę zatrzymałaby się, bo myślę, że niezwykle intrygujące do naszych, zwłaszcza na pewno dla mnie stojak zyskała ten niezwykły poziom zaufania ze strony młodzieży, bo pokazuje przykłady innych dorosłych absolutnie obojętnych zamkniętych niechcących być w relacji w kontakcie z tymi dzieciakami, a przecież znających się z nimi dobrze teraz przychodzi do szkoły okazuje się, że nastolatki, które by akurat mają w stanie najwyższej pogardy nas dorosłych w tym na tym etapie życia są wstanie z obcą kobietą dojrzałą porozmawiać o tym, że oglądają porno, ale mało tego są w stanie pokazać zdjęcie i kadr tego tego wideo pornograficznego jeszcze powiedzieć o kontekście myślę, że to jest niezwykle ciekawe jak i jakimi metodami tymi pracowała, bo ja przyszłam, żeby spodziewam się, kiedy też czytam w swej książce o tej o tej pracy obrazkowej to będą takie zdjęcia właśnie z korytarza z boiska nie wybór szminka ewentualnie któraś dziewczyna maluje się w łazience nie to były naprawdę głębokie opowieści historie i teraz to co ty powiesz odpowiedzi na moje pytanie myślę, że może zainspirować innych nauczycieli rodziców pedagogów też jak nawiązywać taką autentyczną szczerą relację z młodzieżą przecież dał się nawiązać kontakt z istotami z planety nastolatków punkt ci męskiej na to trochę było trudne, bo ja też tam się pojawiamy Kopacza uniwersytetów, więc gleba też obcy z obcej planety, ale tak po pierwsze, bom na kolejny mogłam stuprocentowo szczera i traktowałam ich jako poważnych partnerów w poważnym projekcie nie dlatego nie była socjotechnika ja wiedziałam, że jeśli oni nie zechcą opowiedzieć swej historii swoim językiem szczerze to te badania będą pustaki jem i albo będą bardzo nas kulkowe banalne nic nie zmienią w tej opowieści, którą mamy o codzienności szkolnej widziałam też będziemy rozmawiać o rzeczach, które są bardzo prywatne intymne i że musi być bardzo ostrożne i bardzo zadbać o ich bezpieczeństwo psychologiczne, więc właściwie każde spotkanie rozpoczynało się tego, żeby zapytać, jakie mają w tym względzie potrzeby jak dorośli zazwyczaj w ogóle nie robią, podejmując jakiekolwiek edukacyjne interwencyjne nawet na poziomie takich ofert powiedział kulturalnych bardzo rzadko pytają młodych ludzi, czego tak naprawdę ci młodzi ludzie potrzebują są granice, a my bardzo spokojnie omówiliśmy sobie jak będzie ten projekt wyglądał, czego będzie dotyczył bez owijania w bawełnę i jakich kwestii w jaki sposób mogą zasygnalizować, że to jest ich 100 % więcej mnie nie chcą brać udziału pytałam o to wielokrotnie za każdym razem ten ten projekt zaplanowałam sobie właśnie jako takie badanie pogłębiające się, że pierwsze spotkanie było spotkanie z papierową ankietą anonimową ci młodzi ludzie, którzy byli zainteresowani tematem mieli poczucie, że chcą coś więcej pokazać powiedzieć byli zapraszani do rozmów w grupach tzw . Fokus owych to były takie spotkania dyskusje rozmowy w gronie 1012 to osobowym z jedzeniem piciem z takim otwarto też przestrzenią czasową z kilkoma ważnymi pytaniami otwartymi, które nie wcześniej też znali i jeśli to to to nie wyczerpywało tego wszystkiego co chcą powiedzieć pokazać albo coś ważnego się tam zaczynało w nich działać zapraszałam do projektu Etnograficznego, a jeśli ktoś naprawdę ja oczywiście widziałam badałam pytałam chciał podzielić ze mną swoimi przemyśleniami pogłębionymi zapraszam na wielogodzinny wywiad indywidualne wszystkie te wywiady odbyły się w domach tych młodych ludzi jestem bardzo źle rozliczonych ranka, gdyby ta młoda osoba powiedziała, że bolid zrobić na ławce w parku to ja ich tylko z uzyskaniem zgody rodzica to mogłoby być ona gdziekolwiek, więc przepisy taki, że traktuje się młode osoby problem poważnie przyjmuje się, że perspektywa tego młodego człowieka dziecka jest po prostu ważna, tym bardziej nie moja nie jest ważniejsza i też dbanie o bez bezpieczeństwo i dobrostan komfort psychologiczny tych młodych ludzi myślę, że to wystarczy, a w kontekście szerszym tego, że dziewczyny chłopcy mają ogromne deficyty w zakresie rozmawiania najważniejszych kwestiach dotyczące ich rozwoju psychoseksualnego trening też potrzeby tak jak po prostu zająć gorącym tematem punktualny rozwojowo w tym momencie życia no to tym bardziej to wszystko opowiedziała się uwiarygadnia wyniki chciałbym wrócić jeszcze do przykładów, bo myślę, że to dla nas wszystkich ważne przykładów zachowań, które mogą być przemocą ze względu na płeć istnieje ryzyko, że uważamy za neutralny lub za kulturową dopuszczalne już powiedziałam o tym, że to może być np. pokazywanie innym osobom pornografii w szczególności tym osobom, które nie chcą tego niepokoją się właśnie tak się może stać co jeszcze się dzieje na szkolnych korytarzach w Łazienkach w klasie co jest przemocą ze względu na płeć co często było zgłaszane w trakcie swoich badań coś co w badaniach dotyczących przemocy szkolnej zazwyczaj wkładane jest taką działkę przemoc werbalna, czyli używanie różnych określeń wulgarne chamskich takich, które są w naszej kulturze za takie uznawane ja postanowiłam przyjrzeć się tym określeniom i zastanowić i zobaczyć ile z tych określeń, które uznajemy za nie normatywne właśnie takie brzydkie chamskie dotyczy płci seksualności z przerażeniem odkryłam, że właściwie większość nie mogę tu państwo przeczytać okalającą pogróżki dominacji seksualnej pogróżki przemocy seksualnej też komentarze dotyczące ciała bardzo powszechne ciała, ale też takie komentarze dotyczące domniemanej aktywności seksualnej, kto zginie jak często i co w związku z tym o tej osobie myślimy 99 , 99 % przypadków to są określenia dotyczące osób, które nie podejmą żadnej aktywności seksualnej na pewno nie prostytuują się np. albo nie mają zachowań promocji kumite innych natomiast są takie właśnie zarzuty jak Dwór to jest tak najczęściej wskazywana najczęściej wskazywana forma przemocy przemoc werbalna, ale bardzo specyficzna, która dotyczy płci seksualności nie zawsze to jest wulgarne czasem jest n p . takie określenie biegasz jak baba niech mnie czeka się masz okres co tak czy dotyczy sfery intymnej seksualnej dotyczą przyciągnąć więcej no i wskazuje na niższości tej płci to tak hierarchę za tak niższości albo dotyka seksualności i mówię o konkretnych przypadkach Homofobii, gdzie sugeruje się czy kontrolujecie zachowania innych osób poprzez odniesienie do zachowań, które w naszej kulturze najeść za nie norma pewne tak tak przepis też nie są te łagodne określenia nie wiem o tym, chyba jesteś gejem tylko to jest naprawdę żałuję, że nie mogę tych co byśmy dorośli nie wyobrażamy sobie, ale z dla ułatwienia w książce urząd towar Belki, ponieważ materia tak przytłaczające i zastanawiam się go w ogóle pokazać zrobiłem takie zestawienia tych wyrazów i one dają nam mocno w kościach się na to NATO patrzy, ale żadna nie dziwię nam z kolei myślę, że daje domyślenia to, że mówimy już tyle czasu o konkretnych przykładach przemocy ze względu na płeć nie ma wśród nich tych, które pewnie uważane są za jedyne słuszne w innych najbardziej dosłownych fizycznych łapania jakiś prób gwałtu, które też oczywiście zdarzają, ale jednak, ale bardzo, że tak właśnie bardzo za to wszystko, o czym mówić to jest pewnego rodzaju opresyjna atmosfera ucisk komentarze naruszenie przestrzeni osobistej on jest często to jest druga najczęściej wskazywana najczęściej wskazywane naruszenie co druga właściwie prawie co druga dziewczyna co trzeci chłopiec mówi, że to codzienność szkolna, ale są niepożądane dotknięcia uściski poklepywania łaskotanie szczypanie nabieranie ocieranie, ale też jest długi katalog blokowanie możliwości poruszania się i jak nie są pojedynczy akt tego typu jest obciążający, ale ich częstotliwość codzienność czy metryki zarzucie życia w klatce to jest takie poczucie, że za każdym razem, kiedy widzę tę dziewczynę tego chłopaka ma jestem w poczuciu zagrożenia 1 i możemy się przydarzyć znowu to samo co wczoraj poczuć się tu źle czułam czy ten gość albo kościół mógł mnie klepnąć dostać przecisnąć szarpnąć za kawałek ubrania podnieść spódnice strzelnic gaci tak dalej tak dalej jest jeszcze coś co w ogóle umykało zupełnie umyka mało wcześniejszym badaniom, bo to nie jest ani przemoc werbalna ani fizyczna to są takie paraliż w 2 stycznia zwierzęce odgłosy komentarzy wobec innej osoby jej wyglądu gwizdy klaskania smok Kania chrom Kania i t d . i t d. to jest zmora dla dorosłych kobiet w rozliczeniu w formie różnego wszystkim kredką im ono naruszać czwartemu odpowiada u nas nie ma nie ma ręki do tego dlatego tego gwizdania na kobietach, które u nas cały czas może być niestety odbierano właśnie komplement, a jest to dokładnie to mówi para lingwistyczne zwierzęce odgłosy nie proszona ingerencja w naszą przestrzeń nieproszony kontakt w naszej kulturze bardzo mocno opodatkowana jednak seksualny i jeśli dziewczynki chodzą trening od 1011. dwunastego roku życia niechcianych komentarzy, a wtedy, kiedy będę miał 203040 lat nadal będą bezradne wobec tego typu zachowań zatrzymajmy się tutaj, bo byłyby w cały ciężki swoje na szczęście dla słuchaczy nie opowiemy przeczytacie państwo dostanie albo zdobędziecie swoje egzemplarze, ale powiedz, chociaż kilka zdań o tym co możemy my jako dorośli rodzice pedagodzy nauczyciele w kwestii zaprojektowania skutecznej prewencji pedagogicznej psychologicznej rówieśniczej relacyjnej właśnie szkoła w szkołach skoro jest tak jak już powiedziała, że temat jest zamiatane pod dywan lub nawet co gorsza w ogóle nie jest rozpoznawany jako problem, że nie zawsze to ukryte zjawisko świadomie ukrywane, ale czasami wielokrotnie nawet przemoc ze względu na płeć nie jest rozpoznawana jako taka nauczyciele mają z tym problem ignorują wstydzą się boją nie wiedzą sygnalizują swoich badaniach też piszesz o tym, że czują się bezradni oni sami potrzebują wsparcia w tym, jaka jest ich rola co możemy my wszyscy w ramach budowania systemu prewencji właśnie przemocy ze względu na płeć w szkołach i wrócę do tego momentu, gdy zaparkowało na chwilę tego, że to wszystko dzieje się w przestrzeni publicznej i młodzi ludzie dziewczęta chłopcy uczą się, że te zachowania są dopuszczalne przez dorosłych i innych też bardzo demoralizujące czy za każdym razem, kiedy nie ma reakcji adekwatnej osoby dorosłej nie ma adekwatnej reakcji wsparcia wśród rówieśników idzie komunikat do ofiary i do sprawcy do całego otoczenia, że to zachowanie może na początku wydawał się może dosyć ryzykowne jednak jest to kraj wszyscy akceptują chłopcy, z którymi rozmawiałam, którzy bardzo też często doświadczają naruszeń ze strony innych kolegów i chciałabym tu teraz jak mocno docisnąć, bo pokazać trochę z 5 klamrą z tym są początki naszej rozmowy sprawcami przemocy ze względu na płacz i przemocy charakterze seksualnej częściej są chłopcy częściej ofiarami są dziewczęta, ale nie oznacza, że chłopcy nie są ofiarami również tego typu zachowań są są trudniejsze niż dziewczęta jeszcze sytuacji, dlatego że, o ile dziewczęta jeszcze mają i czują takie kulturowe przyzwolenie, żeby poskarżyć się na przemoc czy naruszenia przynajmniej koleżanki przynajmniej koleżankom chłopcy właściwie funkcjonują w sferze absolutnie absolutnego tabu to jest upokorzenie to jest upokorzenie w związku z tym należy milczeć co więcej jest jeszcze takie przekonanie wśród chłopców, że skarżenie się na innych chłopców złamanie oznaką słabości, ale też łamanie pewnej tak pseudo Solidarność tam Solidarności męskie trochę później tak doceniamy ona zbudowana w bardzo toksyczny sposób bardzo toksycznych warunkach obcy, którzy doświadczają tego typu przemocą absolutnie zostawieni sami sobie no, więc co możemy zrobić to być zrobiła, gdybyś mogła pie w związku z tym, o czym powiedziałam co najważniejsze jest wyposażyć dorosłych wiece przynajmniej na tyle taką powiedziałem na poziomie minimalnym, że potrafi nazwać problem, żeby w ogóle zauważyli, bo w tej chwili my się zmagamy z taką sytuacją, kiedy dzieje się bardzo dużo rzeczy w sferze publicznej krzywdzących nie rozwojowych i ryzykownych, a dorośli nie postrzegają tego jako zagrażające część dorosłych ma poczucie problemu ale, ponieważ została nauczona reagować, a edukacja seksualna jest rektor brak edukacji seksualnej reprodukowane od pokoleń to socjolog edukacji zwany programem 0 program 0 to jest wszystko to, czego się nie uczymy chodząc do szkoły, żyjąc w społeczeństwie i te zera niestety produkujemy i jeśli ktoś czegoś nie ma nie jest w stanie komuś dać pewną wiedzą podzielić to z prostego dzbana się po prostu nie ma, ale i rzeczy o sobie podam przykład jak, kiedy nasza córka wraca ze szkoły i jeszcze ma na tyle z nami dobry kontakt, że powie mamo Kacper strzelał nam dzisiaj staników albo jeszcze cenniejsza sytuacja wraca nasz syn ze szkoły mówi mamo kolega robił to dzisiaj komuś koleżance albo mi co do nas dorosły do rodziców tej bezpiecznej przestrzeni domowej należy jak modelować pomóc dziecku trzymać gardę w takich sytuacjach po pierwsze do końca spokoju wysłuchać powstrzymać swoje emocje nie nadawać tej sytuacji swoje idee definicji dlatego, że to też słyszałam wielokrotnie, że dziewczynki częstują się np. często seksistowski określeniami wobec siebie co bardzo bliskiej relacji bardzo się lubią, ale korzystają z tego słownika seksistowskie go po to, żeby sobie, żeby się pośmiać, żeby się zabawić to samo określenie innym kontekście będzie już bardzo raniące bardzo naruszające granice, więc warto posłuchać w jakim kontekście i posłuchać czy dziecko ma poczucie też krzywdy, bo możemy też przestrzelić to znaczy ukarać inne dziecko mając wrażenie, że zrobiło krzywdę naszemu nie rozumiejąc tego kontekstu co rzeczywiście młodzi ludzie się trochę innej planecie zostawmy im trochę wobec tej planety swojej, ale zasadą odpowiedzi na pytanie czy była to przemoc czy nie jest poczucie krzywdy ofiary jeśli dziewczynka chłopiec mówią czułam się podle było mi wstyd płakałam nie chce wrócić do szkoły to znaczy, że nawet jeśli my oceniamy jako głupi żart jako Końskie zaloty jako typowe dla w tym wieku głupie zachowanie chłopców dziewcząt to ważniejsze jest ocena absolutna w ogóle jeśli można się wyhamować takim komentarzem, który demoralizujące szkodliwe i nic nie wnoszące to było świetnie podważa ich samostanowienie samoocenę podważa to co człowiek czuje o sobie i jakie oceny tego co właśnie spotkało to tak jak nie wiem czasami rodzice mają taką pokusę, żeby powiedzieć dziecku, że jest głodny, że muszę coś w górze jest zimno, że przecież dorosły wie lepiej od tego się na pewno jest głodna ach, tylko chcesz pić albo albo właśnie na pewno jest głodna dlatego Francja Buszko zjedz Otóż IS z tą sferą chce słońce jest bardzo podobnie w tym sensie są uniwersalne zasady, ale drugim krokiem jest po pierwsze, nazwanie spróbuj przynajmniej, bo też chodzi o to, żebyśmy w domu mieli swój słownik nazywanie takich sytuacji jeśli ZUS uzna mamy wspólnie, że to jest w ogóle rzeczywiście sytuacja, która jest krzywdząca spróbujmy się na zastanowi co możemy zrobić co ty możesz zrobić co chciałaby zrobić, jakie są twoje oczekiwania, czyli znowu nie wyskakuje ze swoimi radami nie żyje tam pole nie teraz do dyrektorki albo ja zaraz zadzwoni tam do starych i zrobi awanturę i wszyscy, bo pamiętają albo powiem tacie tata wróci do szkoły zrobi porządek z tymi chłopakami, dlatego że ta dziewczynka ten chłopiec będą codziennie spotykać ludzi, którzy zrobili krzywdę szkoła jest pod tym względem bardzo specyficznym środowiskiem dzieci spędzają tam wiele godzin wśród ludzi, których sobie nie wybrali no to jest 1100 elementów tej, a opresji to bardzo niski poziom samostanowienia, więc wyposażyła, abym dziewczyny tak i chłopców taką podstawową umiejętność mówienia przestań zostawiamy tutaj państwa z tą refleksją stawiamy kropkę, ale mamy dla państwa prezenty egzemplarze książki być dziewczyną być chłopakiem przetrwać płeć przemoc w szkole narracjach młodzieży to jest naukowe opracowanie opracowanie badań autorskich wolnych mury Rutkowskiej tych badań, które dzisiaj nam opowiadała książka wydana przez wydawnictwo naukowe Uniwersytetu Adama Mickiewicza mamy teraz państwa egzemplarze prosimy o maile na adres dla was małpa to kropkę FM dla was małpa to kropkę FM już bardzo dziękuję za rozmowę naszym gościem w tej części wieczoru była dr Iwona Chmura-Rutkowska pedagożka socjolożka z zakładu socjologii edukacji na wydziale studiów edukacyjnych Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu członkini rady naukowej interdyscyplinarnego centrum badań płci kulturowej tożsamości Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu dziękuję bardzo dziękuję dobranoc Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR - HANNA ZIELIŃSKA

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

30% zniżki na hasło: WYBORY2019 - wpisz kod na stronie tokfm.pl/aktywuj aby skorzystać z rabatu!

Aktywuj teraz

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA