REKLAMA

„Do bomby atomowej jeszcze daleko, ale obie strony skazane są na negocjacje. Dalsze wycofywanie się z dealu spowoduje dramatyczną izolację Iranu”

Data emisji:
2019-07-07 08:20
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
18:28 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

ósmy 21 w naszym studiu pan dr Łukasz Tolak dzień dobry dzień dobry będzie 12 ekspert ds. bezpieczeństwa Międzynarodowego Collegium Civitas oraz Fundacja FIM brak dzisiaj upływa termin ultimatum, jakie Iran postawiły państwa mógł, z którym podpisał porozumienie z 2015 roku to porozumienie umowa atomową wypowiedziały stany Zjednoczone więcej ran powiedział no dobrze w takim razie jeśli nie będziecie respektować tego porozumienia to my też nie będziemy respektować i Rozwiń » rozpoczniemy ponownie wzbogacanie uranu i dzisiaj właśnie ten termin Iran zapowiadał, że tak w istocie będzie co to znaczy, że będzie wzbogacane uran powyżej tego poziomu czysty, czego no właśnie tu też były rzecz uściślić w razie ultimatum sprzed 10 dni wskazywało na 2 rzeczy to znaczy na to, że Iran zdecyduje się na wzbogacanie uranu powyżej progu, który zostało zagwarantowane w porozumieniu z 2015 roku, gdzie Iran miał prawo do wzbogacania pewnych ilości uranu przy bardzo ograniczonych zasobach liczonych w przypadku 6 członków rad na poziomie około 300 kg, gdzie Iran miał prawo zgłaszać tylko do tego poziomu Jan zagroził, że dzisiaj skończy się ten okres ultimatum w stosunku do państw, które zostały częścią tego porozumienia i rozpocznie proces bogacenia powyżej 607 %, ponieważ proces wzbogacania uranu na większą skalę i przekroczenie tego progu, który opowiedział się w oczy tego zapasu już nastąpił wcześniej nawet wnioski z takim procesem, który trwa od kilkunastu ładnych dni natomiast do tego doszło jeszcze druga część tego tego ultimatum to znaczy Iran też 60 dni temu na początku maja 2015 roku zagroził, że rozpocznie działania zmierzające do odwrócenia procesów związanych z konstrukcją reaktora arak reaktor barak jest związane z produkt potencjalny przyszłą produkcję plutonu na potrzeby programu jądrowego i mogą być też niebezpieczne w perspektywie oczywiście najbliższych miesięcy kilkunastu miesięcy, gdyby teraz z racji oczywiście nastąpiła musimy pamiętać o tym, że porozumienie z 2016 roku nim likwidowały nie zamykało programu jądrowego Jan jedynie dokonywał pewnego zamrożenia liczącego, na który w zależności od parametrów tego porozumienia miało trwać do 20263001. roku w tej chwili Iran dokonuje wycofywania się z poszczególnych punktów tego porozumienia w odpowiedzi na to co zrobiły stany Zjednoczone 18 maja 2018 roku, czyli wycofanie się z tego porozumienia i rozpoczęcia wprowadzania sankcji Najda proszę wybaczyć takie brutalne może trochę prostacki wręcz pytanie, ale jak to się do ewentualnej bomby Drawy strony Iranu słyszę, że oto rozpoczyna wzbogacanie to sobie wyobrazić, a czy za tydzień 2 za miesiąc będą nie w tak z punktu widzenia Teheranu tak dobrze nie będzie po pierwsze musimy pamiętać o tym, że w tej chwili irańskie możliwości w zakresie wzbogacania uranu, jeżeli chodzi o uranu, jeżeli chodzi o infrastrukturę wzrost są bardziej ograniczone niż jeszcze 3 lata temu po drugie, nawet, jeżeli wzbogacimy uran powyżej progu tych 3 i 6 % to nie jest cały czas uran bojowy, który może być wykorzystywany do Francji broni jądrowej w następnym progiem realnym jest ten limit ta granica między niska w wysoko wzbogaconym uranem, czyli poziom wzbogacenia i za to, że u 235 do poziomu 20 % i póki co i jak swojej historii nie wzbogacił uranu powyżej tego progu dopiero kiedy wzbogacimy uran proces będziemy kontynuować, ale nam się wzbogacić uran powyżej tego progu najlepiej powyżej 90 %, bo taki uraz rzeczywiście jest w tej chwili stosowane w broni jądrowej to wtedy mamy do czynienia z tym zagrożeń po pierwsze, ilości uranu wzbogaconego, które posiada w tej chwili i Iran są małe po drugie, proces trwałby kilka kilkanaście miesięcy po trzecie na alarm rzeczywiście mamy do czynienia z bardzo ważna, ale wtedy, kiedy ten próg 20 proces zostanie przekroczony, dlatego że proces obraz euro wygląda, więc w ten sposób, że startujemy z bardzo niskiego poziomu po w sytuacji naturalnej Rudy uranowej zawartość izotopu 2065 nie przekracza 80 % proces wzbogacania odszedł z 70 do 3 z groszami jest długotrwały bardzo energochłonny i długotrwałe potem ten proces cały czas jest koszt to kontrolowane i dopiero na etapie przekroczenia granic między Nisko wysoko wzbogaconym uranem rzeczywiście przyspiesza, ale to nie jest kwestia kilku miesięcy roku w przypadku tej notuje kilka czynników, które w tej chwili też kilka parametrów, które po prostu nie mamy do nich pełnego dostępu to znaczy nie wiem, jaka ilość wirówek docelowo byłaby stosowana proszę pamiętać o tym, że Iran w tej chwili ma zakaz używania większej ilości około 5000 wirówek stosunkowo prymitywnych to znaczy stosunkowo słaby technicznie, więc mało efektywnych w drugi i nie wycofał się co bardzo ważne dotychczas z dostępu jak zapewnił systemem monitorującym i specjalistą urządza agencja energii atomowej co powoduje, że na razie nie widać, żeby Iran zwiększa swoje możliwości w tym zakresie poza samym faktem rozpoczęcia tej tego procesu rzeczywiście nie idziemy do przodu na środę 10 lipca została zwołana została zwołana nadzwyczajna sesja rady gubernatorów wspomnianej przez pana międzynarodowej agencji energii atomowej rzecz się odbędzie na wniosek Stanów zjednoczonych, które są oburzone decyzją Iranu ponowne wzbogacaniu uranu i napisano w komunikacie prasowym amerykańskiej misji dyplomatycznej, że społeczność międzynarodowa musi pociągnąć do odpowiedzialności reżym reżim irański tylko czy Iran ma jakiekolwiek inne wyjście w tej sytuacji to jest trudno powiedzieć, dlatego że w tym momencie wydaje się, że Iran nie jest zdecydowany wpływ na pełną konfrontację Stanami Zjednoczonymi jego potencjalnymi sojusznikami w tym momencie mówimy oczywiście o wsparciu Izraela mówimy o Arabii Saudyjskiej, dlatego że w polskich myślę, że nasze władze nauczyły się w poprzedniej przygodzie irackiej, że takie dozwolone wyparcie Amerykanów na bliskim Wschodzie nie zawsze kończy się odpowiednio o odpowiedź dużą nagrodą w ten sposób powiedz natomiast wydaje się bardziej, ale w tej chwili próbuje raz zachować twarz, bo pamiętajmy, że pan po rozumienie użytego określenia porozumienie z 2006 roku miał charakter pewnego rodzaju godność owego porozumienia czy innej strony ile został rzeczywiście sankcjami Lewskim społeczność, więc przymuszony do tego, żeby powstrzymać rozwój swego programu atomowego natomiast Iran nie zrzekł się żadnego z żadnego z tych elementów zgodził się na ograniczenia, ale zachował prawo do utrzymywania swojego programu jądrowego swego dorobku naukowego w tym zakresie i raczej zdaje się, że Iran staje się stara się w tej chwili wypracować pozycję negocjacyjną w stosunku do samorządowych, a to czy mamy do czynienia w przypadku spotkania rady gubernatorów między agencją energii atomowej będzie dalsza próba wywarcia nacisku na stronę irańską, by ta przystąpiła do rozmów proszę pamiętać, że Amerykanie pewne określone powody, dla których wycofali się z porozumienia z kolei ma też pewne określa poziom wody za wszelką cenę to utworzenie utrzymać i by doprowadzić definitywnie do zdjęcia sankcji swoje gospodarki, która bardzo mocną drze w biegowego kondycję finansową i gospodarczych, jakie były powody, dla których stany Zjednoczone wycofały się z porozumienia atomowego z Iranem, bo z perspektywy obserwatora, który mu takiego nie bardzo zaangażowanego można było pomyśleć sobie tak okaleczyć dogadali się z Iranem jest względny spokój nie musimy się stresować po co było to w ogóle ruszać to jest kwestia optyki przecież proszę pamiętać, że nie ta administracja negocjowała poprzednie porozumienie negocjowała poprzednia administracja hałda Obamy uznała wtedy ogromny sukces dlatego rzeczywiście udało się zatrzymać proces, który wydawał się prowadzi jednak możliwości budowy broni jądrowej z punktu widzenia obecnej administracji Donalda trampa po pierwsze musimy pamiętać o okresie koreański Korea Północna w tej chwili posiada broń jądrową żadna amerykańska administracja wspólnota między 2 nie była w stanie w ciągu 30 lat powstrzymać kolei przed tego typu działaniami w tej chwili mamy sytuację taką, że praktycznie reżim Kimów musi zostać de facto uznany za mocarstwo jądrowe tego typu sytuacja nie do przyjęcia na niski, choć z punktu widzenia i Arabii Saudyjskiej i stany Zjednoczone i Izraela w związku z tym, iż mamy do czynienia z próbą powstrzymania tego procesu na etapie, na którym wiemy, że i renty, bo jeszcze nie posiada teraz druga kwestia stanowi, że bardzo mocno podkreślały, że po pierwsze, Iran prowadzi destabilizującą polityka na bliskim Wschodzie, która jest w zupełności nie idzie w parze z amerykańskim oczekiwanie już w tym zakresie po drugie, sytuacja Iranu geopolityczna w ciągu ostatnich 1015 lat dramatycznie się poprawiła w stosunku do tego jak to wygląda przy 2003 roku, czyli przed 1 inwazja na Irak, a po trzecie z punktu widzenia amerykańskiego bili zdrowy był niepełny nie tylko, dlatego że nie przecinał definitywnie możliwości posiadania technologii jądrowej prowadzące do rozwoju broni jądrowej przez Iran, ale obejmą chociażby program zbrojeń rakietowych co programu rakiet balistycznych i jakie są sterujących co powoduje, że będą bezpośrednio zaraza wdrożone są Sojusz amerykańskiej bliskim Wschodzie mamy do czynienia oczywiście z ryzykiem ataku na Izrael i instalacje chociażby naftowe Arabii Saudyjskiej co zresztą widać doskonale, obserwując wojny wiemy mniej sytuację, w której mniejszość szyicka dokonuje ataków regularnych ataków na instalację Saudyjskiej, czyli to wycofanie się z porozumienia administracji Donalda trampa miało również racjonalne argumenty nie było tylko takim tąpnięciem mogłem powiedzeniem jak zrobi lepiej niż ten bank to jest powiem szczerze pewnego rodzaju działań, które jest rzadko spotykane wśród polityków, ale w środku Donalda trampa jest dosyć często widoczny dlatego, że to było postawienie sytuacji na ostrzu noża i próba wymuszenia po drugiej stronie pełnych ustępstw zobaczymy jak to będzie wyglądać dlatego w tej chwili wygląda na to by Iran był zdeterminowany, by definitywnie się poddać amerykańskiej amerykańskim naciskom natomiast jedyną drogą, którą ja tutaj chwilę do jakiegokolwiek łagodzenia sytuacji to jest jednak proces negocjacji proces negocjacji rozumiany w ten sposób, że obie strony z czego rezygnują nie może być tak czy z punktu widzenia Iranu nie wchodzi w grę realizacja amerykańskiego planu ma 2018 roku to przestają popa, które właściwie stawiała 1 pod ścianą i zmuszała do porzucenia wszystkich zdobyczy politycznych ostatnich 2 dekad, a z drugiej strony i rodzaju sprawy z tego, że dalsze wycofywanie się z dealu jądrowego dotychczasowego no będzie z automatu powodowało przywrócenie pełnych sankcji zamrożenie jego zasobów finansowych na rynkach jest wyższa dramatyczną relację Iranowi w zasadzie już za różnica skoro wszędzie czytam o tym, że te sankcje przedłużają reżim bardzo gospodarkę całe społeczeństwa tam jest źle tam jest źle w tym sensie oczywiście, że obserwujemy dramatyczne pogorszenie sytuacji gospodarczej dramatyczne zmniejszenie eksportu irańskiej ropy z własnego znakomitym przykładem jest ostatnio przyjęcie tankowca, który płynął do Syrii po Trybunał prawdopodobnie pańską ropą leży sowieckiego natomiast proszę pamiętać o tym, że oprócz Stanów zjednoczonych i oczywiście kraje bliskiego Wschodu tak, aby uzyskać czy Real, który mocno naciskają na zrobienie porządku zrobimy w Teheranie mamy do czynienia z krajami europejskimi mamy do czynienia z Rosją z Chinami, które mimo wszystko starają się jakoś stworzyć pomost czy też, by pasować mówiąc brzydko sytuację obecną, jeżeli udałoby się opracować mechanizm tym kraju, który powodowałby, że Iran przyjmie pozostał, by nie wpadłby w recesję gospodarczą pozostałby na powierzchni, jeżeli chodzi o poziom gospodarczy swoje gospodarki możliwości rozwoju no to oczywiście byłaby szansa na zachowania obecnego dealu jest proszę pamiętać, że w tym w takim momencie mieliśmy do czynienia z poważną kompromitacją jest bardzo poważnym problemem dla Polski amerykański, która postawiła bardzo mocno ogromną część swojej swojego swoje siły politycznej na na rozwiązanie takie dyktatowi, że tak powiem, jeżeli chodzi o stronę Gdańsk czy mocarstwo europejskie w ogóle mają tutaj coś dopowiedzenia, bo przecież to porozumienie nie było tylko między Stanami Zjednoczonymi Iranem czytam teraz informację, że prezydent Francji Emmanuel Macron zadzwonił do swego irańskiego odpowiednika ruchy niego wyraził głębokie zaniepokojenie losem porozumienia nuklearnego z Iranem i zapowiedział, że podejmie próbę wznowienia dialogu mocarst w zachodnich z Teheranem stany Zjednoczone w ogóle się oglądają właśnie to jest problem, dlatego że reakcja Europejska reakcja rosyjska reakcja chińska do pewnego stopnia była zdecydowanie negatywna, jeżeli chodzi o wypowiedzeniu porozumienia z Iranem i Europa próbowała po próbuje podjąć działania zmierzające do obejścia amerykańskich sankcji problem leży jednak czymś innym to znaczy pewien mechanizm został wytworzony trwa bardzo długo jak mechanizm miał ratować irańską gospodarkę natomiast on tak naprawdę realnie nie obejmuje w tej chwili w system rozliczeń obejmuje w tej chwili możliwe tych krytycznych z punktu widzenia Iranu fragmentów handlu Międzynarodowego i gospodarki, które mogą poprawić jego kondycję to jest raz, a po drugie, tak naprawdę to będzie zależało znowu Amerykanów to znaczy, jeżeli amerykańska determinacja, by utrzymać sankcje w stosunku do Iranu i firm handlujących potencjalnie, czyli inwestujących w Iranie zostanie utrzymana to tutaj czynniki polityczne europejskie mają zostać ograniczone możliwości, dlatego że koncerny Europejski, które są zaangażowane w proces współpracy gospodarczej zmiany zostaną przed stoją w tej chwili bardzo poważną dylematem czy ryzykować poważne straty na rynku amerykańskim kontaktem z amerykańską gospodarką, które chcą projektować biorąc pod uwagę poziom zaangażowania finansowego i i wymiany handlowej chociażby między tymi krajami i cały czas ryzykować nie do końca pewne porozumienia gospodarcze z Iranem czy też po prostu wycofać sposób naturalne i tutaj problem polega na tym, że to jest bardzo mocno w defensywie natomiast jest oczywiście jeszcze kwestia Chin, które mają bardzo mocną pozycję jednocześnie nie są tak zależy od stanął na czele tutaj z kolei czynnikiem ograniczającym wojna handlowa zostaną fizycznymi mogą nie być zainteresowany dalszą eskalacją jest jeszcze oczywiście kwestia federacji rosyjskiej strukturze federacji rosyjskiej sytuację bardzo optymalna dlatego federacja rosyjska gospodarczą nie liczy natomiast politycznej wojskowej czy się bardzo mocno w związku z powyższym no i na niego spada w jej objęcia i Polsce, jako że Rosja posta jedynym realnym sojusznikiem czy też bez partnerem do dyskusji strony irańskiej co jest ciekawe, o czym się nie pamięta to jest jeszcze np. ustawa inni takiego kraju jak będzie przekierowanie kraju oczywiście czy kilku innych bardzo poważnych potęg gospodarczych, które po pierwsze, mają tej firmy miały dotychczas możliwości jednak eksportu importu surowców energetycznych zmianą, a po drugie nie są do końca zainteresowane realizacją amerykańskiej polityki zagranicznej są dosyć niezależne w tym zakresie co może do pewnego stopnia łagodzić skutki tych sankcji, ale obawiam się w dłuższym dłuższej perspektywie obie strony są tylko właśnie skazany na, jeżeli chcą uniknąć wojny oczywiście są skazane na negocjacje, ponieważ inne są Amerykanie ryzykują bardzo poważnie reputacją zalewu, a Iran ryzykuje dalszym rozpadem swoje gospodarki co zresztą bardzo mocno przeżył już w latach 201215 i co zmusiło go wtedy do dramatycznych ustępstw właśnie chciałem pana na koniec zapytać czy bez specjalnego dramatyzmu, ale jednak czy widzi pan możliwości militarnych rozwiązań mieliśmy to prężenie muskułów jakiś czas temu, gdzie bez przerwy wtedy padały pytania o potencjalną wojnę nawet w taki tytuł zdaje się z prasy zagranicznej w spółkę będzie wojna nie mieliśmy tego na szczęście na własny to znaczy to jest kwestia zarządzania kryzysem w tej chwili znaczy, o ile obie strony zachowają zimną krew do wojny nie będzie natomiast tutaj trzeba się naprawdę bardzo starać, bo każdy incydent może doprowadzić do dalszej eskalacji natomiast, jeżeli rozmawiamy o wojnie, że państwa rok 2003 i inwazja na Irak, która była poparta bardzo słabymi dowodami w zakresie broni masowego rażenia rozwijanej przez reżim Saddama Husajna nauczył nas 1, że próba obalenia reżimu tam na bliskim Wschodzie prowadzi do daleko idących konsekwencji to wcale nie idą w stronę, którą można, by oczekiwać poszliśmy za 24 stany Zjednoczone Irak w tej chwili to jest 383139  000 000 ludzi wtedy to było w końcu wydać 30  000 000 ludzi i wojna kosztował Amerykanów setki miliardów dolarów do tego zakończyła się ich wycofaniem stamtąd 2011 roku i dziurą geopolityczną na bliskim Wschodzie Iran to jest 80 EUR rocznie to nie jest kraj, który był tak podzielone jak Irak, gdzie leży był jednak słaby oparł się nasila ani na 2 społeczne i nie ma właściwie żadnych możliwości ten reżim bez realnej woli narodu irańskiego zmienić to jest niema takiej woli, a druga no właśnie specjalnie czyta opozycja i ona istnieje natomiast nie ma siły polityczne, które rzeczywiście mogłoby doprowadzić do takiej zmiany natomiast próba mówiąc kolokwialnie bombardowania irańskiego programu jądrowego jest ekstremalnie trudne właśnie prowadzi do niczego, dlaczego dlatego, że irański program jądrowy to nie jest jednak miejsca instalacji jak np. osiemdziesiątym pierwszy roku w Iraku, gdzie Izrael zakończył przygody Saddama Husajna broń jądrową tylko są dziesiątki obiektów na terenie całego kraju dobrze czasami chronionych przy tym ich bombardowanie przy zachowaniu reżimu powoduje tylko ewentualną ewentualne przedłużenie procesu odbudowy tych możliwości pozytywną to jest wątpliwe moralnie i z punktu widzenia prawa Międzynarodowego czy może tego marnować terytorium kraju, które jeszcze nie jest na wojnę poza tym Iran ma zdecydowanie szersze możliwości oddziaływania na na całą sytuację bliskim Wschodzie od Syrii Północnego Libanu, a powiemy dr Łukasz Tolak ekspert ds. bezpieczeństwa Międzynarodowego Collegium Civitas Fundacja dobra dziękuję panu dziękuję rocznie ósma 39 za chwilę skrót informacji Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WEEKENDOWY PORANEK - KAROLINA GŁOWACKA

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

Z Dostępem Premium TOK FM odsłuchasz każdy podcast! Wybierz pakiet Aplikacja i WWW - słuchaj gdzie chcesz i kiedy chcesz!

Kup teraz

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA