REKLAMA

Husarska szarża w stronę oddziałów tureckich. Bitwa pod Wiedniem

Wieczór Radia TOK FM
Data emisji:
2019-07-29 22:00
Prowadzący:
Czas trwania:
50:49 min.
Udostępnij:

Pod murami Wiednia Turcy stanęli wraz z dziesiątym dniem lipca. Rozwiń »
Sześć dni później goniec cesarski dotarł do Warszawy.
Prosi polskiego króla o dochowanie postanowień przymierza.
Zawarte kilka miesięcy wcześniej przewiduje, że w obliczu zagrożenia któregokolwiek z miast - Krakowa lub Wiednia - druga strona pośpieszy na pomoc.
Sobieski nie zwleka.
18 lipca wyrusza z dworem z Wilanowa. Najpierw - do Częstochowy.
Modli się przed obrazem Matki Bożej, składa wotum w intencji zwycięstwa.
Od ojców paulinów otrzymuje w darze szablę hetmana Stanisława Żółkiewskiego.

W tym czasie trwa mobilizacja.

No i polityka. Wojna poza granicami kraju wymaga zgody Sejmu.
Sejm musi się zebrać i uchwalić. A że uchwala też podatek nadzwyczajny, bo wojna kosztuje, to muszą się zebrać sejmiki wojewódzkie, co by pobór podatku zatwierdzić.
To wszystko trwa, król - nie chcą pogłębiać zwłoki - z własnej kiesy wykłada pół miliona złotych. Swoją dolę dorzuca papież, cesarz austriacki i książęta włoscy.

Czyli ci wszyscy, co ofensywą Turków są zagrożeni.

Ogółem pod bronią znajdowało się wówczas w Koronie około 12 tysięcy żołnierzy.
To za mało, monarcha ogłasza zaciąg. Uwijają się w imieniu królewskiej osoby hetmani Stanisław Jabłonowski i Mikołaj Sieniawski.
Sobieski tymczasem dociera właśnie do Krakowa.
Tu będzie oczekiwał na ostateczną mobilizację wojsk koronnych.
Stąd za dwa tygodnie wymaszeruje na świętą wojnę, aby - jak pisze do papieża - ściśnionemu Wiedniowi swobodę jego przywrócić.
Jest 29 lipca 1683 roku. Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
wieczór Radia TOK FM pod murami Wiednia Turcy stanęli wraz z dziesiątym dniem lipca 6 dni później goniec cesarski dotarł do Warszawy prosi polskiego króla dochowanie postanowień przymierza zawarte kilka miesięcy wcześniej przewiduje się w obliczu zagrożenia któregokolwiek z miast Krakowa lub Wiednia druga strona pospieszy na pomoc Sobieski nie zwleka 18 lipca rusza z dworem z Wilanowa najpier w do Częstochowy mogli się przed obrazem matki Bożej składa votum w intencji Rozwiń » zwycięstwa od ojców paulinów otrzymuje w darze szablę Hetmana Stanisława Żółkiewskiego w tym czasie trwa mobilizacja no i polityka wojna poza granicami kraju wymaga zgody Sejmu Sejm Musie zebrać i uchwalić aż uchwala też podatek nadzwyczajny, bo wojna kosztuje to muszą się zebrać sejmiki wojewódzkie co by pobór podatku zatwierdzić to wszystko trwa król nie chcą pogłębiać zwłoki z własnej kiesy wykłada pół 1 000 000 zł swoją dolę Schulza papież cesarz austriacki i książęta włoscy, czyli ci wszyscy co ofensywą Turków są zagrożeni ogółem pod bronią znajdowało się wówczas w koronie około 12  000 żołnierzy to za mało monarcha ogłasza zaciąg uwijają się w imieniu królewskiej osoby Hetman Stanisław Jabłonowski Mikołaj Sieniawski Sobieski tymczasem dociera właśnie do Krakowa tu będzie oczekiwał na ostateczną mobilizację wojsk koronnych stąd za 2 tygodnie maszeruje na świętą wojnę, aby jak pisze do papieża ściśnie one mu w Wiedniu owi swobodę jego przywrócić jest 29 lipca 1600 osiemdziesiątego trzeciego roku wieczór Radia TOK FM jest już z nami dr Anna Milewska muzeum Pałacu króla Jana trzeciego w Wilanowie dobry wieczór pani doktor dobry wieczór witam państwa dziś będziemy opowiadać i rozmawiać o najbardziej znanym wydarzeniu związanym z Janem trzecim Sobieski, czyli z odsieczą wiedeńską będzie miały do czynienia zacznij od samego imperium osmańskiego to było takie państwo, które od samego początku właściwie opierało się na podboju ach tak no to dzisiaj używam tego określenia zamiennego imperium osmańskie Turcja i patrzymy na mapę dzisiejszej Turcji widzimy gdzieś tam tylko Azję mniejszą tak natomiast rzeczywiście tak trzeba tego państwa znajdował się daleko daleko daleko od nas przez setki lat imperium no powiększało się kosztem swoich swoich sąsiadów zdobywało tak potężne miasta jak Konstanty Napoli stało się zresztą ten dawne dawna stolica imperium bizantyjskiego stała się stolicą ładnie teraz tego auta nowy podbój Baka po planów wypadły Bałkanów, ale też planowy podbój Azji, żeby tak Azji planu wypadło z bliskiego Wschodu planowe podbój Afryki północnej czy to imperium, a troszeczkę tak szło śladami imperium imperium rzymskiego ne i oczywiście też Bałkany tutaj na na na północ też była skierowana ekspansja no i w trakcie tej ekspansji i nasze nasze wojska właściwie nasz władca zetknęliśmy się sektor kami z wojskami imperium osmańskiego dużo szybciej, bo zaczęliśmy się również pod Warną w 1400 czterdziestym czwartym roku, gdzie wojskami węgierskimi dowodził ówczesny władca Węgier, ale też król Polski właśnie Władysław Warneńczyk no niestety bardzo się dla niego źle skończyła ta wyprawa uważam zginął w nie wrócił tak tak zginął z żoną później też dla imperium dla Królestwa węgierskiego kolejne wyprawy skończyły się bardzo bardzo źle, ponieważ 15002006 . roku po straszliwej klęsce pod pod Mohaczem właściwie przestało istnieć królestwo węgierskie, a w bitwie pod Mohaczem dowodził Ludwik Jagiellończyk, czyli znowu już nie król Polski urzędnik łączy nie było tej Unii personalnej, ale kolejny kolejny władca w jaki sposób związany z Rzeczpospolitą za 2 ostatnich Jagiellonów żyło się nam Polakom Turkom w relacjach wzajemnych dość dobry był specjalny układ podpisany 15003003 . roku tak naprawdę, a dopiero w wieku 17 takie zaognienie wzajemnych relacji mamy 2 bitwy pod Chocimiem 116002001 . druga 1600 siedemdziesiątym trzecim, a w 1 Jakub Sobieski, czyli ojciec tyle dróg jeśli tak sobie ludzie dali jeszcze musimy wspomnieć, jakie się całą sięgamy prawda histerię historię rodzinną to warto może zapomnieć o tym, że ta kampania, która zakończyła się pod Chocimiem 16002001 . roku rozpoczęła się rok wcześniej i pradziadek Jana Sobieskiego próbował powstrzymać wojska tureckiej to idącą idącą nawała i próbował powstrzymać jeszcze daleko poza granicami przed granicami Rzeczypospolitej na terenach Mołdawii bite pod Cecorą przegraliśmy, ale to nie była jeszcze klęska natomiast podczas odwrotu nasze siły topniały Tatarzy na ciągle atakowali dosłownie na kilka-kilkanaście mil przed samą granicą Rzeczypospolitej doszło do panicznej ucieczki, a i doszło do paniki w ogóle same ze szeregach wojska wojska Rzeczpospolitej naj niestety pod Cecorą umiera pradziad Jana Sobieskiego Stanisław Żółkiewski i wokół tej śmierci bohaterskiej śmierci jest zbudowana cała legenda rodziny o kolejne pokolenia szykują tego mściciela, który właśnie pomści słynnego czy nie czy ojca czy dziada pradziada trzeba było w rodzinie poczekać kilka pokoleń się pojawił ten mści się czyli, czyli prawnuk Jan Sobiech, choć im 2 czy 1600 siedemdziesiąty trzeci roku Polska pobiła Osmanów wojna skończyła się rozejm, ale tak naprawdę obie strony szykował się do kolejnej lub było wiadomo, że sprawa nie jest załatwią mając 3 Sobieski próbuje tworzyć jakieś układy porozumienia koalicję z Francją ze Szwecją Rosją z Habsburgami początkowo nikt nie jest zainteresowane zwycięstwo podchodzimy to było takie wymazanie z naszej historii na straszliwe klęski roku poprzedniego, czyli utraty Kamieńca Podolskiego haniebnego traktatu w Buczaczu to było wielkie zwycięstwo to naprawdę ogromne zwycięstwo, ale to zwycięstwo nie pozwoliło nam odzyskać Kamieńca Podolskiego Ania nie pozwoliła nam odzyskać Podola czy ten problem wojny z Turcją pozostawał i kiedy Jan Sobieski wstąpił na tron jako Jan trzeci to 1 z głównych zadań jedno z głównych jego deklaracji było to rząd odzyska odzyska te terytoria te terytoria można było odzyskiwać na różne na różne sposoby na polu bitwy i to próbował przez pierwsze lata swojego panowania po prostu co roku akcje nawet nie koronował od razu tylko otoczyły toczy kampanie przeciwko Turkom, ale można było też spróbować inaczej można było spróbować się w Sojuszu z Francją, która była bardzo dobry kontakt z imperium osmańskim spróbować doprowadzi doprowadzi do odwrócenia odwrócenia przymierzy i wydawało się, że nie wydawało się na początku, że Francja i ludzi czternasty będzie zainteresowany tym odwrócenie przymierzy, że uda się wynegocjować jakieś ustępstwa w stosunku do ustępstwa imperium osmańskiego w stosunku do do Rzeczypospolitej na Aleppo kilku po kilku latach zmianie sytuacji w Szwecji Brandenburgii i samej samej Francji KO Ludwik zrezygnował z tych kontaktów z takich taki pomysł w związku z tym się też Sobieskich rezygnować ze swojego swojego pomysłu Sojuszu Sojuszu z Francją i zaprzestania walk z imperium osmańskim ICO pozostał nam jako sojusznik Europie pozostali nam Habsburgowie pozostało nam cesarstwo, czyli byliśmy jeszcze cały czas mieliśmy wprawdzie podpisany rozejm z cesarstwem rosyjskim, ale to tylko razem nie mieliśmy pokoju podpisanego, a więc trzeba było szukać jakiegoś sojusznika w tej części tej części Europy na wyglądało na to, że jeśli rzecz nie koniec Francja na Austriaka miejsce cesarstwa władz stworzona na chronologię wydarzeń okazuje się, że Habsburgowie zainteresowali się tym o tym, przemierza możliwe dopiero wtedy, kiedy zagrożenie było już namacalne zmaterializowane, bo jesteśmy już 10 lat po bitwie pod Chocimiem jest rok 1600 osiemdziesiąty trzeci to Przymierze zostało zawarte 1 kwietnia tymczasem Turcy zbierali siły już od stycznia 81010 . roku 31 marca armia turecka ruszyła do Belgradu już pod wodzą sułtana, więc wzrostu to wygląda taki sposób, że Turcy zatknęli Buńczuk bączki wojenne zebrali wojska i ruszyli no i wtedy Austriacy czy teraz zorientowali, że o wali się troszeczkę troszeczkę szybciej Austriacy wiedzieli, ponieważ siedemnastym wieku też podkreślić doskonale funkcjonowała dyplomacja wywiad już wcześniej 1600 osiemdziesiątym drugim roku bardzo różne przesłanki wskazywały na to, że atak bo, bo to, że armia osmańska zaatakuje to było wiadomo tylko właśnie była presja, kiedy idzie na rzecz Sborna Rzeczpospolitą czy Nana na cesarstwo, ale już przesłanki 81002 . roku wskazywały na to, że mimo rozkazu sułtana będzie będzie jednak atak na na cesarstwo cesarstwo austriackie pytanie tylko było czy, na którą część imperium Habsburgów na nas, na którą te będą kiedyś kolejne zamki pograniczne czy to będzie złoty jakoś to będzie ten Wiedeń osiemdziesiątym trzecim roku, bo wiadomo, że atak pójdzie na nas na rezydencję rezydencję cesarską na na 1 wtedy trzeba było bardzo szybko po ma zintensyfikować czeka działania dyplomatyczne i zdobyć tego zrobić tego sojusznika zresztą nie tylko w Rzeczpospolitej, bo cesarz mając świadomość tego, że zagrożone są jakieś jego teren Pograniczny jego imperium, ale zagrożone jest 1 z jego rezydencji pamiętają ewidentnie nie była taka stolica takim znaczeniu jak dzisiaj myślimy to była 1 z cesarskich cesarskiej rezydencji, gdzie tam, gdzie był Dwór był tak naprawdę rząd więc, jaką zmienia rezydencję to, bo wszyscy się władza jest przenosili się talia, jakbym wiedział, że NATO jest tego rezydencja jest zagrożone zagrożone są jego dziedziczne terytoria etniczne ziemie, czyli dolna Austria to to jest to to jest kolebka kolebka Habsburga z górna Austria oraz tzw. wewnętrzną austro jest wtedy rozpoczął starania o zdobycie sojuszników nie tylko w Rzeczypospolitej, ale również zrzesza on jest cesarzem Świętego cesarstwa rzymskiego związku z tym również zaczął zwracać się do swoich poddanych do władców do władz rzeszy, żeby w razie zagrożenia tutaj Wiednia przesłali swoje kontyngenty z pomocą nie wszyscy władcy odpowiedzieli, a niektórzy rozpoczęli negocjacje, a ile nas to będzie kosztować i co za to będziemy będziemy nie jestem było naturalne, że to było naturalne, ale ta akcja dyplomatyczna cesarza była naprawdę ogromna i zmiana przyniosła spore efekt, ponieważ to wiele państ w rzeszy wystawiło te kontyngenty również poszło o trzecią za trzecią na Wiedeń także równolegle jak już to zagrożenie się zbliżało równolegle była prowadzona akcja dyplomatyczna w Rzeczpospolitej i w państwach państwo grzeszy Saksonii w Bawarii we Frankonii te kontyngenty przyszły nie odpowiedział pozytywnie elektor brandenburski wraca do tego przymierza zawartego 1 kwietnia 1600 osiemdziesiątego trzeciego roku gwarantem stał papież Innocenty jedenastej w traktacie ustalono, że jeżeli którekolwiek z miast będzie zagrożone, czyli 1 mógł Raków to druga strona pospieszy z pomocą i że pieniądze też rzucą cesarz papież potem także książęta włoscy do tego się dołączyli swoim groszem ten to Przymierze było dla Rzeczpospolitej korzystna byśmy obawiali się Turków i liczyliśmy, że jeśli przywiezie zostanie zawarte, jeżeli uderzenie pójdzie na Kraków to 1 odpowie pozytywnie, mimo że my zawarliśmy w 1600 siedemdziesiątym szóstym roku rozejm Żuraw Gnie się pokój radni różnie historiografii oceniane nie prowadziliśmy działań wojennych z Turcją, ale też nie odzyskaliśmy tego co straciliśmy w 1600 siedemdziesiątym drugim roku, czyli odzyskaliśmy Podola nie odzyskaliśmy Kamieńca Podolskiego to był cel Sobieskiego, ale to był też postulat ogromnej części szlachty szczególnie tej szlachty i tych ludzi, którzy uciekli z Podola 1600 siedemdziesiątym drugim roku przez następne lata domagali się, żeby coś zrobić, żeby oni nie mogli wrócić do swoich majątków i wrócić na swoje tereny, żeby odzyskać tą wielką twierdzę na na granicy Kamieniec Podolski po to, była rzeczywiście taka twierdza, która kradła bramą do Rzeczpospolitej od strony od strony Południowej, czyli jeśli pomyślimy o tym, że, że miały być zrealizowane plan odzyskania Podola to była doskonała okazja odzyskujemy Podole walczymy nie chcemy pokonać armię turecką sami nie jesteśmy w stanie potrzebujemy sojuszników będziemy walczyć nie na naszej ziemi, czyli tonie nasze ziemie będą niszczone przez Tatarów czy przez potężne imperium tylko będziemy na obcej ziemi za pieniądze czy w dużej mierze finansowane jednak sens robienia kasy papieskiej cesarskiej, więc jak tak sobie wszystko zbierzemy na to co się opłacało takich kultowych już wiedzieliśmy, że to uderzenie pójdzie na atak i wiedzieliśmy, że pójdzie, że pójdzie na Austrię tylko są te słynne słowa Sobieskiego mówiące o tym, że lepiej walczyć na obcej na obcej ziemi wrogiem niż na nas na swoje terytoria na własnych nie było wiadomo, że wraca z regularną armię imperium osmańskiego pójdą oddziały tatarskie, które nią wpłynęły, dlatego że te zarzuty uważają, iż ilość hejtu na własnej ziemi także jeśli przypomnimy sobie że, że dla Sobieskiego dla części szlachty takim programem politycznym było odzyskanie Podola to no to wiadomo dlaczego szliśmy nie tylko, żeby uratować uratować Wiedeń albo, żeby też osiągnąć swoje cele zniszczenie armii osmańskiej co pozwoliłoby na przyszłości odzyskać Podole i Kamieniec Kamieniec Podolski mówiłam o tym, że 31 marca armia turecka wyrusza do Belgradu pod wodzą sułtana potem szefem tejże wyprawy dowódcą zostaje wielki Wezyr kara Mustafa być może potem kilka słów o nim potem są Węgry i wreszcie na Węgrzech wyznaczono, że do zdobycia będzie Wiedeń tak pani doktor mówiła no jest 10 lipca pod murami Wiednia staje armia turecka no przecież panika straszna panika straszna to, że sułtan Mehmet czwarty ze brata miał takie bardziej znaczenie prestiżowe Aten są tam właściwie wielu wielu lat przekazy przekazał władzę wielkiemu reżyserowi tak naprawdę rządzi krajem kara Mustafa sułtan głównie poświęcał się myślistwo zresztą ma taki przydomek właśnie myśliwy spala, żeby tutaj kara Mustafa dowodził, że mieszka zaprezentowały się tak jak, ale też nie dziwię się lekarzem ustawa zdecydował się nie na zdobycie kilku kolejnych zagranicznych zamków wdarcie się w głębi terytorium wzorki tylko na podejście pod sam 1 zdobycie tego tego złotego jako co było zaskoczeniem dla sułtana, ale też dla większości dowódców, którzy szli z armią armia kara kara Mustafy armia była potężna armia była świetnie zorganizowana i wydawało się, że wszystko wszystko się uda, bo dla Austriaków no to było trudne do pomyślenia, że ta armia pojawi się, chociaż był taki wypadek w historii swe wsi 15002005 . roku armia imperium osmańskiego stanęła pod stanęła pod Wiedniem w okresie największej świetności imperium strasznie powtórzyła ta ta sytuacja cesarz uciekł kilka dni wcześniej wyjechał wyjechał do ulica, a potem jeszcze dalej rząd wylądowała w Pasawie już naprawdę bardzo bardzo daleko od tego teatr wojny zostały ewakuowane ze skarpy pozostał pozostał w Wiedniu garnizon i okoliczna okoliczna ludność właściwie ci, którzy nie byli w stanie się już ewakuować na ani liczyli na to odsiecz ani NATO od się bronić fortyfikacji było miasto było do żądania, ale ufortyfikowane to podało im ogromny ogromny atut było dobrze zaopatrzone no jednak 2 miesiące się utrzyma się utrzymało bardzo często mówimy od rzeczy, jakby zapominamy o tym, że jeśli zajrzeć jeśli, a 1 się tak długo bronił bronił bronił bronił i że rzeczywiście bardzo już po wielu tygodniach walkę te fortyfikacje były złym stanie były zrobione podkopy to naprawdę już wszystko wisiało na włosku, ale 1 się utrzymał wiele się utrzyma, więc warto wspominać też o obrońcach obrońcach Wiednia i że czekali, żeby także doczeka tej cieczy, że tak mężnie ważniejsze broni w mieście wybuchła wybuchła zaraza, więc ludzie częściej umierali nie w wyniku walki bezpośrednio z oko z armią, kto turecką, która atakowała praktycznie tam codziennie w wyniku ostrzału tylko w wyniku straszliwych warunków higienicznych, jakie panowały prawa panowały wmieście nad stan ryba, który był dowódcą został dwukrotnie dwukrotnie ranny to pokazywałby stan całego tego tego tego garnizonu, ale utrzymali się nie poddali się do dnia dzisiejszego dla Austriaków, ale przede wszystkim dla wiedeńczyków jak wspominają ten rok 1000 siedemdziesiąty trzeci to nie te kilka godzin bitwy tylko te te 2 miesiące udanej obrony takiej bohaterskiej obrony, która nas jednak przez bardzo wiele ofiar i to na każdym kroku w mieście było widać zresztą wiedeńczycy do dzisiaj może nie kultywują ale, ale pielęgnujące ślady ślady oblężenia na wielu kamienicach z dnia dzisiejszego specjalne jeśli kamienicę przebudowano dziewiętnastym wieku to pozostawiono kule armatnie pozostawiono podpis, że właśnie ta posesja została zbombardowana osiemdziesiątym trzecim roku, ale utrzymało się miasta 10 lipca, a pojawiają się oddziały tureckie 12 września jest bitwa, ale musimy powiedzieć wszystkim co pomiędzy działo się Rzeczpospolita dwudziesty niezwykle interesujące po 6 dniach od 10 lipca goniec cesarski i dociera do Warszawy pewnie zajechał sporo oko zdrowe tak inny inny inne środki transportu inne możliwości przemieszczania się tak dawna, chociaż jest właśnie przy rodzinie dystrykt, że mieści się no proszę oczywiście polskiego króla o to by dopełnił warunków przymierza Sobieski się wahać decyzje natychmiastowe decyzja decyzja jest natychmiastowa bardzo szybko zbiera oczywiście to, że ruszy własną osobą jak w specjalnej jak to mówią Austriacy to było to było wiadomo, ale miał też pełną świadomość tego, że nie tylko jego osoba jest ważna też wielokrotnie pytali Austriacy czy na pewno ruszy, bo jego autorytet zwycięst w nad Turkami zresztą nieważne dochodzą darmo mężczyzna dowodzące, ale on musi dać siły czas na zebranie sił Rzeczpospolitej Rzeczpospolita jest ogromne ogromne rozległe rozległym państwem i zebranie zebranie tych oddziału ściągnięcie ich terytorium ziem ziem ruskich czy w ogóle rzetelnie się spóźniają już panować nad nie będą na nich czekać nie będą na nich czekać Litwini 7 spóźnili pewnych względów takich politycznych, a nawet już nie kwestii odległości jaka, więc Sobieskim niczego, ale nawet to zebranie zebranie armii koronnych pod dowództwem Hetmana Jabłonowskiego Hermana polnego i Kwaśniewskiego zajął zajęło sporo czasu więcej niektórzy mówią OUN Sobieski dojechał potem Wiedeń zatrzymał się w każdym kościele nam się i w Częstochowie w tym Krakowie długo się mogli w tarnowskich górach i będzie się modlić za wiadomo, że Króli orszak królewski podróżował inaczej niż całe wojsko musiało się zabrać z taborami musiało, a na potrzebował zdecydowanie zdecydowanie więcej więcej czasu, więc królowi wypełniała ta podróż pod Kraków potem na Śląsk wypełniały właśnie z firm, które takie kwestie bardzo SM symbolicznych jest to, a już najbardziej symboliczne jest oczywiście bardzo wielokrotnie podkreślany w tych opowieściach o o wyprawie pod Wiedeń to symboliczne przekazanie w klasztorze jasnogórskim szabli po Hetmanie Żółkiewka właściwie głowni już tylko głownia była zachowana przekazanie Sobieskiemu, żeby mógł dopełnić tego wniosku czy jak był wychowywany właśnie, żeby pomścił pomścił śmierć śmierć pradziadka tam mnóstwo takich symbolicznych symboliczne spotka wojsko się wojsko się zbiera wojsko rusza kilkoma kolumnami przez Śląski właśnie przez Morawy i na z naszego punktu widzenia może się wydawać, że to było wszystko tak strasznie wolno i że to wojenna tamci się bronili w tym jedni, a to wszystko niestety kontyngenty rzeszy innych to skutek szło wolno, ale naprawdę potężna armia, która szła miała świadomość kampanii, która będzie trwała wiele tygodni ona szła z ogromnymi taborami jest szła akurat naszym przypadkowo, bo komisja też szła Piechota to to było ogromne przedsięwzięcie logistyczne te armie musiały być musiały mieć odpowiednie leżał musiały być odpowiednia precyzowane one szły po kilka mil dziennie latem proszę pamiętać też też jeszcze jest dla złota jest jeszcze strasznie gorąco, więc to był o o groźne byłoby go jeszcze wydarzy to i tak ogromny ogromne przedsięwzięcie logistyczne potężny majstersztyk, że w 1 czasie udało się zebrać czy to podkreśli to potulny tego udało się zebrać tyle tysięcy żołnierzy, którzy przybyli z najróżniejszych zakątków nie tylko Rzeczpospolitej, ale również cesarstwa cesarstwa, jakiego nabrały siły, ponieważ to zawsze bardzo trudno oszacować zwykle zdania uciekają pod nimi chodzi o armię turecką spotkałem się z taką takimi widokami między 140  000300  000 o doniesienia trochę musimy tak bardziej od 65  000 ważność tego czy będziemy liczyć tabory nie będziemy liczyć jeszcze policzymy Tatarów czy nie doliczymy Tatarów pomija się policzmy Policzna wszystkich to na maksymalnie myślę że, chociaż jak mawiał Hetman Chodkiewicz szablą po żadnej szabla szalonego i nie są różne tak jest tylko oczywiście strasznie trudno doliczyć, bo co innego było n p . taki na papierze, że tyle ile chorągiew, ale były jeszcze martwe dusze albo po drodze ktoś zachorował albo no właśnie czy tych pocztowych należeli pachołków postawy należy liczyć raczej tak po 6070   000 po każdej stronie tak, by tak oczywiście jest wyrównana tak to jest tak 1 z największych starcie największych bite w jakie, jaki widziała 17 wierna Europa to przy tamtej możliwościach improwizacji i wystawiania w latach, które trzeba było płacić zaliczki trzeba, bo tych ludzi wezwać to trzeba było robić zaciągnie w najróżniejszych tej także udało się wystawić tak krótkim czasie tak potężne armie to było ogromne to był ogromny ogromny wysiłek naprawdę także te 150 tak trochę za dużo na tych Turków, ale im bardziej podnosimy liczbę i pokazujemy ten przeciwnik był większy tym większe w naszych oczach pani Maria re, a 2 większe że, aby była mała ta armia NATO 2 lata nie było wielkiego zwycięstwa dobrze pani doktor idą przez Śląsk Morawy Czechy i idą do idei doszli inni dotarli dotarli i zaczęli się pod koniec sierpnia, bo właśnie pod koniec sierpnia doszło do spotkania Sobieskiego z dowódcą wojsk cesarskich Karolem lotaryńskim i tego spotkania będą tam do tronu Polski właśnie tego spotkania się bardzo obawiano spotyka się 2 zaprawiony w bojach jak mogę powiedzieć dowódców bardzo doświadczony no niestety Karolowi ta kampania wiosenna się nie udało praktycznie stracił stracił wszystko, ale nie stracił dowództwa nad nad wojskami nad wojskami cesarskimi jest bardzo oddany cesarzowi jest bardzo dane z oddane sprawie jest doświadczony, ale no właśnie, ale jest byłym konkurentem Sobieskiego to drugi dwukrotnie raz był przeciwko ich niemieckie, ale dwukrotnie ubiegał się o o tron Rzeczypospolitej raz przeciwko Sobieskiemu mało tego ożenił się z wdową po Michale Korybut Wiśniowiecki im serdecznie znienawidzonym przez przez Sobieskiego jego Szanowna małżonka nie Eleonory Wiśniewskiego bardzo nie lubili byli na czele opozycji przeciwko niemieckiemu nie było wiadomo co wyjdzie z tego spotkania opisy Sobieski bardzo dokładnie opisał to spotkanie swoich listach do Marysieńki był niezwykle zadowolone z tego spotkania Karol lotaryński weszli we wszystkim zgadzał się z Sobieskim tam nie było jakiś się jakiś sporów wręcz wręcz to oni obaj musieli przełamywać pewien opór innych dowódców, a szczególnie margrabiego badeńskiego, który miał inne pomysły na ataki miał zupełnie inne pomysły na to NATO odszedł oni tutaj występują bardzo bardzo zgodni to myślę, że to jest 1 z jakby takich źródeł sukcesów tego, że tych 2 wybitnych dowódców po, których można było się spodziewać zupełnie czegoś innego takie jak lwica aż wreszcie żali się żeni się dogadali natomiast teraz do dnia dzisiejszego kłócą się historycy czy ten plan bitwy pod Wiedniem toby wymyślane przez Sobieskiego czy przez lata ryńskiego i oczywiście tak jak mamy wspólną historię mamy różną pamięć taka sprawa Sobieskiego latarni etyka jest cały czas podkreślana i no i historycy sobie czasami nie mogą z tym poradzić kto, więc teraz takim najbardziej kompromisowym rozwiązaniem takim, że historiografia jest właściwie oni obaj niezależnie od siebie doszli do tego, że należy atakować i od strony lasu Bielańskiego wzgórz właściwie lasu lasu wiedeńskiego ani wędrować tak jak chciał przewodniczący rady wojennej Herman jeśli nie nie wędrować w stronę południa w stronę winno stać co zajęło strasznie dużo czasu mogłaby doprowadzić do tego, że już między czasie rem usta zdobyły Wiedeń, ale też niesamowita historia jest, ale dzisiaj zbiera oraz jakie projekty dla budowy, choć z dala od, ale to było strasznie z punktu widzenia takiego myślenia taktyki siedemnastego wieku to było to nowatorski w kraju, więc się dla wiedeńskiej, kiedy się wybrała nas, że to jest to te duże nie są wysokie mamy po 300400 kilkadziesiąt metrów, ale są strasznie gęsto to jest strasznie zły agent bowiem mówimy o naszej jedenastki nam się wydaje, że wróżka organizowała dla raka może jeszcze raz wiedeńskiego Straussa piękna muzyka 1 to był morderczy do dzisiaj dzisiaj jak idzie nożami dobre obuwie i dobrą zaprawę, żeby na wagę bieżącego tak natomiast tam trzeba było znowu wciągnąć, a ciągle działa to nie wszystkim oddziałom się udało akurat wojsko oddziałom Kąckiego naszego generała artylerii da się udało, ale nie wszystkim udało się wciągnąć ciągle działa na te na tych Góra 26 armat tak musiałem się tysiące ludzi pierwsza z ciężkimi muszą ciała przez te chaszcze skoro miejsce musiało się przeżyć przez las przez las wiedeński to była taka zapora naturalna jesieni dziwie, że początkowo zwiady czy tatarskie cedent mówiła o tym, że armia idzie oświatowa idzie przez las wiedeński w ogóle nie spotkały się, jakby z odzewem naczelnego dowódcy ocenia Persson nie wyobraża, że oni market tysiące tych ludzi już przeszło też setki kilometrów się dostać od 1 jest na sam koniec zadaje sobie taki trud, żeby wejść na te wzgórza lasu wiedeńskiego się używam lasu wiedeńskiego ten Lasek to taki sprawia wrażenie, że nam się ze taki spacerowy 1 toi to jednak jest bardzo gęsto zalesione pasmo pasmo gór no właściwie no dziś, by to nie takie wysokie góry, ale lata dla tamtej armii to był naprawdę ogromne wyzwanie to było także część wojska przedzierała się przez ten las wiedeński bo kiedy zaczęła się bitwa to oni się oni się ono się rozdzielili tak do zarówno przed przeprawą przez Dunaj w 4 tory w jakimś czasie jak w trakcie trakcie przeprawy no bo trzeba było zbudować specjalne mosty dla tych armii, więc armia bawarska przez przechodziła przez krajem natomiast, w którym przez kilka dni trwa ta przeprawa była okazja, żeby naradzić się wszystkimi dowódcami rozpisać, kto jak ma jak ma się ustawić o to też były spory gdzie kto tu stanie, ponieważ siedemnastym wieku był pewien taki szyk bojowy, bo taki od batalii mówiła o tym, które skrzydło jest bardziej uprzywilejowana, które nie prawe skrzydło zawsze było bardziej uprzywilejowane na środek taki środek tak nowe lewe skrzydło i akurat w tym w tym roku bojowym, które zostało wypracowane podczas tych najróżniejszych narad przyjęto bardzo jednak szerokie rozstawienie na wielu na wielu wzgórzach praktycznie od Dunaju aż do rzeki do 1 do rzeki jedynki prawe skrzydło zajęła armia Rzeczypospolitej, czyli wojska wojska Sieniawskiego Sobieskiego Jabłonowskiego potem potem wojska wojska niemieckie bawarskiej Frankowski i cesarskie dosłownie najbliżej najbliżej Dunaju na tej lewej flance tam miały dowodzić luterańskiej Karol związku z tym oni, ponieważ jak już przygotowano ustawienie ten szyk bojowy ani przedzierali się już przez te skórze lasu wiedeńskiego w kierunku tych swoich pozycji opozycji wyjściowy także w tym także jak bitwa rozpoczyna się rankiem 12 września tymi siłami, które nie były w lesie czy Polacy cały czas jeszcze przed jeszcze więcej, bo mają najdalej tak, bo są naprawy na prawie taki Południowej dodatkowo złe France, więc oni idą idą najdalej ten będą lasów południu wyjdą z lasu po południu tego dnia Austriacy nie zapomnieli, że oni od piątej piątej rano już walczyli naprawdę walczyli o każdą winnicę o każdy Murek każde każdy tam resztki zabudowań, jaki zostały tam był niesamowicie strasznie zacięte zacięte zacięta walka mamy dopiero 13 Odra wyłoniliśmy się z lasu, bo na armię do ostrego grania wydarzenia wcześniejsze jeszcze było rozeznanie jak zawsze powtarzam, że liczy jak długo tylko jakim efekt, jakim efektem jest 12 godzin walki, a potem pół godziny szary szarży znaczy tak Sobiecki jak się pojawił Nana Nana na wzgórzach jeszcze dzień przed bitwą ją wspomina swoje korespondencje, że był bardzo niezadowolone z tego co zobaczą i z tych map, któremu wcześniej dostarczono dlatego, że jakby na tych mapach nie było wyznaczonego drugiego takiego pasma niewielkich pagórków i okazało się że, że nie będzie możliwy taki atak jako jak on pierwotnie myślał tylko miał świadomość tego, że bardzo dużo czasu zajmie zajmowanie tego drugiego pasma tych pomniejszych pagórków no bo po drodze były takie wozy jak 1 gorszy widoczny gorsza widać nie jest ani miał świadomość tego nawet pisał, że bardzo możliwe, że trzeba będzie rozłożyć tę bitwę na na na kilka dni ten zacięty bój, który toczą się od samego samego rana na lewym skrzydle spowodował, że te wzgórza udało się udało się bez żadnego problemu zdąży z dużymi problemami, ale udało się zdobyć ogród tak dużymi problemami, ale udało się zdobyć natomiast na na środku w ośrodku zgrupowanie jak również na prawym skrzydle okazało się, że teren ma tego, że sama ich wąwozy jakiś ogórki tego nadaje się do ataku ataku tej szarży i po tych z takich próbnych ruszyła rzeczywiście cała Konica zarówno Rzeczpospolitej, jaki te oddziały jazdy, które przeszły również, że zrzesza szczególnie SM tak były w środku w środku zgrupowania także była to naprawdę 1 z największych szarży i znowu mieliśmy świetny pomysł jako prawego skrzydła mieliśmy najbliżej do obozu kara Mustafy obozy kara Mustafy w ogóle obozy wojenne imperium osmańskiego nie tak jak nam się wydaje, że to tam na obóz wojskowy 1 one miały były formowane na na na kształt tego rodzaju takiego, jakiego Pałacu były wspaniałe pięknie dekorowane namioty były zagrody tam były namioty, które spełniały najróżniejsze funkcja to 1 wykonywano kary i tam było dla kata to była Łaźnia, bo importu to było całe miasteczko w całe miasteczko oprą się tego miasteczka zwykłych białych namiotów, których mieszkali, a mieszkał tysiące zwykłych żołnierzy na ukazało się, że akurat tego centrum dlatego na taką miejsca, a miejsca, w którym przez okres oblężenia mieszka kara Mustafa najszybciej dotarli Polacy wojska koronne najmniej na zdobyliśmy także skład zresztą opisuje doskonale Sobieski w liście z namiotów we we włoskich okazuje, że to wszystko co wcześniej było kara Mustafy teraz jest w jego w jego regularnie do Krakowa taki nawozy i Krakowa oczywiście też się wiele łupów wpadło w ręce dowódców polskiej czy nawet jakiś taki pośredniej szych żołnierzy, ale wszyscy wybrali także w 2 na polu na Acta więcej już podobno realizatorzy buty ściągano tym poległym i gorsze wszystko wszystko okaże się też łupy pierwsze tak wierzę w kolejności też zdobywają nasze wojska i Sobieski 1 chwali zresztą no a potem odbiło na niebo Boga o nas okrzyknięto takim strasznie chciwy zachłanny mi takim, kto tam zagarnął cały cały obiad zjemy czekano tak wiadomo, że jak idzie kilku się bije na to nie chcą, żeby cały łup wpadł w ręce 1 jednak dowódcy Warty na miecze wyziera król pisze 2 listy zaraz po bitwie w nocy no to jest 1 do papieża Innocentego jedenastego ze słynnymi słowami przybyliśmy zobaczyliśmy Bóg zwyciężył na drugi rzecz jasna do Marysieńki od słów się, zaczynając Bóg i pan nas na wieki błogosławiony dał zwycięstwo sławę narodowi naszemu o jakiej wieki przeszłe nigdy nie słyszał no i potem te wozy do Krakowa z łupami został odprawiony bardzo duże straty po stronie Turków duże straty, ale nie udało się osiągnąć udało się podczas tej bitwy osiągnąć to co było w zamierzeniu wojsk cesarskich samego cesarza udało się przejść odsiecz Wiedniowi odblokować 11 został odblokowany nie udało się to na czym zależało Sobieski Emu, czyli armia turecka nie została rozgromiona za Sobieski był takim wojskowym, który uważał, że trzeba zniszczyć siły, żeby żywo przeciwnika takie musi to pod Chocimiem doskonale udało, bo to ci, którzy nie zginęli polubić też na to się potopili Dune w dnie przewożenie Dunaju tylko mieć to była bitwa pod Chocimiem była 11 listopada, więc to ta woda była lodowato zimna więc, więc no po prostu ten, kto wpadł dowody jeszcze nie umiał pływać to niebyła umiejętność powszechna ani po prostu ginęli w swym momentach wody natomiast tutaj pod Wiedniem jednak dużym oddziałem udało się udało się uciec stąd też kolor, jakby następstwo jako kampania ta jesienna i kolejne kolejne bitwy i ten tata Pogoń poza za za oddziałami z oddziałami imperium osmańskiego, bo no Sobieski chciał jednak do doprowadzić do tego, żeby zrealizować swój cel zniszczenie tej armii rosnąć tak tak żeby, żeby na trochę się pośpieszył i w pierwszej bitwie pod parkanami 1 października dostał straszne lanie nawet zagrożone było jego jego życie poczekaliśmy na co było złe rozpoznanie złe dowodzenie wszystko tam co mogło się nie nie udać 1 października, by się nam nie udało, ale 9 października doszło w tym samym miejscu właściwie do kolejnej do kolejnej bitwy, która była zwycięska i właściwie w tej bitwie znowu tuż nad Dunajem znowu doszło do takiej sytuacji, że te siły, które nie wytrzymała siły imperium osmańskiego chronimy się nie wytrzymały w polu zaczęły się wycofywać w kierunku rzeki most prawda rzeka też już jest październik już tego bardzo wielu z nich podtopiło także ta druga bitwa pod parkanami, a z punktu widzenia takiego no tych tych założeń Sobieskiego było właściwie ważniejsza niż Wiedeń, bo tam ta musi rzeczywiście udało złamać złamać tę armię zniszczyć zniszczyć przeciwnika zresztą no a potem na fali tego sukcesu odzyskać jedno z najważniejszych twierdz na Węgrzech, czyli Energą na polską strzechą także do dnia dzisiejszego w katedrze została 2 lata osiemnastym wieku jest kaplica, w którego w tej kaplicy tablica poświęcona Sobieskiemu jako temu który, który odbił ścierką, który jest taką to jest taki taki gnie w nowie węgierskie dla nich jest to też ma takie symboliczne symboliczne znaczenie także dwudziestym wieku został ustawiony pomnik Sobieskiemu targom ma no w podzięce za to na lata wielkie za wielkie zwycięstwo i o odzyskanie tej tej twierdzy z rąk z rąk tureckich także Sobieski miał świadomość tego, że pod Wiedniem łupy łupami wszystko wielkie wielkie zwycięstwo ogromna ogromna sława chęć jeszcze czegoś tam brakuje jeszcze musi coś osiągnąć to teraz zapytam o skutki efekty takie długofalowe dla imperium osmańskiego imperium osmańskiego potęga została zatrzymana natomiast nie została zniszczona i okazuje się, że to, że przez następne kilkadziesiąt lat, bo aż do roku 16001010 . do pokoju karłowickiego cała cała liga, bo to powstała w roku następnym liga święta w skład, której weszło cesarstwo Rzeczpospolita później również cesarstwo rosyjskie Wenecja papiestwo, że kilkadziesiąt lat zajęło też państwo pokonanie imperium imperium osmańskiego to pokazuje, że te imperium siedemnastym wieku, a było niezwykle silna po i mimo tego, że mówiło się o kryzysie i tak daje, gdy to jednak struktury tego państwa jeszcze siła armii była tak duża, że to imperium było w stanie jeszcze przez kilkadziesiąt lat opierać i tak naprawdę zostało pokonane przez innego wielkiego wodza wojen wojen tureckich, a przez Eugeniusza sabaudzkiego szczególnie jego wielkie zwycięstwo po ZO 1600 dziewięćdziesiątym siódmym roku to jest zwycięstwo, które złamało rzeczywiście złamało armię imperium imperium osmańskiego i potem już podejść klęsce imperium przystąpiło do no do pertraktacji warunki warunki pokoju za ale, ale jeszcze od jeszcze jeszcze przez no kilkanaście kilkanaście lat po Wiedniu odpowiednio walczyło także to pokazuje jak imperium było było silne na jej najwięcej zespół oczywiście cesarstwo cesarstwo albo nie także pod Wiedniem no to zyskało to zyskało dzięki temu, że przez następne lata konsekwentnie praktycznie co roku były prowadzone kampanie przeciwko przeciwko imperium osmańskiemu i tak kawałek po kawałku najpier w zaczęły być uzyskiwane te terytoria, a które no należały się nominalnie były terytoriami ważącymi Habsburgów, bo oni byli tytularnymi królami Węgier tylko przez długi okres czasu tak naprawdę mieli skrawki tego Królestwa węgierskiego, ale oni zaczęli właśnie latach osiemdziesiątych odzyskiwać dopiero 80 szóstym roku odzyskali odzyskali budę potem kolejne kolejne terytoria na, a potem weszli już na terytoria w latach dziewięćdziesiątych już pod koniec 80 latach dziewięćdziesiątych na terytoria, które już od setek lat były były tureckiej to było już na coś nowego, że chodziło o imperium bardzo bardzo daleko jest ofensywna się co tak też jest także i to kolejne kolejne jeszcze buda to już są jeszcze czasy, kiedy w armii austriackiej armii habsburskiej odgrywa ważną rolę Karol lotaryński bardzo szybko umrze i potem właściwie rolę tego głównodowodzącego drzewo, a Eugeniusz sabaudzki jeśli dzisiaj pytać Austriaków o o takiego wodza pogromcę pogromcy Turków to oni pamiętają oczywiście, że Sobieski był pod Wiedniem dowodził pod Wiedniem ale, ale ten, który dokonał tych największych podbojów, który złamał potęgę imperium osmańskiego jednak Eugeniusz sabaudzki tam widać, bo on zarobił na tej wojnie był też oprócz tego, że świetnym wodzem był też doskonałym zarządcą armii takim trochę kredytował cesarz był ciągle brało jakich znad Renu biznes robi świetne bardzo dbała o swoich żołnierzy toczy, ale trzeba przyznać no i miał sporo pieniędzy i to dzisiaj do dzisiaj w Wiedniu widać jak się patrzy na to rezydencję na Belweder to tak widać na kolekcję książek na rozmachem to było z rozmachem to był naprawdę wielki wielki wielki dowódca wielki organizator wspaniały mecenas mecenas sztuki i no i do dzisiaj do dzisiaj te wszystkie jego realizację pewną przeto przypominają potęgę potęgę już są polskie Rzeczpospolita prócz tych wozów, a Rzeczpospolita no właśnie tutaj się pojawił problem, bo OKE w przystąpili ćmy do ligi świętej i realizowaliśmy przez następne lata ma wyznaczone wyznaczony plan walki imperium osmańskim problem polega wartym Rzeczpospolita miała trochę inne plany dla tych 2 i Sobiecki troszeczkę troszeczkę inne inne plany Rzeczpospolitej oczywiście zależało głównie chodziło o odzyskanie Podola, ale taki jest takim dziwnym trafem Sobieski mała atakował w tym Kamieniec Podolski tamten był bardziej zainteresowane tym, żeby zdobyć Smuda wie Księstwa naddunajskiej, czyli trochę tak kosztem Rzeczypospolitej czy jakby dzięki wojskom Rzeczypospolitej dzięki wojskom koronnym realizował swoją politykę dynastyczną to nie było nic nowego to nie jest tak, że to co tak sobie wiedział jak uba w, którą on widział Jakuba musiał zapewnić tak samo postępował ze mną trzeci waza kilkadziesiąt lat wcześniej, kiedy utracił tron świecki chciał wciągnąć Rzeczpospolitą do walki przeciwko swojemu właściwy jedno państ w przeciwko królestwu Szwecji to podarował Rzeczpospolitej ją w Rzeczpospolitej Estonię i spory dynastyczne przerodził się spór między państwami, które trwały też następne kilkadziesiąt lat, mimo że pod nim lata ganiali potem walczyli o ujście Wisły teren ten konflikt naprawdę no no strasznie wykańczając dla dla dla Rzeczpospolitej, a tutaj Sobieski robi podobnie realizuje realizuje swoje plany dynastyczne przy pomocy wojsk Rzeczypospolitej nie udaje się tych plan zrealizować kolejne kampanie w Dausze po wyznaje wdał się ojca prawdzie był pod Wiedniem znowu jest jakby nawiązanie do Zygmunta trzeciego władze, które wysyła Władysława czwartego w areszcie Władysława swojego najstarszego syna wysyłał różne kampanie wojenne czy pod Smoleńskiem 1 i i ile oczywiście Władysław zdobył taką sławę ważnego dowódcę i Mir w wojsku, bo nie mógł sprawować żadnych urzędów, więc boom, jaki tam inne rynki Sobieski jest dokładnie to samo tą samą ścieżką tylko, że Jakub no nie był daleko potrzebą na taką na takim ska jak Władysław czy jak właśnie jego jego ojciec, więc w kampanii 81006. 1001. roku SO ska kampanie nieudane nie mogliśmy nic zdobyć nie mogliśmy się wycofać z tej wojny i tak w tej wojnie trwaliśmy już Sobieski zmarł dopiero doszło do do zawarcia pokoju w Karłowicach na mocy, którego udało się w końcu zrealizować to co co byłaby powodem przystąpienia do wojny, czyli uzyskaliśmy to pod alejkami jest to, więc właściwie z perspektywy wieziemy na nie dostał się dobrze skończyło, bo w końcu odzyskaliśmy nie zazwyczaj Sobieskiego, ale odzyskaliśmy Podole i i ten kamienie, więc znowu jest strasznie trudna ocena czy warto było i płace to nam było i ale ale Sobieski jak próbował się migać ligi świętej wycofać to oczywiście opozycja zaraz go atakowała także już ostatnie lata jego życia to praktycznie nie miał możliwości manewru ani prowadzić wojny, bo nie miał na nią pieniędzy ani podpisy spokoju, bo na to nie miał nie miał zgodę pozostawało trwać w jakimś takim dziwnym w innym związku tak jak mówię na sam koniec Karłowice nie zapomniano Rzeczypospolitej i Podola odzyskaliśmy dr Anna Żebrowska muzeum Pałacu króla Jana trzeciego Milanowi bardzo dziękuję pani doktor dziękuję bardzo dziękuję państwu zaproszone informacja po informacji oczywiście wracamy Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR - KAROLINA LEWICKA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Z Dostępem Premium TOK FM odsłuchasz każdy podcast! Nie czekaj, zacznij słuchać wygodniej z pakietem "Aplikacja i WWW".

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!