REKLAMA

Dzień Pamięci o Zagładzie Romów - w czasach nazizmu wymordowana 80% tej społeczności

Popołudnie Radia TOK FM
Data emisji:
2019-08-02 14:20
Prowadzący:
Czas trwania:
13:54 min.
Udostępnij:

Od marca 1943 do lipca 1944 naziści deportowali tysiące Romów i Sinti z jedenastu krajów europejskich do niemieckiego obozu zagłady Auschwitz-Birkenau. Niemal wszyscy zostali tam zamordowani. 2 sierpnia 1944 zabito ostatnich Romów i Sinti w obozie BIIe – ok. 4200-4300 osób. Różne relacje mówią o próbach oporu w tym dniu, a także o oporze przeciwko pierwszej planowanej likwidacji obozu w kwietniu i maju 1944 roku.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Maciej Zakrocki dzień dobry ponownie zaproszą na ostatnią część popołudnia Radia TOK FM no a teraz będzie rozmowa o smutnych tragicznych wydarzeniach z przeszłości wszystko zaczęło się 21 listopada 1996 roku, kiedy w Oświęcimiu z inicjatywy stowarzyszenia Romów w Polsce zorganizowano konferencję zagłada pamięć nadzieja, którą przyjechali liderom z wielu państ w Europy Stanów zjednoczonych i po 3 dniach obrad przyjęto proklamację ustanawiającą 2 sierpnia każdego Rozwiń » roku międzynarodowym dniem pamięci o zagładzie Romów, dlaczego 2 sierpnia to będzie pierwszy pytanie do naszego gościa jest pani dr Joanna Talewicz-Kwiatkowska Uniwersytet Jagielloński, ale także państwowe muzeum Auschwitz Birkenau łączymy się nasi goście przez telefon dzień dobry dzień dobry witam państwa serdecznie panie doktorze no właśnie 2 sierpnia, a więc no to bardzo aktualności, że tak powiem temat proszę tylko właśnie przypomnieć wyjaśnić, dlaczego ten dzień jest właśnie dniem nie Narodowy dzień pamięci o zagładzie Romów dokładnie tak to dzisiaj mija 705 rocznica likwidacji specjalnego obozu dla Romów podobozu dla Romów, które utworzono w Auschwitz jak mało pierwszy transport Romami od właśnie do tego obozu mieli być deportowani europejscy Romowie z krakowską okupowanych nazwiska kolegów współpracujące pierwszy transport dotarł do Auschwitz 26 lutego czterdziestego trzeciego roku oraz obóz zlikwidowano kilka kilka miesięcy po tym fakcie właśnie noce drugiego na 3 sierpnia wcześniej zdrowych silnych mężczyzn młodych wysłano do obozu w głąb rzeszy prawy brzeg i Buchenwald pewne pozostały przy życiu i 412004000 starą mu zgładzono komórek w komorach gazowych, które wywieziono do obozu w głąb rzeszy oni powrócili wraz z Żydami także zostali zamordowani w komorach gazowych dla 2 sierpnia jest symbolem jest symboliczną datą, bo dla nas jest to dzień, które chcemy uczcić pamięć wszystkich pomordowanych w czasie Narodowego socjalistów co chcieli mu przepraszam Romów w zajmie się powiemy tegorocznych obchodach myślę, że dla wielu słuchaczy bardzo ciekawy będzie też przypomnienie, dlaczego w ogóle Romanie Romowie znaleźli się w gronie no właśnie tych społeczności tych narodów, które zostały również objęte zagładą no bo powszechnie znana jest w koncepcji Narodowego socjalizmu im w doktrynie politycznej faszystowskich Niemiec sprawa likwidacji tzw. ostatecznego rozwiązania kwestii żydowskiej natomiast mniej wiele na pewno jeśli chodzi właśnie o o ten wątek w kontekście panu tych jest to bardzo smutne, ponieważ w czasach Narodowego socjalizmu załadowano około 9080 % wszystkich europejskich Romów, a zatem znakomitą większość populacji europejskich Romów Auschwitz-Birkenau stał się symbolem masowej zagłady naszej mniejszości te trzeba określić jasno wyraźnie, że Auschwitz-Birkenau nie był jedynym obozem, który mordowano Romów mordowano ich we wszystkich obozach śmierci nadal nie na terenie całej okupowanej Europy w Polsce obecni byli w polskich getta nie ma polskiego getta pewnie byłoby AW zasadzie być warszawskie specjalne rozporządzenie rady z Żydami pływanie za murami zgodnie, z którym wszyscy Romowie na terenie powiatu szopki musieli być umieszczeni w getcie stamtąd razem z Żydami byli deportowani i zabici zamordowani w obozie śmierci tablice masowa eksterminacja poza obozami, czyli mordowania Romów tam, gdzie ich złapano zostaną czy ginęły ogromne grupy ludzi, które masowo, które chciała masowo masowo grzebano tragedia na ogromną skalę wszystko rozpoczęło się po wyborach 3003 . roku w Niemczech, ale tej ustawy norymberskie były tym tak bardzo bolesnych skutkach narodów dokumentem i boi się prawem, które było wdrażane na terenie Niemiec, ponieważ ustawy norymberskie dokładnie w tym samym stopniu obejmowały Romów dokładnie takim samym stopniu odpowiedziami, jakie obejmowały, że piętro mogę stopniowo byli pozbawiani praw praw obywatelskich i wykluczani ze społeczeństwa niemieckiego trzydziesty siódmym roku, czyli jeszcze przed wojną rozpoczęła się rejestracja na masową skalę badania antropologiczne, których uwiera idei byli Romowie progu wreszcie wybuch wojny zaostrza sytuację, ponieważ prześladowania rozprzestrzeniły się wraz z tym jak Europa była okupowana, bo zgodnie z różnymi modelami współpracy nazistowskich Niemiec krajami współpracy we współpracy współpracującymi z, a więc na to wszystko, żeby po wybuchu drugiej wojny światowej zaczęło przybierać naprawdę masową skalę natomiast Auschwitz dla to jest ten dokument czy taki rozkaz Święcicki, który podpisuje 16 grudnia czterdziestego drugiego roku Heinrich Himmler zgodnie z tym rozporządzeniem Romowie mieli być zlikwidowani fizycznie ex terminu ani w obozach śmierci w styczniu dodatkowe wynagrodzenie do tego dokumentu przy 6 o tym, że to Auschwitz-Birkenau i wojny Langer specjalny obóz można nauczyć Bill kanał będzie tym miejscem, gdzie w ramach europejskich będzie się koncentrować jak najszerszym stopniu jak najszybszym czasie najkrótszym czasie po prostu ich likwidować w związku z tym ta skala tragedii była ogromna i chcę powiedzieć, że zgodnie z badaniami rasowymi, które były prowadzone od 3007 . roku 8 pokoleń wstecz się naziści cofali zgodnie z tymi przepisami wystarczy Łowicz 1 dwójka Wojda pradziadków cofają się 8 pokoleń wstecz żeby, żeby taka osoba była uznana za Cygana w wojnę i tym samym deputowana do obozu śmierci do oczyszczenia chodzi o o o to, żebyśmy tylko wspominali to najbardziej dramatyczne rzeczy ale, toteż może jednak warto powiedzieć, że znany wszystkim myślę mam nadzieję dr Josef Mengele, którym właśnie mówiło Anioł śmierci, że to ten człowiek, który przeprowadzał na więźniach eksperymenty no właśnie w dużym stopniu były eksperymenty na Romach prawno, aby powiedziała mocniej Romowie byli najliczniejszą grupę GOPR grupą ofiar eksperymentów man daleko mało tego Josef Mengele swój główny gabinet ulokował właśnie na terenie obozu cygańskiego kobiety ciężarne bliźnięta romskie żydowskie dzieci to ofiary to ofiary jego eksperyment jak jeszcze jeszcze raz podkreślę w większości byli to byli Romowie przebywające w obozie jakiegoś flagę, a proszę powiedzieć, bo to jest znowu bardziej związany jak rozumiem pewnego rodzaju tradycją romską no to jest pewnego rodzaju zaskoczeniem myślę, że też dla wielu słuchaczy to co powiedziałem na początku naszej rozmowy, że dopiero w listopadzie 1996 roku pojawia się ta inicjatywa, aby 2 sierpnia sierpnia był właśnie tym dniem pamięci orzekł o zagładzie Romów czemu tak późno czemu tak późno Romowie m. in. zaczęli o tym wszystkim mówić no ja nie może domagać się pamięci ale, ale z to jest naturalne oni zasługują na pamięć tak jak no mamy chwilowo na zerwanie chyba połączenia, ale mam nadzieję, że na szybko wróci, bo bardzo bym chciał, a pani doktor odpowiedziała nam na to pytanie, bo to rzeczywiście bardzo bardzo ciekawe, dlaczego tyle lat musiało upłynąć od zagłady Romów, zanim oni sami zaczęli o tym, o tym mówić no właśnie dopiero po dziewięćdziesiątym szóstym roku, a więc w końcówce dwudziestego wieku pojawia się ta inicjatywa ustanawiające drugi świetna dniem w międzynarodowym dniem pamięci o zagładzie Romów cały czas czekamy na połączenie, a właśnie mamy z dala tak pani doktor bardzo prosił oto odpowiedź bardzo mi na niej zależy tak mówią też nam się przerwało pozwolenie i tutaj bowiem muszą rozpocząć albo sprostowania totalnie dziewięćdziesiąte szósty rok, kiedy wszystko zaczęło oczywiście prawdą wszystko co pan, mówi że ta proklamacja ustanawiający dzień 2 sierpnia inicjatywy Romów lata dziewięćdziesiąte szósty rzeczywiście dziecko poczuło się znacznie znacznie wcześniej w latach osiemdziesiątych w Niemczech niemające nie mają już więcej możliwości, by narzędzi też i pola działania niemieccy święto mieli miejsce Romowie postanowili wziąć sprawy swoje ręce i zainicjować działania, które miały na celu zwrócenie uwagi opinii publicznej na zagładę i wszelkie cierpienia historia Romów podczas Narodowego socjalizmu, żeby to zrobić nie musieli posunąć się do nogi tak bardzo radykalnego kroku Otóż Roman rosé lider niemieckich filmów zamknął się po osiemdziesiątym 1980 roku w obozie Dachau byłym obozie Dachau byłymi więźniami i rozpoczęli strajk głodowy w tym samym czasie niemieccy sądowi właśnie w tym samy czasie rok później osiemdziesiątym pierwszym roku rozpoczęli okupację archiwów uniwersyteckich taki strajk protest powiedziałabym Uniwersytetu Tybingi, gdzie były przechowywane wszelkie źródła cała masa dokumentów, które są dowodem na rasowe oraz motywowany zbrodnie popełnione Nerona na Romach do 80 lat Romowie mieli do nich dostępu po prostu tego tego dostępu odmówiono na skutek tego się tego strajku głodowego wydawał dopiero w 1982 roku Republika Federalna Niemiec uznała zbrodnie popełnione na Romach do osiemdziesiątego drugiego roku Romowie nie byli zaliczani do kategorii ofiar powiem więcej byli pierwszymi, którzy zostali wykluczeni pierwsze uroczystości upamiętniające na terenie Auschwitz były się już wolnej Polsce wcześnie i nie było to możliwe 90 czwarty rok to pierwsze uroczystości upamiętniające zagładę Romów pamiętam doskonale uroczystości, bo miał 14 lat było z nami może 8 albo o 9 osób ile dobrze pamięta dzisiaj do uroczystości mają już oficjalny charakter i gromadą znacznie znacznie więcej osób także oficjalnych gości w tym roku np. dzieci Jacksona który, który jest ikoną, jeżeli chodzi o walkę o prawo obywatelskie w stanach Zjednoczonych i najbliższym współpracownikiem Martina Luthera Kinga powiedział pan jeszcze bardzo ważnego, dlaczego Romowie nie dopominali się pamięć to godne miejsce wśród ofiar nazizmu wcześniej coś wyjaśnić już Romowie są obywatelami państ w, których mieszkają Romowie są Europejczykami to nie jest obowiązkiem Romów dopominać się o własną historię szczególnie w sytuacji, gdy zostało na 2030 % nie byliśmy żadnego świadka i zaproszono, bo udział w procesach norymberskich Romowie zostali nie wykluczam nikt nie zostało oskarżonych sami ludzie, którzy pracowali w administracji nazistowskiej i podpisywali decyzje o deportacji do obozu byli pewni po po drugiej stronie już w nowym w nowym ustroju politycznym, więc taka ściana i bariera związana z brakiem zaufania, a także ze strachem ludzi była bardzo poważną przeszkodą w ja zapytałbym historyków zapomniał zapytałbym polityków państ w europejskich Polska 2011 roku dopiero uznała zagładę Romów Sanovia 2 sierpnia dniem pamięci parlament Europejski rok 2015, a ja wciąż zadajemy pytanie dlaczego, dlaczego tak późno na coś bardzo dziękuję za to wyjaśnienia przede wszystkim za to pytanie na na końcu mam nadzieję, że będzie niejedną okazję, żeby do tego pytania wrócić, ale dzisiaj już muszę podziękować pani pani dr Joanna Talewicz-Kwiatkowska była z nami dziękuję również kolegom, którzy pomogli przygotować audycję Paweł Kierzniewski wydawał realizował Kamil Wróblewski państwo słuchaczom życie miłego weekendu usłyszymy się jutro zachęcam do Radia TOK FM już siódmej rano, a za chwilę informacje o nich lista przebojó Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: POPOŁUDNIE RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Z Dostępem Premium TOK FM odsłuchasz każdy podcast - bez reklam. Słuchaj wygodniej w naszej aplikacji mobilnej z pakietem "Aplikacja i WWW"

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA