REKLAMA

O nielokalności (w ujęciu kwantowym)

Data emisji:
2019-08-06 22:00
Audycja:
Godzina Filozofów
Prowadzący:
Czas trwania:
47:26 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

godzina filozofów, a w studiu dr habilitowany Jan Chwedeńczuk dobry wieczór wieczór fizyk Instytut fizyki teoretycznej Uniwersytetu Warszawskiego no cóż znajdujemy się przy ulicy Czerskiej w Warszawie lokalnie sobie siedzimy można powiedzieć lokal to by była prawidłowa blokadę powiedział w sztok lokalu przy ulicy Czerskiej 8 przez 10 znajduje tak to, ale co znaczy lokalne no właśnie no bo oni lokalności będziemy się rozmawiać, więc od lokalności chciałem zacząć Rozwiń » jeszcze tylko uwaga następnie byśmy kiedyś o nie lokalności rozmawia Halina bowiem pretekst istotne jest ich eksperymenty, których brać udział w codzienne 1 pretekst tak, że być może starczy nam czasu może powiedzieć o eksperymencie, w którym brałem udział jako teoretyk boja z trudem wiąże sznurówki, ale jakoś tam nie widziałem fantastycznie radził ze sznurówkami kule, ale to może się podziwiałem sposób w jaki wiąże co świadczy tylko o tym, akty związków to świadczy o swej skromności po prostu co teraz mówi no, więc być może dojdziemy do tego, żeby powiedzieć jak te zjawiska lokalności bada w takich Gaza atomowych to jest uważam ciekawa, ale na to nie dojdziemy to powiemy jak badać historyczne badało wygrywało te efekty odstępstwo od Alp to może poczynimy pewne jednak zobowiązanie, że o tym, eksperymencie, w którym brałeś udział koniecznie opowiemy jednak dzisiaj, bo narobiliśmy państwu smaku na historię niezwykłych doświadczeniach przeprowadzanych jakichś podziemnych tajnych laboratoriach, do których zostały dopuszczone jako człowiek dość dobrze zaznajomiony z kręgami Repty Jański nowo to przez lepiej nie takie eksperymenty przeprowadzają, więc teraz nie może nie opowiedzieć o tym, widzę, że jak lobbuje na rzecz swojego stronnicy zawsze zawsze, ale zacznijmy właśnie lokalną rocznie 2 w związku z tym jak ty powiedziałeś na początku, że siedzimy na Czerskiej, że to jest tutaj jakoś tak lokalnie no to miałeś mniej więcej jak myślę, że to co ma nas na myśli to, że noże to co tu się dzieje w bardzo nas, że będą tutaj zostaje w zasadzie to nie jest prawda i to jest wynikiem tego co co się dzieje w jakimś tam otoczeniu, a to znaczy że, gdyby ktoś w nieodległych Łazienkach Królewskich odpalą moździerz i on by nam spadł na głowę po ich szukać odpukać to no to przecież to jest coś co przyleciało z jakiej odległości czyli jakby już w jakim sensie można powiedzieć to nie lokalne złamanie tego lokalności, ale z wysoka, bo to ten pocisk leciał, czyli innymi słowy żadne tam zasadę przyczynowości zostały złamane wszystko po bożemu wszystko było aż w tym sensie lokalnie to należy rozumieć także jest to determinowane i wyniki zdarzenia są determinowane przez to co się dzieje w otoczeniu i tak wszystko jakoś zgadza jest do zaobserwowania rozumiemy te następstwa i tak dal tak i oczywiście im dawniejsze była przyczyna czegoś co wpływa na na na wydarzenia tutaj tym dalej to mogło się wydarzyć po prostu ten zaś ten pocisk ten impuls mógł sobie długo, lecz i czy innymi słowy ta odległość, z której z, której się świat może wpływać na to co się tutaj na Czerskiej dzieje jest duża tylko to dawniej musiało ten impuls ruszyć no i odwrotnie wpływ Czerskiej na wszechświat sam, że czynność rano teraz rozmawiamy idą w eter tzw. fale radiowe no to oczywiście impulsy idą przez światłowody przez światłowody to on tam, gdzie sobie, że propagują i i doleciał już bardzo niewielkim kawałeczki doleciał dziś nie zimno na wysokość 10 km kota im troszkę wiązaniu krótko, bo coś szybko propagują im dalej tym tym dłużej, ale jakoś tam sobie doleci, ale to nie łamie tego co byśmy nazwali postulatem lokalności znaczy możemy wpływać na wydarzenia, które są daleko tylko to nam odpadnie długo zajmie to pytanie jak jak długo jak szybko można wpłynąć na co mi też to rozumiem, że to działania, który mówi ten wpływ na te rzeczy, które są w jakiś tam odległości polega na tym, że jakiś impuls leci przez przestrzeń możemy prześledzić jak leci wasz albo jakaś siła działa ona też ma pani trajektoria, która jest do prześledzenia, a no, więc teraz już podał, że impuls leci no to jak szybko może lecieć impuls najszybciej jest taka graniczna prędkość tak jest w związku z tym innymi słowy jeżeli, by się zdarzyło zdarzyło także coś dzieje, gdzie bardzo bardzo daleko i wpływa to na to co się dzieje tutaj w tym studia szybciej, niżby to zajęło najszybsze mu impulsowych, czyli światło polecenia tutaj Noto to coś już jest nie tak nie tak wiedz, że co się dzieje jak mawia klasyk a jakie czasy no nie Wyszkowa mówi Ania ksiądz Natanek oczywiście wiedzą co się dzieje to jakimś nie jest nie chcę rozwijać nie nie będziemy ich rozwój z dnia, ale jest to postać dość osobliwa rzeczywiście ono no, więc innymi słowy to co chcą powiedzieć to, że jeżeliby chciał wykryć efekty nie lokalna to np. powinieneś tak skonstruować ten eksperyment, żeby mieć jakiś 2 układ 22 odizolowane pomieszczenia, która w, którym w 1 z tych pomieszczeń wysyłasz impuls do drugiego, a widzisz w tym drugim jakiś efekt szybciej, niżby to za już lotu, więc to tak nie do końca jest mechanicy kwotę trzeba rozumieć co te wyniki świadczące o lokalności znaczą, ale to trochę tak wygląda, jakby właśnie, jakie zmiany przeprowadzane w 1 układzie natychmiast wpływały na to co się dzieje w drugim bez względu na to jak daleko nie ma pomiędzy nimi do śledzenia związku niema liczy na ostatkowy składkowych nie ma nie ma ani teczki, którą tu ciągniesz tam się, bo i tak też jasno to jej zajęło czas, żeby przeszedł ten impuls pod Jasną tu nie ma to zupełnie odizolować do życia jest chronicznie to się dzieje jakoś synchronicznie tylko to widać tak no bardzo subtelny sposób właśnie chcielibyśmy dzisiaj krok po kroku prześledzić jak to się, gdzie na 3 co operacyjna już co należy wykonać w doświadczeniu, żeby zaobserwować zjawisko jeśli chcą państwo w domu uzyskać taki efekt teraz stara się wziąć kartkę ołówek i po kolei tak porażać są od pana posła co sól trzeba przygotować wodę co jeszcze krainę na garnek Monka mogę tak i to wystarczy wystarczy no, więc teraz know how kno w how już już tylko zaintonował to, żeby dać kontekst historyczny, który już tutaj żeśmy pracowali dla tego dnia to tak pobieżnie trochę omówią to ta dyskusja o od lokalności możliwych odstępstwa od czegoś co nazywamy postulatami lokalnego realizmu to się zaczęły no tak mniej więcej w latach trzydziestych po narodzinach takim krzepnięcia mechaniki kwantowej ludzie się zorientowali, że istnieje, a priori taka możliwość, że można stworzyć taki właśnie 2 układy jakoś ze sobą tak dziwny sposób szczepione mówimy to splątane i mechanika kwantowa przewiduje, że jeżeli w 1 układzie wykonamy pomiar sobie zupełnie losowo, informując drugi pod układu zadecyduje co tam zmierza to zależnie od tego co zadecydowałem, że będę mierzył to wyniki pomiarów to będzie wpływało na wyniki pomiarów w tym drugim układu magia magia to jest jak widać bardzo prosto na wzorach i to tam nie ma coś takiego miasta tam nie ma żadnego impulsu odległości to w ogóle ten wzory one nie wiedzą, że to się są odseparowane o milimetr 3 miliard km i to jest coś co skłoniło Steina Porowskiego rozlana, toteż te słynne paradoksem barw roku 3005 . do napisania pracy p t . czy opis świata tak w skrócie tłumaczenia tak czy PiS takich dostarcza mechanika kwantowa można uznać za kompletne w domyśle nie można wchodzą takie dziwne rzeczy dzień sugerowali tamże właśnie to, że Wola 2 swoją wolna Wola w 1 po układzie wpływa natychmiast determinuje wyniki w jakim stopniu determinuje wyniki w drugim po układzie no to to jest sprzeczne z tym z tymi postulatami lokalnego realizmu i co z tego wynika, że sprzeczne, że to jest jakiś błąd można naprawić, bo taka sugestia w tytule już te już praca oni tego jeszcze nie mogli sprawdzić doświadczalnie niania niania to lata siedemdziesiąte to powiem dopiero lato 70 wie, ale oni tak wychodziło z obliczeń z obliczeń wychodzi, że na 1 krańcu wszechświata, że jeżeli tak rozdzielić pomiędzy 2 krańce świata to taki stan z plątaniny jak to po zaś powiem, czego stany i na czym polegają te pomiary to to teraz właśnie zależnie od tego co sobie zdecyduje w 1 układzie to w drugim natychmiast to dlatego chciałbym podkreślić niezwykłość całej tej dyscypliny, którą się zajmuje zresztą o tym, żeśmy już też wielokrotnie mówili nawet mieliśmy taką rozmowę o matematyce jako języku fizyki relacjach pomiędzy matematyką fizyką, ale okoliczność, że to najpierw n p . wszystko wychodzi z równań później dopiero po latach dokonuje się takich pomiarów, które pokazują, że te obliczenia były właściwe to jest w ogóle też niezwykła baśniowych, że po prostu wszystko nagle po tych dziwnych układów liczbowych da się wyprowadzić, ale to jest naprawdę niesamowita żadne styka się też niesamowite i to to wiązać się używam słowa mistyka z odpowiadaniem tutaj cudze słowem, żeby podkreślić dziwaczne danych to jest niesamowita no i ktoś o tym, tu kiedyś mówiliśmy, że to no to jakoś sugeruje, że język matematyki wnioskuje, że matematyka nie jest językiem fizyki znaczy, że to, że może napisać jakieś równanie, po czym je rozwiązać dostać wynik, po czym 70 lat później 40 zaś nie są to jest weryfikowane jakąś niewiarygodną precyzją to jest tak to myślę, że to jest najpiękniejsze co można co może tu się Rosji albo 1 z najpiękniejszych rzeczy, jakie można w tej dziedzinie doświadczyć to prawda no, więc PPR, czyli już ten Podolski razem piszą tę pracę tam, skąd ona ma jakiś wiele aspektów wiele do wielu wniosków doprowadziła, ale tak czy siak jest ten jest tam ta obserwacja, że tu ewidentnie coś jest coś jest narzeczoną, że tutaj nie może tak być przecież nie może być także, że to zjawiska nie lokalne ja się pojawiają, bo przecież przyjmujemy postulaty tory zgodności, że prędko światła na szybsze i a to nigdzie nie ma w tym w tych równaniach nie ma żadnej żadnego impulsu, który informuje ten drugi pod układ co w pierwszym zdecydowano tam po prostu natychmiast się staje no i po raz jeszcze zamykających odchodząc od PPR oni sugerują, że coś jest niekompletnego w tym opisie w roku sześćdziesiątym czwartym John Bell irlandzki fizyk napisał bardzo prostą w gruncie rzeczy pracę to są dziwna to 29 lat dają ci to może po fakcie łatwo powiedzieć topowe miasto po fakcie wszyscy dawno już wiadomo, że będzie kryzys, że taka bańka narastała aż przyp to oczywista wiadomo, że no w każdym razie, ale paru rzeczywiście wiedziało zrobiło na tym całkiem całkiem niezłe pieniądze no widzisz no takie granie na kryzys spekulowanie na kryzys to rzeczywiście większość ciekawej nawet na ten temat, ale ciekawe ilu wcześniej już wcześniej spekulował na kryzysy wieś to niemal cały czas ktoś spekuluje na kryzys po prostu komuś się, więc ten film, o którym mówię, którego z tytułu tych nie pamięta, ale mogę to właśnie w tym momencie sprawdzić jeśli jeśli chcesz nie słyszę, żeby chciał bardzo bardzo ostro Czekaj zaraz zobaczy w sprawie się wydaje, że chyba wiem, jaką się nazywa ale jest na tych różnych platformach niewątpliwie on sugeruje razem tak też tak że, że ktoś wiedział tak o już znalazłem mój drogi film zrobi Książąt i on opowiada zresztą bardzo dobra jest obsada tam Krystian Bay le gra główną rolę jeszcze się pojawia rejon Gosling Brad Pitt no w ogóle taka ekipa całkiem sympatyczna w każdym razie Majkel Barry to jest człowiek którego, którego Kristen Bell gra to jest facet, który założył fundusz hedgingowy i przewidywał rzeczywiście wystąpienie kryzysu już na dług zaczyna długo, zanim ten kryzys nastąpił, bo faktycznie wychodziło z jakichś tam obliczeń, że tak będzie, że musi tak być, że ta bańka na rynku nieruchomości musi musi pęknąć i zachęcał dużą grupę swoich klientów też do tego, żeby właśnie spekulować na kryzys spekulował na kryzys co skądinąd później jeszcze jakieś sankcje prawne wywołało no bo to, ale to jest osobna dyskusja to ciekawe problematyczne w ogóle na ile na ile są etyczne zachowania, że grasz na na na na zawalenie się czy na krach rynku to jest skomplikowane zarabiać wtedy, kiedy wszyscy tracą można powiedzieć, że jest to wzorcowe kapitalizmie zachowanie w jakimś sensie co czy to chodzi ale, ale przepraszam, bo to diagnoz każdy doszliśmy do tego filmu od mówienia o tym, że to, że rywal także oczywiste, że to tak musiał napisać on napisał w roku sześćdziesiątym czwartym pracę, w której wykazuje, że ten postulat Einsteina Podolskiego za nas, żeby uzupełnić część mechanikę kwantową, żeby ona nie miała tych dziwact w nie lokalności jest nie spełnia raczej nie da się żaden sposób mechaniki kwantowej w porze nić z tymi postulatami wasz, a nie da się tam nic dopisać istnieją takie konfiguracje w mechanice kwantowej takie układy oraz właśnie naszym celem sprawdzenia jak dokładnie to wygląda, które co po prostu stoją w sprzeczności z tymi postulatami koniec no i teraz to jest mniej więcej ten ten wstęp to, bo jestem poziom, na którym się kiedyś jak pisaliśmy o lokalności lokalności mechanizm nie lokalności mechanice kwantowej często doczekaliśmy dochodzić do stwierdzenia że, że istnieją takie możliwości, ale nigdy nie powiedzieliśmy co to co prawda co tam napisał w tych równaniach, a to daje mi się mogą być jeszcze 1 postulat, bo często posługuje się tak nie malowniczymi przykładami i prosiłbym ataki, bo bardzo dobrze zdefiniowały nie lokalności to, że mamy 2 układy tak dalej, ale może jakiś taki przykład pani także posługiwać się fantastycznym przykładem 2 butów to się będą 2 monety obywatel doskonale buduje już były ewentualne dobre efekty nie będzie to samo, bo lewy prawy naprawy to samo monety trochę czasu, czyli właśnie przechodzę teraz zdałem na monetach do opowiedzenia jak to działa, czyli bal zaproponował układ, który jest jakoś analogiczne jest kwantowym odpowiednikiem takiej sytuacji, gdzie ma do czynienia z 2 uczciwymi monetami Orzeł Reszka uczciwe one uczciwe rozmarzyła, że apel, że jeżeli stan nie robić to 50 % szans wypadnie Orzeł oraz, żeby rzucić no i teraz w jaki sposób, by konstruuje ten argument Otóż on mówi tak wyobraźmy sobie, że czyta 2 monety reprezentują te 22 pod układy które, które na siebie nawzajem mają wpływać czy masz 1 obecny, że kładziemy 2 monety na stole za sobie wyobrażamy żony są oddalone o miliard km i wykonujemy po prostu rzut monetą tutaj rzut monetą tutaj i teraz, jeżeli wypadnie Orzełek na nadanej mu naczelne patrz na prawej to zapisują na kartce Jedynka i jeżeli wypadnie Reszka - 1 czy 1 albo - 1 to są zamiast pisać o IR to pisze 1 - 1 będzie zgodnie potem tymi liczbami się posługiwać literami tak samo na te dla wykonać Orzeł bądź rożki, czyli tak to co robią rzucam monetą tą monetą płac może wypada Orzeł Orzeł to zapisuję Jedynka Jedynka i 2 liczby przemnożyć, czyli iloczyn 211 czy dostałem w wyniku tego eksperymentu skonstruował coś co jest jedynką jak się łatwo przekonać jak będą tak robił to istnieje tylko 2 możliwości albo wypadną tu 2 jedynki, czyli prze po przemnożeniu 1 albo 2 minus jedynki przez 1 albo 1 - 1, czyli Reszka Orzeł bądź Orzeł Reszka na odwrót co po przemnożeniu da - 1, czyli co tylko 2 możliwości tego tak skonstruowanego Jedynka bądź - 1 i teraz co robią teraz to rzucam to rzucam wielokrotnie powtarzał za każdym razem zapisuję ten iloczyn ten to jednak minus jedynek i sobie w licie średnią, czyli po prostu przemarza dodaje przepraszam dodaje wielokrotnie działa przez przez to ile razy średnio taką zwykłą średnio się, żeby policzyć nie wiem średnie zarobki taras z roku dodaje ze wszystkich miesięcy dzielić na 12 to dodaje ze wszystkich powtórzeń tego eksperymentu dzielę na NATO ile razy był eksperyment wykonany w ten sposób otrzymują coś, jeżeli zrobi to wiele wiele wiele razy domyśla nieskończenie wiele czasu jakoś tam idealizacji, ale powiedzmy 1000000 × powtórzą to czy powtarzamy ją raz rzut itu itu dostają coś co nazywamy korelację czy to jest obiekt, który mówi o tym, czy czyta wyniki są w pełni skorelowane czy nie skorelowane i teraz przykład układu w pełni skorelowane ego to byłby taki, gdzie zawsze jak tutaj wypadami Reszka to tu też wypada Reszka czy to byłaby idealna korelacja za każdym razem miał - 1 × - 1, czyli wynik byłby 1 jak to średnie po 1 000 000 eksperyment to wynik jest 1 tak samo, jakbym za każdym razem miał tu 1 i tu 1, czyli Orzeł wiąże w obu układach znowu ta korelacja byłaby 1 i tak właśnie jest w tym przypadku, ale to co chcę powiedzieć to, że jeżeli tak monety są naprawdę niezależnie rzucane na test raz tak ostatnio wyjdzie ci nie wyjdzie ci 1 widzieć coś mniejszego i teoretycznie czy innymi słowy to czy to jest ta korelacja wynosi 1 czy trochę mniej to mówi o tym w jakim stopniu te monety są skorelowane no i teraz to co chcę powiedzieć to, że w zresztą już przejdziemy do układu kwantowego, że w układach kwantowych są takie odpowiedniki czegoś co ma 2 możliwości 1 - 1 to często się nazywa Kubicę, bo dziś kwantowych BiT czy czymś co co ma 2 możliwości i ta i takie obiekty co odpowiednikami tych o rów i Raczek i w zupełnie analogiczny sposób mechanice kwantowej rozdziela się 22 cząstki, które mają takie możliwości 1 bądź - 1 wykonuje się te pomiary przemarza się wyniki i się średnia i i to co chcę powiedzieć, że w tak skonstruowanej wielkości ukryta jest można z tego odczytać czym czy mechanika kwantowa łamie postulaty nie lokalność czy to jest to co chcą ja wiem, że to możemy to mniej więcej to tam to wiadomo co mówię może tam też troszkę zgubiły dzięki niej - 1 ale, a przekaz jest taki test na końcu myślowo jest bardzo prosta konstrukcja tutaj rzuca monetą to rzuca monetą może wyniki, które z oznaczone jako 1 - 1 może wyniki i średnia nie stają się coś co się nazywa korelacji dobrze to teraz to czas przeszły do świata kwantowego w jaki sposób w świecie kwantowym istnieją co jestem odpowiednikiem monety Otóż w świecie kwantowym takim najbardziej 1 z podstawowych takich najprostszych układów, który ma właśnie Orła bądź Raszkę jest np. electro Elektron to taka w domyśle nie wolno im malutka cząsteczka, która ma ładunek ujemne, która tam w atomie sobie w takim klasycznym Mysia pomyka sobie wokół wokół jądra atomowego, czyli z tą tak planeta orbitująca wokół słońca no i takie Elektron czym charakteryzuje my jakoś masa ma ten ładunek ujemne godność ma z na pewno ma to ciekawe, bo takie prowadzić pojęcia, że polskie elektrony na pewno mają okazuje się, że lektura ma też jeszcze 1 parametr opisujący, którego świecie klasycznym nie ma ten parametr nazywamy wspinam to jest jakaś taka własność, która może być właśnie + 1 albo - 1 tak to niema odpowiednika w świecie klasyczny to wygląda trochę tak jakby ale lektura on trochę tak to taki opis naprawdę przybliżony był taką kulką, która kto, który krąży buta Pen tylko prąd znaczy to wygląda trochę tak jakby Elektron Elektron krąży ładunek po taki mały Penta ojca i tak wiadomo rzekł jak w takim ma taki druczek, w którym krąży ładunek to ten obiekt zaczyna od może być czuły na pole magnetyczne w ten sposób wykryto obecność takiej wielkości jak spin mechanice na to miano wicie przykładano pole magnetyczne do atomów i okazało się że, ponieważ Atom się składają cząstek, które posiadają tę własność to one jakieś powody nagle robiły czuła w sposób dziwny robiły się czuła obecność pola magnetycznego no i to doprowadziło ludzi do za postój owa nie, że te wszystkie cząstki elementarne oprócz tych parametrów jak godność w masa ładunek taki posiadają jeszcze cechę, która nie ma odpowiednika sieci klasycznym, która się nazwa wspinam i która w przypadku elektronów ma możliwość + 1 albo - 1 i czy one różnią no tak tym, że + 1 będzie w polu magnetycznym dążyło do 1 z biegunów ADO - 1 do przeciwnego bieguna takiego magnes, czyli to innym słowy ta własnych sprawia, że te elektrony są czułe na i Atom w związku z tym są jakoś tak inaczej, niż by się myślało czułe na pole magnetyczne, czyli to co chcę powiedzieć dotyczy to, że taki Elektron z tą możliwością plus bądź - 1 jest odpowiednikiem moneta doskonale i teraz w konstrukcji, którą wysoka rozumiały w konstrukcji, którą zaproponował bal wygląda to tak mierzy 2 elektrony, które są w jakimś tam jakieś punkty się rozjeżdżają i są w takim takim skorelowany z jakimś stanie to znaczy, że jeżeli 1 Elektron ma ma ten spin + 1 to drugi np. ma - 1 czy są tak idealnie anty skorelowana no naprzeci w co odpowiadało temu, że w 11 na trzeci wypada Orzeł na drugi Raszka jeszcze idealna anty koalicja jest tworzyć taki stan, który wygląda w sposób następujący 1 Elektron ma + 1, a drugi - 1 bądź na odwrót Jona ja umieszczam w 2 na 2 granica stołu oczywiście ja mówiła tak metaforycznie bardzo się musi najpier w z nimi zrobić tam do wrzucić do pudełeczka zamieszać i t d. zamieszać, żeby ona się tam skorelowany z tym wali się to wiadomo, kto się Rocha to zaraz to jest cała szara klasa, a cały cała trudność czy ten taki stan pytanie teraz czym taki stan się różni od tego co przewiduje klasyczna fizyka Otóż klasycznej fizyce masz albo znaczy masz albo 1 moneta jest Orzeł druga Reszka albo na odwrót, a klasy kwantowej fizyce możesz mieć tną przeklętą Super pozycja to znaczy 1 Elektron ma + 1 drugi - 1 i w jakimś współ budowanie na odwrót i to współ bytowania to, że on taki sposób istnieją w tych przeciwnych Stanach naraz to z to jest ten kluczowy składnik, który odróżnia klasyczny świat od kwotowania no i teraz co robić teraz umieszczą Czyż włożyć do pudełeczka tam za potrząsnąć one się ona się wprowadziły tę dziwną propozycję rozmieszczać potem nie rozjeżdża na 2 końce z tą no i teraz musi wykonać ten rzut monetą tak czy co to znaczy patrzeć na 1 z tych elektronów najwyższą ci to + 1 patrząc na drugi to zawsze tam - 1 tak zrobiłeś takie anty skorelować powtarzać eksperyment odnowa patrząc na 1 Elektron tym razem to jest - 1 to na pewno tam jest + 1 i teraz pytanie czym to się różni od takiej sytuacji, kiedy rzucasz jedno 2 anty skorelowany mimo to tam nad takimi, która jednak zawsze okazuje Orzeł, a drugi Raszka tym się niczym, a w z takiego pomiaru ci innymi słowy znowu to co robić sobie patrzeć na te elektrony 1 ma + 1 drugi - 1 zapisuje też zapisy jeszcze mnożyć te możliwości tworzyć korelacje ona niczym w samej mniej tak zrobionej nie odczytać tych różnic czy innym słowy nie jest w stanie się przekonać czy ten Elektron był rzeczywiście w tej elektrowni, by w tej magicznej superpozycji czy też to było takie klasyczne albo albo, czyli Orzeł Reszka takie albo Reszka ożywi nie jest w stanie rozróżnić te, gdy kwantową ość i tutaj zaproponował bali to było wspaniałe proste zaproponował, żeby wzbogacić ten eksperyment jeszcze 1 krok w jakiż to powiemy toż to konstrukcja nam się domknąć nie będę męczył tylko będzie można na przykładach firm, bo boję się zdaje sprawę, że nie, ale to jest arcyciekawa wszystko ma nie wiem, ale to jednak jest jakiś tam no jak były buty, a nie monety no to może byłoby bardziej takie malownicza no tak tam brakowałoby 1 ich, a także nie mów co takiego ma moneta, czego nie ma Bud to pytanie filozof nocne jeszcze mówi jedno żartuje zmienia, ale to jak jest totalna jest tata podwójną, którą łatwo identyfikować tak tak, bo budżet też ma podwójne ślady prawnego, jeżeli masz parę to na pewno on ona zawsze anty skorelowane ta 1 na pewno lawy, a drugi jest na pewno praw nie ma takiej możliwości, że masz lat lawy prawy prawy, więc nie ma tych wszystkich tak to trzeba by wprowadzić w tej konstrukcji to, że bierze buty niekoniecznie do par to był już nadmiernie skomplikowało ten obraz, a poza tym MOL buty też był Boca tylko po prostu nic nie zależy, jakie też trzeba było mokasyny kilka akcji wszystko także no, więc rzecz myślę teraz nad konkretów tak to Meritum co by powiedział coś takiego wracając do naszego tego przykładu z monetami załóżmy, że teraz w biorę 1 z tych monet będą nią rzucał i teraz w jaki sposób dobieram tak metodę rzutu, żeby np. zwiększyć szanse, że wypadnie orzeczeniem ma najmniej kilka tajniki grupie rów takie w jaki czyli innymi słowy lokalnie to jest teraz przechodzimy do pełnej analogii do tego tak otrzymaliśmy na początku o tym, że na Czerskiej turlać moździerz tak dalej lokalnie to wieś brzmi tak powiedziałbym wcale nie tak znowu abstrakcyjnie, że oto miast leci moździerz na Czerską, ale w rocznym nie wchodźmy w to nie wchodzi no, więc teraz wykonuj podejmuje lokalnie decyzja, żeby w, jaki sposób zwiększyć szanse wypadnięcia Orła bądź ciężki, ale teraz w klasycznym świecie dalibóg nie ma nie może mieć żadnego wpływu na to dali Bóg nie może co będzie z drugą monetą oczywiście okazuje się to było marzenie myślę różnych takich prawdopodobnie nie wiem na jakich osób, które zajmują się zawodowo jak graniem, żeby tak koralowa, acz tak władze pewnie by to jakoś można było wykorzystać w grze tak tata ta, a innymi słowy to co chcę powiedzieć to, że mechanice kwantowej, jeżeli teraz 1 z tych elektronów jakoś tam no już coś lokalnie z nim zrobić, żeby przed zwiększyć prawdopodobieństwo, że wypadnie tu + 1 bądź - 1 to Tomasz zacznie mieć w jaki sposób będzie zaczęły odzwierciedlać wynika w tym drugim po układzie, w czym to widać, bo co czas mówi po to, wprowadzaliśmy tę przeklętą korelacja, żeby teraz, jakby domknąć ten obraz Otóż co robić i w każdym z podkładów niezależnie decyduje też o tym jak pstrykać monetą no i teraz to zmieni będzie zmieniało wartość tej korelacji no bo więcej zacznie wypadać rów w 1 układzie w drugim Rasiak i t d . więc ta korelacja, który będzie budował on ta liczba się zmieni ją będzie zależała od od swoich tych lokalnych decyzji okazuje się, że można, że już prowadzić tę tę swoboda wyboru tych tych lokalnych ustawień to wtedy ta klasyczna kwantowe korelacja się różnią w tej kwantowej zaczyna być widać jak zaczniesz zmieniać podejmować różne decyzje w 2 po układach czy robić tak wiele korelacji zależnie od tego co sobie zaplanuje w 1 z drugim po układzie powtarzać miliony razy eksperymenty to to ta na końcu te korelacje cie różni się różnią na tyle się różnią, że tego kwotowego wyniku nie da się wytłumaczyć żadnym klasy w żadnym klasycznym modelem to jest ten wynik Bella no dobrze to teraz powiedz co takiego dzieje się pomiędzy tymi 2 układami tymi 2 monetami, że one tak samo zachowują to pierwsze pytanie drugie pytanie co działo się dalej po tym, jak już siadły sobie raz ulicą podjechała wielka czarna limuzyna z przyciemnianymi szybami otworzyły się drzwi stanowczy męski głos powiedział Cowen Get in Hue zdjęciu siadł też zawiązano ci oczy długo długo długo jechałem, żeby wysiadł między kandaharem w stolicy ostro i chwała, ale w podziemiach w podziemiach tam dokonywano jakichś niezwykłych doświadczeń i dziwnych eksperymentów dobrze, czyli tak pierwszy swoje potrzeby były 2 pytania pierwsza po co sprawia, że te 1 manipulacja wpływa na druk tak jest no na to pytanie niestety nie bardzo mogę odpowiedzieć, bo nie wiadomo ani nie znaczy, bo to twoje pytanie zakłada że, a uderza w Starym paradygmacie zadane ono zakłada, że rzeczą, że przed tym jak ja wykonam ten eksperyment na 12 monecie to one istnieją jako osobne byty już osobne byty, na których ja robię te osobne manipulacji, a w języku mechaniki kwantowej ten stan taki wjazd tej korelacji sprawia czy stan splątane sprawia, że te regiony jak są, dopóki nie na nie popatrzy to one są jednością jest są jednością dopiero dlatego to nie dziwi, że wykonujesz operację pozornie na 1 po układzie to wpływa na na jakąś globalnie na to dopiero akt obserwacji spojrzenia, jakby nadaje tożsamość każdemu z podkładu czy to można zastosować do operacji voodoo polegających na tym, że bierze np. laleczka ma tutaj pewien układ, na które oddziałuje w tym samym czasie ktoś powiązany właśnie splątany z ową laleczkę n p . doświadcza jakich nie jakiś nie sympatycznych wrażeń można z VAT czy tak sądziłem właśnie za to świetnie tłumaczy przez plątaninę kwantowe, ale to rzeczywiście no właśnie to jest przykład to bardzo dobry przykład to przykład lokalnego jakiegoś tam w oczy, a priorytet to z dnia nie musiałby łamać pod tego postulatu lokalności, bo tam nie ma co zakłada, że to natychmiastowy ten na wiosnę raczej ta no ale ta laleczka załóżmy, że wysyła jakiś impuls do to znaczy przypuszczam, że w zależności od tego jakie zaklęcie tutaj chodzi chyba 1 żartuje wody nie ma właściwie zaklęć parę lat, bo to 1 typu są operacje magiczne, ale istnieją pewne działania rytualne rzeczywiście, która mają długofalowe skutki to znaczy dokonuje pewnej operacji na jakimś symbolu albo na jakimś obiekcie reprezentującym daną osobę i po jakimś czasie coś tam się z tą osobą dzieje dobrego lub złego, bo tam są możliwe i dobrej zła oddziaływania, ale są też takie formy, które działają momentalnie to znaczy atak na laleczkę powoduje szkody równoczesne u osoby, którą ta laleczka reprezentuje tu oczywiście od razu zastrzegam, że posługuje się tym przykładem w sposób sceptyczny to znaczy mówiąc szczerze przyznam się, choć to może szokuje znaczną część naszych słuchaczy słuchaczek nie wierzę w to, że to faktycznie działa to znaczy nie wierzę w to korelację pomiędzy oddziaływaniem na laleczkę czymś co dzieje się z ciałem osoby reprezentowanym reprezentowanej przez ową laleczkę traktuję jako opowieści raczej mitologia lokalną skądinąd ewentualne oddziaływanie raczej bym wiązał z psychologią to znaczy ktoś, kto po prostu to wszystko wieży i zarazem jest poinformowany, że takie działania na nim się odbywają może ze względu na po prostu właściwości ludzkiej psychologii opisywane zaproszeni są pojęcia sugestii w jaki sposób poczuć się gorzej, ale to jest właśnie sugestia, a nie, a nie jakaś obiektywna zależność pomiędzy tymi tymi układami właśnie o takie pojęcie antropologii śmierci wudu, kiedy ludzie częściej umierają wiedząc, że rzucono na nich zaklęcie, ale to miało spowodować iż, ale to nie łamie zasady nie wiadomo, że to jest wielu do doszło do nich informacja, więc to, żeby to jakby, żeby voodoo było przykładem zjawiska lokalnego to nie to musi być także na, ale teoretycznie tak to powinno wyglądać to znaczy opowieści to tak jest przedstawiana, że maszty ten obiekt reprezentujący osobę i masz jakieś działania o charakterze rytualnym magicznym i równolegle właśnie co się wydarza na drugim końcu świata, więc to zostać tylko zauważy impulsy świetlne dla czy ci coś co najszybciej podróżuje możliwe skraj na krańce świata dociera w jaki wierzy no ułamki sekund w związku z tym rozumiem, że to efekt musi być jeszcze szybciej niż ułamek sekundy tak to zapewne nie Niemcy czy tak tak sformalizowane w powodu ta myślę, że nie zagra tak sformalizowane to znaczy to są takie niuanse, które my dodajemy, ale jakaś idea przypuszczam może być właśnie tego rodzaju to znaczy tam co jasna no myślę, że tłumaczono to raczej poprzez odwołanie się do rozmaitych istot duchowych, które są przez klienta cały ten proces i która tych działań dokonują na seksie rodzaj interakcji z tymi płytami, które następnie czuję, że tak tak tak, dokonując działań, ale to już głęboko wchodzimy, ale widzę, że już niewiele czasu zostało nie wiem czy znasz opowiedzieć całą sytuację z tym eksperymentem, bo myślę, że to że, że jednak zaczęliśmy się za nim chować meandrami voodoo i myślę, że ta, że to na tyle ciekawe jednak wydają się nieskromnie powiem, że to będzie warto jak osoby w osobnej okazji, a to był to tylko może zamarł, czego ten eksperyment dotyczy, więc i od razu się umówimy na kolejną rozmowę jeszcze w sierpniu da radę nie się tak oczywiście za np. 2 tygodnie albo za tydzień albo za 3 tygodnie jakoś jeszcze się umówimy po zakończeniu tej rozmowy, ale powiedz pokrótce na czym polega, więc ten eksperyment miał na celu stworzenia tak bolało stworzenie takiego układu splątanych 2 atomów, czyli ma jakiś sposób z gazu, bo oni tam dysponowali gazem atomów takie gazu atomów, w którym jest co 1 000 000 cząstek wyda stylowa parę 1, która ma w każdym z tych tomów jest jestem z 5 związków z tym każdy z atomu jest takim odpowiednikiem monety, ale trzeba teraz Atom wprawić jest to co powiedział zacząć podarki czy wprawić w ten stan splątane potem trzeba je rozjechać odpowiednio daleko potem trzeba wykonać na nich te lokalne transformacji lokalne wybory wołał rytualny i potem trzeba jeszcze te 2 pojedyncze atomy zaobserwować i odczytać w nich coś w nich stało stworzyć tę korelację i przejść cały ten schemat to jest dość niebywała, że się to udało to jest głównie szczątkowe, że to robiłem z moim przyjacielem współpracownikiem Tomasza was takim, które kiedyś byłem doktorantem teraz wyraźnie jest na takim stażu po dr kim i to jest dość niezwykła czy kluczem do sukcesu w tym doświadczeniu to było jednak część doświadczalna teoretyczna mianowicie ta ich zdolność do zaobserwowania naprawdę pojedynczych atomów i do bardzo precyzyjnego mierzenia położenie tak dalej to jest niezwykłe osiągnięcie tej grupy doświadczalne co ją dużym stopniu wyróżnia na tle innych grup, które też podążają w tym strona jeszcze zanim jeszcze na koniec tylko to powiem, że to nie było do końca także oni porwali i z ulicy z ulicy jak kiedyś byłem w Canberze i tam poznałem tych ludzi wróciłem do Warszawy po iluś latach dostałem maila od tego szefa tamtejszej grupy andruty Scotta, który napisał z pytaniem żonie to taki układ oni tu umiał taką korelację zmierzyć czy czy jest jakiś pomysł jak z tego wycisnąć informacja ta lokalność tak się złożyło, że chyba bodajże 12 dni wcześniej myśmy z Tomaszem tasakiem wymyśli jak teraz proszę bardzo ci też niezwykła koincydencja, że doprawdy tyle lat myśli jakaś taka lokalność, ale samo anteną Carl Gustav Jung powiedziałby synchroniczne ścianach to jeszcze może następnym razem z kolei jak wyjaśnia, o co chodzi, więc wjazd tyle lat myśmy pracowali nad tymi zjawiskami nie klasycznymi w taki Gaza atomowych rośnie także doszliście do pewnych rzeczy doszliśmy nagle wasze maile z pytaniem dokładnie o to do czego doszliśmy Kochan także do dużo było składników sukcesu no tak na dobrze to ja jestem naprawdę strasznie ciekawy tego jak to wyglądało im służy tam siedziało po mówimy o tym, już niebawem tymczasem te rozmowy kończymy dr hab. Jan Chwedeńczuk bardzo dziękuję dziękuję Instytut fizyki teoretycznej Uniwersytet warszawski kończymy też ten program Szczepan Maziarz go wydawał Lidia Prądzyńska realizowała AJA się nazwą Tomasz Stawiszyński dobrej nocy życie i do usłyszenia Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: GODZINA FILOZOFÓW

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

Letnie wyprzedaże w TOK FM - teraz nawet 40% zniżki na Dostęp Premium! Sprawdź promocję i słuchaj wygodniej z pakietem "Aplikacja i WWW" w super cenie!

Sprawdź teraz

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!